Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2012 r., I OSK 1146/12

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2012 r., I OSK 1146/12

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 stycznia 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 800/11 w sprawie ze skargi A. K. na akt Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] lipca 2009 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy Miejskiej Kraków postanawia oddalić skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z 30 stycznia 2012 r., III SA/Kr 800/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę A. K. na akt Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lipca 2009 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy Miejskiej Kraków.

3 W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji podniósł, że pismem z [...] lipca 2009 r. Nr [...] Prezydent Miasta Krakowa poinformował skarżącego, że nie jest on osobą uprawnioną do starania się o gminny lokal mieszkalny. Na to pismo została wniesiona skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Pełnomocnik skarżącego nie udzielił odpowiedzi na wezwanie Sądu i nie wykazał, że wniesienie skargi zostało poprzedzone wezwaniem Prezydenta Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa w trybie przewidzianym w art. 52 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a.

4 Sąd pierwszej instancji wskazał, że pisemne zawiadomienie wnioskodawcy, że nie spełnia przesłanek określonych w uchwale stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, która dotyczy uprawnień wynikających z przepisów prawa miejscowego, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., jednakże wniesienie skargi na zaskarżony w niniejszej sprawie akt Prezydenta Miasta Krakowa powinno być, zgodnie z art. 52 § 3 poprzedzone wezwaniem organu na piśmie, w terminie 14 dni od dowiedzenia się o podjęciu takiej czynności, do usunięcia naruszenia prawa.

5 Po analizie akt sprawy Sąd uznał, że skarżący nie poprzedził skargi wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa. Oznacza to, że skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia, a tym samym nie zachował trybu wniesienia skargi do sądu administracyjnego, co skutkowało odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

6 Powyżej opisane postanowienie zostało zaskarżone w całości skargą kasacyjną, w której zarzucono naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 52 § 3 p.p.s.a. polegające na przyjęciu, że obowiązek wezwania do usunięcia naruszenia prawa ma zastosowanie również w przypadku naruszenia przez organ art. 9 k.p.a. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

7 W uzasadnieniu wskazano, że organ kierując do skarżącego zaskarżoną czynność wskazał w pouczeniu, że przysługuje na tą czynność skarga do sądu administracyjnego. Pouczenie nie zawierało jednak informacji, że przed wniesieniem skargi należy wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa, co miało w sprawie kluczowe znaczenie, tym bardziej że skarżący przebywał w tym czasie w zakładzie karnym, a pełnomocnik został ustanowiony dopiero w grudniu 2009 r., a zatem prawie 5 miesięcy po wniesieniu skargi. Informacja zawarta w pouczeniu nie była błędna, ale z pewnością nie była pełna.

8 Takie działanie organu z pewnością nie jest zgodne z obowiązkiem należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, jak również czuwania nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. W niniejszej sprawie, brak wystosowania wezwania do usunięcia naruszenia prawa nie może przesądzać o ponoszeniu negatywnych konsekwencji przez skarżącego.

9 Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

10 Zgodnie z art. 182 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – zwanej dalej p.p.s.a., skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym.

11 Rozpoznając skargę kasacyjną Sąd ten jest związany granicami skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która jednak nie wystąpiła w niniejszej sprawie.

12 Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie nie mogła zostać uwzględniona, albowiem podniesiony w niej zarzut przeciwko zaskarżonemu postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie nie jest uzasadniony.

13 Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że w sprawie nie został skutecznie zakwestionowany pogląd, że pismo otrzymane przez skarżącego spełnia warunki z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tj. jest innym niż określone w pkt 1-3 aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

14 Oznacza to, że zastosowanie znalazł art. 52 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa.

15 W niniejszej sprawie podstawą odrzucenia skargi przez Sąd pierwszej instancji było niespełnienie przez skarżącego wymogu wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Brak wyczerpującego pouczenia strony o sposobie wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie może prowadzić do uznania, że skarga została wniesiona z zachowaniem wymogów wynikających z art. 52 § 3 i art. 53 § 2 p.p.s.a., tak jak nie oznacza to, że nie rozpoczął biec 14-dniowy termin do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Tym samym, z uwagi na niezachowanie odpowiedniej procedury skarga podlegała odrzuceniu. Wskazując na niezawiniony upływ terminu do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, strona powinna skorzystać z innych przysługujących jej w ramach procedury sądowoadministracyjnej środków, których skuteczność będzie mogła zostać oceniona przez sąd w innym postępowaniu.

16 Dlatego też, zarzut, naruszenia art. 52 § 3 z uwagi na nieprawidłowe pouczenie wynikające z należytego i wyczerpującego informowania strony w myśl art. 9 k.p.a. nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Wskazać w tym miejscu należy, że ustawa z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) nie przewiduje załatwiana spraw przyznawania lokali socjalnych czy zamiennych w formie jakiegokolwiek aktu administracyjnego, a więc i stosowania k.p.a. Stosowne przepisy proceduralne zawierają uchwały wydawane na podstawie art. 21 cyt. ustawy – w niniejszej sprawie uchwała Nr XXIV/288/07 Rady Miasta Krakowa z 24 października 2007 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy Miejskiej Kraków (Dz. Woj. Małopolskiego z 5 grudnia 2007 r. Nr 850, poz. 5589 ze zm.). Z kolei dopuszczalność skargi na uchwały, czy pisma informujące o odmowie przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów gminy to wyjątek wypracowany przez orzecznictwo sądowoadministracyjne od generalnego braku kognicji sądów administracyjnych w tych sprawach. Również z tego powodu, to jest braku stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w toku postępowania w sprawie przyznania lokalu mieszkalnego, wskazany wyżej zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. był nieuzasadniony.

17 Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji orzeczenia, stosownie do treści art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.