Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2026 r., I CSK 2790/25

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2026 r., I CSK 2790/25

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 21 października 2026 r.

2 Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

3 SSN Dariusz Pawłyszcze

4 na posiedzeniu niejawnym 21 października 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa M.K. przeciwko syndykowi masy upadłości Bank S.A. w W. o ustalenie i zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej syndyka masy upadłości Bank S.A. w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 5 grudnia 2022 r., VI ACa 193/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza od syndyka masy upadłości Bank S.A. w W. na rzecz M.K. 2700 (dwa tysiące siedemset złotych) zł kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego postanowienia zobowiązanemu.

Uzasadnienie

6 Wyrokiem z 17 grudnia 2021 r., XXVIII C 1137/21, Sąd Okręgowy w Warszawie ustalił nieistnienie stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytu, zawartej pomiędzy poprzednikiem prawnym pozwanego banku i powodowym kredytobiorca, zasądził od banku na rzecz kredytobiorcy 133 576,04 zł i 65,31 CHF z odsetkami od 27 kwietnia 2021 r., a w pozostałej części oddalił powództwo. Wyrokiem zaskarżonym skargą kasacyjną Sąd Apelacyjny w Warszawie zmienił wyrok Sądu Okręgowego i oddalił powództwo o zapłatę 41 105,74 zł z odsetkami od 6 lipca 2022 r. oraz zapłatę odsetek od pozostałej sumy za okres od 27 kwietnia 2021 r. do 3 czerwca 2022 r., a w pozostałej części oddalił apelację banku.

7 Sąd drugiej instancji ustalił, że 13 marca 2006 r. strony zawarły umowę kredytu w wysokości 46 105,74 zł, indeksowanego do CHF, na okres 240 miesięcy. W dniu wypłaty kredytu kwota wypłacanych środków miała zostać przeliczona według kursu kupna walut określonego w tabeli kursów obowiązującego w dniu uruchomienia środków. Wysokość zobowiązania miała być ustalana jako równowartość wymaganej spłaty wyrażonej w CHF - po jej przeliczeniu według kursu sprzedaży walut określonego w „Bankowej tabeli kursów walut dla kredytów dewizowych oraz indeksowanych kursem walut obcych” do CHF obowiązującego w dniu spłaty”. W dniu 31 marca 2006 roku kredytobiorca wpłacił na rzecz banku 65,31 CHF tytułem spłaty odsetek, a tytułem wykonania umowy i spłaty rat kapitałowo-odsetkowych od 26 kwietnia 2006 r. do 8 grudnia 2020 r. wpłacił łącznie 133 576,04 zł. Sąd drugiej instancji wskazał, że w umowie będącej przedmiotem niniejszej sprawy bank w sposób jednostronny oznaczał kurs waluty właściwej do wyliczenia zobowiązania kredytobiorcy. Z treści umowy nie wynikały zaś ani obiektywne, ani weryfikowalne oznaczenia tego kursu. Przedmiotowa umowa nie była negocjowana indywidualnie, zawiera postanowienia naruszające w sposób rażący interesy konsumenta i jest sprzeczna z dobrymi obyczajami. W ocenie Sądu drugiej instancji nie ma możliwości utrzymania umowy po wyeliminowaniu postanowień abuzywnych, dlatego przedmiotowa umowa jest bezskuteczna na skutek zastosowania przez bank niedozwolonych postanowień umownych.

8 Po wydaniu wyroku zaskarżonego skargą kasacyjną Sąd Rejonowy dla m.st.

9 Warszawy w Warszawie 20 lipca 2023 r. wydał postanowienie o ogłoszeniu upadłości pozwanego banku, a Sąd odwoławczy postanopwieniem z 20 października 2023 r. podjął postępowanie z udziałem syndyka” w miejsce upadłego.

10 Syndyk masy upadłości banku wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego: czy postępowanie sądowe z powództwa kredytobiorcy o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu waloryzowanego (indeksowanego albo denominowanego) do waluty obcej, wytoczone przeciwko upadłemu bankowi (kredytodawcy), jest sprawą „o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości" w rozumieniu art. 145 ust. 7 pr.upadł. i tym samym podlega zawieszeniu na podstawie art. 174 § 1 pkt 4 lub art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 144 ust. 1 w zw. z art. 145 ust. 1 pr.upadł. do czasu rozpoznania zgłoszenia wierzytelności na liście wierzytelności lub, odpowiednio, odmowy uwzględnienia wierzytelności na liście i wyczerpania trybu określonego ustawą?

11 Syndyk masy upadłości banku wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania również z uwagi na istnienie potrzeby wykładni przepisów prawnych: art. 174 § 1 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 144 ust. 1 i art. 145 ust. 1 pr.upadł. oraz art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 144 ust. 1 i art. 145 ust. 1 pr.upadł.

12 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

13 Zgodnie z art. 144 ust. 1 pr.upadł. po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadmimstracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko memu. Postępowanie w toku podlega zawieszeniu i podjęciu z udziałem syndyka w miejsce upadłego. Przy tym postępowanie o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości, może być podjęte przeciwko syndykowi tylko w przypadku, gdy w postępowaniu upadłościowym wierzytelność ta nie została umieszczona na liście wierzytelnośco (art. 145 pr.upadł.).

14 Powyższe zasady te nie dotyczą postępowań prawomocnie zakończonych, ponieważ nie można zawiesić postępowania prawomocnie zakończonego. Syndyk masy upadłości może wnieść skargę kasacyjną, jeżeli termin do jej wniesienia nie upłynął przed ogłoszeniem upadłości, lecz nie ma można oprzeć skargi kasacyjnej na zarzucie ropoznania sprawy, która rzekomo podlegała zawieszeniu. Sąd Apelacyjny nie mógł zawiesić postępowania przed wydaniem wyroku, ponieważ upadłość pozwanego banku została ogłoszona dopiero po wydaniu wyroku.

15 Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 398⁹ k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

16 Na podstawie art. 98 i 99 k.p.c. powodom przysługuje od skarżącego zwrot kosztów sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną w wysokości stawki minimalnej określonej w stosowanym odpowiednio § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Min. Sprawiedl. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.