Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2025 r., III CZ 263/24

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2025 r., III CZ 263/24

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 9 lipca 2025 r.

2 Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

3 SSN Grzegorz Misiurek

4 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 9 lipca 2025 r. w Warszawie zażalenia A. W. na postanowienie Sądu Okręgowego w Częstochowie z 21 marca 2024 r., VI Ca 284/23 (WSC 2/24), w sprawie z powództwa J. G. i H. M. przeciwko A. W. o zapłatę, oddala zażalenie.

Uzasadnienie

5 Sąd Okręgowy w Częstochowie wyrokiem z 9 listopada 2023 r. w sprawie z powództwa J. G. i H. M. przeciwko A. W. o zapłatę, na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Myszkowie z 12 stycznia 2023 r., uchylił w całości zaskarżony apelacją wyrok Sądu pierwszej instancji, zniósł postępowanie przeprowadzone od 30 grudnia 2019 r. jako dotknięte nieważnością i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

6 Postanowieniem z 21 marca 2024 r. Sąd Okręgowy w Częstochowie odrzucił skargę kasacyjną pozwanej od powyższego wyroku uznając, że jest ona niedopuszczalna. Skargę kasacyjną można bowiem wnieść od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku kończącego postępowanie w sprawie, zaś treść art. 398¹ § 1 k.p.c. nie pozostawia wątpliwości, iż skarga kasacyjna nie przysługuje od wyroku sądu drugiej instancji, którym uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Tego rodzaju wyroki (kasatoryjne) podlegają zaskarżeniu w drodze zażalenia do Sądu Najwyższego na podstawie art. 394¹ § 1¹ k.p.c.

7 Pozwana w zażaleniu na to postanowienie wniosła o jego uchylenie, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanej kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych.

8 Wskazała, że wniesiona przez nią skarga kasacyjna nie została skierowana przeciwko zaskarżonemu wyrokowi w całości, lecz jedynie jego części dotyczącej braku zniesienia postępowania przeprowadzonego przed Sądem pierwszej instancji - jako dotkniętego nieważnością - w szerszym zakresie, tj. do 30 grudnia 2019 r. oraz rozstrzygnięcia o kosztów postępowania apelacyjnego.

9 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

10 Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym przysługującym od prawomocnych wyroków lub postanowień w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie (art. 398¹ § 1 k.p.c.). Zaskarżeniu skargą kasacyjną podlegają zatem tylko te prawomocne wyroki sądu drugiej instancji i postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania, które kończą postępowanie w sprawie. Nie ulega wątpliwości, że waloru tego nie ma wyrok, którym sąd drugiej instancji uchyla zaskarżone apelacją orzeczenie sądu pierwszej instancji i przekazuje sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania (art. 386 § 2 i § 4 k.p.c.); nie kończy on bowiem postępowania w sprawie, lecz skutkuje koniecznością ponownego jej rozpoznania. Takie orzeczenie podlega zaskarżeniu zażaleniem na podstawie art. 394¹ § 1¹ k.p.c. (zob. postanowienie SN z dnia 27 września 2024 r., I CSK 2804/23, nie publ. oraz orzecznictwo powołane w jego uzasadnieniu).

11 Tym samym błędne jest przekonanie skarżącej, że zawarte w orzeczeniu kasatoryjnym - wydanym na podstawie art. 386 § 2 k.p.c. - określenie zakresu zniesienia postepowania dotkniętego nieważnością stanowi niejako samodzielne rozstrzygnięcie podlegające zaskarżeniu skarga kasacyjną.

12 Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 394¹ § 3 w związku z art. 398¹⁴ k.p.c. orzekł, jak w sentencji.