Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 czerwca 2016 r., II SA/Łd 275/16

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 czerwca 2016 r., II SA/Łd 275/16

Sentencja

1 Dnia 10 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), , Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2016 roku sprawy ze skargi S. M. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny za niewykonanie wyroku WSA w Łodzi z dnia 3 grudnia 2015 roku w sprawie II SAB/Łd 182/15 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w kwocie 500 (pięćset) złotych; 2. przyznaje od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz S. M. sumę pieniężną w wysokości 200 (dwieście) złotych; 3. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącego S. M. kwotę 296,95 (dwieście dziewięćdziesiąt sześć 95/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS

Uzasadnienie

2 S. M. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w łodzi skargę na niewykonanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. wyroku z dnia 3 grudnia 2015 roku, sygn. akt: II SAB/Łd 182/15 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Autor skargi domaga się wymierzenia organowi grzywny, przyznanie w trybie art. 154 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a.") od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 2.000 zł oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.

3 W motywach skargi jej autor wyjaśnił, że wyrokiem z dnia 3 grudnia 2015 roku, sygn. akt: II SAB/Łd 182/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. do załatwienia w terminie 14 dni od uprawomocnienia się orzeczenia wniosku skarżącego w zakresie udostępnienia "kopii zgłoszeń rozpoczęcia budowy wraz z kopiami ich załączników dotyczących nieruchomości położonej we wsi Z. 44C gm. B. – działka nr 65/3", stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. A ponieważ termin wykonania wyroku upłynął bezskutecznie, skarżący wezwał organ do jego wykonania, doręczając mu wezwanie w dniu 29 lutego 2016 roku. Przed złożeniem skargi, skarżący dokonał wglądu w akta sprawy, celem ustalenia, czy organ podjął w sprawie jakiekolwiek czynności, ale wobec stwierdzenia, że organ żadnej czynności nie podejmował, a termin wykonania wyroku upłynął, zdaniem skarżącego, skarga jest uzasadniona. Organ ignoruje swoje obowiązki, jak i nie respektuje prawomocnych wyroków.

4 Uzasadniając wniosek o przyznanie w trybie art. 154 § 7 P.p.s.a. sumy pieniężnej skarżący wskazał, iż należy w tym zakresie uwzględnić nie tylko stwierdzoną wyrokiem okoliczność bezczynności organu, ale również okoliczność całkowitego lekceważenia przez organ obowiązków przewidzianych prawem, jak choćby obowiązek wykonywania wyroków sądowych.

5 Jeżeli organ ignoruje prawomocne orzeczenie sądowe w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a więc ignoruje także konstytucyjne prawo obywatela, to takie niewykonanie wyroku ma charakter rażący. Takie zachowanie organu powoduje dla skarżącego uszczerbek moralny, w postaci całkowitej utraty zaufania, że organ nadzoru budowlanego w Polsce nie jest powołany dla załatwiania jego sprawy. Skarżący jest całkowicie pozbawiony prawa do załatwienia jakiejkolwiek sprawy w organie od wielu lat, zatem czuje się wykluczony ze społeczeństwa, poprzez traktowanie jego spraw z ignorancją. Poza uprawnieniem do wnoszenia skarg do Sądu, nie pozostało skarżącemu żadne uprawnienie do tego, że jego sprawa zostanie kiedykolwiek załatwiona.

6 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie argumentując, iż w dniu 21 grudnia 2015 roku otrzymał prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 grudnia 2015 roku, sygn. akt: II SAB/Łd 182/15. W dniu [...] organ w wykonaniu tego wyroku udzielił S. M. informacji publicznej.

7 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

8 Skarga zasługuje na uwzględnienie.

9 Stosownie do przepisu art. 154 § 1 P.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (art. 154 § 3 P.p.s.a.). Grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 P.p.s.a.). Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 16 lutego 2016 roku w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2015 roku i w drugim półroczu 2015 roku (M.P. poz. 174) przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2015 roku wyniosło 3.408,62 zł. Jednocześnie uwzględniając skargę sąd może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 154 § 7 P.p.s.a.).

10 Powyższy przepis jest podstawą wymierzenia grzywny organowi administracyjnemu, który nie wykonał wyroku sądowego. Zasadniczą przesłanką do zastosowania art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenia organowi grzywny jest ustalenie, że organ administracji nie wykonał wyroku Sądu. Zgodnie z art. 286 § 2 P.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez Sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Przepis ten ma również zastosowanie do skargi na bezczynność, ale w tym znaczeniu, że wyznaczony przez Sąd termin do załatwienia sprawy liczy się od dnia zwrotu akt nadesłanych w związku ze skargą na bezczynność.

11 Tytułem wstępu wskazać należy, iż warunkiem wniesienia skargi w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a. jest uprzednie pisemne wezwanie właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, co wprost wynika z treści cytowanego przepisu. W sprawie niniejszej nie ulega wątpliwości, że skarżący dopełnił tej czynności kierując do organu, pismem z dnia 29 lutego 2016 roku, stosowne wezwanie, a dopiero później skargę do sądu w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a., co miało miejsce w dniu 3 marca 2016 roku.

12 W stanie faktycznym sprawy skarżący wniósł o wymierzenie organowi – Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 grudnia 2015 roku w sprawie II SAB/Łd 182/15.

13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 3 grudnia 2015 roku, w punkcie pierwszym, zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. do załatwienia wniosku S. M. z dnia 23 lipca 2015 roku w zakresie żądania udostępnienia "kopii zgłoszeń rozpoczęcia budowy lub robót budowlanych, a także zawiadomień o zakończeniu budowy wraz z kopiami ich załączników dotyczących nieruchomości położonej we wsi Z. 44 C gm. B, - działka nr 65/3", w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku. Natomiast w punkcie drugim wyroku Sąd stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wyrok jest prawomocny od dnia 22 stycznia 2016 roku.

14 Bezsporne w sprawie jest to, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem sądu wpłynęły do organu dnia 10 lutego 2016 roku (a nie jak błędnie wskazał organ w dniu 21 grudnia 2015 roku, w tej dacie organowi doręczono wyrok ale jeszcze nieprawomocny), zatem od tej daty, zgodnie z treścią art. 286 § 2 P.p.s.a., należy liczyć termin do załatwienia sprawy. Określony wyrokiem Sądu 14 – dniowy termin ekspirował z dniem 24 lutego 2016 roku. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, iż do dnia wniesienia skargi w sprawie niniejszej, czyli do dnia 3 marca 2016 roku, mimo uprzedniego wezwania organu przez skarżącego do wykonania wyroku, tenże nie udostępnił skarżącemu informacji publicznej. Organ udostępnił skarżącemu informację publiczną w dniu [...] (data otrzymania przez skarżącego pisma z dnia 5 kwietnia 2016 roku). Skoro zatem organ, w wyznaczonym wyrokiem Sądu terminie, sprawy nie załatwił, to wniosek o wymierzenie grzywny w trybie art. 154 P.p.s.a. zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić należy, że prawomocny wyrok zobowiązywał organ do załatwienia wniosku skarżącego, ale i do uczynienia tego w odpowiednim terminie.

15 W przekonaniu Sądu, niewykonanie prawomocnego wyroku w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane, bowiem taka sytuacja prowadzi do podważenia zaufania obywateli do organów państwa, świadczy o braku poszanowania prawa przez te organy, które same są zobowiązane do jego stosowania. W szczególności usprawiedliwieniem braku respektowania prawomocnego wyroku nie mogą być trudności kadrowe organu, konieczność zgromadzenia materiału dowodowego oraz wielość pism, czy skarg kierowanych przez strony, a na które odpowiadać musi organ. Okoliczności te mogą jedynie wpływać na wysokość grzywny nałożonej na organ za niewykonanie prawomocnego wyroku, co nie jest sporne w orzecznictwie (por. np. wyroki NSA: z dnia 8 stycznia 2013 roku, I OSK 2005/12 oraz z dnia 1 października 2010 roku, I OSK 1166/10 i inne; wszystkie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). I tak, uwzględniając wskazane przez organ okoliczności Sąd uznał, że grzywna w kwocie określonej w orzeczeniu będzie adekwatna do stopnia, w jakim organ naruszył termin załatwienia sprawy, a jednocześnie spełni wystarczająco represyjną funkcję.

16 Uznawszy, iż skarga jest uzasadniona, bowiem organ istotnie nie wykonał prawomocnego wyroku w terminie oznaczonym, Sąd stwierdził, iż zaistniały podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącego i przyznania na jego rzecz sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 P.p.s.a. Wnioskowana przez skarżącego kwota jednak, w ocenie Sądu, jest wygórowana, dlatego Sąd postanowił przyznać kwotę określoną w orzeczeniu uznając, że taka wysokość sumy pieniężnej będzie stanowiła równowagę między stopniem poszkodowania skarżącego, a ilością nakładanych na organ grzywien i sum pieniężnych we wszystkich sprawach zawisłych przed Sądem.

17 Konkludując Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku na mocy art. 154 § 1 i § 6 P.p.s.a. O przyznaniu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej Sąd orzekł w oparciu o treść art. 154 § 7 P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania Sąd postanowił w punkcie trzecim wyroku na podstawie art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a.

18 Lp/