Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 13 września 2005 r., I SA/Go 232/05

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 13 września 2005 r., I SA/Go 232/05

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie: Sędzia WSA Krystyna Skowrońska - Pastuszko (spr.) Asesor WSA Alina Rzepecka Protokolant: Ref. staż. Danuta Chorabik po rozpoznaniu w dniu 13 września 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi H.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997r. oddala skargę

Uzasadnienie

2 Sygn. akt I SA / Go 232/ 05

U Z A S A D N I E N I E

3 Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] marca 2004 r. , Nr [...], z powołaniem się na przepisy art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137 , poz. 926 , ze zm. ) oraz art. 1 , art. 10 ust. 1 pkt 3 i pkt 9 , art. 12 ust.3 pkt 4 , art. 14 ust. 1 i ust. 2 pkt 8 , ust. 5 , art.22 ust. 1 , ust. 8 ,

4 art. 26 ust. 1 pkt 2 i pkt 9 lit. b , art. 27a ust. 1 pkt 3 lit. c , art. 44 ust. 1 pkt 1 , ust. 3 , ust. 6 oraz art. 45 ust. 1 , ust. 4 i ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 1993 r. Nr 90 , poz. 416 , ze zm. ) , jak również odpowiednie przepisy rozporządzeń wykonawczych Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów , w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych oraz w sprawie zaliczenia przedmiotu umów najmu lub dzierżawy rzeczy albo praw majątkowych do składników majątku stron tych umów utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] określającą podatnikowi H.K. należny podatek od osób fizycznych za 1997 r. w wysokości 71.289,10 zł .

5 Postępowanie podatkowe , przeprowadzone w wyniku kontroli prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej w zakresie produkcji opakowań drewnianych , palet , skupu i sprzedaży palet , eksportu usług nie objętych koncesją usług transportowych oraz dzierżawy pomieszczeń wykazało , iż podatnik w 1997r. będąc podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych na zasadach ogólnych :

6 1) zaniżył przychód o 79.761,87 zł nie ewidencjonując w podatkowej księdze przychodów

7 i rozchodów przychodów uzyskanych z tytułu nieodpłatnego użytkowania majątku trwałego należącego do małżonki podatnika J.K. ( między małżonkami istniał ustrój małżeńskiej rozdzielności majątkowej) , tj. pawilonu handlowego – wyliczony przychód wynosił 35.136,00 zł oraz sprzętu transportowego i specjalistycznego – z tego tytułu wyliczono przychód w wysokości 44.625,84 zł ;

8 2) zawyżył koszty uzyskania przychodów o 45.541,29 zł o odpisy amortyzacyjne w wysokości 40.468,74 zł od środków trwałych nie stanowiących własności ani współwłasności podatnika , użytkowanych w prowadzonej działalności gospodarczej nieodpłatnie na podstawie umowy użyczenia zawartej w 1994 r. z małżonką J.K.

9 Sygn. akt I SA /Go 232/05

10 właścicielką przedmiotowych środków , jak również o koszty ubezpieczenia OC i NW oraz

11 o podatek od środków transportowych pojazdów nie stanowiących własności podatnika .

12 Zaniżenie przychodów ustalono na poziomie 12,10 % zaewidencjonowanego przychodu , natomiast zawyżenie kosztów stanowiło 7,68 % zaewidencjonowanych kosztów , zatem przekroczony został 5% limit określony przepisami § 10 ust. , ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów ( Dz.U. Nr 148 , poz. 720 ) , co oznaczało nierzetelność prowadzonej przez podatnika H.K. podatkowej księgi przychodów i rozchodów za 1997 r. , a tym samym uzasadniało nieuznanie jej za dowód w sprawie , stosownie do art. 193 § 2 Ordynacji podatkowej . Niemniej na zasadzie art. 23 § 2 Ordynacji podatkowej odstąpiono od określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania, bowiem dane wynikające z księgi podatkowej za 1997 r. , uzupełnione dowodami uzyskanymi w toku postępowania , pozwoliły na określenie tej podstawy .

13 W wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego za 1997 r. ustalono podatnikowi H.K. przychód w wysokości 738.510,74 zł , koszty uzyskania przychodu wynoszące 547.307,10 zł , oraz dochód wynoszący 191.203,64 zł . Podatek należny wyniósł według wyliczenia organu podatkowego 71.289,10 zł , natomiast podatnik wykazał za rok 1997 podatek należny w kwocie 16.155,30 zł. Zaniżenie wynosiło zatem 55.133,80 zł .

14 Utrzymując w mocy decyzję I instancji Dyrektor Izby Skarbowej nie uznał za zasadne zarzuty podniesione przez pełnomocnika podatnika w odwołaniu od decyzji , przy czym w szczególności organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutu przedawnienia opartego na art. 70 Ordynacji podatkowej . Jak utrzymywał pełnomocnik strony z dniem [...].12.2003 r. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1997 r. przedawniło się , zatem organ II instancji powinien uchylić decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego i umorzyć postępowanie podatkowe jako bezprzedmiotowe . Organ odwoławczy wskazał, iż decyzja I instancji wydana została w dniu [...].12.2003 r. , a więc przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego . W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej przedawnienie nie nastąpiło z dniem [...].12.2003 r. , ponieważ w dniu [...].12.2003 r. zastosowano w stosunku do podatnika środek egzekucyjny w postaci zajęcia ruchomości , to jest należącego do H.

15 Sygn. akt I SA /Go 232/05

16 K. samochodu osobowo-terenowego [...], co zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej spowodowało przerwanie biegu przedawnienia .

17 Rozpatrując odwołanie Dyrektor Izby Skarbowej nie uwzględnił też merytorycznych jego zarzutów wskazujących na naruszenie art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przez błąd organu I instancji dotyczący wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków dotyczących ubezpieczenia OC i NW oraz podatku od środków transportowych używanych przez podatnika na mocy umowy użyczenia zawartej z J.K.. Jak twierdził odwołujący się kosztem uzyskania przychodu ze świadczenia usług transportowych były nie tylko wydatki poniesione na paliwo i naprawy , ale także wydatki na ubezpieczenie i z tytułu podatku od środków transportowych . Nie ostał się również zarzut odwołania co do niedostatecznego ustalenia stanu faktycznego dot. możliwości wydzierżawienia przez podatnika nieruchomości.

18 W tym zakresie pełnomocnik strony wskazywał , iż gdyby w toku postępowania okazało się , że podatnik nie posiadał takiej możliwości , to z mocy art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należałoby uznać przychody uzyskane z dzierżawy przedmiotowej nieruchomości za przychody wynikające z czynności , które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy , co spowodowałoby w konsekwencji wyłączenie ich z przychodów do opodatkowania .

19 Skarga na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wywiedziona została wyłącznie w oparciu o zarzut naruszenia art.70b w związku z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej , co zdaniem strony skarżącej polegało na tym , iż " organ podatkowy I instancji wydał utrzymaną przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzję w sytuacji , gdy zobowiązanie podatkowe z uwagi na toczące się w dalszym ciągu postępowanie podatkowe w zakresie roku 1997 przedawniło się z dniem [...] grudnia 2003 r. " . Na tej podstawie pełnomocnik strony skarżącej wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości , jak również decyzji I instancji , o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ze względu na sytuację materialną podatnika , jak również o zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych .

20 Sygn. akt I SA /Go 232/05

21 Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...].05.2004 r. , Nr [...], powołując się na przepisy art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1270 , ze zm. ) odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji . Za pismem z tą samą datą organ odwoławczy przekazał skargę wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy właściwemu wówczas Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu . W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnioskował o oddalenie skargi w całości , podtrzymując w pełni stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji , w tym w szczególności co do przerwania biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego .

22 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje :

23 W pierwszej kolejności rozważenia wymaga kwestia przedawnienia zobowiązania podatkowego , jako że zarzut nieuwzględnienia tego przedawnienia , oznaczającego naruszenie art. 70 b w związku z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej zgłoszony został w skardze. Spór w sprawie dotyczy rozstrzygnięcia , czy doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego . Ma to istotne znaczenie wobec faktu wydania oraz doręczenia decyzji w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r. w dniu 23.12.2003 r. – I instancja , a przede wszystkim wydania decyzji odwoławczej w dniu 22.03.2004r. (doręczonej pełnomocnikowi podatnika w dniu 23.03.2004 r. ). Art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej określa bowiem , iż zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat , licząc od końca roku kalendarzowego , w którym upłynął termin płatności podatku . W przypadku zobowiązania podatkowego w podatku od osób fizycznych za 1997 r. , z jakim mamy do czynienia w niniejszej sprawie , termin przedawnienia w myśl przytoczonych przepisów biegł do dnia 31.12.2003 r. i co do zasady przed upływem tego terminu wydana i doręczona została decyzja I instancji , natomiast zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej wydana została po wymienionej dacie końcowej . Niemniej wskazać należy , że Ordynacja podatkowa przewiduje określone sytuacje , w których następuje przerwanie biegu terminu przedawnienia , skutkiem czego termin ten biegnie na nowo . W myśl art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony i po przerwaniu biegu terminu przedawnienia z tego powodu

24 Sygn. akt I SA /Go 232/05

25 biegnie on na nowo od dnia następnego po dniu , w którym zakończono postępowanie egzekucyjne . Zgodnie z art. 1 a pkt 12 lit. a) ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.

26 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. z 2002 r. Nr 110 , poz. 968 , ze zm. )

27 przez środek egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych rozumie się egzekucję m.in. z ruchomości . Art. 97 cyt. ustawy określa , iż do egzekucji z ruchomości poborca skarbowy przystępuje przez ich zajęcie( § 1 ) i zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione

28 ( § 2). Z kolei w art. 98 tej ustawy wyrażono zasady dokonania zajęcia określając , że zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia i podpisanie protokołu przez poborcę skarbowego. Protokół podpisują także zobowiązany lub świadkowie. Zobowiązanemu doręcza się odpis protokołu zajęcia, a także odpis tytułu wykonawczego, jeżeli uprzednio nie został on zobowiązanemu doręczony. Na każdej zajętej ruchomości poborca skarbowy umieszcza znak, ujawniający na zewnątrz jej zajęcie. W przypadku zajęcia środka transportu podlegającego rejestracji na podstawie odrębnych przepisów, organ egzekucyjny niezwłocznie zawiadamia właściwy organ prowadzący rejestrację o dokonanym zajęciu. Wśród wymienionych powyżej zasad najważniejszą i przesądzającą o skuteczności zajęcia ruchomości , w tym i samochodu , jest wpisanie tej ruchomości do protokołu i podpisanie tego protokołu przez poborcę skarbowego . Niedopełnienie innych wymienionych powyżej czynności(umieszczenie znaku , zawiadomienie organu rejestracyjnego ) nie powoduje bezskuteczności zajęcia pojazdu ( por. wyrok NSA z dnia 25.04.2002 r. , sygn. akt I SA/Gd 1411/01 – ONSA 2003/2/82). Z okoliczności sprawy wynika w sposób niebudzący wątpliwości , że w dniu [...].12.2003 r. poborca skarbowy wpisał do protokołu zajęcia będący własnością H.K. samochód osobowo-terenowy [...] , nr rej. [...] (nr silnika [...], nr podwozia [...]) i protokół ten został przez poborcę skarbowego podpisany. Równocześnie uczyniona została adnotacja o pozostawieniu ruchomości pod dozorem zobowiązanego H.K., który podpisał się jako dozorca . Podatnik potwierdził też podpisem otrzymanie protokołu zajęcia . Niezasadne jest zatem twierdzenie skargi , iż H.K. nie został powiadomiony przez organ egzekucyjny o zastosowaniu środka egzekucyjnego . Nie zasługują również na uwzględnienie twierdzenia o niemożności dokonania w dniu [...].12.2003 r. czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu

29 Sygn. akt I SA /Go 232/05

30 przedmiotowego samochodu z uwagi na to , iż w dniu [...].12.2003 r. wyżej wymieniony pojazd został przez podatnika "zezłomowany" , czego potwierdzeniem ma być zaświadczenie nr [...] wystawione przez Przedsiębiorstwo Wielobranżowe, podmiot uprawniony przez Wojewodę do przyjmowania pojazdów samochodowych w celu ich złomowania (kasacji) . Należy bowiem wziąć pod uwagę dodatkowe ustalenia kontrolne organu podatkowego , z których wynika bezsprzecznie , że w dokumentacji prowadzonej obowiązkowo przez podmiot uprawniony , to jest w ewidencji pojazdów przejętych do składnicy złomu , jak również w ewidencji recyklingu pojazdu w roku 2003 , w tym w szczególności w grudniu tego roku i pod datą 23 brak jakichkolwiek zapisów dotyczących należącego do H.K. pojazdu marki [...] nr rej. [...]. Przedłożone przez podatnika zaświadczenie nie jest zatem dowodem potwierdzającym fakt oddania pojazdu do kasacji w dniu [...].12.2004 r. i przyjąć należy , że dokument wystawiono mimo nieoddania pojazdu na złom. Podczas czynności egzekucyjnych w dniu [...].12.2003 r. podatnik też nie powoływał się na fakt oddania pojazdu do złomowania , podając konkretne miejsce (inne) , gdzie wówczas znajdował się jego samochód .

31 W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy , iż w sprawie miało miejsce przerwanie biegu terminu przedawnienia wskutek zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia ruchomości . Niezasadny jest więc zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 70b w związku z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej , zatem skarga nie może być uwzględniona .

32 Wojewódzki Sąd Administracyjny nie będąc jednak , w myśl art. 134 § 1 Prawa

33 o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygnął w granicach rozpatrywanej sprawy , niemniej nie stwierdził , by w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 tej ustawy w pozostałym zakresie wystąpiło naruszenie prawa materialnego , które miało wpływ na wynik sprawy , czy naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego , ani też inne naruszenie przepisów postępowania , które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

34 Wobec powyższego na podstawie art. 151 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji .