Zarządzenie Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 7 października 2026 r., IX U 1174/25
zarządzenie Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 7 października 2026 r., IX U 1174/25Otwórz w aplikacji
Tekst
1 sygn. akt IX U 1174/25
Uzasadnienie
2 Decyzją z dnia 9 kwietnia 2025 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. znak sprawy (...), nr sprawy (...) odmówił G. C. (1) prawa do zasiłku chorobowego za okresy: od dnia 12 października 2020 r. do dnia 23 października 2020 r., od dnia 2 listopada 2020 r. do dnia 13 listopada 2020 r., od dnia 16 grudnia 2020 r. do dnia 26 grudnia 2020 r. oraz od dnia 13 stycznia 2021 r. do dnia 20 stycznia 2021 r. W treści tejże decyzji Zakład Ubezpieczeń Społecznych zobowiązał dodatkowo G. C. (1) do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 7.400,25 zł, w tym należności głównej w kwocie 5.172,04 zł oraz odsetek w kwocie 2.228,21 zł. W uzasadnieniu wskazano, że z posiadanej dokumentacji wynika, że w ww. okresach G. C. (1) niewłaściwe wykorzystała zwolnienie lekarskie wykonując pracę dla płatnika (...). Pobierając za te okresy zasiłek chorobowy, świadomie wprowadziła w błąd organ wypłacający świadczenie.
3 G. C. (1) w dniu 2 grudnia 2025 r. złożyła odwołanie od ww. decyzji, domagając się jej zmiany, przyznania prawa do zasiłku chorobowego za sporne okresy oraz ustalenia, że nie jest zobowiązana do zwrotu pobranego świadczenia wraz z odsetkami. Wskazała, że w czasie zwolnień lekarskich nie wykonywała osobiście pracy zarobkowej, ponieważ czynności opiekuńcze przy podopiecznym wykonywała w jej zastępstwie Z. J.. Jednocześnie odwołująca wniosła o przyjęcie odwołania do merytorycznego rozpoznania mimo uchybienia terminowi, podnosząc, że nie odebrała decyzji z przyczyn od siebie niezależnych, gdyż w okresie doręczenia przebywała poza miejscem zamieszkania, a o decyzji dowiedziała się dopiero po stwierdzeniu potrącenia z emerytury.
4 W odpowiedzi na odwołanie organ wniósł o odrzucenie odwołania jako złożonego po terminie, a w razie nieuwzględnienia tegoż wniosku o oddalenie odwołania w całości. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W ocenie organu odwołująca nie przedstawiła dowodów uzasadniających przywrócenie terminu do wywiedzenia odwołania oraz podtrzymał stanowisko co do tego, że odwołująca w spornych okresach niezdolności do pracy realizowała na rzecz (...) czynności objęte umową zlecenia.
5 Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
6 W okresie od grudnia 2018 r. do stycznia 2021 r. G. C. (1) była zatrudniona na podstawie umowy o pracę w (...).EU spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w V. jako opiekunka. Praca była wykonywana w systemie wyjazdów zagranicznych, które trwały zwykle około sześciu tygodni, po czym następowała przerwa.
7 Jednocześnie w okresie od 16 lipca 2020 r. G. C. (1) świadczyła także usługi opiekuńcze na podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej z Caritas Archidiecezji H. – (...) w H.. Umowa (po aneksowaniu) zawarta była na okres do 31 marca 2023 r. i dotyczyła opieki nad A. V.. Do obowiązków G. C. (1) należały: pomoc podopiecznemu w codziennych czynnościach, w tym dbanie o jego higienę, wykupywanie leków, towarzyszenie mu podczas wizyt lekarskich, przygotowywanie albo zamawianie posiłków oraz bieżąca pomoc w miejscu zamieszkania. W ramach zlecenia obowiązywał miesięczny limit około 40 godzin. Nie ustalono sztywnego rozkładu czasu wykonywania czynności opiekuńczych w poszczególnych dniach. Wynagrodzenie, wyliczane według stawki godzinowej, było wypłacane miesięcznie, z dołu, po zakończeniu danego miesiąca. Średnio miesięcznie G. C. (1), z tytułu wykonywania ww. umowy, uzyskiwała dochód około 600 – 700 zł netto.
8 Dowód: umowa z 16.07.2020 r. wraz z aneksem z dnia 31.12.2020 r. i z dnia 1.02.2021 r. i z dnia 3.10.2022 r. – k. 36-39, zeznania odwołującej G. C. (1) (k. 29-31, 32).
9 G. C. (1) przebywała na zwolnieniach lekarskich w okresach: od dnia 12 października 2020 r. do dnia 23 października 2020 r., od dnia 2 listopada 2020 r. do dnia 13 listopada 2020 r., od dnia 16 grudnia 2020 r. do dnia 26 grudnia 2020 r. oraz od dnia 13 stycznia 2021 r. do dnia 20 stycznia 2021 r.
10 Bezsporne, a nadto dowód: zeznania odwołującej G. C. (1) (k. 29-31, 32), zestawienie okresów korzystania ze zwolnień lekarskich (w aktach organu).
11 W okresach korzystania ze zwolnień lekarskich G. C. (1) nie wykonywała osobiście opieki nad A. V. z uwagi na stan zdrowia, w szczególności dolegliwości kręgosłupa i stawów. G. C. (1) miała też świadomość co do tego, że w czasie zwolnienia lekarskiego nie mogła wykonywać pracy zarobkowej.
12 W czasie okresach korzystania ze zwolnień lekarskich odwołująca nie wykonywała osobiście czynności opiekuńczych przy A. V.. W jej zastępstwie wykonywała je jej znajoma - Z. J. (za wiedzą Caritas) na podstawie ustnej umowy zawartej z odwołującą. Rozliczenie pomiędzy nimi następowało po zakończeniu miesiąca, przelewem na numer rachunku bankowego wskazany G. C. (1) przez Z. J.. G. C. (1) przekazywała Z. J. otrzymane od Caritas wynagrodzenie za tą ilość godzin w miesiącu, którą ta przepracowała w jej zastępstwie.
13 Dowód: potwierdzenia przelewów (k. 6-10), zeznania odwołującej G. C. (1) (k. 29-31, 32), zeznania świadka Z. J. (k. 31-32).
14 W dniu 2 listopada 2020 r. G. C. (1) wpłaciła przelewem bankowym na rzecz Z. J. kwotę 420 zł tytułem opieki w październiku 2020 r. Przelew oznaczono w tytule jako należność za sprawowaną opiekę nad A. V.. Następna analogiczna wpłata miała miejsce dnia 2 grudnia 2020 r. i wynosiła ona 390 zł tytułem opieki w listopadzie 2020 r. Przelew również dotyczył czynności wykonanych przy opiece nad A. V.. Kolejna wpłata miała miejsce w dniu 30 grudnia 2020 r. i wyniosła 420 zł. W tytule przelewu nie wskazano miesiąca, którego dotyczyła zapłata, natomiast wskazano dane podopiecznego. Ostatnia z wpłat objęta spornym okresem została wykonana w dniu 1 lutego 2021 r. na kwotę 390 zł. W tytule przelewu nie wskazano miesiąca, którego dotyczyła zapłata, natomiast wskazano dane podopiecznego.
15 Dowód: potwierdzenia przelewów (k. 6-10), zeznania odwołującej G. C. (1) (k. 29-31, 32) , zeznania świadka Z. J. (k. 31-32).
16 Decyzją z dnia 9 kwietnia 2025 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. odmówił G. C. (1) prawa do zasiłku chorobowego za okresy: od dnia 12 października 2020 r. do dnia 23 października 2020 r., od dnia 2 listopada 2020 r. do dnia 13 listopada 2020 r., od dnia 16 grudnia 2020 r. do dnia 26 grudnia 2020 r. oraz od dnia 13 stycznia 2021 r. do dnia 20 stycznia 2021 r. W treści tejże decyzji Zakład Ubezpieczeń Społecznych zobowiązał dodatkowo G. C. (1) do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 7.400,25 zł, w tym należności głównej w kwocie 5.172,04 zł oraz odsetek w kwocie 2.228,21 zł.
17 Bezsporne, a nadto dowód: decyzja ZUS z dnia 9 kwietnia 2025 r. (w aktach organu).
18 Decyzja ta została przesłana przez organ do G. C. (1) na jej adres przy ul. (...) w H. przesyłką poleconą w dniu 11 kwietnia 2025 r. Po podwójnej awizacji w dniach 16 kwietnia 2025 r. i 24 kwietnia 2025 r., przesyłka została zwrócona do organu w dniu 2 maja 2025 r.
19 Dowód: koperta (w aktach organu).
20 Pod adresem tym G. C. (2) zamieszkiwała sama. Nie ustanowiła ona pełnomocnika do doręczeń. W czasie, gdy przebywała w miejscu zamieszkania regularnie (co najmniej raz w tygodniu) sprawdzała zawartość skrzynki pocztowej.
21 W 2025 r. G. C. (1) często wyjeżdżała. Odwiedzała rodzinę na terenie Polski (w A. koło O.) bądź przebywała na terenie własnej odziedziczonej nieruchomości. Pomimo ustania stosunku pracy, pozostawała aktywna zawodowo, będąc związana umowami zlecenia z Agencją Pracy (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w V., zawartymi na okresy od 13 sierpnia 2024 r. do 15 września 2024 r. oraz od 14 grudnia 2024 r. do 24 czerwca 2025 r.
22 Od 11 sierpnia 2025 r. była z kolei związana umową zlecenia z (...) spółką komandytową w V..
23 W ramach tych umów, G. C. (1) w 2025 r. wyjeżdżała do Niemiec pełnić usługi opiekuńcze na okresy trwające około 6 tygodni co najmniej 3 razy.
24 Dowód: zaświadczenie o zatrudnieniu (k. 56), umowa zlecenia (koperta k. 57), zlecenia podróży (koperta k. 60), zeznania odwołującej G. C. (1) (k. 29-31, 32).
25 W okresie próby doręczania przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję G. C. (1) także przebywała poza H.. Przebywała na kontrakcie za granicą. Okres ten obejmował m.in. okres Świąt Wielkanocnych.
26 Dowód: zeznania odwołującej G. C. (1) (k. 29-31, 32).
27 Dwukrotnie zdarzyło się w 2025 r., że G. C. (1) po dłuższej nieobecności w domu znajdowała awizo i udawała się do urzędu pocztowego, jednak przesyłka okazywała się być już zwrócona do nadawcy. G. C. (1) nie udzielano wówczas informacji co do tego kto był nadawcą przesyłki.
28 Dowód: zeznania odwołującej G. C. (1) (k. 29-31, 32).
29 We wrześniu 2025 r. G. C. (1) zauważyła w aplikacji bankowej, że z jej emerytury dokonano potrącenia w wysokości 50%. Przebywała wówczas za granicą. Po powrocie do Polski, niezwłocznie udała się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w H. w celu wyjaśnienia sytuacji. Podczas tej wizyty dowiedziała się o przyczynie potrącenia emerytury. Nie okazano jej wówczas decyzji, ponieważ wydał ją Oddział ZUS w C. i zachodziła konieczność, by Oddział ZUS w H. zwrócił się o jej nadesłanie wraz z uzasadnieniem. Podczas kolejnej wizyty w ZUS G. C. (1) otrzymała kserokopię decyzji. Wówczas, w ciągu tygodnia, w dniu 2 grudnia 2025 r. złożyła odwołanie od decyzji do sądu za pośrednictwem organu. Jednocześnie, za radą uzyskaną od pracownika ZUS, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
30 Dowód: zeznania odwołującej G. C. (1) (k. 29-31, 32); odwołanie od decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu (k. 3-4).
31 Sąd zważył, co następuje:
32 Odwołanie okazało się zasadne.
33 Sąd ustalił stan faktyczny na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w C. (zwanego dalej (...)ZUS”) z dnia 9 kwietnia 2025 r., odwołania, wniosku o przyjęcie odwołania do merytorycznego rozpoznania oraz potwierdzeń przelewów, umów o świadczenie usług i zlecenia, zaświadczenia o zatrudnieniu wystawionym przez zleceniodawcę, a także zeznań odwołującej G. C. (1) i świadka Z. J.. Dowody te dotyczyły okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w rozumieniu art. 227 k.p.c. Dokumenty nie były kwestionowane co do autentyczności ani treści, a Sąd nie znalazł podstaw, by odmówić im wiarygodności. Szczególne znaczenie miały potwierdzenia przelewów z dnia: 2 listopada 2020 r., 2 grudnia 2020 r., 30 grudnia 2020 r. i 1 lutego 2021 r. Powstały one na kilka lat przed wydaniem decyzji ZUS, a więc nie zostały wytworzone na potrzeby procesu. Potwierdzały one przy tym odpłatne zastępstwo świadka Z. J. przy opiece nad A. V.. Sąd dał nadto przy orzekaniu wiarę zeznaniom odwołującej i świadka Z. J.. Relacje obu pań były spójne, logiczne i wzajemnie się uzupełniały. Wynikało z nich, że w okresach zwolnień lekarskich odwołująca nie wykonywała osobiście czynności opiekuńczych, lecz korzystała z zastępstwa świadka Z. J., którą następnie rozliczała przelewami bankowymi. Świadek rzeczowo opisała zakres wykonywanych czynności, odpłatny charakter zastępstwa i sposób rozliczeń, a jej zeznania korespondowały z dokumentami bankowymi. Nie ujawniły się przy tym okoliczności wskazujące na stronniczość świadka. Oceniając materiał dowodowy zgodnie z art. 233 § 1 k.p.c., Sąd uznał, że wersja wydarzeń odwołującej tworzy on spójną i przekonującą całość. Sam fakt pozostawania przez odwołującą stroną umowy zlecenia oraz otrzymywania wynagrodzenia nie przesądzał o osobistym wykonywaniu pracy w okresie niezdolności do pracy. Co przy tym istotne, ZUS nie przedstawił dowodów przeciwnych. Organ nie wykazał w szczególności, aby odwołująca w spornych okresach faktycznie wykonywała pracę zarobkową, nie podważył potwierdzeń przelewów ani zeznań świadka Z. J.. W świetle art. 232 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. to na organie rentowym spoczywał ciężar udowodnienia przesłanek utraty prawa do zasiłku chorobowego oraz obowiązku jego zwrotu. Sąd przy ocenie dowodów miał również na uwadze normy prawne wynikające z art. 230 k.p.c. ZUS nie odniósł się konkretnie do twierdzeń odwołującej o zastępstwie wykonywanym przez świadka Z. J., zasadach rozliczeń ani znaczeniu przedłożonych potwierdzeń przelewów.
34 W pierwszej kolejności Sąd ocenił dopuszczalność merytorycznego rozpoznania odwołania.
35 G. C. (1), jak zeznała, zgodnie z sugestią pracownika ZUS, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
36 Zgodnie z art. 477⁹ § 1 k.p.c. odwołanie od decyzji organu rentowego wnosi się w terminie miesiąca od dnia doręczenia odpisu decyzji. Stosownie zaś do art. 477⁹ § 3 k.p.c. odwołanie wniesione po terminie podlega odrzuceniu, chyba że przekroczenie terminu nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się.
37 W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, nie może być mowy o tym, że odwołująca przekroczyła termin do wniesienia odwołania od decyzji a jej wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wymagał rozpoznania.
38 Jak wynika z zeznań G. C. (1), w okresie doręczania jej przesyłki zawierającej decyzję, przez dłuższy okres przebywała ona poza miejscem zamieszkania, wykonując usługi opiekuńcze na terenie Niemiec na podstawie umowy zlecenia. Odwołująca, co zrozumiałe, nie była w stanie wskazać dokładnego okresu nieobecności, jednak pamiętała, że okres ten trwał około 6 tygodni (jak każdy inny tego typu jej wyjazd) oraz że podczas tego wyjazdu przypadały N. Wielkanocne. N. te w 2025 r. istotnie przypadały w dniach 20 i 21 kwietnia, podczas gdy przesyłka z decyzją była awizowana w dniach 16 i 24 kwietnia 2025 r. Odwołująca nie przedłożyła zlecenia wyjazdu przypadającego akurat na ten okres (a jedynie za inne okresy), jednak ew. brak możliwości odszukania zleceń wyjazdów za wszystkie okresy zastrzegła już w toku rozprawy. Zeznania odwołującej i w tym zakresie Sąd uznał jednak za wiarygodne, bowiem odwołująca opisała szczegółowo w sposób chronologiczny wszystkie zdarzenia a jej wyjaśnienia stanowiły logiczny ciąg wypowiedzi, znajdujący do różnych przedstawianych okoliczności potwierdzenie w innych dowodach, m.in. dowodach z potwierdzeń przelewów, z zeznań świadka Z. J.. Poprzez swoje działanie zarówno przed Sądem jak i przed organem (w celu wyjaśnienia zaistniałej sytuacji) odwołująca jawi się jako osoba aktywnie dbająca o swoje prawa i interesy. Jeżeli zatem odwołująca po dokonaniu potrącenia emerytury, podjęła szereg czynności w celu odwrócenia tej czynności, trudno przyjąć, że zlekceważyłaby awizo znajdujące się w skrzynce pocztowej informującej o nadejściu przesyłki poleconej. Jak wynika z zeznań odwołującej, w czasie kiedy przebywała w miejscu zamieszkania regularnie, średnio raz w tygodniu sprawdzała zawartość skrzynki pocztowej. W 2025 r., po dłuższej nieobecności w miejscu zamieszkania, dwukrotnie znalazła awizo, jednak czas odbioru przesyłki już minął i po udaniu się do urzędu pocztowego, okazało się, że przesyłka została zwrócona do nadawcy, którego danych odwołującej w urzędzie nie ujawniono. Sąd miał na uwadze, iż odwołująca podjęła działania niezwłocznie po uzyskaniu informacji o potrąceniu świadczenia z emerytury. Udała się ona do ZUS w celu wyjaśnienia przyczyny pomniejszenia świadczenia, a następnie wniosła odwołanie w dniu 2 grudnia 2025 r. Uczyniła to w ciągu tygodnia od otrzymania od pracownika ZUS kserokopii decyzji nadesłanej do Oddziału ZUS w H. przez Oddział ZUS w C., który wydał decyzję. W ocenie Sądu dopiero z datą doręczenia jej kserokopii decyzji (na koniec listopada 2025 r.) można liczyć miesięczny termin na wniesienie odwołania od decyzji i terminu tego odwołująca dochowała. Należy zauważyć, że w kontaktach z organami czy instytucjami na odwołującej nie spoczywał obowiązek zbliżony do obowiązku, który posiada strona na podstawie art. 136 k.p.c., tj. informowania Sądu o zmianie miejsca zamieszkania czy pobytu. Na odwołującej nie spoczywał zatem obowiązek poinformowania organu, że wyjeżdża poza miejsca zamieszkania na okres kilku tygodni, tym bardziej, że nie oczekiwała rozstrzygnięcia jakieś swojej sprawy przed ZUS i nadejścia decyzji. Z oczywistych względów nie spodziewała się, że około 5 latach po okresie niezdolności do pracy i pobierania zasiłku chorobowego ZUS wyda decyzję, w której zakwestionuje jej prawo do tego zasiłku.
39 Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy, należy wskazać, że podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 501 ze zm.), zgodnie z którym ubezpieczony traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia lekarskiego, jeżeli w czasie orzeczonej niezdolności do pracy wykonuje pracę zarobkową albo wykorzystuje zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z jego celem. Dla rozstrzygnięcia istotne było zatem ustalenie, czy odwołująca w okresach objętych decyzją z dnia 9 kwietnia 2025 r. osobiście wykonywała pracę zarobkową albo korzystała ze zwolnień lekarskich w sposób sprzeczny z ich celem.
40 Przez pracę zarobkową należy tu rozumieć każdą aktywność ludzką zmierzającą do osiągnięcia zarobku – wykonywanie umowy cywilnoprawnej, prowadzenie działalności pozarolniczej, wykonywanie zatrudnienia itd. (por. uzasadnienia wyroków Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca 2007 r. II UK 223/06 OSNP 2008/15 – 16/231, z dnia 9 października 2006 r. II UK 44/06, OSNP 2007/19 – 20/295, z dnia 20 stycznia 2005 r. I UK 154/04 OSNP 2005/19/307, z dnia 5 kwietnia 2005r. I UK 370/04 OSNP 2005/21/342, z dnia 5 października 2005 r. I UK 44/05 OSNP 2006/17 – 18/279).
41 W realiach niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że samo pozostawanie w okresie spornym przez G. C. (1) stroną umowy zlecenia zawartej z Caritas nie przesądzało jeszcze o wykonywaniu przez nią działalności zarobkowej czy wykorzystywania zwolnień niezgodnie z ich celem.
42 Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wynika, że G. C. (1) w okresach zwolnień lekarskich nie sprawowała opieki nad A. V., co było przedmiotem umowy z Caritas. Opiekę tę sprawowała świadek Z. J., która zastępowała odwołującą na podstawie ustnej umowy zawartej pomiędzy nimi (i za wiedzą Caritas). Wynagrodzenie za przepracowane w tym okresie godziny przez Z. J. a formalnie wypłacone przez Caritas odwołującej, ta przekazywała na rachunek bankowej Z. J.. Wynika to ze zgodnych zeznań odwołującej i świadka Z. J., a nadto z potwierdzeń przelewów z dnia: 2 listopada 2020 r., 2 grudnia 2020 r., 30 grudnia 2020 r. i 1 lutego 2021 r. Szczególnie istotne było to, że dokumenty bankowe powstały na kilka lat przed wydaniem zaskarżonej decyzji, a więc nie mogły zostać uznane za materiał przygotowany na potrzeby niniejszego postępowania. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie wykazał, aby w spornych okresach odwołująca faktycznie wykonywała czynności zarobkowe. Nie udowodnił także, aby jej zachowanie było niezgodne z celem zwolnień lekarskich. Przeciwnie, zapewnienie zastępstwa przy opiece nad podopiecznym pozostawało spójne z twierdzeniem odwołującej, że z uwagi na stan zdrowia nie mogła wykonywać tych czynności samodzielnie. Sama przechodziła natomiast rekonwalescencję korzystając ze zwolnienia lekarskiego.
43 Przy wykładni przepisu art. 17 cytowanej ustawy nie można też abstrahować od celu zasiłku, którym jest zapewnienie ubezpieczonemu zastępczego źródła utrzymania. W wyroku z dnia 25 lutego 2014 roku (sygn. akt SK 18/13) Trybunał Konstytucyjny wskazał, że automatyczne pozbawienie prawa do zasiłku jest zgodne z Konstytucją w sytuacji ubezpieczonego uzyskującego wynagrodzenie przekraczające minimalną wysokość wynagrodzenia za pracę. Trybunał nie przesądził jednak, że rygorystyczne stosowanie art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej przy minimalnej, incydentalnej aktywności i dochodzie niższym niż minimalne wynagrodzenie będzie zawsze zgodne z art. 67 Konstytucji.
44 Tymczasem, G. C. (1) w ramach umowy zlecenia z Caritas (przy przepracowaniu całego miesiąca) uzyskiwała dochód jedynie w wysokości około 600 - 700 zł netto. Kwoty te były istotnie niższe od minimalnego wynagrodzenia za pracę, które w 2020 r. wynosiło 2.600 zł brutto, a w 2021 r. kwotę 2.800 zł brutto. Uzyskiwany dochód nie miał więc charakteru dochodu mogącego zastąpić zasiłek chorobowy i zapewnić jej samodzielne utrzymanie. Jak wskazał Sąd Najwyższy, uzyskiwanie dochodów, które nie gwarantują nawet minimum życiowego, nie stanowi realnej alternatywy dla zasiłku i nie może być podstawą do pozbawienia ubezpieczonego środków do życia (por. wyrok Sądu Najwyższego z 19 lutego 2021 roku, sygn. akt I USKP 12/21).
45 W tych okolicznościach nie zostały spełnione przesłanki utraty prawa do zasiłku chorobowego przez G. C. (1). Skoro odwołującej przysługiwało prawo do świadczenia za okresy wskazane w decyzji, brak było również podstaw do uznania go za nienależnie pobrane w rozumieniu art. 84 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 199 ze zm.) i żądania jego zwrotu wraz ze stosownymi odsetkami.
46 Reasumując, na podstawie art. 477¹ ⁴ § 2 k.p.c., Sąd zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał odwołującej prawo do zasiłku chorobowego za sporne okresy oraz stwierdził, że nie była ona zobowiązana do zwrotu kwot żądanych przez organ w treści spornej decyzji.
ZARZĄDZENIE
47 1. (...)
48 2. (...)
49 3. (...)
50 4. (...)
51 5. (...)
52 6. (...)
53 7.10.2026 r.
Powołane przepisy
- Kodeks cywilny, art. 6
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 136
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 227
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 230
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 232
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 233 (§ 1)
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 477¹
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 477⁹ (§ 1, § 3)
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, art. 67
- Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych, art. 84
- Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, art. 17