Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 września 2021 r., III SAB/Kr 35/21
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 września 2021 r., III SAB/Kr 35/21
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) Sędzia WSA Renata Czeluśniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 września 2021 r. sprawy ze skargi D. C. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie przeprowadzenia kontroli przydatności do spożycia wody użytkowej skargę oddala.
Uzasadnienie
2 Pismem z dnia 3 marca 2021 r. skarżący D. C. wniósł skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej powoływanego jako "PPIS) polegającą na nierozpatrzeniu jego wniosku z dnia 17 lipca 2020 r. o przeprowadzenie kontroli przydatności do spożycia wody użytkowanej na stacji paliw w Ł prowadzonej przez Centrum [...] P. C. Spółka Jawna G. Skarżący podniósł, że zamieszkuje na działce sąsiadującej z ww. obiektem i wniósł o zobowiązanie organu do ponownego przeprowadzenia czynności z jego udziałem jako strony postępowania. Zdaniem skarżącego woda pitna nie jest pobierana ze studni na terenie stacji, lecz ze studni znajdującej się na działce innego podmiotu. Z uwagi na możliwość ewentualnego doprowadzenia do zatrucia klientów wodą niezdatną do spożycia skarżący zwrócił się o przeprowadzenie kontroli wody użytkowanej do celów spożywczych na stacji paliw. Zwrócił się także o informowanie go o terminie kontroli i poboru próbek wody, w których to czynnościach chciał uczestniczyć jako podmiot inicjujący postępowanie. Nadto wskazał, że na terenie jego działki również znajduje się studnia, z której czerpie wodę, co wobec prowadzenia stacji paliw budzi obawy skarżącego o zanieczyszczenie jego studni. Ponieważ skarżący nie otrzymał odpowiedzi na swoje pismo, wniósł ponaglenie. Wówczas organ poinformował (pismem z dnia 24 września 2020 r.), że w dniu 16 września 2020 r. przeprowadzono kontrolę i nie stwierdzono nieprawidłowości. Pismem z dnia 21 września 2020 r. Wojewódzki Inspektor Sanitarny poinformował skarżącego, że ponaglenie nie może uzyskać prawidłowego biegu, gdyż nie doszło do bezczynności organu, a kontrola została wykonana w terminie wynikającym z art. 35 k.p.a. Skarżący zarzucił, że nie brak udziału w postępowaniu i nie został poinformowany o podjętych w postępowaniu czynnościach.
3 Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podnosząc, że skarżący pismem z dnia 17 lipca 2020 r. zwrócił się z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli wody do celów spożywczych na stacji paliw w Ł. W dniu 24 lipca 2020 r. przeprowadzono w ramach urzędowej kontroli żywności kontrolę sanitarną w sklepie spożywczym – B w Budynku Obsługi [...] w Ł podl. Centrum [...]i P. C. Spółka Jawna G. Pismem z dnia 7 września 2020 r. udzielono odpowiedzi na pismo skarżącego. Nadto w dniu 11 września 2020 r. wpłynęło ponaglenie. Data wniesienia ponaglenia i odpowiedzi PPIS zbiegły się w czasie. Pismem z dnia 21 września 2020 r. organ wyższego stopnia uznał, że nie doszło do bezczynności organu, gdyż wnioskowaną kontrolę przeprowadzono w terminie wynikającym z art. 35 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto w dniu 16 września 2020 r. przeprowadzono kontrole sanitarne Stacji Paliw w Ł, na podstawie zawiadomień o zamiarze wszczęcia kontroli z 18 sierpnia 2020 r. w zakresie przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne w środowisku pracy oraz ustępu ogólnodostępnego z zakresu higieny komunalnej. W wyniku powyższych kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości. W dniu 22 września 2020 r. skarżący wniósł pismo z dnia 18 września 2020 r. Odpowiedzi na powyższe pismo organ udzielił pismem z dnia 24 września 2020 r.
4 Nadto organ podniósł, że po zapoznaniu się przez organ z protokołem kontroli z przeprowadzonego odbioru wydano Opinię Sanitarną znak [...] z 24 maja 2019 r. i odebrano obiekt w zakresie wymagań higieniczno-sanitarnych i zdrowotnych bez zastrzeżeń.
5 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
6 Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325; zwanej dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Kontrola sądu obejmuje również orzekanie w sprawach spraw na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (art. 3 § 2 p.p.s.a.).
7 Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.
8 Przede wszystkim wyjaśnić należy, że przyjmuje się, iż z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ nie podejmuje czynności, bądź podejmuje je, ale przekracza termin załatwienia sprawy, nie wykonując obowiązku zawiadomienia strony.
9 Stan bezczynności organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2003 r., IV SAB/Wa 109/07).
10 Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 maja 2019 r. (sygn. akt I OSK 2255/17) "należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zauważa się, że pojęcie "bezczynności" odnosi się do niewydania w terminie decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a. Natomiast przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny. Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12). Pod pojęciem "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, przez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 44; J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2017, art. 3 Nb 78). Przewlekłość postępowania jest stanem sprawy, którego zaistnienie Sąd ocenia bez względu na to, czy organ podjął czynności w sprawie. Przy ocenie przewlekłości postępowania istotne jest bowiem i to, czy organ podejmował czynności niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy i to niezależnie od tego, czy strona zgłaszała określone żądania w tym zakresie. W piśmiennictwie przyjmuje się także, że przewlekłe prowadzenie postępowania może pozostawać w związku z bezczynnością organu, które wystąpi wówczas, gdy we wszczętym postępowaniu organ nie podejmuje żadnych czynności (por. J. P. Tarno, Bezczynność organu a przewlekłe prowadzenie postępowania, Casus 2013, nr 69, s. 11)". Tak czy inaczej o bezczynności lub przewlekłym prowadzeniu postępowania może być mowa wówczas, gdy mamy do czynienia z toczącym się postępowaniem administracyjnym, które powinno zakończyć się wydaniem decyzji, postanowienia lub podjęciem aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a.
11 Zaznaczyć przy tym należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym uruchomionym skargą na bezczynność sąd ogranicza się wyłącznie do ustalenia, czy organowi można przypisać opisany powyżej stan, tj. stan bezczynności. Przedmiotem oceny sądu w takim postępowaniu staje się bowiem jedynie kwestia, czy stan bezczynności organu (czy też przewlekłości postępowania) w danej sprawie zachodzi, a jeśli tak, to czy nakazanie organowi załatwienia sprawy jest na datę orzekania przez sąd dopuszczalne, uzasadnione i celowe.
12 W przedmiotowej sprawie skarżący pismem z dnia 17 lipca 2020 r. wniósł o przeprowadzenie kontroli poboru wody do celów spożywczych na stacji paliw w Ł. Pismo to wpłynęło do organu w dniu 21 lipca 2020 r. Pismem z dnia 7 września 2020 r. (znak [...]) organ poinformował skarżącego, że w dniu 24 lipca 2020 r. przeprowadzono kontrolę sanitarną w Sklepie [...] – B w Budynku Obsługi Stacji Paliw w Ł podl. Centrum [...] P. C. Spółka Jawna G. W trakcie kontroli ustalono, że obiekt jest zaopatrywany w wodę z sieci wodociągu lokalnego opartego na studni usytuowanej na terenie stacji paliw oraz posiada umowę na korzystanie z awaryjnego źródła wody – studni usytuowanej na działce sąsiadującego podmiotu gospodarczego. Protokół kontroli sanitarnej znajduje się w aktach sprawy (nr [...]). W dniu 27 lipca 2020 r. zawiadomiono Centrum [...] P. C. Spółka Jawna G o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie nieprawidłowości stwierdzonych podczas kontroli sanitarnej przeprowadzonej w dniu 24 lipca 2020 r. w Sklepie [...] – B w Budynku Obsługi Stacji Paliw w Ł podl. Centrum [...] P. C. Spółka Jawna G zgodnie z powyższym protokołem kontroli oraz ustalenia opłaty za czynności kontrolne. W trakcie postępowania przedłożono sprawozdania z badań wody z ww. ujęć wody potwierdzające, że woda w zakresie wykonywanych oznaczeń (parametry grupy A) odpowiada wymaganiom określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. o jakości wody przeznczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. z 2017 r., poz. 2294). Sprawozdanie z badań z dnia 24 sierpnia 2020 r. znajduje się w aktach administracyjnych.
13 Organ podjął zatem niezwłocznie czynności zmierzające do rozpoznania wniosku skarżącego i po ich przeprowadzeniu udzielił skarżącemu wyczerpującej odpowiedzi w zakresie żądania wniosku.
14 Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 195; powoływanej dalej jako "ustawa o PIS") do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących higieny środowiska, a zwłaszcza wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. W syntetycznym ujęciu bieżący nadzór sanitarny, do którego prowadzenia zostały zobowiązane organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, polega na kontroli przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne. Organ zrealizował powyższy obowiązek przeprowadzając kontrolę sanitarną w dniu 24 lipca 2020 r. W odniesieniu do skarżącego organ wykonał obowiązek informacyjny w piśmie z dnia 7 września 2020 r. Przepisy prawa nie obligują organu do zapewnienia skarżącemu czynnego udziału w czynnościach postępowania kontrolnego.
15 Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił, działając w oparciu o art. 151 p.p.s.a.