Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 września 1989 r., II ARN 26/89
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 września 1989 r., II ARN 26/89
Tekst
TEZY
1 Obowiązek podatkowy jest abstrakcyjnym zobowiązaniem do poniesienia podatku, wynikającym z przepisu ustawy określającego warunki jego powstania.
2 Zobowiązaniem podatkowym natomiast jest już skonkretyzowana w sposób prawem przepisany i wymagalne roszczenie pieniężne Państwa.
Sentencja
3 Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Izby Skarbowej (...) w przedmiocie wymiaru podatku od wynagrodzeń i zaliczki na podatek wyrównawczy (...) na skutek rewizji nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego PRL od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 17 stycznia 1989 r. SA/Lu 311/89
4 uchyla zaskarżony wyrok i skargę oddala.
Uzasadnienie
5 Pojęcie zobowiązania podatkowego określa art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. nr 27 poz. 111 ze zm./, według którego zobowiązaniem tym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie do uiszczenia na rzecz Skarbu Państwa świadczenia pieniężnego, zwanego podatkiem.
6 Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że wymienione pojęcia są odrębne, bowiem zobowiązanie podatkowe wynika z obowiązku podatkowego, ten zaś stosownie do przepisu art. 2 ust. 2 cytowanej ustawy określają ustawy.
7 Zatem powstanie zobowiązania podatkowego jest następstwem istnienia obowiązku podatkowego.
8 Warunkiem do uznania danej osoby za podatnika jest ciążenie na niej określonego obowiązku podatkowego w danego rodzaju podatku.
9 Nie jest podatnikiem osoba zobowiązana wprawdzie do zapłacenia podatku, na której nie ciąży jednak obowiązek podatkowy.
10 Takiej sytuacji dotyczy przepis art. 48 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.
11 Ma on jednakże zastosowanie dopiero wówczas, gdy podatnik okaże się niewypłacalny. Wówczas organ podatkowy może orzec decyzją o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe podatnika na osoby prowadzące działalność zarobkową pod firmą podatnika i w tym postępowaniu osoby te mają status strony w rozumieniu art. 28 Kpa.
12 Wynika to wyraźnie z unormowania zawartego w przepisie art. 40 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, stanowiącego że za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają również osoby trzecie, jeżeli zachodzą przewidziane w ustawie okoliczności.
13 O odpowiedzialności tych osób orzeka organ podatkowy w odrębnej decyzji o odpowiedzialności podatkowej.
14 Odpowiedzialność osób trzecich jest tylko posiłkowa i środki zmierzające do realizacji zobowiązania podatkowego powinny być w pierwszej kolejności skierowane przeciwko podatnikowi.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 28
- Dz. U. z 1980 r. poz. 111, art. 2
- Dz. U. z 1980 r. poz. 111, art. 40
- Dz. U. z 1980 r. poz. 111, art. 48