Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2018 r., I GZ 198/17

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2018 r., I GZ 198/17

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku o wykładnię i zażalenia M. R. na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt I GZ 198/17 odmawiającego wykładni postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2017 r., sygn. akt I GZ 198/17 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 czerwca 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 1331/16 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w przedmiocie podatku akcyzowego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania postanawia: 1. odrzucić zażalenie; 2. odmówić wykładni postanowienia.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z 6 grudnia 2017 r., sygn. akt I GZ 198/17, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 158 w związku z art. 166 i art. 193 p.p.s.a. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369; dalej: p.p.s.a.) odmówił M. R. wykładni postanowienia tego Sądu z dnia 22 września 2017 r., sygn. akt I GZ 198/17, oddalającego zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 23 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 1331/16.

3 M. R. wniósł zażalenie na ww. postanowienie NSA z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt I GZ 198/17, zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 158 w zw. z art. 166 i art. 193 p.p.s.a. poprzez odmowę wykładni orzeczenia.

4 W odrębnym piśmie M. R. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o wykładnię powyższego postanowienia poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości co do jego treści. Skarżący zarzucił, że Sąd odmówił wykładni postanowienia i jednocześnie zawarł zdanie: "przedmiotowe zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi było nieprawidłowe".

5 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

6 W pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zażalenie na postanowienie NSA z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt I GZ 198/17 nie jest dopuszczalne.

7 Należy zauważyć, że zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a., zażalenie jest obok skargi kasacyjnej środkiem odwoławczym, który wnosi się do Naczelnego Sądu Administracyjnego i przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w tym przepisie (pkt 1-10).

8 Z treści art. 15 § 1 pkt 1, art. 173 § 1 i art. 194 § 1 p.p.s.a. wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznawania środków odwoławczych, tj. skargi kasacyjnej i zażaleń od wyroków i postanowień wojewódzkich sądów administracyjnych stosownie do przepisów tej ustawy. Natomiast ustawa ta nie zawiera przepisu, który dopuszczałby możliwość rozpoznawania w trybie określonym w jej przepisach, skargi kasacyjnej bądź zażalenia od orzeczeń wydanych przez Naczelny Sąd Administracyjny, o czym wnoszący zażalenie został prawidłowo pouczony przy piśmie z dnia 20 grudnia 2017 r. (k. 115 akt sądowych).

9 Orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego stają się prawomocne z chwilą ich wydania. Postępowanie sądowoadministracyjne jest dwuinstancyjne (art. 2 i 3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Zasada ta jest zgodna z art. 176 ust. 1 Konstytucji RP (por. postanowienie NSA z dnia 8 listopada 2017 r., sygn. akt II GZ 673/17; postanowienie NSA z dnia 6 października 2017 r., sygn. akt II GZ 442/17; postanowienie NSA z dnia 23 maja 2017 r., sygn. akt I OZ 627/17, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

10 Z uwagi na niedopuszczalność zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w pkt 1 sentencji.

11 Nie zasługuje również na uwzględnienie wniosek o wykładnię postanowienia NSA z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt I GZ 198/17.

12 Zgodnie z art. 158 w związku z art. 166 i art. 193 p.p.s.a., sąd, który wydał postanowienie, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Postanowienie w tym przedmiocie sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym. Z tego przepisu wynika, że sąd rozstrzyga wątpliwości co do treści wyroku (postanowienia) w takim składzie, jaki był właściwy do wydania orzeczenia, o którego wykładnię chodzi w sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2013 r., sygn. akt II GZ 340/13, LEX nr 1344671). W miarę możliwości o wykładni powinien decydować ten sam skład orzekający, który wydał orzeczenie, przy czym z przyczyn losowych lub z powodu przeszkód prawnych dopuszczalna jest zmiana składu orzekającego (§ 27 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 sierpnia 2015 r. - Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych - Dz. U. z 2015 r., poz. 1177). Z uwagi na przejście w stan spoczynku sędziego – członka składu orzekającego, który brał udział w wydaniu postanowienia z dnia 6 grudnia 2017 r., konieczna była zmiana składu osobowego Sądu rozpoznającego wniosek o jego wykładnię.

13 W orzecznictwie wskazuje się, że uwzględnienie wniosku o wykładnię orzeczenia może nastąpić tylko wówczas, gdy istnieje rzeczywista wątpliwość co do stanowiska sądu zawarta w rozstrzygnięciu lub uzasadnieniu, ewentualnie gdy treść orzeczenia jest niejasna. To na stronie wnioskującej o wykładnię orzeczenia spoczywa obowiązek wykazania, które konkretne elementy tego orzeczenia są dla niej niezrozumiałe, bądź nasuwają określone wątpliwości i dlaczego. Wyjaśnienie wątpliwości nie może przy tym prowadzić do nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego, ani powodować zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia. Wniosek o wykładnię orzeczenia nie może także zmierzać do polemiki ze stanowiskiem sądu, czy wyjaśniania znaczenia użytych w uzasadnieniu orzeczenia słów. Konieczność dokonania wykładni orzeczenia zachodzi zatem wówczas, gdy jego treść jest sformułowana w sposób niejasny, który może budzić wątpliwości co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, a także sposobu jego wykonania (por. postanowienie NSA z dnia 24 listopada 2017 r., sygn. akt I OZ 1177/17; postanowienie NSA z dnia 20 października 2017 r., sygn. akt II GSK 302/17; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

14 Zarówno z treści zażalenia jak i wniosku o wykładnię wynika, że M.R. nie tylko rozumie postanowienie, ale także trafnie go interpretuje pomimo błędnego zawarcia w jego uzasadnieniu fragmentu "przedmiotowe zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi było nieprawidłowe". Analiza postanowienia NSA z dnia 22 września 2017 r. i postanowienia NSA z dnia 6 grudnia 2017 r. w powiązaniu ze stanem faktycznym sprawy uzasadnia, że niewątpliwie chodziło o sformułowanie "przedmiotowe zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy było prawidłowe". Zdaniem NSA, błędnie zamieszczonego zwrotu nie można analizować i badać w oderwaniu od stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. Ten fragment nie dyskredytuje całości uzasadnienia, które w pozostałej części nie budzi wątpliwości i nie wpływa na trafność rozstrzygnięcia.

15 Zaznaczenia wymaga, że celem instytucji wykładni nie jest wyjaśnianie wątpliwości co do każdego zdania odrębnie, ale co do rozstrzygnięcia jako całości (por. postanowienie WSA z dnia 21 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 208/10, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

16 Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 158 w związku z art. 166 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 2 sentencji postanowienia.