Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2008 r., I FZ 83/08

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2008 r., I FZ 83/08

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sylwester Marciniak po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 grudnia 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 1593/07 w zakresie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 26 czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do lipca 2003 r. postanawia: oddalić zażalenie

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 28 grudnia 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 1593/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania T. M. prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 26 czerwca 2007 r., Nr [...], w przedmiocie określenia kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do lipca 2003 r.

3 W uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z przedstawionymi przez wnioskodawcę informacjami gospodarstwo domowe prowadzi on samodzielnie (mieszkając w mieszkaniu byłej żony), nie posiada on żadnego majątku, jest zarejestrowany jako bezrobotny, nie korzysta z pomocy społecznej, egzystuje dzięki pomocy rodziny i przyjaciół. W dodatkowym oświadczeniu przesłanym na wezwanie Sądu strona wskazała, że nie ponosi kosztów utrzymania poza ubraniem i wyżywieniem, a w ostatnich latach zbyła na giełdzie drobne przedmioty kolekcjonerskie, których wartość nie przekraczała 500-600 zł. Sąd I instancji zauważył, że skarżący nie wskazał, jak kwotowo kształtują się jego wydatki na wyżywienie i ubranie ani jakie jest źródło ich finansowania, nie wskazał też na kwoty uzyskiwane ze sprzedaży przedmiotów kolekcjonerskich, nie określił wysokości dochodów jakie uzyskał po opuszczeniu aresztu ani nie nadesłał PIT-ów, na które powoływał się w sprzeciwie. Stąd też Sąd I instancji uznał, iż skarżący nie dostarczył dokumentów i oświadczeń, które mogłyby być podstawą oceny, czy jego sytuacja materialna spełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem Sądu I instancji ogólne twierdzenia skarżącego nie pozwalają stwierdzić, że uiszczenie pełnych kosztów postępowania (na tym etapie postępowania 2.000 zł) nie jest możliwe bez uszczerbku w jego utrzymaniu koniecznym. W opinii Sądu I instancji przedstawiona przez skarżącego sytuacja jest nieprawdopodobna, bowiem trudno pogodzić z zasadami doświadczenia życiowego twierdzenie o nieuzyskiwaniu dochodów od 21 sierpnia 2003 r. i jednoczesnym ponoszeniu bieżących kosztów wyżywienia i ubrania, w szczególności przy uwzględnieniu specjalistycznych kwalifikacji oraz bogatego doświadczenia zawodowego skarżącego.

4 W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wskazał, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej i osobistej, co spowodowane jest zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej, a zatem uzyskiwania dochodów, wskutek aresztowania. Podkreślił, iż żyje w nędzy, na łasce byłej żony i przypadkowych osób. Sąd I instancji w ogóle nie odniósł się do faktu, że kierowana do skarżącego egzekucja okazała się bezskuteczna, a organ podatkowy wystąpił o wpisanie strony na listę dłużników niewypłacalnych. Strona podniosła ponownie, iż nie jest w stanie znaleźć stałej pracy wobec ciążących na nim zarzutach o charakterze karnym. Skarżący wskazał też, iż starał się znaleźć pracę, o czym świadczą PIT-y i drobne dochody, jakie uzyskał w okresie od aresztowania.

5 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6 Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

7 Stosownie do przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) osobie fizycznej prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy podkreślić, iż prawo pomocy stanowi instytucję wyjątkową. Zasadą jest bowiem ponoszenie przez strony kosztów postępowania sądowoadministracyjnego (art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przy tym uznaniu Sądu pozostawił ustawodawca ocenę przytoczonych przez wnioskodawcę okoliczności, uzasadniających jego zdaniem wyjątkowe traktowanie wynikające z art. 246 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

8 Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, iż skarżący nie spełnia wskazanych wyżej przesłanek ustawowych do udzielenia mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

9 Zgodzić się przede wszystkim należy, iż skarżący nie wskazał źródła finansowania wydatków na wyżywienie i ubranie, które zgodnie ze swoim oświadczeniem ponosi, nie wskazał też jakie kwoty uzyskiwał czy też uzyskuje ze sprzedaży przedmiotów kolekcjonerskich – za niewystarczające należy tu uznać stwierdzenie, iż żaden ze sprzedanych przedmiotów nie przekracza wartości 500 – 600 zł, nie wynika bowiem z niego ilość sprzedanych przedmiotów, a co za tym idzie, wielkość dochodów uzyskiwanych z tego tytułu przez skarżącego. Podobne uwagi odnieść należy do stwierdzenia strony o "drobnych dochodach" uzyskanych po opuszczeniu aresztu. Podkreślić też należy, iż strona dwukrotnie w swych pismach procesowych powoływała się na załączone PIT-y, jednakże z akt sądowych wynika, iż PIT-ów tych nie załączyła. W swym zażaleniu skarżący nie odwołał się nadto do żadnego z argumentów powołanych przez Sąd I instancji dotyczących wątpliwości w zakresie uzyskiwanych przez niego dochodów oraz ponoszonych wydatków, mimo tego, że z zaskarżonego postanowienia wynika, iż uchylenie się przez stronę od obowiązku przedstawienia rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych było powodem oddalenia wniosku. Stąd też należy zgodzić się z twierdzeniem Sądu I instancji, iż skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek do uzyskania zwolnienia z kosztów sądowych we wnioskowanym zakresie.

10 Z uwagi na powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.