Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2008 r., I SA/Gl 769/08
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2008 r., I SA/Gl 769/08
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski (spr.),, Asesor WSA Anna Tyszkiewicz- Ziętek, Protokolant Izabela Maj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: odrzucić skargę
Uzasadnienie
2 Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej uchylił w całości postanowienie Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w C. Oddział w C. z dnia [...]r. nr [...] o obciążeniu dłużnika kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie [...] zł i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania organowi egzekucyjnemu I instancji.
3 Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższe postanowienie złożył Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C.. Zarzucono w niej naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. Skarżący zwrócił uwagę, że powyższy przepis stanowi podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji jedynie wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości albo w znacznej części. W uzasadnieniu skargi ZUS relacjonuje nadto przebieg postępowania związanego z dochodzeniem od A S. A. kosztów egzekucyjnych.
4 W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej odrzucenie, tłumacząc że Dyrektor ZUS Oddział w C., którego rozstrzygnięcie zostało uchylone, jest organem pierwszej instancji, powołanym na mocy art. 19 § 4 z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: ustawą egzekucyjną, do wydania postanowienia, a więc nie posiada uprawnień do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu wydającego rozstrzygnięcie w podmiot je kwestionujący. Powołano się przy tym na postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23 lipca 2007 r., sygn. akt I SA/Gl 479/07. Podkreślono przy tym, że nadawcą skargi nie jest organ egzekucyjny, którym ustanowiono Dyrektora Oddziału ZUS w C., a ZUS Oddział w C., czyli wierzyciel należności.
5 Organ odwoławczy podzielił także swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Organ nadzoru skonstatował, że skoro ani zobowiązana do uregulowania kosztów egzekucyjnych A S.A., poprzez niezgłoszenie kosztów egzekucyjnych do postępowania restrukturyzacyjnego, ani też wierzyciel tych należności, którego obowiązkiem było zweryfikowanie należności wykazanych przez płatnika, nie zadbali we właściwym czasie o swoje interesy, to powinni między sobą skonsultować tę istotna kwestię, z uwagi na niemożność zastosowania instytucji umorzenia należnych kosztów egzekucyjnych, przewidzianej w art. 64e ustawy egzekucyjnej.
6 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
7 W punkcie wyjścia należało odnotować, że w myśl art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a., uprawnienie do wniesienia skargi przysługuje każdemu, kto ma w tym interes prawny, a ponadto prokuratorowi, Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz organizacji społecznej w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym (§ 1). Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2 ).
8 Zgodnie z art. 19 § 4 ustawy egzekucyjnej, organem egzekucyjnym w administracji jest Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Jest on uprawniony do stosowania egzekucji należności pieniężnych z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i należności pochodnych od składek oraz nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia społecznego.
9 Uznać zatem należy, iż skarga inicjująca postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie, jako wniesiona przez (Dyrektora) Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. pochodzi od organu egzekucyjnego I instancji.
10 Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym, stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie może być organ, który w rozpatrywanej przez Sąd sprawie był powołany do wydania aktu administracyjnego. W odmiennym przypadku dopuszczenie organu do udziału w sprawie nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia. Z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia, z drugiej – uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie.
11 Powyższe spostrzeżenia odnoszą się także do Dyrektora Oddziału ZUS.
12 Konkludując, żaden przepis prawa nie przyznaje uprawnienia organowi pierwszej instancji do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu podejmującego władcze rozstrzygnięcia w podmiot kwestionujący takie rozstrzygnięcia w drodze skargi (por. postanowienie NSA z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II GSK 387/05, LEX nr 197511, zasadna jest nadto lektura orzeczeń odnoszących się do organów gminy wydających akty administracyjne jako organ I instancji w postępowaniu administracyjnym – patrz: postanowienie NSA z dnia 19 października 2000 r. sygn. II SA/Gd 2159/00, LEX nr 46440, zob. także uchwałę SN z dnia 27 lipca 1993 r., sygn. akt III AZP 8/93, publ. OSNPC 1994/1/3).
13 Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę jako niedopuszczalną, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. oraz art. 160 tej ustawy.