Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2014 r., III SW 71/14

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2014 r., III SW 71/14

Tekst

1 Sygn. akt III SW 71/14

POSTANOWIENIE

2 Dnia 30 września 2014 r.

3 Sąd Najwyższy w składzie:

4 SSN Józef Iwulski (przewodniczący, sprawozdawca)

5 SSN Jolanta Strusińska-Żukowska

6 SSA Piotr Prusinowski

7 w sprawie ze skargi Komitetu Wyborczego Wyborców Ł. Bezdomnych Słabych Ekonomicznie Rencistów i Seniorów

8 na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 18 września 2014 r. , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 30 września 2014 r., odrzuca skargę.

Uzasadnienie

9 Postanowieniem z dnia 12 września 2014 r., Komisarz Wyborczy w Ł.

10 odmówił przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego wyborców zamierzającego zgłaszać kandydatów na radnych tylko w jednej gminie niebędącej miastem na prawach powiatu, występującego pod nazwą "Komitet Wyborczy Ł. Bezdomnych Słabych Ekonomicznie Rencistów i Seniorów". Podstawą odmowy przyjęcia przez Komisarza Wyborczego zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego było złożenie zawiadomienia z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego dla tej czynności (po upływie 70-tego dnia poprzedzającego datę wyborów). Od postanowienia Komisarza Wyborczego pełnomocnik wyborczy komitetu W. O. wniósł odwołanie do Państwowej Komisji Wyborczej. Uchwałą z dnia 18 września 2014 r., Państwowa Komisja Wyborcza na podstawie art. 405 § 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz.U. Nr 21, poz. 112 ze zm.) 2

11 utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie, przyjmując, że zawiadomienie o utworzeniu komitetu wyborczego zostało dokonane z naruszeniem ustawowego terminu. W uzasadnieniu uchwały między innymi zamieszczono informację, że rozstrzygnięcie Państwowej Komisji Wyborczej ma charakter ostateczny i nie przysługuje od niego środek zaskarżenia.

12 W dniu 22 września 2014 r. (data nadania w placówce pocztowej) pełnomocnik wyborczy komitetu, powołując się na przepisy art. 404 Kodeksu wyborczego oraz art. 60 i 62 Konstytucji RP, wniósł do Sądu Najwyższego skargę na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej, w której zarzucił "nietrafność decyzji Pana Komisarza Wyborczego w Ł. i Państwowej Komisji Wyborczej" i domagał się "spowodowania" przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

13 Zgodnie z art. 399 pkt 4 Kodeksu wyborczego prawo zgłaszania kandydatów na radnych przysługuje komitetowi wyborczemu wyborców. Taki komitet może zostać utworzony przez co najmniej 15 obywateli legitymujących się prawem wybierania (czynnym prawem wyborczym) w wyborach do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego (art. 403 § 1 Kodeksu wyborczego). Jeśli jednak komitet wyborczy wyborców został utworzony w celu zgłoszenia kandydatów tylko w jednym województwie, to minimalna liczba obywateli będących założycielami takiego komitetu wynosi 5 (art. 403 § 3 pkt 1 Kodeksu wyborczego). Stosownie do art. 403 § 2 Kodeksu wyborczego, po zebraniu co najmniej 1.000 podpisów obywateli mających prawo wybierania popierających utworzenie komitetu wyborczego wyborców, pełnomocnik wyborczy w terminie do 70-tego dnia poprzedzającego datę wyborów zawiadamia Państwową Komisję Wyborczą o utworzeniu komitetu. Jednakże, gdy komitet wyborczy wyborców został utworzony w celu zgłoszenia kandydatów tylko w jednym województwie, liczba wymaganych podpisów wynosi 20 a zawiadomienie składa się komisarzowi wyborczemu właściwemu ze względu na siedzibę komitetu (art. 403 § 3 pkt 2 Kodeksu wyborczego). W przypadku, gdy komitet wyborczy wyborców został utworzony jedynie w celu zgłoszenia kandydatów na radnych do rady gminy w gminie nie 3

14 będącej miastem na prawach powiatu, pełnomocnik wyborczy jest jednocześnie pełnomocnikiem finansowym tego komitetu a zawiadomienie o utworzeniu komitetu nie wymaga zebrania podpisów obywateli popierających utworzenie komitetu (art. 403 § 5 Kodeksu wyborczego).

15 Zgodnie z art. 404 § 1 Kodeksu wyborczego, w przypadku odmowy przyjęcia przez Państwową Komisję Wyborczą zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego, o którym mowa w art. 400-403 tego Kodeksu, pełnomocnikowi wyborczemu przysługuje prawo wniesienia skargi do Sądu Najwyższego w terminie 3 dni od dnia doręczenia postanowienia Państwowej Komisji Wyborczej o odmowie przyjęcia zawiadomienia. Natomiast w przypadku odmowy przyjęcia przez komisarza wyborczego zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego, o którym mowa w art. 403 § 3 Kodeksu wyborczego, pełnomocnikowi wyborczemu przysługuje prawo wniesienia odwołania do Państwowej Komisji Wyborczej w terminie 3 dni od daty doręczenia postanowienia komisarza wyborczego o odmowie przyjęcia zawiadomienia. Państwowa Komisja Wyborcza rozpatruje odwołanie w ciągu 3 dni i wydaje w tej sprawie orzeczenie, które doręcza się pełnomocnikowi wyborczemu i komisarzowi wyborczemu, zaś od postanowienia Państwowej Komisji Wyborczej nie przysługuje środek prawny (art. 405 Kodeksu wyborczego). Z przedstawionych przepisów wynika, że obowiązują dwa tryby zgłaszania zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego wyborców i odpowiednio dwa tryby zaskarżania odmowy przyjęcia tego zawiadomienia. W przypadku komitetu wyborczego wyborców utworzonego w celu zgłoszenia kandydatów tylko w jednym województwie, zawiadomienie składa się komisarzowi wyborczemu właściwemu ze względu na siedzibę komitetu (art. 403 § 3 pkt 2 Kodeksu wyborczego) a od odmowy przyjęcia przez komisarza wyborczego zawiadomienia o utworzeniu takiego komitetu wyborczego, pełnomocnikowi wyborczemu przysługuje prawo wniesienia odwołania do Państwowej Komisji Wyborczej (art. 405 Kodeksu wyborczego). Ten tryb postępowania dotyczy również komitetu, o którym mowa w art. 403 § 5 Kodeksu wyborczego, czyli komitetu wyborczego wyborców utworzonego jedynie w celu zgłaszania kandydatów na radnych do rady gminy w gminie niebędącej miastem na prawach powiatu. Zawiadomienie o utworzeniu takiego komitetu składa się więc właściwemu komisarzowi wyborczemu a od 4

16 odmowy przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu takiego komitetu wyborczego przysługuje prawo wniesienia odwołania do Państwowej Komisji Wyborczej. W przypadku innych komitetów wyborczych wyborców, zawiadomienie o ich utworzeniu składa się Państwowej Komisji Wyborczej (art. 403 § 2 Kodeksu wyborczego) a od odmowy przyjęcia przez Państwową Komisję Wyborczą zawiadomienia przysługuje prawo wniesienia skargi do Sądu Najwyższego (art. 404 Kodeksu wyborczego).

17 Komitet wyborczy występujący pod nazwą "Komitet Wyborczy Ł.

18 Bezdomnych Słabych Ekonomicznie Rencistów i Seniorów" został utworzony przez grupę obywateli w celu zgłoszenia kandydatów na radnych do rady gminy w gminie niebędącej miastem na prawach powiatu w jednym województwie. Do zawiadomienia o jego utworzeniu miały więc zastosowanie art. 403 § 3 i 5 Kodeksu wyborczego, czyli organem właściwym do przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu komitetu był Komisarz Wyborczy w Ł., a nie Państwowa Komisja Wyborcza. Z kolei, od odmowy przyjęcia zawiadomienia przez Komisarza Wyborczego, pełnomocnikowi wyborczemu przysługiwało odwołanie do Państwowej Komisji Wyborczej (art. 405 § 1 Kodeksu wyborczego). Taki tryb postępowania został zastosowany. W przypadku skarżącego Komitetu nie miał zastosowania (i nie został zastosowany) art. 403 § 2 Kodeksu wyborczego przewidujący zgłaszanie zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego Państwowej Komisji Wyborczej. Traktując rozpoznawaną skargę jako złożoną na podstawie powołanego w niej art. 404 Kodeksu wyborczego, należy stwierdzić, że przepis ten nie ma zastosowania a skarga jest niedopuszczalna jako złożona od nieistniejącego rozstrzygnięcia, gdyż Państwowa Komisja Wyborcza nie podjęła uchwały o odmowie przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego. Państwowa Komisja Wyborcza w trybie przewidzianym w art. 405 Kodeksu wyborczego uchwałą z dnia 18 września 2014 r. utrzymała w mocy postanowienie Komisarza Wyborczego. Od takiego postanowienia nie przysługuje żaden środek prawny (art. 405 § 2 zdanie drugie Kodeksu wyborczego), a więc skarga do Sądu Najwyższego również z tego powodu jest niedopuszczalna.

19 Wobec tego, skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie powołanych przepisów oraz stosowanego odpowiednio art. 3986 § 3

20 5

21 k.p.c. w związku z art. 404 § 2 Kodeksu wyborczego.