Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 czerwca 2007 r., III SA/Gd 155/07
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 czerwca 2007 r., III SA/Gd 155/07
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: NSA Anna Orłowska (spr.) WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przeniesienia na inne stanowisko służbowe uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] nr [...].
Uzasadnienie
2 Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] Komendant Państwowej Straży Pożarnej, na podstawie art. 13 ust.6 pkt. 1, 32 ust. 1 pkt 3 i art. 37a ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej ( j. t. Dz .U. z 2006 r. Nr 96 poz.667 ze zm.) z dniem 24 stycznia 2007 r. do dnia 23 lipca 2007 roku przeniósł mł. bryg. J.K. z Wydziału Kontrolno-Rozpoznawczego do służby w Wydziale Operacyjno-Szkoleniowym ( w tym pełnienie obowiązków oficera operacyjnego – system służby zmianowy), system służby dzienny KPSP. Nadto – powierzył pełnienie obowiązków służbowych Zastępcy Naczelnika Wydziału Operacyjno-Szkoleniowego, pozostawiając warunki uposażenia bez zmian, a zapowiadając odrębne określenia zakresu czynności tj. obowiązków i uprawnień. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ I instancji podał m.in., że przeniesienie ma na celu usprawnienie działania Wydziału Operacyjno-Szkoleniowego Komendy PSP w G.
3 J. K. wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji, nie sformułował w nim zarzutów.
4 Po rozpatrzeniu odwołania Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił decyzję organu I instancji w całości, a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
5 W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, iż decyzja organu I instancji zawiera uchybienia.
6 W szczególności wskazano, że nie zawiera ona uzasadnienia odpowiadającego wymaganiom art. 107 § 1 kpa. Nadto organ II instancji wskazał, że, zdaniem organu, przenoszenie pracownika (strażaka)pomiędzy wydziałami jednostki organizacyjnej PSP nie wymaga wydawania decyzji administracyjnej. Zgodnie bowiem z art. 32 ust. 1 ustawy o PSP jedynie w stosunku do mianowania strażaka na stanowisko służbowe, przenoszenia na inne, powierzenie pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku, zawieszanie w czynnościach służbowych albo zwalnianie ze służby wymaga wydania decyzji administracyjnej. W przedmiotowej sprawie wystarczało przekazanie strażakowi odpowiedniej informacji w formie pisma.
7 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej i decyzji organu I instancji. Skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja organu II instancji narusza art. 32 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej poprzez przyjęcie, że przeniesienie strażaka do innego wydziału danej jednostki organizacyjnej PSP następuje bez konieczności wydania decyzji administracyjnej, gdy tymczasem, zdaniem skarżącego, art. 32 nakłada obowiązek wydania w tej sytuacji decyzji.
8 Uzasadniając wnioski skargi J. K. napisał, że jest członkiem organizacji związkowej [...] przy Komendzie PSP w G., o czym wiedzą przełożeni. Decyzja o przeniesieniu skarżącego na inne stanowisko służbowe i pogorszenie warunków służby winny być zatem uzgodnione z Komisją Zakładową [...] przy K PSP w G., czego zaniechał organ I instancji z naruszeniem art.32 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 23 maja 1991 roku o związkach zawodowych.
9 Ponadto zaświadczenie lekarskie z dnia 28.12.2006 roku (data wpływu do organu I instancji) i orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej [...] w G. z dnia 6.02.2007roku (data wpływu do organu I instancji, który nie przekazał orzeczenia do wiadomości organowi odwoławczemu) wykluczają, ze względu na stan zdrowia, zatrudnianie skarżącego w systemie zmianowym, a taki przewiduje stanowisko służbowe, na które przeniesiony został skarżący w wyniku zaskarżonej decyzji organu I instancji.
10 Okoliczności tych organy nie rozpatrywały.
11 Nadto skarżący napisał, że wcześniej – od września 2004 roku do września 2005 roku powierzano skarżącemu inne obowiązki niż wynikające z zajmowanego stanowiska, a następowało to w formie decyzji administracyjnej, a aktualnie, od września 2005 roku skarżący pełni służbę w Wydziale Operacyjno-Szkoleniowym K PSP w G. bez jakiegokolwiek dokumentu, co jest z pewnością niezgodne z przepisami prawa.
12 Zatem wykonanie decyzji wydanej w niniejszym postępowaniu nastąpiło jeszcze przed jej wydaniem, a podjęcie decyzji ma sankcjonować istniejący stan rzeczy.
13 W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
14 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
15 Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta – w myśl art. 184 Konstytucji RP oraz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
16 W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako "ppsa") lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 ppsa).
17 W myśl art. 134 § 1 ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten umożliwia więc uwzględnienie skargi także z takich powodów, których nie podniesiono w podczas toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego, a które skutkują wadliwością decyzji wymagającą jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Podkreślić przy tym należy, iż przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji brany jest pod uwagę stan prawny, który miał zastosowanie w chwili wydawania tej decyzji.
18 Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd stwierdza, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
19 W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zaskarżona decyzja organu odwoławczego wydana została z naruszeniem art. 138 § 2 kpa. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
20 Jak wynika z treści uzasadnienia do tego rozstrzygnięcia , za główną wadę decyzji organu I instancji uznał organ odwoławczy brak stosownego uzasadnienia, odpowiadającego wymogom art. 107 § 1 i 3 kpa. Organ odwoławczy przeoczył jednak, że wada taka mogłaby i powinna zostać usunięta w postępowaniu odwoławczym, bowiem uchylenie decyzji organu i instancji, tylko z przyczyny braków uzasadnienia, narusza w szczególności cytowany art. 138 § 2 kpa.
21 W rzeczywistości decyzja organu I instancji obarczona jest wadami, na które organ odwoławczy nie zareagował, sam naruszając przepisy prawa.
22 W szczególności należy podzielić zarzut skargi, że zgodnie z art.. 32 ustawy z dnia 23 maja 1991 roku o Związkach Zawodowych (Dz. U. Nr 55 poz. 234 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu podjęcia decyzji, wymienieni w przepisie pracownicy objęci byli szczególną, określoną w przepisie, ochroną przed zmianą warunków pracy.
23 Okoliczności z tym związanych, jak wynika z uzasadnień do decyzji podjętych w sprawie J. K., w ogóle nie rozważano.
24 Podobnie nie znalazły odzwierciedlenia w uzasadnieniach do decyzji, a zatem – nie były rozważane, ograniczenia zdrowotne skarżącego, określone w dokumentach lekarskich, tj. w zaświadczeniu lek. Nr [...], które wpłynęło do organu I instancji w dniu 28.12.2006 roku i - w orzeczeniu nr [...] Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej [...] z dnia [...], które wpłynęło do organu I instancji w dniu 6 lutego 2007 roku (daty wpływu wg. pieczęci na kserokopiach dokumentów, załączonych do skargi).
25 Takie postępowanie organów narusza jaskrawo przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 roku o Państwowej Straży Pożarnej (publ. jw.), przepisy wykonawcze do ustawy w sprawie pełnienia służby przez strażaków Państwowej Straży Pożarnej (rozporządzenie MSW i A z dnia 29 grudnia 2005 roku – Dz. U. Nr 266. poz.2247) i, mające zastosowanie do postępowania, przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
26 W decyzji organu odwoławczego, uchylającej decyzję organu I instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia brak było wskazań odnośnie wzięcia pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy wskazanych wyżej okoliczności dotyczących indywidualnie skarżącego.
27 Wobec braku odniesienia do konkretnej struktury organizacyjnej organu I instancji – Komendy PSP w G., błędny jest również ogólnie wyrażony pogląd w uzasadnieniu do decyzji odwoławczej, że przeniesienie strażaka na inne stanowisko służbowe pomiędzy wydziałami danej jednostki organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej nie wymaga formy decyzji administracyjnej.
28 Pogląd ten pozostaje w wyraźniej sprzeczności z zacytowanym w sąsiedztwie
29 ( w uzasadnieniu do decyzji) art. 32 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, który jednoznacznie stanowi, że mianowanie strażaka na stanowisko służbowe, przenoszenie na inne, powierzanie pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku ../.../, następuje w formie decyzji, od której przysługuje odwołanie do wyższego przełożonego (art. 32 ust. 1 i 2 cyt. ustawy).
30 Jak wynika z nadesłanych wraz ze skargą akt osobowych J. K. pogląd taki pozostaje również w sprzeczności ze stosowaną dotychczas przez organ I instancji – prawidłową – praktyką.
31 Odnosząc się do stwierdzeń zawartych w odpowiedzi na skargę, że ustawa nie wymaga wydawania decyzji w przypadku przenoszenia strażaka na inne stanowisko w tej samej jednostce organizacyjne PSP, wyjaśnić należy, że z omawianego art. 32 i innych, np. art. 38 ust. 2 pkt. 4 ustawy wynika, że jej przepisy dają wyraz ochronie stabilności stosunku pracy strażaka, co uzasadnione jest szczególnym charakterem stosunku służbowego funkcjonariuszy tej służby.(por. wyrok NSA I OSK 959/05 z dnia 21.03.2006, system inf. prawnej LEX nr 198233).
32 Natomiast w odniesieniu do zarzutu skargi, zawartego w końcowej jej części, o faktycznym przenoszeniu skarżącego na inne stanowisko służbowe, bez prawnego uregulowania zmiany stanowiska , wyjaśnić należy, że wcześniejsze tego typu działania organu I instancji ( z roku 2004-2005) pozostają poza granicami niniejszej sprawy. Brak działania organu w przepisanej prawem formie może być zwalczana za pomocą skargi na bezczynność.
33 Uznawszy zatem, że zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji naruszają prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku – na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a,b i c ppsa – orzekł jak w sentencji.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 107 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 2)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 134 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 1
- Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej, art. 13
- Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej, art. 32
- Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej, art. 37a