Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 lutego 2023 r., III SA/Gl 882/22
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 lutego 2023 r., III SA/Gl 882/22
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys – Kmiecik, , , po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.K. na postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia 29 września 2022 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie złożonego ponaglenia postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej wpis od skargi w kwocie 100,00 zł (słownie: sto złotych). 1
Uzasadnienie
2 Pismem z dnia 25 października 2022 r. E. K. (dalej: Strona skarżąca, Skarżąca), reprezentowana przez radcę prawnego R.P., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej (dalej: organ administracji) z dnia 29 września 2022 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie złożonego ponaglenia.
3 Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (art. 28, art. 30 § 4, art. 37, art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej k.p.a.) oraz naruszenie przepisu art. 70 ust. 1 oraz art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (DZ.U. z 2021 r., poz.1821 ze zm.).
4 W uzasadnieniu podała, że pismem datowanym 12 września 2022 r. wniosła ponaglenie na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej w związku z tym, że decyzja organu administracji z dnia 9 sierpnia 2017 r. w przedmiocie warunków pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej przez męża Strony skarżącej, zmarłego L. K., została uchylona przez sąd administracyjny (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 9 kwietnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 1064/17) i nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Według Strony skarżącej, z uwagi na wpływ takiej decyzji na wysokość jej świadczeń emerytalno-rentowych, wydanie decyzji było uzasadnione, a organ administracji nie dokonał tego przez ponad 8 miesięcy.
5 Zaskarżonym postanowieniem organ administracji umorzył postępowanie w sprawie złożonego ponaglenia, z czym z uwagi na fakt, iż zdaniem Skarżącej rozstrzygnięcie dotyczące stosunku służbowego zmarłego ma wpływ na wysokość jej świadczeń emerytalno-rentowych, wynikających z powołanych powyżej przepisów, nie zgadza się Skarżąca. I w związku z tym wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
6 W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o odrzucenie skargi. Wskazał, że w jego ocenie skarga jest niedopuszczalna z uwagi na przedmiot zaskarżenia. Wyjaśnił, że zaskarżone postanowienie wydane w związku z wniesionym ponagleniem jest rozstrzygnięciem dokonanym w ramach nadzoru organu wyższego stopnia nad organem niższego stopnia. Zdaniem organu administracji, nie mieści się w kategorii spraw podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego, ponieważ jest rozstrzygnięciem dokonanym właśnie w ramach nadzoru organu wyższego stopnia nad dyrektorami izb administracji skarbowej.
7 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
8 Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny skargi wniesionej do sądu administracyjnego, sąd dokonuje analizy jej dopuszczalności z punktu widzenia objętego zakresem uregulowania ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022 r. poz. 329; dalej: p.p.s.a.)
9 Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
10 1) decyzje administracyjne;
11 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
12 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
13 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 508 ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
14 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
15 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
16 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
17 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
18 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
19 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
20 Ponadto, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
21 Zatem kognicja sądów administracyjnych odnosi się jedynie do spraw określonych przepisami prawa.
22 W sprawie należy zauważyć, że Strona skarżąca wniosła skargę na postanowienie organu administracji z dnia 29 września 2022 r., nr [...], które zostało wydane w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ponaglenia Skarżącej, złożonego w trybie art. 37 k.p.a., na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. w związku z wyrokiem WSA w Gliwicach z dnia 9 kwietnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 1064/17.
23 Należy zauważyć, że ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie jest specyficznym środkiem ochrony praw strony, przysługującym na bezczynność organu administracji lub przewlekłość prowadzenia postępowania. Ten środek ma na celu powodowanie, aby rozstrzygniecie zostało w ogóle podjęte przez organ administracji. Nie służy on kontroli rozstrzygnięć podjętych w postępowaniu administracyjnym. Musi zostać wniesiony przed złożeniem do sądu administracyjnego skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
24 Dodatkowo wskazać należy, że z uregulowań zawartych w przepisach k.p.a. oraz utrwalonej linii orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, iż na postanowienie wydane w trybie art. 37 k.p.a. nie przysługuje środek zaskarżenia, ponieważ nie mają do niego zastosowania przepisy dotyczące zażaleń zamieszczone w artykułach 141-144 k.p.a. Do postanowień, na które nie przysługuje zażalenie, ma zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a., co wynika z art. 126 tejże ustawy.
25 Jak wyżej wskazano, sąd administracyjny jest obowiązany do badania dopuszczalności skargi, w rozumieniu art. 3 p.p.s.a. Zgodnie z zapisami tego przepisu, postanowienie wydane w związku z rozpoznaniem ponaglenia nie należy do postanowień kończących postępowanie (§ 2 pkt 2), dotycząc jedynie kwestii wpadkowej, czyli bezczynności organu. Ponadto, postanowienie wydane w trybie art. 37 k.p.a. nie jest postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, gdyż jego celem jest spowodowanie podjęcia rozstrzygnięcia, którego według Strony skarżącej brak (por. np. postanowienie NSA z 19 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 145/12).
26 Podobnie, idąc w ślad toku rozumowania organu administracji, należy wykluczyć możliwość zakwalifikowania takiego postanowienia jako innego niż określony w art. 3 § 2 pkt 1-3 aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (§ 2 pkt 4). To zaskarżone postanowienie nie stworzyło jakichkolwiek uprawnień czy obowiązków po stronie adresata. Jest to bowiem rozstrzygnięcie dokonane w ramach nadzoru organu wyższego stopnia nad dyrektorami izb administracji skarbowej (por. np. postanowienie WSA W Gliwicach z dnia 29 maja 2017 r., sygn. akt III SA/Gl 443/17).
27 Mając treść skargi oraz powyższe ustalenia na uwadze, zdaniem tut. Sądu skarga, wniesiona na postanowienie, wydane w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ponaglenia Strony skarżącej złożonego w trybie art. 37 k.p.a. jest niedopuszczalna.
28 Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, gdy z innych przyczyn, nie objętych treścią art. 58 § 1 pkt 1-5, wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
29 Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a (pkt 1 sentencji postanowienia). O zwrocie kosztów orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ww. ustawy (pkt 2 sentencji postanowienia).
30 -----------------------
31 3
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 37
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 105 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 3 (§ 2, § 3)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 58 (§ 1)
- Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 70
- Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 73