Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 17 maja 2006 r., II SA/Ke 798/05

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 17 maja 2006 r., II SA/Ke 798/05

Sentencja

1 Sygnatura akt: II SA/Ke 798/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant: Referent stażysta Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2006 r. sprawy ze skargi J.N. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę.

Uzasadnienie

2 Decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek J.N., na podstawie art. 127 § 3 i 138

3 § 1 kpa utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 18 października 2004 r.

4 o pozbawieniu uprawnień kombatanckich.

5 W uzasadnieniu organ ten wskazał, że uprawnienia kombatanckie J.N. uzyskał na mocy orzeczenia Zarządu Wojewódzkiego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację z dnia 3 grudnia 1976 r. z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej w okresie od maja 1949 r. do października 1951 r. W wyniku wszczętego postępowania weryfikacyjnego decyzją z dnia 19.05.2000r., utrzymaną w mocy decyzją z dnia 08.08.2000r, Kierownik Urzędu pozbawił stronę uprawnień kombatanckich. Wyrokiem z dnia 04.02.2004 r. sygn. akt II SA/Kr 2235/00 WSA uchylił powyższe decyzje.

6 W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Kierownik Urzędu decyzją z dnia 18.10.2004 r. pozbawił stronę uprawnień kombatanckich. W dniu 4.11.2004 r. zainteresowany wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

7 Nie budzi wątpliwości fakt, iż zainteresowany uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej, pełniąc służbę wojskową w okresie od 13.05.1949 r. do 10.10.1951 r. w 14 Pułku KBW. J.N. podnosi, że w podczas pełnienia służby wojskowej brał udział w walkach z UPA i grupami Wherwolfu. Na potwierdzenie tego faktu przedstawił oświadczenie świadka – M.Z., z którym zainteresowany wspólnie pełnił służbę wojskową. W ocenie organu to oświadczenie nie stanowi wiarygodnego dowodu w sprawie. Co prawda bowiem 14 Pułk KBW w latach 1949 – 1951 uczestniczył w walkach z UPA, co wynika z pisma IPN

8 w Warszawie z dnia 08.07.2004 r., jednakże walki te miały miejsce w grudniu 1951 r., a wiec po okresie pełnienia przez stronę służby. Powyższe wynika

9 z notatki służbowej, dotyczącej przebiegu służby wojskowej J.N.,

10 w której wskazano, iż w 1951 r. 14 Pułk KBW brał udział w ujęciu członka UPA PS. "Łystok" w dniu 12.12.1951r. M.Z. zachował uprawnienia kombatanckie z tytułu udziału w walkach z UPA, gdyż pełnił on służbę wojskową w okresie od 1948 r. do 26 lutego 1952 r.

11 W ocenie organu , w świetle informacji uzyskanych z Instytutu Pamięci Narodowej, nie można uznać za wiarygodne ani twierdzeń strony ani też oświadczenia świadka na okoliczności, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach. i dlatego też przepis ten do strony nie ma zastosowania. W myśl art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 – 1956

12 w charakterze uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej lub innych tytułów, nie wymienionych w art. 1 ust. 2, art. 2 oraz art. 4 . Zainteresowany w żaden sposób nie wykazał, aby spełniał przesłanki przewidziane w art. 25 ust. 2 pkt 2 zd. 2 ustawy o kombatantach, warunkujące zachowanie dotychczasowych uprawnień. Z tych względów zdaniem Kierownika Urzędu brak jest podstaw do zachowania uprawnień kombatanckich.

13 W skardze na tę decyzję J.N. zarzucił naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, przez odmowę uznania go za kombatanta, co wiąże się z brakiem podstaw do zachowania przysługujących mu uprawnień w sytuacji, gdy świadczenia te otrzymywał, korzystał z nich jako z praw nabytych, a został ich pozbawiony w momencie zwiększonych potrzeb finansowych, spowodowanych wiekiem i chorobą. Skarżący podniósł nadto, iż do jednostki 14 Pułku Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego został wcielony na podstawie rozkazów władz wojskowych a nie świadomego wyboru i jego przekonań politycznych, że Kierownik Urzędu oparł swoje ustalenia na niepełnych danych, wynikających z akt ZBOW i DU i WKU w Kielcach, które to ustalenia nie mogą być podstawą pozbawienia uprawnień. Podniósł, że

14 z informacji Instytutu Pamięci Narodowej z dnia 20.05.04 jednoznacznie wynika, że brał on udział w walkach z UPA i innymi bandami o charakterze rabunkowym w okresie od 1949r. do 1951 r., a więc, że spełnia warunki z art. 1 ust. 2 pkt 6. W związku z tymi zarzutami skarżący domagał się zmiany zaskarżonej decyzji i przyznania mu uprawnień kombatanckich.

15 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

16 Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

17 Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153/2002 poz. 1269 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy,

18 a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ).

19 Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji będącej przedmiotem skargi

20 ( art. 145 § 1 ustawy o p.p.s.a.).

21 Okolicznością bezsporną i nie budzącą wątpliwości w świetle akt sprawy jest to, iż skarżący uzyskał w 1976 r. uprawnienia kombatanckie z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej od maja 1949 r. do października 1951 r. Zgodnie z art. 25 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach

22 i niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / tekst jednolity Dz. U. Nr 42 poz. 371 z 2002 r. z późniejszymi zmianami, zwanej dalej ustawą o kombatantach/ pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze " uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej".

23 Sąd podziela przytoczone w skardze orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 2002 r. sygn. III RN 158/01, jednakże nie ma ono zastosowania

24 w niniejszej sprawie z uwagi na ustalenia organu, które Sąd podziela, iż brak jest dowodów pozwalających na ustalenie, że skarżącemu przysługują uprawnienia kombatanckie z tytułu działalności, określonej w art. 1 ust. 2, art. 2 i art. 4 ustawy o kombatantach. J.N. w toku postępowania administracyjnego powoływał się na spełnienie przesłanki z art.1 ust. 2 pkt 6 to jest uczestniczenie w walkach jednostki Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz grupami Wherwolfu. Jeśli chodzi o grupy Wherwolfu skarżący nie przedstawił na tę okoliczność żadnych dowodów jak również

25 w aktach sprawy brak jest jakiejkolwiek wzmianki potwierdzającej jego udział w walkach z tymi grupami. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylając wcześniejsze decyzje polecił jedynie wyjaśnić, czy skarżący brał udział w ostatnim roku pełnienia służby w walkach z UPA. Te zalecenia zostały przez organ wykonane. Na podstawie istniejących dokumentów w Instytucie Pamięci Narodowej Kierownik Urzędu ustalił, iż 14 Pułk KBW, w którym skarżący służył do 10 października 1951 r. uczestniczył

26 w walkach z UPA, jednakże walki te miały miejsce w grudniu 1951 r. / a więc, gdy skarżący już nie pełnił służby wojskowej/ i polegały na ujęciu członka UPA PS. "Łystok" w dniu 12.12.1951 r. Kierownik Urzędu nie naruszył przepisów art. 77 i 80 kpa odmawiając wiary zeznaniom świadka M.Z.,

27 z których wynikałoby, że skarżący także brał udział w walkach z UPA,

28 w sposób przekonywujący wskazując, dlaczego zeznania te nie mogą być podstawą ustalenia, iż J.N. brał udział w tych walkach. W tym miejscu wskazać należy, iż z samego oświadczenia złożonego na rozprawie przed sądem przez skarżącego wynika, iż swoje przekonanie co do swojego udziału w walkach z UPA opiera na tym, iż gdy służył w wojsku to im mówiono, że jadą walczyć z UPA zawsze, ilekroć był jakiś rabunek lub napady na gospodarzy. Wskazać jednak należy, iż z akt sprawy wynika, że jednostka, w której służył skarżący, walczyła z różnymi innymi oddziałami, nie należącymi do UPA.

29 J.N. w skardze powołuje się na informację udzieloną przez Instytut Pamięci Narodowej z dnia 20.05.04, z której jego zdaniem jednoznacznie wynika, że brał on udział w walkach z UPA. Taki wniosek z tej informacji nie wynika, gdyż w piśmie tym stwierdza się jedynie, iż 14 Pułk Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, w którym służył skarżący, w latach 1949-1051, brał udział w walkach zbrojnych z NSZ, bandami litewskimi Sovpycha, UPA oraz bandami o charakterze rabunkowym . Z informacji tej nie wynika, iż w takich walkach / z UPA/ brał udział sam skarżący, a tylko wówczas możliwe byłoby zachowanie przez niego uprawnień kombatanckich.

30 Powołana w skardze okoliczność dotycząca tego, iż skarżący został wcielony do 14 Pułku KBW na podstawie rozkazu a nie świadomego wyboru, nie ma w niniejszej sprawie żądnego znaczenia. Skarżący nie został bowiem pozbawiony uprawnień z powodu służby w tym Pułku a z powodu tego, iż nie przysługują mu uprawnienia kombatanckie na podstawie ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach. Nie może również stanowić argumentu do uwzględnienia skargi to, iż J.N. został pozbawiony uprawnień, z których korzystał jako z praw nabytych, w momencie zwiększonych potrzeb finansowych. Obowiązujące bowiem w tej materii przepisy nie uzależniają zachowania uprawnień kombatanckich od sytuacji materialnej osób, dotychczas korzystających z uprawnień, jakie dawało zaliczenie do kombatantów na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów. Nie ma również w sprawie niniejszej zastosowania powołane w skardze orzeczenie NSA z dnia 18 kwietnia 2001 r. sygn. V SA 2257/00 dotyczące zachowania uprawnień kombatanckich uzyskanych wyłącznie z tytułu ustanowienia i utrwalenia władzy ludowej przez osoby pełniące służbę wojskową z poboru w okresie od 10 maja 1945 r. do

31 30 czerwca 1947 r., skoro bezsporne jest, iż J.N. został powołany do wojska dopiero w maju 1949 r.

32 Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny

33 na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo

34 o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako niezasadną oddalił.