Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 31 lipca 2017 r., III SA/Gd 382/17
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 31 lipca 2017 r., III SA/Gd 382/17
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Rischka Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego J. H. od orzekania w sprawie o sygnaturze III SA/Gd 382/17 ze skargi A. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 21 września 2016 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie podjęcia zawieszonego postępowania dotyczącego ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego J. H. od orzekania w sprawie o sygnaturze III SA/Gd 382/17.
Uzasadnienie
2 Wyrokiem z dnia 14 czerwca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 21 września 2016 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie podjęcia zawieszonego postępowania dotyczącego ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego.
3 W dniu 11 lipca 2017 r. skarżący A. M. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego J. H. (sprawozdawcy) ze sprawy o sygnaturze III SA/Gd 382/17.
4 Wniosek został uzasadniony wskazaniem, że wymieniony sędzia brał udział w wydaniu wyroku z dnia 9 kwietnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 184/15. W ocenie skarżącego w sprawie rozstrzygniętej w roku 2015 (powiązanej ze sprawą aktualnie prowadzoną w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku) skład orzekający (a zatem również i sędzia, którego wniosek o wyłączenie dotyczy) ustalając błędny stan faktyczny doprowadził do wyrządzenia skarżącemu szkody. Zdaniem skarżącego dopiero definitywne zakończenie sprawy w przedmiocie ustalenia stopnia niepełnosprawności otwiera możliwość wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie prawa do świadczenia, które uzależnione jest od stopnia niepełnosprawności.
5 Skarżący wywiódł, że uprzednie orzekanie sędziego we wskazanej powyżej sprawie stanowi okoliczność uzasadniającą wątpliwości co do tego sędziego.
6 Ze znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego J. H. wynika, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniające wyłączenie od udziału w sprawie.
7 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
8 Wniosek A. M. nie zasługuje na uwzględnienie.
9 W świetle art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, na żądanie sędziego lub na wniosek strony.
10 Przepis art. 18 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
11 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
12 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
13 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
14 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
15 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
16 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
17 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
18 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
19 W przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z wyżej wskazanych przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy.
20 Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, w art. 19 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wymienia się tzw. względne przesłanki wyłączenia. W świetle tej regulacji sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a., obejmują zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach.
21 Badając wniosek skarżącego w świetle art. 19 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uznał, że skarżący nie wykazał w żaden sposób, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności wymienionego sędziego. Przesłanką taką nie może być wyłącznie subiektywne odczucie skarżącego co do celowości złożonego wniosku, uzasadnione przekonaniem, że w sprawie skarżącego, rozpoznanej z udziałem tego sędziego, rozstrzygnięcie i uzasadnienie wyroku nie odpowiadało oczekiwaniom skarżącego. Niezadowolenie strony, odnoszące się do sposobu prowadzenia tej czy innych spraw sądowych, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego wcześniej orzekającego w innej bądź w podobnej sprawie. Instytucja wyłączenia sędziego jako mająca zapewnić obiektywizm sądu nie może być bowiem traktowana jako możliwość eliminowania z postępowania sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. akt II FZ 60/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).
22 W orzecznictwie sądowym wskazuje się (zob. w tej materii m.in.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2014 r.; sygn. akt I OZ 138/14; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl), że obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia spoczywa na stronie wnioskującej o wyłączenie sędziego. Powinny to być takie przyczyny, które pozostają w związku przyczynowym między ich wystąpieniem, a powstaniem oceny, że prawdopodobne jest, że w danych okolicznościach sędzia może okazać się nieobiektywny. Przepis art. 19 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie może być zaś zastosowany w sytuacji powołania abstrakcyjnej przyczyny, która w przekonaniu wnioskodawcy daje podstawę do wyłączenia.
23 Wskazać ponadto należy, że w aktach sprawy znajduje się oświadczenie sędziego złożone na podstawie art. 22 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Zgodnie zaś z utrwalonym poglądem judykatury, jeżeli sędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 tej ustawy, dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości - a tak jest w rozpatrywanym przypadku - to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (zob. w tej materii m.in.: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I OZ 89/13 oraz z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II OZ 541/12; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).
24 Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 22 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.