Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 sierpnia 2020 r., III SA/Gd 717/20
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 sierpnia 2020 r., III SA/Gd 717/20
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. R. o wznowienie postępowania ze skargi E. R. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia 27 marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie działalności Prezydenta Miasta [...] zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o odrzuceniu skargi z dnia 19 lipca 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 236/19 postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania.
Uzasadnienie
2 Postanowieniem z dnia 19 lipca 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę E. R. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia 27 marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie działalności Prezydenta Miasta [...] w sprawie dotyczącej przyznania skarżącej lokalu mieszkalnego.
3 W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że w zakresie właściwości sądów administracyjnych nie mieści się rozpatrywanie skarg na informacje dotyczące tzw. skarg powszechnych wnoszonych w trybie Działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Postępowanie skargowo - wnioskowe ma bowiem charakter odrębny od postępowania administracyjnego, a do czynności podejmowanych w tym postępowaniu nie stosuje się przepisów Działu II k.p.a., ponieważ - w odróżnieniu od postępowania administracyjnego, postępowanie skargowo - wnioskowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej. Tryb ten (art. 221 i następne k.p.a.) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi lub wniosku, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowo-administracyjnego.
4 Również fakt, że skarga na działalność Prezydenta Miasta [...] została rozpatrzona przez Radę Miasta [...] w formie uchwały, w żadnym wypadku nie może automatycznie skutkować uznaniem, że jest to akt podlegający zaskarżeniu w odrębnym trybie, to jest na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
5 Organy jednostek samorządu terytorialnego podejmują uchwały we wszystkich sprawach należących do ich właściwości (co sugerowałoby możliwość zaskarżenia ich do sądu administracyjnego), jednak uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a., mimo specyficznej formy, wykazują cechy czynności informującej o sposobie załatwienia skargi, takiej samej jak czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym nie przypisano uchwały jako prawnej formy działania.
6 E. R. wniosła sporządzoną osobiście skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, która jednak została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 6 września 2019 r.
7 Następnie Sąd postanowieniem z dnia 18 października 2019 r. odrzucił zażalenie na postanowienie z dnia 6 września 2019 r.
8 E. R. wniosła zażalenie na ww. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o odrzuceniu zażalenia, jednak Naczelny Sądu Administracyjny postanowieniem z dnia 11 grudnia 2019 r. oddalił zażalenie. Z datą wydania tego postanowienia prawomocne stało się postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 lipca 2019 r. o odrzuceniu jej skargi.
9 Następnie w dniu 13 lipca 2020 r. E. R. (zwana dalej - "skarżącą") wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego zakończonego opisanym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2019 r. o odrzuceniu skargi.
10 Wskazała, że od 30 czerwca do 10 lipca 2020 r. pisała pisma do urzędu. Trzy miesiące czekała jaką decyzję podejmie organ.
11 W uzasadnieniu skargi o wznowienie postępowania zaznaczyła, że było ono prowadzone na fałszywych dokumentach. Podniosła, że została jej wyrządzona krzywda i dlatego sprawy nie można zamknąć.
12 Do skargi załączyła szereg pism i kopii dokumentów m.in. decyzji z dnia 15 listopada 1972 r. zezwalającej na zamianę mieszkania, faktur dotyczących płatności czynszu za październik 2019 r. i styczeń 2020 r., pism Prezydenta Miasta [...] z 2014 r. czy kserokopii księgi wieczystej nr [...].
13 W odpowiedzi na skargę o wznowienie postępowania pełnomocnik organu - Rady Miasta [...] - wniósł o jej odrzucenie.
14 W uzasadnieniu złożonej odpowiedzi podniósł, nie ma podstaw do wznowienia postępowania sądowo-administracyjnego i podkreślił, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skarg na określone w Dziale VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego czynności i akty.
15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
16 Skarga zasługuje na odrzucenie.
17 Skarga o wznowienie postępowania sądowego jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, zmierzającym do uchylenia lub zmiany prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie sądowo-administracyjne.
18 Wznowienie postępowania polega na ponownym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem, w przypadku zaistnienia ustawowej podstawy wznowienia. Przy czym badanie merytorycznej zasadności skargi o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego musi poprzedzać sprawdzenie jej wymogów formalnych, w tym terminowości wniesienia takiej skargi i powołanych w niej podstaw wznowienia.
19 W pierwszej kolejności skarga o wznowienie postępowania sądowego podlega badaniu przez Sąd pod kątem dopuszczalności o dwojakim charakterze, a mianowicie dopuszczalności samej skargi i dopuszczalności wznowienia postępowania. Przy czym o dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego decyduje zachowanie ustawowego terminu oraz oparcie skargi na ustawowych podstawach wymienionych w przepisach ustawy regulującej postępowanie przed sądami administracyjnymi. Podstawy żądania wznowienia postępowania wymienione zostały w przepisach art. 271, art. 272 § 1 i art. 273 § 1,2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej w skrócie powoływanej jako "p.p.s.a.").
20 Natomiast badanie dopuszczalności wznowienia obejmuje ocenę zasadności skargi. Zgodnie z art. 271 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności:
21 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia;
22 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe.
23 W myśl art. 272 § 1 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie, przy czym w takiej sytuacji skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (§ 2).
24 Stosownie do art. 273 § 1 p.p.s.a., można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa. Ponadto można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (§ 2). Można też żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy.
25 W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy (§ 3).
26 Do skargi o wznowienie postępowania stosuje się - na mocy art. 276 p.p.s.a. - odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli inaczej nie stanowią przepisy o wznowieniu, uregulowane w dziale VII.
27 Od strony formalnej, skarga o wznowienie postępowania powinna odpowiadać wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (art. 46 w zw. z art. 276 p.p.s.a.), Podanie podstawy wznowienia następuje przez powołanie i wyraźne określenie, które z podstaw wymienionych w art. 271-273 p.p.s.a. uzasadniają wznowienie postępowania w danej sprawie. Natomiast, uzasadnienie podstawy wznowienia winno polegać na dokładnym określeniu zarówno okoliczności wskazujących na istnienie powołanej podstawy wznowienia, jak i (przy przyczynach restytucyjnych) wpływu na rozstrzygnięcie, jaki wywiera istnienie tych okoliczności (tak: H. Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 1160-61).
28 Zgodnie z art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania należy wnieść w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Natomiast, w sytuacjach określonych w art. 272 § 1 i § 3 p.p.s.a., skargę winno się wnieść w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego lub doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia organu międzynarodowego.
29 Przechodząc zatem do badania dopuszczalności przedmiotowej skargi o wznowienie postępowania zauważyć należy, że skarga dotyczy wznowienia postępowania sądowo-administracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 lipca 2019 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 236/19 opartym na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
30 Informację o prawomocności wymienionego postanowienia doręczono skarżącej w dniu 2 kwietnia 2020 r.
31 Stosownie do art. 280 p.p.s.a., sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę (§ 1). Na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia (§ 2).
32 Mając powyższe na uwadze przedmiotem badania sądu w realiach niniejszej sprawy była okoliczność, czy skarga o wznowienie postępowania sądowego została wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Wskazać w tym miejscu należy, że skarga o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego podlega odrzuceniu nie tylko wtedy, gdy powołana w niej podstawa wznowienia została sformułowana w sposób dający się podciągnąć pod przewidzianą w ustawie podstawę, ale także wówczas gdy w rzeczywistości podstawa taka nie występuje.
33 Analiza treści wniesionej przez skarżącą skargi, pism procesowych oraz dołączonych dokumentów, uprawnia do stwierdzenia, że skarga nie jest oparta na żadnej z wymienionych podstaw wznowieniowych.
34 Skarżąca w skardze podnosi, że Urząd w [...] prowadzi sprawę na podstawie fałszywych dokumentów. Zwraca się o wznowienie procesu toczącego się pomiędzy nią a Urzędem w [...], gdyż nie można zakończyć sprawy "skoro jest udokumentowana krzywda". Skarżąca podkreśla również, że zamiany mieszkania dokonała uczciwie i sprzedający dom - Urząd w [...] - powinien dać mieszkanie zastępcze.
35 Należy podkreślić, że jak podnosi się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie, nie oznacza oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga jako nie oparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu (zob. postanowienia: NSA z dnia 17 kwietnia 2007 r., w sprawie I FSK 607/06 czy z dnia 23 lutego 2011 r., w sprawie II OSK 257/11).
36 Ponieważ w niniejszej sprawie brak jest ustawowej podstawy wznowienia, to Sąd nie był zobligowany rozpoznać na nowo sprawę na rozprawie w granicach zakreślonych podstawą wznowienia.
37 Należy zaznaczyć, że w badanej sprawie skarga dotyczy wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 lipca 2019 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 236/19 wydanego na podstawie przepisu art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skarga podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
38 Dodatkowo wskazać należy, że brak ustawowej podstawy wznowienia skutkuje odrzuceniem skargi o wznowienie postępowania, bez potrzeby czynienia ustaleń w zakresie zachowania terminu do jej wniesienia (por. postanowienie NSA z dnia 3 czerwca 2004 r., sygn. akt OW 87/04).
39 W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
40 Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 227
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 229
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 46
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 58 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 271
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 272 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 273 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 276
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 277
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 280 (§ 1)
- Ustawa o samorządzie gminnym, art. 101