Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2010 r., I OSK 685/09

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2010 r., I OSK 685/09

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.), Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski, Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski, Protokolant Maciej Kozłowski, po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2010r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 marca 2009r. sygn. akt II SAB/Ol 54/08 w sprawie ze skargi A. S. na bezczynność Prezydenta Miasta Olsztyna w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej dofinansowania lampy BIOPTRON Pro uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, wyrokiem z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt II SAB/Ol 54/08, oddalił skargę A. S. na bezczynność Prezydenta Miasta Olsztyna w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej dofinansowania lampy BIOPTRON Pro.

3 W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że wnioskiem z dnia 16 grudnia 2005 r. A. S. zwrócił się do Miejskiego Zespołu do Spraw Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w Olsztynie o dofinansowanie zaopatrzenia w sprzęt rehabilitacyjny w postaci lampy Bioptron Pro ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.

4 Dyrektor Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w Olsztynie pismem z dnia [...] marca 2006 r. poinformował wnioskodawcę, że Komisja rozpatrzyła negatywnie jego wniosek o dofinansowanie zakupu lampy Bioptron.

5 Pismem z dnia 4 kwietnia 2006 r. wniesionym do Prezydenta Miasta Olsztyna A. S. zakwestionował prawidłowość rozstrzygnięcia Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych - odmowy dofinansowania do zakupu sprzętu rehabilitacyjnego.

6 Prezydent Miasta Olsztyn pismem z dnia [...] kwietnia 2006 r. wyjaśnił wnioskodawcy tryb rozpoznawania przedmiotowego wniosku. Wskazał, że wniosek rozpatrzyła wieloosobowa komisja i podał kryteria, którymi kierowała się ta komisja. Podniósł ponadto, że limit środków z PFRON, które otrzymano na realizację ustawowych zadań, został zatwierdzony uchwałą Rady Miasta nr LVIII/768/06 z dnia 29 marca 2006 r. i jest rozdzielany stosownie do potrzeb osób uprawnionych.

7 W dniu 26 kwietnia 2006 r. A. S. ponownie zwrócił się do Prezydenta Miasta Olsztyna o przyznanie dofinansowania do zakupu sprzętu rehabilitacyjnego.

8 W odpowiedzi organ administracji wskazał, iż wyczerpujące wyjaśnienia wnioskodawca otrzymał już w piśmie z dnia [...] kwietnia 2006r.

9 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalając skargę A. S. na bezczynność Prezydenta Miasta Olsztyna stwierdził, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że wniosek skarżącego z dnia 16 grudnia 2005 r. został rozpatrzony negatywnie przez komisję w dniu [...] marca 2006 r., o czym niezwłocznie poinformowano skarżącego pismem Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w Olsztynie. Niezadowolony z powyższego skarżący zwrócił się do Prezydenta Miasta Olsztyna pismem z dnia 4 kwietnia 2006 r., który udzielił odpowiedzi pismem z dnia [...] kwietnia 2006 r. W piśmie tym Prezydent Miasta wyjaśnił, że wniosek został rozpoznany przez wieloosobową komisję, a nie jednoosobowo - przez Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych. Wskazał, że limit środków z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, które otrzymuje miasto na realizację ustawowych zadań, został rozdzielony na poszczególne zadania stosownie do potrzeb niepełnosprawnych mieszkańców miasta i zatwierdzony uchwałą Rady Miasta z dnia 29 marca 2006 r. (nr LVIII/768/06). Podał również, jakie okoliczności bierze pod uwagę komisja rozpoznając wnioski o dofinansowanie zakupu sprzętu rehabilitacyjnego. Komisja wniosek skarżącego rozpoznała negatywnie,, gdyż korzystał on już z tej formy dofinansowania.

10 W kolejnym piśmie z dnia 26 kwietnia 2006 r., kierowanym do Prezydenta Miasta Olsztyn, skarżący ponowił wniosek o przyznanie dofinansowania do zakupu sprzętu rehabilitacyjnego, na które otrzymał odpowiedź pismem z [...] kwietnia 2006 r.

11 Wobec powyższego Sąd I instancji uznał, iż nie można twierdzić, że organ administracji nie podjął żadnych czynności w sprawie ani też, że prowadził postępowania w sprawie. W ocenie WSA wniosek skarżącego został rozpoznany. Wprawdzie skarżący został poinformowany o sposobie rozstrzygnięcia pismem, a nie decyzją, jednakże kwestia, w jakiej formie prawnej powinna być załatwiona sprawa dofinansowania skarżącemu zaopatrzenia w sprzęt rehabilitacyjny ze środków PFRON przez organ administracji publicznej, w sytuacji gdy przepisy prawa nie wskazują wyraźnie, że sprawa podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej, będzie rozstrzygana w odrębnym postępowaniu.

12 Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 242/08, uchylający wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Ol 548/06.

13 W wyroku tym NSA zobowiązał Sąd I instancji do dokonania szczegółowej analizy przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, a następnie ustalenia, w jakiej formie sprawa skarżącego powinna być załatwiona.

14 W tej sytuacji WSA w Olsztynie nie uznał za zasadny zarzut skarżącego, iż organ nie wydał decyzji administracyjnej w sytuacji gdy istnieją wątpliwości co do tego czy sprawa winna zakończyć się wydaniem decyzji administracyjnej, czy jedynie pismem informującym o sposobie załatwienia wniosku.

15 Skargę kasacyjną od wyroku wniósł A. S., zaskarżając orzeczenie w całości.

16 W skardze kasacyjnej zarzucono:

17 1. naruszenie prawa materialnego, tj. obrazę:

18 - art. 12 § 1, art. 35 § 3 oraz art. 36 § 1 w zw. z art. 104 § 1 i 2 kpa, przez uznanie, że organ administracji nie pozostawał w bezczynności z tego względu, że postępowanie w sprawie prowadzone było w sposób odpowiadający przepisom prawa, a wniosek skarżącego, pomimo niezachowania ciążącego na organie obowiązku zakończenia postępowania w sprawie wydaniem decyzji, został rozpoznany w sposób prawidłowy i w terminie;

19 - art. 104 kpa w zw. z § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia 25 czerwca 2002 r. (Dz. U. Nr 96, poz. 861) przez ich niezastosowanie przy rozstrzyganiu sprawy, pomijając przy ocenie bezczynności organu ocenę czy wniosek skarżącego został rozpoznany prawidłowo;

20 2. naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj. poprzez:

21 - naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako P.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie i dalsze prowadzenie postępowania, mimo że w sprawie prawidłowe rozstrzygnięcia skargi na bezczynność zależało od wyniku postępowania w sprawie I OSK 242/08, ze skargi kasacyjnej A. S., którą NSA po rozpoznaniu przekazał do ponownego rozpoznania, co w istotny sposób wpłynęło na wynik sprawy, gdyż WSA w Olsztynie nie chcąc uwzględnić skargi na bezczynność stwierdził, że wiążącym co do sposobu i formy rozstrzygnięcia postępowania administracyjnego w sprawie dofinansowania zakupu lampy BIOPTRON będzie prawomocny wyrok, który zapadnie w tamtej sprawie.

22 Na tych podstawach wnoszący skargę kasacyjną wniósł o:

23 1. uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w OIsztynie;

24 2. zasądzenie na rzecz wnoszącego skargę kasacyjną kosztów postępowania według norm przepisanych.

25 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

26 Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, mimo, że przedstawione zarzuty i służące ich poparciu argumenty nie w pełni znajdują aprobatę sądu drugiej instancji.

27 Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje, między innymi, orzekanie w sprawach na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a., w których to punktach ustawodawca wymienia zaskarżalne akty i czynności z zakresu administracji publicznej.

28 Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podejmuje stosownej czynności (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2000 r., sygn. akt IV SAB 153/98, LEX nr 48688). Oznacza to konieczność wydania przez organ decyzji przyznającej uprawnienie lub odmawiającej jego przyznania, bez przesądzania o jej treści w terminach określonych przez ustawodawcę

29 Przedstawione uwagi prowadzą do wniosku, że zakres badania przez sąd sprawy ze skargi na bezczynność organu administracji publicznej sprowadza się w pierwszym rzędzie do rozważenia czy w ustalonym stanie faktycznym na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek wydania aktu lub dokonania czynności kończących postępowanie oraz wyjaśnienia jakie terminy określa ustawodawca do załatwiania spraw określonego rodzaju.

30 W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił się od analizy przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych ( Dz, U. Nr123 poz.776) oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002r. w sprawie określania rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz. U. Nr96 poz.861) i na ich podstawie nie wywiódł w jakiej formie Prezydent Miasta Olsztyna miał obowiązek odnieść się do pisma skarżącego z dnia 4 kwietnia 2006r. i z dnia 26 kwietnia 2006r. .

31 Należy zauważyć, że Sąd I instancji dostrzegł ten problem, gdyż w uzasadnieniu wyroku wskazał, że sposób załatwiania niniejszej sprawy, czy to w formie decyzji czy też innego aktu bądź czynności, zostanie rozstrzygnięty w innym postępowaniu.

32 Skoro Sąd I instancji uchylił się od samodzielnego rozstrzygnięcia powyższego zagadnienia prawnego, powinien był zawiesić postępowanie w tej sprawie do czasu rozstrzygnięcia wątpliwości przez inny sąd w innej sprawi.

33 Tymczasem Sąd I instancji oddalił skargę, co oznacza, że nie stwierdził bezczynności organu choć, jak podniesiono w uzasadnieniu wyroku, nie wiedział w jakiej formie aktu lub czynności pismo skarżącego powinno być rozpatrzone.

34 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kontrolowany wyrok jest niekonsekwentny. Sąd nie mógł zająć stanowiska, co do tego, czy organ jest w bezczynności czy też bezczynność nie zachodzi w sytuacji gdy nie zbadał w jakiej formie Prezydent Miasta Olsztyna powinien załatwić pisma skarżącego

35 Powyższe prowadzi do uchylenia zaskarżonego wyroku na podstawie art.185 §1 P.p.s.a.