Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 14 stycznia 2021 r., II SA/Ke 712/20

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 14 stycznia 2021 r., II SA/Ke 712/20

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Asesor WSA Agnieszka Banach (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi S.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2020 r. znak: [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oddala skargę.

Uzasadnienie

2 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2020 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] 2020 r. znak: [...] orzekającą o skierowaniu na badania lekarskie przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami S. K. posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii: A, B1, B, B+E, C, C+E, D i D+E.

3 W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że podstawą wydania decyzji przez organ pierwszej instancji był wyrok Sądu Rejonowego w Zamościu II Wydział Karny z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt II K 318/18, którym S. K. został uznany winnym czynu polegającego na tym, że w dniu [...] 2017 r. w miejscowości W. pow. K. prowadził samochód marki Toyota Auris o nr rej. [...] w ruchu lądowym znajdując się w stanie nietrzeźwości. Powyższym wyrokiem Sąd orzekł wobec skarżącego m.in. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 14 marca 2019 r.

4 Kolegium powołało się na art. 182 § 1 i § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 676 ze zm.) zwanej dalej "k.k.w.", art. 75 ust. 1 pkt 4 i art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 341 ze zm.) zwanej dalej "u.k.p." oraz wyjaśniło, że starosta ma obowiązek skierować na badania lekarskie kierowcę skazanego za kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Organ odwoławczy stwierdził przy tym, że w niniejszej sprawie bezspornym jest, iż skarżący w dniu [...] 2017 r. prowadził samochód, znajdując się w stanie nietrzeźwości. W konsekwencji, mając na uwadze treść ww. wyroku, organ pierwszej instancji zasadnie skierował skarżącego na badania lekarskie.

5 Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium podkreśliło, że skarżący nie udowodnił, ani nawet nie uprawdopodobnił, że złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Zamościu. W aktach sprawy brak jest dowodów potwierdzających, że strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania karnego.

6 W skardze na powyższą decyzję Kolegium wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach S. K. wniósł o jej uchylenie, zarzucając naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to: art. 99 ust. 1 pkt 2 i art. 99 ust. 1 pkt 3 u.k.p. polegające na błędnym ich zastosowaniu poprzez przyjęcie, że skierowanie skarżącego na badanie lekarskie i badanie psychologiczne jest zasadne na skutek wydania wobec niego wyroku skazującego za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k., podczas gdy wobec tego samego zdarzenia toczy się sprawa przed Sądem Rejonowym w Zamościu II Wydziałem Karnym pod sygn. akt II W 662/18, gdzie skarżący ma status obwinionego o wykroczenie z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art 23 ust. 1 pkt 1 “PRD" (Prawa o ruchu drogowym), a sprawa ta nie zakończyła się wydaniem prawomocnego wyroku na chwilę formułowania odwołania. Ponadto postępowanie karne toczące się przed Sądem Rejonowym w Zamościu pod sygn. akt II K 318/18 objęte zostało wnioskiem o wznowienie postępowania na podstawie art. 540 b § 1 k.p.k, art. 542 § 3 k.p.k w zw. z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k, co uzasadnia przyjęcie, że zastosowanie art. 99 ust. 1 pkt 5 u.k.p. w niniejszym stanie faktycznym jest przedwczesne i niezasadne.

7 W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

8 Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." – wobec braku żądania przeprowadzenia rozprawy przez skarżącego.

9 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

10 Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

11 Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, kierując się powyższymi przepisami prawa, w ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

12 Ustalony przez organy stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości.

13 Kontrolowane postępowanie administracyjne zostało wszczęte w związku z zawiadomieniem skierowanym do organu o wydaniu przez Sąd Rejonowy w Zamościu wyroku z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt II K 318/18, w którym uznano, że skarżący dopuścił się popełnienia czynu z art. 178a § 1 Kodeksu karnego (w skrócie "k.k.") i którym orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 14 marca 2019 r. Sąd karny przesłał powyższy wyrok organowi administracji na podstawie art. 182 § 1 zd. 1 Kodeksu karnego wykonawczego (dalej jako "k.k.w."). Przepis ten stanowi, że w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. Właściwym do wydania decyzji w pierwszej instancji okazał się być Starosta ze względu na miejsce zamieszkania skarżącego.

14 Zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia (Dz. U. z 2019 r. poz. 341 ze zm.), dalej jako "u.k.p.", starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zwanemu dalej "badaniem lekarskim", podlega, z zastrzeżeniem ust. 4, kierujący motorowerem, pojazdem silnikowym lub tramwajem, jeżeli kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkohol (art. 75 ust. 1 pkt 4 u.d.p.).

15 W świetle powołanych regulacji nie ulega wątpliwości, zdaniem Sądu, że ustawodawca nie pozostawił uznaniu organów administracji kwestii skierowania danej osoby na badania lekarskie wobec dopuszczenia się przez nią kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Świadczy o tym użycie przez ustawodawcę kategorycznych stwierdzeń: w treści art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami - "podlega kierujący", a w treści art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a tej ustawy - "wydaje decyzję administracyjną".

16 Okoliczność dopuszczenia się przez skarżącego kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości w niniejszym przypadku wynika z wyroku Sądu Rejonowego w Zamościu. Nie zostało wykazane w toku postępowania administracyjnego, jak również w toku postępowania sądowoadministracyjnego, aby wyrok ten został prawnie skutecznie podważony. Skarżący wskazywał, że złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ww. wyroku karnego, niemniej jednak w żaden sposób to twierdzenie nie zostało udowodnione ani nawet uprawdopodobnione.

17 Bezspornie zatem istnienie w dacie podejmowania zaskarżonej decyzji prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Zamościu z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt II K 318/18, uznającego skarżącego za winnego popełnienia przestępstwa prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości w dniu [...] 2017 r., było konieczną i wystarczającą przesłanką wydania decyzji o skierowaniu skarżącego na badanie lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Toczące się przed Sądem Rejonowym w Zamościu postępowanie o wykroczenie, na które powołuje się w skardze strona (sygn. akt II W 662/18), mające dotyczyć tego samego stanu faktycznego, jaki legł u podstaw wydania ww. wyroku karnego w sprawie sygn. akt II K 318/18, nie miało wpływu na zasadność wszczęcia i wynik obecnie kontrolowanego postępowania administracyjnego, skoro nie doprowadziło do wzruszenia – pozbawienia przymiotu prawomocności - wyroku karnego z dnia 6 marca 2019 r.

18 Ubocznie tylko podnieść należy, że ani stan zdrowia i wynikająca z tego potrzeba korzystania z samochodu, ani też sytuacja osobista i majątkowa skarżącego nie mogły mieć żadnego znaczenia dla wyniku tej sprawy, skoro przepisy prawa stanowią o bezwzględnym obowiązku starosty (prezydenta miasta) do wszczęcia postępowania i wydania decyzji o skierowaniu skarżącego na badanie lekarskie, nie uzależniając realizacji tego obowiązku od wskazywanych w skardze okoliczności.

19 Ponadto wyjaśnić należy, że przesłany do organu pierwszej instancji odpis prawomocnego wyroku stanowił wystarczający dowód potwierdzający okoliczność kierowania przez skarżącego pojazdem w stanie nietrzeźwości. Zgodnie bowiem z art. 14 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 957), do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających przekazywanie danych na zasadach określonych w art. 100aa-100aq ustawy zmienianej w art. 1 (chodzi o przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym, regulujące działanie centralnej ewidencji kierowców), w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą, przepisów art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 43 ust. 2 pkt 4, art. 44 ust. 3 pkt 2, art. 67 ust. 2 pkt 2, art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. c, art. 98, art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. c i pkt 4 oraz ust. 2 pkt 1 lit. b i ust. 3, art. 102 ust. 1b, art. 103 ust. 1 pkt 2 i 3 i ust. 2, art. 124 ust. 7, art. 125 pkt 10 lit. g i pkt 16 oraz przepisów rozdziału 14 ustawy zmienianej w art. 2 nie stosuje się (art. 14 ust. 1). Jednocześnie ww. ustawa zmieniająca w art. 14 ust. 2 uzależniła możliwość rozpoczęcia stosowania przepisów w nowym brzmieniu od dokonania przez ministra właściwego do spraw informatyzacji ogłoszenia "terminu wdrożenia rozwiązań technicznych" umożliwiających działanie nowego systemu centralnej ewidencji kierowców na zasadach określonych w art. art. 100aa-100aq ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 110 ze zm.). Stosownie do tego ostatniego przepisu: "Minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie". Zatem podstawą do wydania decyzji, o której mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a u.k.p. był nadal odpis wyroku przesłanego przez sąd w trybie art. 182 § 1 k.k.w., ponieważ do momentu wydania zaskarżonej decyzji powyższy komunikat nie został ogłoszony. Należy uznać, że art. 99 ust. 2 pkt 1 lit. b ustawy o kierujących pojazdami nie znajdował zastosowania na datę orzekania przez organy administracji, a zamiast niego zastosowanie ma w dalszym ciągu art. 135a ustawy o kierujących pojazdami, który w sprawie został zastosowany (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 lipca 2020 r., II SA/Ke 811/19, lex nr 3071729, czy wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 10 listopada 2020 r., II SA/Rz 600/20, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jeśli bowiem Centralna Ewidencja Kierowców nie działa na zasadach określonych w art. 100aa-100aq ustawy - Prawo o ruchu drogowym, to nie jest możliwe żądanie automatycznego przekazania informacji i danych w niej zgromadzonych organom orzekającym na podstawie art. 99 ust. 1 u.k.p. dowodem popełnienia przez kierowcę czynu polegającego na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu, jest wyrok sądu powszechnego. Wyrok sądu powszechnego oraz jego odpisy są dokumentami urzędowymi w rozumieniu art. 76 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020r. poz. 256, zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) i stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Ratio legis ustawy o kierujących pojazdami oraz zasady demokratycznego państwa prawnego nie mogą dopuścić do sytuacji, w której organ dysponując odpisem prawomocnego wyroku sądu powszechnego winien odstąpić od wydania decyzji administracyjnej o skierowaniu kierowcy na badania lekarskie i to nawet wtedy, gdy treść tego wyroku nie została wprowadzona do centralnej ewidencji kierowców, a sam organ informację o dopuszczeniu się przez kierowcę czynu prowadzenia pojazdu mechanicznego po użyciu alkoholu uzyskał nie z systemu teleinformatycznego a z doręczonego w formie papierowej odpisu wyroku sądu. Dane w centralnej ewidencji kierowców są bowiem informacją wtórną względem wyroku sądu powszechnego (zob. cyt. wyrok WSA w Krakowie, II SA/Kr 811/19).

20 Z tych powodów, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.