Wyrok z dnia 4 czerwca 1997 r., SA/Gd 3691/95

wyrok z dnia 4 czerwca 1997 r., SA/Gd 3691/95

Tekst

TEZY

1 1. Odpowiedź na skargę nie może uzupełniać tego, co powinno zawierać uzasadnienie faktyczne decyzji. Cel tego pisma jest zupełnie inny - ma ono zawierać wyłącznie ustosunkowanie się do zarzutów skargi.

2 2. Organ podatkowy orzekający o odpowiedzialności nabywcy majątku podatnika /ustawa z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych - Dz.U. nr 27 poz. 111 ze zm./ każdorazowo musi z urzędu rozważyć, czy nie zachodzą przesłanki z art. 40 ust. 2 uzasadniające odstąpienie od orzeczenia takiej odpowiedzialności.

Uzasadnienie

3 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

4 Skargę należało uznać za oczywiście zasadną. Zaskarżona decyzja w pierwszej kolejności narusza przepisy art. 107 par. 3 Kpa oraz art. 7 i art. 77 par. 1 Kpa. Pozbawiona jest bowiem nie tylko jakichkolwiek dowodów na okoliczność wartości rynkowej nabytego przedsiębiorstwa bankowego, ale nawet tej wartości nie ustala.

5 Jej ustalenia /podobnie jak ustalenia organu I instancji/ oparte są wyłącznie na domniemaniu, iż wartość nabytego majątku "jest znacznie wyższa niż wykazana w przedmiotowym akcie notarialnym cena kupna".

6 Wszelkie próby uzupełnienia postępowania dowodowego dokonywane w odpowiedzi na skargę i w dalszym piśmie procesowym uznać należało za niedopuszczalne.

7 Odpowiedź na skargę bowiem nie może uzupełniać tego, co powinno zawierać uzasadnienie faktyczne decyzji.

8 Cel tego pisma jest zupełnie inny - ma ono zawierać wyłącznie ustosunkowanie się do zarzutów skargi.

9 Powyższe uwagi są wystarczającą podstawą rozstrzygnięcia sądowego.

10 Obawa jednak przed tym, aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy nie popełnione zostały uchybienia merytoryczne, zmusza Sąd do wyrażenia dwu poglądów, z których jeden wykracza poza granice skargi.

11 Zgodzić się trzeba z obydwiema stronami, iż użyte w art. 45 par. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych pojęcie "do wysokości wartości nabytego majątku podatnika" oznacza wartość rynkową. Zgodzić się też trzeba z Izbą Skarbową, że wartość tę, w przypadku nabycia zorganizowanego przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55[1] Kc, kształtują nie tylko składniki materialne ale i niematerialne, takie jak zobowiązania, nazwa firmy, organizacja sieci placówek produkcyjnych lub usługowych, dotychczasowi dostawcy i odbiorcy /klienci/.

12 W przypadku przedsiębiorstwa bankowego ustalenie ceny rynkowej jest jednak znacznie utrudnione.

13 Tworzenie banków, ich organizacja i przekształcenia własnościowe podlegają bowiem daleko idącej reglamentacji zgodnie z przepisami Prawa bankowego.

14 Stąd praktycznie przy ponownym rozpoznaniu nie znajdzie się porównywalnych cen nabycia i całe postępowanie dowodowe co do kwestii wartości skupiać się musi na ocenie całokształtu okoliczności charakteryzujących sytuację ekonomiczno-finansową Banku Komunalnego SA w likwidacji.

15 Nie mogą to być okoliczności wydobywane wybiórczo, tak jak robiła to Izba w swych pismach w postępowaniu sądowym.

16 Przyczyny likwidacji BK SA obecnie można już uznać za fakty powszechnie znane. Przyczyny jakie zadecydowały o tym, że nie ogłoszono upadłości tego banku, lecz zarządzono jego likwidację, oraz przyczyny nabycia go przez Bank skarżący, nie są może powszechnie znane, lecz z urzędu winny być znane organom podatkowym.

17 Bank Komunalny był stosunkowo dużym bankiem. Prowadził nie tylko rozległą terytorialnie działalność, ale i w poszczególnych gminach był bankiem dominującym.

18 Konsekwencje jego upadłości mogły powodować daleko idące reperkusje w działalności licznych podmiotów gospodarczych. Mogłyby też spowodować poważne trudności budżetowe gmin prowadzących w tym Banku swe rachunki.

19 To wszystko tłumaczy sygnalizowana w skardze decyzja Prezesa NBP zawierająca nie tylko zarządzenia o likwidacji ale i zobowiązująca likwidatorów do sprzedaży likwidowanego przedsiębiorstwa bankowego na rzecz Banku Komercyjnego.

20 Gdy na tle powyższego uwzględni się strukturę kapitału akcyjnego Banku - nabywcy, nie można wykluczyć, iż przedmiotowa dla sprawy umowa sprzedaży podyktowana była ważnymi względami społeczno-gospodarczymi. W ten sposób dojdzie się do postanowień art. 40 ust. 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

21 Art. 40 ustawy o zobowiązaniach podatkowych jest przepisem formułującym ogólne zasady odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatnika. Odnosi się on zatem do każdej ze szczegółowych regulacji z art. 41-48 tej ustawy.

22 Na tej zasadzie organ podatkowy orzekający o odpowiedzialności nabywcy majątku podatnika /art. 45 ustawy o zobowiązaniach podatkowych/ każdorazowo musi z urzędu rozważyć czy nie zachodzą przesłanki z art. 40 ust. 2 uzasadniające odstąpienie od orzeczenia takiej odpowiedzialności.

23 W tej konkretnej sprawie, rozważeniu będą musiały ulec dwa konkurujące ze sobą interesy Państwa - jeden fiskalny i drugi polegający na zapewnieniu stabilnego systemu bankowego.

24 Z przytoczonych względów, zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 oraz zgodnie z art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji wyroku.