Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2007 r., I CSK 178/07

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2007 r., I CSK 178/07

Tekst

1 Sygn. akt I CSK 178/07

POSTANOWIENIE

2 Dnia 21 czerwca 2007 r.

3 Sąd Najwyższy w składzie :

4 SSN Zbigniew Kwaśniewski

5 w sprawie z powództwa D. R.

6 przeciwko Skarbowi Państwa - Staroście L. i in. ,

7 o zadośćuczynienie i odszkodowanie,

8 na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 czerwca 2007 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 15 grudnia 2006 r.,

9 1) odrzuca skargę kasacyjną;

10 2) oddala wniosek pozwanego Skarbu Państwa o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego;

11 3) oddala wniosek pełnomocnika powoda o przyznanie

12 kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej

13 powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.

Uzasadnienie

14 2

15 Zaskarżony skargą kasacyjną wyrok wydany został w dniu 15 grudnia 2006 r., a zatem wniesiona od niego skarga kasacyjna spełniać powinna wszelkie wymogi formalne, wynikające z treści przepisów art. 3984 § 1 i § 2 k.p.c.

16 W paragrafie pierwszym art. 3984

17 k.p.c. ustawodawca skatalogował

18 odrębnie w czterech punktach konstrukcyjne elementy każdej skargi kasacyjnej, a więc cechy istotne (kreatywne) tego tylko szczególnego środka odwoławczego, podkreślające zarazem w ten sposób rangę tychże elementów. Natomiast w zdaniu pierwszym § 2 art. 3984

19 k.p.c. wskazano na pozostałe wymagania tej skargi, które stawiane są każdemu pismu procesowemu (art. 126 k.p.c. – 128 k.p.c.) z rygorem przewidzianym w art. 130 k.p.c.

20 Już wcześniej przyjęto w orzecznictwie, że brak któregokolwiek z kreatywnych elementów kasacji, a określonych w którymkolwiek z punktów nieobowiązującego już art. 3933

21 § 1 k.p.c. nie podlega naprawieniu w trybie art. 130 § 1 k.p.c., a kasacja dotknięta takim nieusuwalnym brakiem podlegała odrzuceniu a limine (postanowienie SN z dnia 9 listopada 2000 r., II CKN 1385/00, OSNC 2001, z 3, poz. 51; postanowienie SN z dnia 12 grudnia 2000 r. V CKN 1780/00, OSNC 2001, z. 3, poz. 52).

22 Obowiązek przedstawienia przez skarżącego m.in. uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia, a wynikający z art. 3984

23 § 1 pkt 3 k.p.c., wiąże się z instytucją tzw. „przedsądu”, polegającego m.in. na możliwości Sądu Najwyższego odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989

24 § 2 k.p.c.). Ten możliwy sposób zakończenia postępowania kasacyjnego, a kolidujący niewątpliwie z intencją strony wnoszącej skargę kasacyjną dowodzi zrównania rangą obowiązku przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (art. 3984

25 § 1 pkt 2 k.p.c.) z obowiązkiem odrębnego

26 przedstawienia oraz uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3984

27 § 1 pkt 3 k.p.c.). Odrębne wyartykułowanie przez

28 ustawodawcę obu kategorii obowiązków dowodzi tego, że nie są one tożsame. W konsekwencji za spełnienie wymogu z art. 3984

29 § 1 pkt 3 k.p.c. nie można uznać

30 jedynie odwołania się przez skarżącego do uzasadnienia podstaw kasacyjnych 3

31 i sformułowanych w ich ramach zarzutów, z pominięciem wyraźnego, odrębnego i ścisłego przytoczenia co najmniej jednej z spośród okoliczności wymienionych w art. 3989

32 § 1 k.p.c., wraz z jej stosownym uzasadnieniem przy pomocy argumentów jurydycznych (por. postanowienie SN z dnia 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, z. 10, poz. 156; postanowienie SN z dnia 5 czerwca 2001 r., IV CZ 45/01, OSNC 2001, z. 10, poz. 157). W odniesieniu do skargi kasacyjnej zachowuje aktualność utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym wymagania z art. 3984

33 § 1 k.p.c. mają samodzielny byt i nie mogą być

34 traktowane zamiennie (postanowienie SN z dnia 29 czerwca 2005 r. V CSK 5/05, niepubl.; postanowienie SN z dnia 14 lipca 2005 r. III CZ 61/05 niepubl.). Spełniając formalny wymóg skargi kasacyjnej, określony w art. 3984 § 1 pkt 3

35 k.p.c., skarżący powinien zawrzeć w niej wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i wniosek ten uzasadnić wskazując na występowanie w sprawie przynajmniej jednej z okoliczności stanowiących przesłanki tzw. przedsądu, określone w art. 3989

36 § 1 k.p.c. i przedstawić odpowiednie argumenty prawne, uzasadniające występowanie ściśle określonej w ustawie przesłanki. Potrzeba przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powinna być zatem uzasadniona przez skarżącego przy pomocy argumentów jurydycznych uzasadniających wystąpienie którejkolwiek z przesłanek precyzyjnie określonych w art. 3989

37 § 1 k.p.c. (por. postanowienie SN

38 z dnia 21 lipca 2005 r. sygn. akt V CSK 18/05). Spełnienie tego wymogu nie jest tożsame z werbalnym powołaniem się na przesłankę wymienioną w art. 3989 § 1

39 pkt 1 k.p.c. Ponieważ skarga kasacyjna powoda pozbawiona jest właściwie rozumianego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania przeto podlega ona odrzuceniu (por. postanowienie SN z dnia 22 września 2005 r. sygn. akt II CSK 7/05).

40 Uwzględniając więc odrębność obu przedmiotów regulacji w pkt 2 i 3 art. 3984

41 § 1 k.p.c. stwierdzić należy, że choć argumentacja skarżącego może się niekiedy w obu tych kwestiach nawet częściowo pokrywać, to jednak orzeczenie w przedmiocie przyjęcia kasacji do rozpoznania zapada tylko po uprzednim dokonaniu oceny przyczyn kwalifikowanych przez ustawodawcę, a określonych w art. 3989

42 § 1 k.p.c., gdyż tylko one i ich uzasadnienie mogą być przedmiotem tzw. „przedsądu” i decydują o jego wyniku.

43 4

44 Skoro więc skarga kasacyjna powoda pozbawiona jest wymaganego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a więc tego niezbędnego elementu konstrukcyjnego współkreującego istotę tego środka zaskarżenia, to Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia, działając na podstawie art. 3986

45 § 3 k.p.c. w zw. z art. 3986

46 § 2 k.p.c. i art. 3984

47 § 1 pkt 3 k.p.c.

48 Oddalenie wniosku pozwanego Skarbu Państwa o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego uzasadnione jest tym, że pozwany nie wnosił w odpowiedzi na skargę kasacyjną o jej odrzucenie z powodu dotknięcia jej wskazanymi brakami (postanowienie SN z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01, niepubl.).

49 Oddalenie wniosku pełnomocnika powoda wykonującego zastępstwo procesowe z urzędu o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej uzasadnione jest tym, że sporządzenie skargi kasacyjnej nie spełniającej wszystkich wymogów formalnych nie jest równoznaczne ze świadczeniem profesjonalnej pomocy prawnej, a tylko z taką pomocą wiąże się obowiązek Sądu przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia od Skarbu Państwa.

50 jz