Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 19 października 2016 r., I SA/Go 312/16

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 19 października 2016 r., I SA/Go 312/16

Sentencja

1 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 października 2016 r. wniosku B.T. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B.T. na indywidualną interpretację Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanowił: oddalić wniosek.

Uzasadnienie

2 Po uiszczeniu 200 zł wpisu od skargi skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

3 Z oświadczeń oraz dokumentów złożonych przez skarżącą wynika co następuje.

4 Skarżąca mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Małżonkowie wychowują dwoje dzieci – siedemnastoletnią córkę oraz dwudziestojednoletniego syna, który studiuje. Skarżąca jest bezrobotna, a rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia za pracy męża skarżącej w wysokości 4.382 zł netto miesięcznie. Małżonkowie są właścicielami domu mieszkalnego o pow. 64 m kw. oraz rocznego samochodu osobowego. Nie mają oszczędności.

5 W tak ustalonej sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącej, jej wniosek nie zasługiwał na częściowe uwzględnienie.

6 Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 - dalej: "p.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art. 245 § 2 p.p.s.a.).

7 Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym, czyli takim jakiego przyznania domaga się skarżąca, przysługuje, jeżeli osoba występująca z wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w jakiejkolwiek części. Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje natomiast, gdy osoba występująca o jego przyznanie wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

8 Zasadą jednak jest ponoszenie przez strony całości kosztów związanych z ich udziałem w postępowaniu sądowym, zaś odstępstwo od tej zasady poprzez zwolnienie z kosztów sądowych może mieć miejsce w sytuacjach szczególnych - uzasadnionych sytuacją majątkową strony - przy uwzględnieniu oczywiście wysokości kosztów postępowania.

9 Z uwagi na wyjątkowy charakter prawa pomocy, przesłanki jego zastosowania powinny być interpretowane ściśle, a pomoc finansowa ze strony Skarbu Państwa będzie przysługiwała tylko osobom, które nie mogą z przyczyn związanych z obiektywnie złą sytuacją finansową pozyskać środków koniecznych do sfinansowania swojego udziału w postępowaniu sądowym (zob. np. post. NSA z 16 kwietnia 2008 r. II OZ 326/08).

10 Z dokumentów i oświadczeń skarżącej nie wynika by nie było jej stać na pokrycie kosztów postępowania w jakiejkolwiek części. Rodzina skarżącej posiada bowiem wprawdzie niewygórowane lecz stałe dochody, z których finansuje m. in. kredyt hipoteczny, którego rata wynosi 1255 zł miesięcznie. Skarżąca jest również właścicielką domu mieszkalnego oraz nowego samochodu osobowego. Trudno w tej sytuacji uznać, że żyje w niedostatku.

11 Nadto wskazać należy, co podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, że zobowiązania prywatne takie jak np. rata kredytu hipotecznego nie mają pierwszeństwa przed kosztami sądowymi (post. NSA z 20 października 2011 r. I OZ 783/11 LEX 984400). Akcentuje się również, że utrzymanie konieczne, stanowiące prawne ekonomiczne kryterium oceny istnienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy obejmuje, co oczywiste, wydatki związane z potrzebami mieszkaniowymi, co jednak nie oznacza, że dla zaspokojenia tych potrzeb niezbędne jest ponoszenie wydatku z tytułu spłaty rat kredytu hipotecznego (post. NSA z 16 marca 2011 r. II FZ 22/11 LEX 783814).

12 Co więcej, oświadczenie o niemożności poniesienia kosztów sądowych jest niewiarygodne wobec faktu, iż skarżąca wniosła wpis od skargi. Nadmienić przy tym należy, iż należność ta stanowi jedyną opłatę podlegającą uiszczeniu na obecnym etapie postępowania.

13 Z powyższych względów uznano, że skarżąca jest w stanie sfinansować koszty sądowe oraz wynagrodzenie pełnomocnika i postanowiono jak w sentencji (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).