Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 2013 r., II CZ 54/13

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 2013 r., II CZ 54/13

Tekst

1 Sygn. akt II CZ 54/13

POSTANOWIENIE

2 Dnia 25 lipca 2013 r.

3 Sąd Najwyższy w składzie:

4 SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca)

5 SSN Maria Szulc

6 SSN Dariusz Zawistowski

7 w sprawie z powództwa R. S.

8 przeciwko J. W.

9 z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej - Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Okręgowego w P.

10 o zapłatę,

11 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 lipca 2013r., zażalenia powoda

12 na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]

13 z dnia 12 grudnia 2012 r.,

14 oddala zażalenie i wniosek pozwanej o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.

15 2

Uzasadnienie

16 Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 12 grudnia 2012 r. odrzucił skargę kasacyjną powoda R. S. od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 29 lutego 2012 r., jako nienależycie opłaconą.

17 W zażaleniu na to postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie w całości. Sąd Najwyższy zważył co następuje:

18 Zgodnie z art. 112 ust. 3 u.k.s.c. - w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 17 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 7, poz. 45), która weszła w życie z dniem 19 kwietnia 2010 r. – jeżeli pismo podlegające opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od wskazanej przez stronę wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia, zostało wniesione przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego i wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony przed upływem terminu do opłacenia pisma został oddalony, tygodniowy termin do opłacenia pisma biegnie od dnia doręczenia stronie postanowienia, a gdy postanowienie zostało wydane na posiedzeniu jawnym - od dnia jego ogłoszenia. Zmiana treści art. 112 u.k.s.c. dokonana wzmiankowaną ustawą miała na celu przyspieszenie postępowania w sytuacji, w której czynności za stronę wykonuje profesjonalny pełnomocnik, a charakter tych czynności nie wymaga dodatkowych wskazówek ze strony sądu. Pełnomocnik taki ma - co do zasady - obowiązek samodzielnego określenia i wniesienia opłaty stałej lub stosunkowej, obliczonej od podanej przez stronę wartości przedmiotu sporu (art. 1302 § 1 k.p.c.).

19 Artykuł 112 ust. 3 u.k.s.c. nie tylko wyznacza termin do uiszczenia opłaty w razie prawomocnego oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, ale jednocześnie wyłącza możliwość wdrożenia postępowania naprawczego określonego w art. 130 § 1 k.p.c., co oznacza, że profesjonalny pełnomocnik powinien sam obliczyć i uiścić należną opłatę (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 lipca 2011 r., V CZ 30/11, niepubl.).

20 Powód reprezentowany w niniejszej sprawie przez zawodowego pełnomocnika został zwolniony od obowiązku uiszczenia opłaty od skargi 3

21 kasacyjnej ponad kwotę 700 zł, a w pozostałym zakresie jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony.

22 Wobec częściowego oddalenia wniosku, zobowiązany był zatem z mocy ustawy do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej w terminie tygodniowym od dnia doręczenia postanowienia Sądu Apelacyjnego, tj. od dnia 1 października 2012 r. Powód zaskarżył postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 24 września 2012 r. zażaleniem, które zostało odrzucone postanowieniem tego Sądu z dnia 8 listopada 2012 r. Wbrew twierdzeniom skarżącego, jak słusznie zresztą zauważył Sąd Apelacyjny, wniesienie przez powoda zażalenia na przedmiotowe postanowienie nie przerwało biegu terminu do uiszczenia opłaty.

23 Podkreślić należy, że ustawodawca w art. 112 u.k.s.c. nie ograniczył zastosowania normy w nim wyrażonej tylko do całkowitego oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

24 W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje się, że szczególna regulacja zawarta w art. 112 ust. 3 u.k.s.c. dotyczy zarówno oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w całości, jak i w części (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2011 r., III CZ 70/10, niepubl., z dnia 23 marca 2011 r., V CZ 116/10, niepubl., z dnia 2 czerwca 2011 r., I CZ 51/11, niepubl., z dnia 6 lipca 2011 r., I CZ 72/11, niepubl., z dnia 28 września 2011 r., I CZ 86/11, niepubl., z dnia 9 listopada 2011 r., II CZ 88/11, niepubl. i z dnia 9 listopada 2011 r., II CZ 100/11, niepubl.).

25 Ponadto, jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 2 czerwca 2011 r. (I CZ 51/11, nie publ.), za takim rozumieniem art. 112 ust. 3 u.k.s.c. przemawia cel jego ustanowienia, aktualny także w razie częściowego oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, polegający na przyspieszeniu postępowań sądowych oraz odciążeniu sądów od dokonywania czynności związanych z wzywaniem stron reprezentowanych przez profesjonalnych pełnomocników o uiszczenie opłat sądowych w sytuacji, gdy konieczność uiszczenia opłaty i jej wysokość wynika jednoznacznie z przepisów u.k.s.c. oraz orzeczeń sądów w przedmiocie złożonego przez stronę wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

26 4

27 W tym stanie rzeczy Sąd Apelacyjny zasadnie odrzucił skargę kasacyjną powódki jako nieopłaconą, co skutkuje oddalaniem zażalenia powódki jako bezzasadnego, na podstawie art. 3941

28 § 3 w związku z art. 39814

29 k.p.c. Wniosek

30 pozwanej o przyznanie kosztów postepowania zażaleniowego zawarty w piśmie procesowym z dnia 12 czerwca 2013 r. podlegał oddaleniu, jako spóźniony (art. 397 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941

31 § 3 k.p.c.), gdyż został złożony po upływie

32 dwutygodniowego terminu (pełnomocnik pozwanego pokwitował odbiór odpisu zażalenia w dniu 25 maja 2013 r.).

33 db