Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 czerwca 2005 r., I SA/Kr 2661/02

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 czerwca 2005 r., I SA/Kr 2661/02

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Grażyna Jarmasz Sędziowie: WSA Ewa Rojek (spr.) WSA Bogusław Wolas Protokolant: Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2005r. spraw ze skarg L. C., A. B., M. C. na decyzje Izby Skarbowej z dnia 29 października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1996 r. -skargi oddala-

Uzasadnienie

2 Sygn.. akt I S A/Kr 2661702

3 Uzasadnienie

4 Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...] października 2002r. O nr [...]a skierowanymi odpowiednio do L. C. , A. B. i M. C. Izba skarbowa utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2002r. O nr [...] do [...] orzekającymi o solidarnej odpowiedzialności odpowiednio L.- C., A. B. i M. C. za zaległość podatkową spółki cywilnej "J. " z siedzibą w K. z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 1996 w kwocie 15.325 zł.

5 Decyzje wydane zostały w oparciu o następujące ustalenia. W wyniku kontroli podatkowej ustalono, że w miesiącu grudniu 1996r. Spółka cywilna "J." zawyżyła podatek naliczony o kwotę 24.914 zł. Powyższe spowodowane zostało tym, że Spółka obniżyła podatek należny o podatek naliczony wyszczególniony w fakturach VAT nr [...] wystawionych przez firmę "A." z W.. Właściciel tej firmy A. S. nie posiadał kopii tych faktur, nie uwzględnił sprzedaży wynikającej z tych faktur w ewidencji sprzedaży i w deklaracji VAT za ten miesiąc oraz nie odprowadził od niej należnego podatku. Urząd Skarbowy po przeprowadzeniu kontroli w firmie "A." wydał decyzje określające zobowiązanie A. S. w podatku VAT m. innymi za miesiąc grudzień 1996r.Jednocześnie wobec A. S. toczyło się postępowania karne przed Sądem Rejonowym we Wrocławiu w związku z ujawnionymi nieprawidłowościami w prowadzonej przez niego firmie. Spółka cywilna .J." uległa likwidacji [...] maja 1997r.Zgodnie z art.332 Ordynacji podatkowej do odpowiedzialności osób trzecich o których mowa w ustawie o zobowiązaniach podatkowych z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie ustawy Ordynacja podatkowa stosuje się przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Tak więc rozstrzygnięcie wydane zostało na podstawie art.40 i 47 ustawy o zobowiązaniach podatkowych z 1980r.Art.47 ust. 1 tejże ustawy uprawnia organ podatkowy do określenia wysokości zobowiązania podatkowego, powstającego ex lege w postępowaniu z udziałem byłych wspólników spółki jawnej .w sytuacji gdy wysokość ta nie została stwierdzona w ostatecznej decyzji wydanej w okresie funkcjonowania spółki. Marialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia był § 54 ust.4 pkt 2 rozporządzenia Min. Finansów z dnia 21.XII.1995r. W sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym(Dz. U. Nr 154 poz.797 za 1995r. ze zm. Stanowi on, że w przypadku gdy nabywca posiada fakturę lub fakturę korygującą nie potwierdzoną kopią u sprzedawcy to faktury takie nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku należnego. Jednakże zgodnie z § 54 ust.8 w/w rozporządzenia przepisu tego nie stosuje się w przypadku, gdy wystawca faktury uwzględnił wykazaną w niej sprzedaż i podatek należny w deklaracji dla podatku od towarów i usług. Konstytucyjność tego zapisu była przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego. Wyrokiem z dnia 16.VI.1998r.w sprawie U 9/97 Trybunał stwierdził, że § 54 ust.4 pkt 2 tegoż rozporządzenia jest zgodny w zapisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej .Zdaniem organów skarbowych brak było podstaw w myśl art.40 ust.2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych do odstąpienia od orzeczenia o odpowiedzialności wspólników za zaległości Spółki albowiem ,nie wskazano żadnych okoliczności (poza faktem braku kopii u sprzedawcy) "które stanowiłby ważne względy społeczne lub stanowiłyby naruszenie zasad współżycia społecznego.

6 W skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skardze L. C., A.B. i M. C. wnieśli u uchylenie zaskarżonych decyzji. Zarzucili naruszenie prawa materialnego art.5 w zw. a art.21 Ordynacji podatkowej poprzez dwukrotny wymiar zobowiązania podatkowego od tej samej transakcji. Nadto naruszenie prawa materialnego poprzez oparcie decyzji na § 54 rozporządzenia Min. Fin. z dnia 21.XII.1995r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, który jest niezgodny z porządkiem konstytucyjnym. Wskazali też na naruszenie przepisów postępowania art.133,122,123,178,180,188,200 poprzez wydanie zaskarżonej decyzji na. podstawie stanu faktycznego ujawnionego w innym postępowaniu, pozbawienie ich możliwości uczestnictwa i obrony w postępowaniu podatkowym.

7 W odpowiedzi na skargi Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skarg wskazując na argumentację zawarta w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji. Dodatkowo Izba wskazała. że skoro decyzja wydana została w oparciu o konstytucyjny przepis § 54,który jednoznacznie stanowi. że faktury nie potwierdzone kopią u sprzedawcy nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego, to działanie podjęte w sprawie przez organ I instancji zgodnie z obowiązującym prawem nie naruszyło art.5 i 21 ustawy Ordynacja podatkowa. Nadto Izba wskazała, że skoro przedmiotem postępowania przed Urzędem był wymiar podatku kontrahenta Spółki to tylko on jako podatnik był stroną postępowania.

8 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

9 Skarga nie jest zasadna a zaskarżone decyzje odpowiadają prawu.

10 Zarzut skargi o niekonstytucyjności § 54 rozporządzenia Min. Fin. z dnia 21.XII.1995r. nie może się ostać albowiem powołanym do stwierdzenia niekonstytucyjności przepisów prawa jest wyłącznie Trybunał Konstytucyjny .Nadto w sprawie zgodności z Konstytucją par.54 Trybunał Konstytucyjny wypowiadał się dwa razy. Po raz pierwszy w orzeczeniu z dnia 16.VI.1998r. (choć formalnie przedmiotem orzeczenia był § 54 ust.4 pkt 2 rozp. z dnia 15.XII.1997r. tożsamy treściowo z § 54 ust.4 pkt 2 rozp. Z dnia 21 XII. 1995r.) na które to orzeczenie powołały się organy skarbowe. Drugi raz Trybunał wypowiedział się o zgodności z Konstytucją § 54 ust.4 pkt 2 rozp. z dnia 2LXII.1995r. w wyroku z dnia 11 grudnia 2001 SK 16/00.Skoro zatem materialnoprawną podstawą orzeczenia był zgodny z Konstytucją przepis prawa zarzuty skargi są bezzasadne. Nie jest też zasadny zarzut o dwukrotnym wymiarze zobowiązania. Istotą podatku od wartości dodanej jest to, że nabywca towarów i usług może potrącić jedynie podatek uiszczony przez zbywcę. Choć zgodnie z art.19 ust. 1 ustawy o VAT obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług jest prawem podatnika, to z istoty tego podatku wynika, iż jest to prawo warunkowe. Skorzystanie z niego uzależnione jest bowiem od tego, czy poprzedni podatnik podatek ten uiścił. Skoro zatem jak wykazano w toku postępowania zbywca nie posiadał kopii faktur i podatku nie uiścił to zgodnie z dyspozycja § 54 ust.4 pkt 2 w/w rozporządzenia skarżący nie mieli prawa potrącenia tego podatku. W obowiązującym w dacie decyzji stanie prawnym fakt uiszczenia przez sprzedawcę podatku po terminie jego wymagalności nie powodował prawa nabywcy do pomniejszenia o ten podatek swojego podatku należnego. Tak więc nie można mówić ,że doszło do dwukrotnego wymiaru zobowiązania a tym samym nie został naruszony art.5 i 21 Ordynacji podatkowej.

11 Nie doszło też w sprawie do naruszenia przepisów postępowania poprzez fakt oparcia rozstrzygnięcia na stanie faktycznym stwierdzonym w innym postępowaniu podatkowym. Materiał dowodowy zebrany odnośnie nieuczciwego kontrahenta Spółki zebrany został w postępowaniu podatkowym prowadzonym przeciwko niemu. Skarżący w tamtym postępowaniu mogli ubiegać się o status strony na podstawie obowiązującego do nowelizacji z dnia 12.IX.2002r. Art.133 i 134 Ordynacji podatkowej. Tak więc zarzuty skargi. że skarżący nie byli uczestnikami postępowania toczącego się przeciwko ich kontrahentowi podnoszone w tej sprawie nie mogą odnieść skutku. Materiał dowodowy zebrany w sprawie prowadzonej przeciwko A. S. był nadesłany na potrzeby niniejszego postępowania i strony, mogły się z nim zapoznać i wypowiedzieć co to niego. Skoro zatem był to materiał zgromadzony przez uprawniony do tego organ a strona co do jego treści mogła się wypowiedzieć nie doszło do naruszenia art. 133.122.123.180 oraz 200 Ordynacji podatkowej.

12 Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając sprawę oparto się na art.97§ 1 ustawy z dnia 30.VIII.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.Nr.153 poz. 1271 ze zm.) stanowiącym, że sprawy w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem 1.I.2004r. I postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.