Wyrok z dnia 5 września 2001 r., II SAB/Gd 127/00

wyrok z dnia 5 września 2001 r., II SAB/Gd 127/00

Tekst

TEZY

1 Załatwiając żądanie wydania z akt odpisu decyzji organ administracyjny ma obowiązek wydania takiego odpisu lub podjęcia postanowienia o odmowie wydania odpisu. Wynika to z art. 74 par. 2 Kpa. Przepis ten jest wprawdzie tak sformułowany, jakby stanowić miał podstawę wydania postanowienia o odmowie wydania odpisu z akt jedynie stronie oraz w sytuacjach o których mowa w par. 1 tego artykułu, jednakże z uwagi na możliwość zapewnienia obywatelowi prawa do sądu winien być on interpretowany w sposób rozszerzający, tzn. winien mieć zastosowanie również wtedy, gdy organ administracyjny odmawia wydania odpisu z akt administracyjnych dlatego, że nie uznaje wnioskodawcy za stronę postępowania. W przeciwnym bowiem razie istotny spór dotyczący tego, czy określony podmiot jest stroną postępowania nie byłby poddany kontroli w administracyjnym postępowaniu instancyjnym oraz w postępowaniu przed sądem administracyjnym.

2 W konsekwencji skarga na bezczynność organu polegająca na niezałatwieniu żądania wydania z akt odpisu decyzji jest dopuszczalna, gdyż sprawa ta może być załatwiona poprzez wydanie postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie /art. 17 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.

Sentencja

3 Naczelny Sąd Administracyjny o rozpoznaniu na rozprawie sprawy ze skargi Krystyny i Ryszarda R. na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie wydania z akt odpisu decyzji - zobowiązuje Prezydenta Miasta B. do wydania skarżącym w terminie 30 dni od otrzymania odpisu niniejszego wyroku uwierzytelnionego odpisu decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia 29 lutego 2000 r. (...) o udzieleniu Tomaszowi M. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych, polegających na budowie pomostu i schodów na nieruchomości położonej w B. przy ul. C. 39, bądź wydania w tym samym terminie postanowienia o odmowie wydania skarżącym uwierzytelnionego odpisu tej decyzji; (...).

Uzasadnienie

4 Skarżący Krystyna i Ryszard R. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta Miasta B., zarzucając, iż organ ten nie załatwił ich wniosku o wydanie z akt administracyjnych odpisu decyzji o pozwoleniu na budowę pomostu i schodów w B. przy ul. C. 39. W szczególności twierdzili, iż żądanie wydania odpisu decyzji doręczyli organowi w dniu 7 kwietnia 2000 r., zaś Prezydent od tego czasu nie załatwił sprawy, gdyż nie wydano żądanego odpisu lub postanowienia o odmowie jego wydania. Skarżący wyjaśnili też, iż przed wniesieniem skargi do Sądu wnieśli zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na niezałatwienie sprawy w terminie. Na dowód swoich twierdzeń dołączyli do akt kopie wniosku o wydanie odpisu decyzji i zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie.

5 W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej odrzucenie. Na uzasadnienie tego wniosku podniesiono, iż skarga na bezczynność jest dopuszczalna w sytuacjach określonych w art. 16 ust. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 4 poz. 368 ze zm./. Ponadto wskazano, iż organ administracyjny nie jest zobowiązany do wydawania odpisów z akt administracyjnych osobom, które nie są stroną postępowania.

6 Rozpoznając skargę Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

7 Skarga jest zasadna.

8 Przede wszystkim Sąd uznał, iż wniesiona skarga jest dopuszczalna.

9 Po pierwsze skarżący przed wniesieniem skargi wyczerpali służące im w postępowaniu administracyjnym środki odwoławcze, gdyż wnieśli zażalenie w trybie art. 37 Kpa. Wprawdzie skarżący w sprawie, która dotyczy wydania z akt odpisu decyzji o pozwoleniu na budowę wnieśli zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie do samorządowego kolegium odwoławczego, które nie jest właściwe w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę, jednakże w świetle art. 65 Kpa nie powinno to mieć znaczenia dla oceny wyczerpania służących im środków odwoławczych.

10 Po drugie skarga jest dopuszczalna w myśl art. 17 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Stosownie do wskazanych przepisów sąd administracyjny rozpoznaje skargi na bezczynność organów wówczas, gdy organ administracyjny jest uprawniony do podjęcia decyzji administracyjnej, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, które kończy postępowanie albo które rozstrzyga sprawę co do istoty, postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Zdaniem Sądu załatwiając żądanie wydania z akt odpisu decyzji organ administracyjny ma obowiązek wydania takiego odpisu lub podjęcia postanowienia o odmowie wydania odpisu. Wynika to z art. 74 par. 2 Kpa. Przepis ten jest wprawdzie tak sformułowany, jakby stanowić miał podstawę wydania postanowienia o odmowie wydania odpisu z akt jedynie stronie oraz w sytuacjach, o których mowa w par. 1 tego artykułu, jednakże z uwagi na możliwość zapewnia obywatelowi prawa do sądu winien być on interpretowany w sposób rozszerzający, to znaczy winien mieć zastosowanie również wtedy, gdy organ administracyjny odmawia wydania odpisu z akt administracyjnych dlatego, że nie uznaje wnioskodawcy za stronę postępowania. W przeciwnym bowiem razie istotny spór dotyczący tego, czy określony podmiot jest stroną postępowania nie byłby poddany kontroli w administracyjnym postępowaniu instancyjnym oraz w postępowaniu przed sądem administracyjnym. W konsekwencji skarga na bezczynność organu polegająca na niezałatwieniu żądania wydania z akt odpisu decyzji jest dopuszczalna, gdyż sprawa ta może być załatwiona poprzez wydanie postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie /art. 17 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym/.

11 Przechodząc do oceny zasadności skargi stwierdzić należy, iż jest ona uzasadniona, gdyż mimo złożenia przez skarżących wniosku o wydanie z akt sprawy odpisu decyzji o pozwoleniu na budowę wniosek ten nie został załatwiony poprzez wydanie żądanego odpisu lub podjęcia postanowienia o odmowie jego wydania.

12 Uwzględniając skargę Sąd nakazał Prezydentowi Miasta B. wydanie uwierzytelnionego odpisu decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia 29 lutego 2000 r. (...) o udzieleniu Tomaszowi M. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych, polegających na budowie pomostu i schodów na nieruchomości położonej w B. przy ul. C. 39, bądź wydania w tym samym terminie postanowienia o odmowie wydania skarżącym uwierzytelnionego odpisu tej decyzji, gdyż z art. 26 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym wynika, iż uwzględniając skargę na bezczynność sąd administracyjny jest uprawniony zobowiązać organ administracyjny nie tylko do wydania aktu /w niniejszej sprawie postanowienia/, ale także do dokonania czynności /w niniejszej sprawie wydanie uwierzytelnionego odpisu decyzji/.

13 Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy powołanych przepisów orzekł jak w sentencji