Wyrok Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 28 listopada 2025 r., III RC 519/24

wyrok Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 28 listopada 2025 r., III RC 519/24

Tekst

1 Sygn. akt III RC 519/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 Dnia 28 listopada 2025 r.

3 Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie:

4 Przewodniczący sędzia Marek Szcześniak

5 Protokolant st.sekr.sądowy Anna Pachniewska

6 Po rozpoznaniu w dniu 05 listopada 2025 r. w E.

7 na rozprawie

8 z powództwa E. T.

9 przeciwko S. T. i mał. R. T. (1) działającej przez matkę S. T.

10 o obniżenie alimentów

11 I. powództwa oddala,

12 II. nie obciąża E. T. obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz S. T. i mał. R. T. (1).

Uzasadnienie

13 W dniu 31 lipca 2024 r. E. T. wniósł pozew przeciwko S. T. oraz małoletniej R. T. (1) działającej przez matkę S. T. domagając się:

14 - obniżenia alimentów zasądzonych od powoda na rzecz byłej żony S. T. z kwoty po 2.000 złotych miesięcznie, ustalonej ugodą zawartą w dniu 2 grudnia 2022 r. przed Sądem Okręgowym w Toruniu w sprawie I C 1632/22, do kwoty po 500 złotych miesięcznie, płatnej do 10-go dnia każdego miesiąca, począwszy od dnia wniesienia pozwu,

15 - obniżenia alimentów zasądzonych od powoda na rzecz małoletniej córki R. T. (1) z kwoty po 5.500 złotych miesięcznie, zasądzonej w pkt. 4 wyroku Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 2 grudnia 2022 r. wydanym w sprawie I C 1632/22, do kwoty po 2.500 złotych miesięcznie, płatnej do 10-go dnia każdego miesiąca, począwszy od dnia wniesienia pozwu.

16 W uzasadnieniu wskazał, że Sąd Okręgowy w Toruniu wyrokiem z dnia 2 grudnia 2022 r. rozwiązał małżeństwo E. T. i S. T. przez rozwód, jednocześnie zasądził od E. T. na rzecz małoletniej córki stron R. T. (1) alimenty w kwocie po 5.500 złotych miesięcznie. Nadto w trakcie postępowania rozwodowego strony zawarły ugodę na mocy której powód zobowiązał się do alimentacji byłej żony w kwocie po 2.000 złotych miesięcznie. Powód podniósł, że od chwili wydania wyroku i zawarcia ugody, doszło do zmiany jego sytuacji majątkowej i życiowej. Opisał, że obecnie generuje znacznie niższe dochody, stąd nie jest już w stanie alimentować pozwanych na dotychczasowym poziomie. Podał, iż w 2023 r. jego działalność gospodarcza generowała dochody rzędu 854.108,63 zł, gdzie wcześniej jego roczne dochody sięgały kwoty 2.008.769,88 zł w 2021 r., a kwoty 1.640.072,87 zł w 2022 r. Wskazał, że generowany zarobek w całości przeznacza na pokrycie kosztów firmy, utrzymania siebie, jak i alimenty. Stanowi to nadmierne obciążenie, nadto kwota alimentów na córkę pozostaje nieadekwatna do jej uzasadnionych potrzeb. Ponadto w (...) powodowi urodził się syn R., pochodzący ze związku konkubenckiego z partnerką I. L., i jest również obciążony obowiązkiem alimentacyjnym wobec syna. (k. 3-45)

17 W odpowiedzi na pozew S. T., działając w swoim imieniu oraz w imieniu małoletniej pozwanej R. T. (1), wniosła o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie od powoda kosztów postępowania oraz zwrotu na rzecz pozwanych kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych. Wskazała, że zaprzecza twierdzeniom powoda o zaistnieniu ważnych powodów do zmiany ugody i wyroku rozwodowego w zakresie alimentów. Podniosła, iż powód roszczeniem pozwu nadużywa prawa i działa z naruszeniem zasad współżycia społecznego dążąc do pokrzywdzenia żony, która nie jest winna rozkładowi pożycia oraz swojej małoletniej córki. Dodała przy tym, że od czasu orzeczenia rozwodu powód stracił zainteresowanie sprawami małoletniej córki i jego zaangażowanie w wychowanie pozostaje minimalne. Cały ciężar wychowania córki spoczywa na matce. Jednocześnie podniosła, że koszty utrzymania pozwanych na przestrzeni lat zwiększyły się gdyż wzrosły opłaty stałe jak i zwiększyły się potrzeby pozwanej oraz córki. Podała, że standard życia powoda pozostaje wysoki, posiada możliwości zarobkowe, a zakładając nową rodzinę powinien liczyć się z konsekwencjami nowych zobowiązań finansowych. Ze złożonych zeznań podatkowych wynika nadto, że miesięczne dochody E. T. przekraczają 70.000 złotych miesięcznie, jednocześnie według wiedzy strony powodowej sponsoruje on (...), bierze udział w imprezach sponsorowanych, organizuje wystawne imprezy rodzinne, użytkuje markową odzież na zamówienie. Jednocześnie wskazała, że jej sytuacja finansowa uległa pogorszeniu gdyż w chwili orzeczenia rozwodu posiadała zatrudnienie, a aktualnie ma status osoby bezrobotnej i od maja 2025 r. została pozbawiona prawa do zasiłku. (k. 63-133)

18 S ą d u s t a l i ł c o n a s t ę p u j e

19 Sąd Okręgowy w Toruniu wyrokiem z dnia 2 grudnia 2022 r. w sprawie I C 1632/22 – który uprawomocnił się w dniu 09.02.2022 r. – rozwiązał małżeństwo S. T. i E. T.. W wyroku rozwodowym zasądził do E. T. alimenty na rzecz małoletniej R. T. (1) w kwocie po 5.500 zł miesięcznie, płatne do dnia 10-tego każdego miesiąca z góry, z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat.

20 W chwili zawierania związku małżeńskiego strony posiadały już wspólne dziecko V. T. ur. (...), a w trakcie trwania związku urodziła się córka R. T. (1) ur. (...) Na rozprawie w dniu 2 grudnia 2022 r. poprzedzającej wydanie wyroku rozwodowego, strony zawarły ugodę w zakresie alimentów na rzecz byłego małżonka, ustalając, że E. T. będzie przekazywał na rzecz S. T., przez okres 5 lat od daty uprawomocnienia się orzeczenia w sprawie rozwodowej, alimenty w kwocie po 2.000 złotych miesięcznie.

21 Wówczas małoletnia R. T. (1) miała 15 lat. Pozostawała pod opieką matki. Małoletnia chorowała na (...), zalecono jej suplementy. Stwierdzono u niej chorobę B. i pozostawała pod opieką (...). Matka małoletniej na leki dla małoletniej przeznaczała 100 złotych miesięcznie, na badania lekarskie 150 złotych miesięcznie, wyjścia z kolegami i atrakcje 150 złotych, podręczniki i przybory szkolne 120 złotych, środki higieniczne 280 złotych miesięcznie, lekcje tańca ok. 180 zł miesięcznie, oraz bilet miesięczny ok. 44 zł. Telefon małoletniej opłacał jej ojciec. Z uwagi na nastoletni wiek małoletnia korzystała z usług kosmetycznych i fryzjera. Jednocześnie przed rozstaniem stron poziom życia małoletniej był wysoki, gdyż dochody pozwanego pozwalały na zaspokajanie potrzeb dziecka. Matka małoletniej S. T. miała wtedy(...) lat. W trakcie trwania małżeństwa pozostawała na utrzymaniu E. T.. W tym czasie nie pracowała i otrzymywała na swoje potrzeby ok. 7-12 tysięcy złotych miesięcznie. Po opuszczeniu rodziny pozostała w mieszkaniu wraz z małoletnią córką, a dorosły syn wyprowadził się i prowadził oddzielne gospodarstwo domowe. Po rozstaniu status finansowy S. T. uległ pogorszeniu, zaczęła poszukiwać zatrudnienia, od października 2022 r. rozpoczęła pracę za wynagrodzeniem w kwocie 2.700 złotych miesięcznie. Za czynsz mieszkaniowy płaciła ok. 1.100 złotych, za prąd ok. 300 złotych, za telewizję ok. 289 złotych. E. T. pracował i rozwijał własną działalność gospodarczą firmę (...), (...). E. T. wyprowadził się ze wspólnego mieszkania w połowie 2022 r. Po rozstaniu stron spotykał się z małoletnią codziennie. Ze swojej działalności gospodarczej w 2021 r. uzyskał dochód po odliczeniach w wysokości ok. 2.020.744,25 złotych.

22 (dowód: akta sprawy I C 1632/22 Sądu Okręgowego w Toruniu)

23 Obecnie małoletnia R. nadal pozostaje pod opieką matki. Uczy się w szkole(...) (...). Matka małoletniej ma obecnie (...) lata. S. T. jest właścicielką mieszkania przy ul. (...) w E., w którym zamieszkuje jej syn. To on opłaca czynsz i rachunki za media, pozwana nie otrzymuje dochodu z tytułu najmu. Kobieta dorabiała wcześniej jako osoba (...). Pracowała wieczorami, obecnie nie ma zatrudnienia. Otrzymywała oferty z urzędu pracy, z których korzystała, jednak ostatecznie nie została zatrudniona. Pozostaje także właścicielką mieszkania w E. przy ul. (...), gdzie zamieszkuje wraz z małoletnią R.. Za czynsz mieszkaniowy płaci ok. 1.050 złotych, za prąd ok. 250-300 złotych, za telewizję ok. 230 złotych, opłaca także ubezpieczenie swoich dzieci i ponosi koszty utrzymania małoletniej R.. Jej budżet obciążają nadal wydatki na psy.

24 E. T. ma obecnie (...) lata, w dalszym ciągu prowadzi działalność gospodarczą firmę (...), (...). Mężczyzna zamieszkuje w domu w G. wraz z żoną I. T. i ich małoletnim synem R., którzy pozostają na jego utrzymaniu, a także z dwoma córkami I. T. tj. I. i I.. Obecnie praktycznie nie utrzymuje kontaktu z córką R. T. (1). Ze swojej działalności gospodarczej w 2023 r. uzyskał dochód po odliczeniach w wysokości 854.108,63 zł, a w 2024 r. w wysokości 1.057.956,26 zł.

25 (okoliczności bezsporne k. 12-45, 73-106, 109-133)

26 (dowód: decyzja Prezydenta Miasta E. k. 107,

27 zaświadczenie pozwanej o statusie osoby bezrobotnej k. 108,

28 zeznania podatkowe powoda k. 162-177

29 pismo (...) w E. z dnia 13.08.2025 r. k. 155,

30 zeznania świadka V. T. k. 158-159,

31 zeznania świadka R. L. k. 159-160)

32 S ą d z w a ż y ł c o n a s t ę p u j e

33 Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie zeznań świadków oraz stosownych dokumentów urzędowych i prywatnych, których domniemanie autentyczności wynikające z art. 245 kodeksu postępowania cywilnego – a w odniesieniu do dokumentów urzędowych również zgodności z prawdą tego co zostało w nich zaświadczone wynikające z art. 244 kpc – nie zostały podważone.

34 Na mocy z art. 230 kpc uznano za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte w pozwie i innych pismach procesowych, oraz przytoczone w ramach informacyjnego wysłuchania, a którym strona przeciwna nie zaprzeczyła, gdyż nie budziły wątpliwości co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy i znalazły potwierdzenie w pozostałym materiale procesowym zgromadzonym w sprawie.

35 W doktrynie prawa procesowego wskazuje się, że „z obecnego brzmienia art. 299 kpc wynika, że dowód z przesłuchania stron ma charakter fakultatywny, co oznacza, że każdorazowo do sądu należy ocena, czy w sprawie wymagane jest jego przeprowadzenie.”

36 (Krzysztof Knoppek [w:] „System Prawa Procesowego Cywilnego. Tom II część 2. Postępowanie procesowe przed sądem pierwszej instancji”, pod redakcją Tadeusza Wiśniewskiego, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2016, str. 476)

37 Ponadto stwierdzono w doktrynie, że „jeśli zebrany w sprawie materiał w pełni wyjaśnił stan faktyczny, nie ma podstaw do zarządzenia dowodu z przesłuchania stron.”

38 (Tadeusz Ereciński [w:] „Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom II” pod redakcją Tadeusza Erecińskiego, Wydawnictwo Wolters Kluwer, wydanie 5, Warszawa 2016, str. 441)

39 Natomiast co do wykładni przepisu art. 235² kpc podano w doktrynie prawa, że: „Zestawienie zawarte w treści powołanego przepisu nie ma jednak charakteru zamkniętego – ustawodawca używa bowiem w tym kontekście sformułowania „w szczególności”. Sąd może zatem pominąć dowód również w innych przypadkach niż określone w treści art. 235² § 1.”

40 (Aleksandra Budniak-Rogala [w:] „Kodeks postępowania cywilnego. Koszty sądowe w sprawach cywilnych. Dochodzenie roszczeń w postępowaniu grupowym. Przepisy przejściowe. Komentarz do zmian. Tom II”, pod redakcją Tadeusza Zembrzuskiego, Warszawa 2020, str. 594)

41 Ponieważ zebrany w sprawie materiał procesowy stanowił wystarczającą podstawę do wydania wyroku, to nie było konieczne dopuszczenie dowodu z przesłuchania stron procesu i wnioski dowodowe w tym zakresie zostały pominięte na mocy art. 299 kpc (k. 184 verte).

42 W myśl art. 138 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego prawomocne orzeczenie w przedmiocie alimentów może zostać zmienione w razie istotnej zmiany stosunków, przez którą rozumieć należy zmianę przesłanek określających wysokość alimentów.

43 Zgodnie z treścią art. 133 § 1 oraz art. 135 § 1 i 2 kro kwota alimentów należnych dziecku, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie a nie posiada majątku przynoszącego dochód, zależy od usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości każdego z jego rodziców, albowiem obowiązek alimentacyjny spoczywa w odpowiednich częściach na obojgu rodzicach, stosownie do ich aktualnych możliwości finansowych.

44 Oznacza to, że również ojciec małoletniej powinien ponosić odpowiednią część wszystkich wydatków związanych z utrzymaniem jego córki w postaci: zakupu wyżywienia, ubioru, oraz innych wydatków niezbędnych do jej prawidłowego rozwoju i wychowania.

45 Stosownie do treści art. 60 § 1 kro małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia i który znajduje się w niedostatku, może żądać od drugiego małżonka rozwiedzionego dostarczania środków utrzymania w zakresie odpowiadającym usprawiedliwionym potrzebom uprawnionego oraz możliwościom zarobkowym i majątkowym zobowiązanego.

46 Przez niedostatek rozumieć należy sytuację, w której były małżonek nie jest w stanie własnymi siłami zaspokoić swych usprawiedliwionych potrzeb, na które składają się m.in. wydatki z tytułu opłat mieszkaniowych, zakupu wyżywienia, ubioru, leków oraz innych wydatków związanych z jego utrzymaniem.

47 Na podstawie art. 61 kro do obowiązku dostarczania środków utrzymania przez jednego z małżonków rozwiedzionych drugiemu stosuje się odpowiednio przepisy o obowiązku alimentacyjnym między krewnymi.

48 W ocenie Sądu Rejonowego od chwili uprawomocnienia się wyroku rozwodowego, w którym określono obowiązek alimentacyjny powoda względem córki R. T. (1), jak i od momentu zawarcia ugody dotyczącej alimentów od powoda względem byłej małżonki S. T., nie doszło do istotnej zmiany stosunków, o której mowa w art. 138 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

49 Analiza materiału procesowego zgromadzonego w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że w zakresie możliwości zarobkowych i majątkowych E. T. znajduje się dalsze płacenie na rzecz córki R. alimentów w kwocie po 5.500 złotych miesięcznie oraz w kwocie po 2.000 złotych miesięcznie na rzecz byłej małżonki S. T..

50 E. T. w czasie orzekania alimentów w sprawie o rozwód prowadził działalność gospodarczą z której w 2021 r. uzyskiwał dochód po odliczeniach w wysokości 2.008.769,88 zł, a w 2022 r. w wysokości 1.640.072,87 zł. Obecnie nadal prowadzi działalność gospodarczą, która dobrze prosperuje. W 2023 r. uzyskał dochód po odliczeniach w wysokości 854.108,63 złotych, a w 2024 r. w wysokości 1.057.956,26 zł. Dochody przez niego osiągane są wprawdzie niższe, aniżeli w czasie sprawy o rozwód, jednakże nadal w zakresie jego możliwości finansowych znajduje się dalsze płacenie alimentów w dotychczas ustalonych kwotach. Ze swoich aktualnych dochodów powód jest w stanie również finansować wydatki związane ze swoim utrzymaniem, a także współfinansować koszty utrzymania swojego syna R. – drugą osobą zobowiązaną do współfinansowania tych kosztów jest matka małoletniego R..

51 Ponadto od czasu zakończenia sprawy o rozwód nie uległ obniżeniu zakres usprawiedliwionych potrzeb jego byłej żony S. ani zakres usprawiedliwionych potrzeb córki R.. Na potrzeby te składają się koszty wyżywienia, zakupu odzieży i obuwia, oraz opłat mieszkaniowych, a w odniesieniu do córki także wydatki związanych z nauką i wypoczynkiem wakacyjnym.

52 Z tych względów, na mocy art. 138 kro, oddalono powództwa jako niezasadne, orzekając jak w punkcie I sentencji.

53 Zgodnie z treścią art. 102 kpc w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.

54 W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 2012 r., III CZ 17/12 (LEX nr 1164739) stwierdzono, że „hipoteza przepisu art. 102 kpc, odwołująca się do występowania "wypadków szczególnie uzasadnionych", pozostawia sądowi orzekającemu swobodę oceny czy fakty związane z przebiegiem procesu, jak i dotyczące sytuacji życiowej strony, stanowią podstawę do nie obciążania jej kosztami procesu.”

55 E. T. jest zobowiązany do płacenia alimentów na rzecz byłej żony S. T. w kwocie 2.000 zł miesięcznie, przez czas 5 lat od uprawomocnienia się wyroku rozwodowego. Ponadto zobowiązany jest do płacenia alimentów w kwocie 5.500 zł miesięcznie na rzecz córki mał. R. T. (1). Obecnie powód zamieszkuje ze swoją żoną I. T. oraz ich synem małoletnim R. T. (2) ur. (...), a także z dwoma córkami I. T. tj. I. i I.. Aktualnie osiągane dochody przez E. T. są niższe niż w czasie sprawy o rozwód.

56 Biorąc pod uwagę powyższą sytuację rodzinną i życiową E. T., na mocy art. 102 kpc, nie obciążono E. T. obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz strony pozwanej, orzekając jak w punkcie II sentencji.