Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009 r., I FZ 74/09

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009 r., I FZ 74/09

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Juliusz Antosik po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia D. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 lutego 2009 r., sygn. akt I SA/Wr 1876/07 odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi D. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 22 października 2007 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 lutego 2009 r., sygn. akt I SA/Wr 1876/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił D.D. sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 3 lutego 2009 r. oddalającego skargę D.D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 22 października 2007 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do marca 2003 r.

3 Uzasadniając motywy swojego rozstrzygnięcia, Sąd I instancji, wskazał, że na rozprawie w dniu 14 stycznia 2009 r. postanowiono odroczyć ogłoszenie wyroku z terminem na dzień 28 stycznia 2009 r., o czym poinformowano obecnego na rozprawie pełnomocnika organu podatkowego. Skarżący natomiast, mimo że został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy, nie skorzystał z przysługującego mu prawa i nie stawił się na rozprawie, w związku z czym nie dowiedział się o odroczeniu publikacji orzeczenia. Termin publikacji wyroku został następnie przesunięty na dzień 3 lutego 2009 r., o którym to fakcie został poinformowany pełnomocnik Dyrektora Izby Skarbowej, który stawił się w wyznaczonym na rozprawie terminie ogłoszenia wyroku (strona skarżąca nie stawiła się w tym terminie). W wydanym dnia 3 lutego 2009 r. wyroku Sąd oddalił skargę strony. Pismem z dnia 19 stycznia 2009 r. (data nadania: 20 stycznia 2009 r.) skarżący wniósł o sporządzenie i doręczenie na podany we wniosku adres ogłoszonego dnia 14 stycznia 2009 r. wyroku wraz z uzasadnieniem.

4 W ocenie Sądu I instancji, występując z przedmiotowym wnioskiem w dniu 20 stycznia 2009 r., czyli przed ogłoszeniem wyroku, skarżący nie uczynił zadość regulacji art. 141 § 2 zd. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż wniosek strony, jako przedwczesny, nie mógł wywrzeć spodziewanych skutków procesowych.

5 Strona skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Zdaniem strony, odmowa sporządzenia uzasadnienia wyroku z tego powodu, że wniosek został zgłoszony przed odroczonym a następnie przedłużonym terminem ogłoszenia wyroku stanowi naruszenie art. 141 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ przepis ten nie wskazuje na bezzasadność wniosku złożonego przed ogłoszeniem wyroku w przypadku jego odroczenia i przedłużenia. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący działał w przekonaniu, że wyrok zostanie ogłoszony w dniu 14 stycznia 2009 r., dlatego złożył wniosek z uwzględnieniem terminu 7 dni, o którym mowa w punkcie 3 pouczenia dołączonego do zawiadomienia o rozprawie z dnia 10 grudnia 2008 r. Przedmiotowe pouczenie nie zawierało jakiejkolwiek wzmianki umożliwiającej skarżącemu wzięcie pod uwagę możliwość odroczenia i przedłużenia terminu ogłoszenia wyroku przez sąd, co w ocenie skarżącego stanowi naruszenie art. 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

6 Ponadto strona zaakcentowała, że składając swój wniosek wyraźnie wskazała swą wolę uzyskania uzasadnienia wyroku, dlatego też data ogłoszenia wyroku nie może mieć znaczenia dla ważności wniosku.

7 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

8 W myśl art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.) w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku (albo doręczenia odpisu sentencji wyroku). Przepis ten precyzyjnie określa przedział czasowy, w ramach którego możliwe jest skuteczne złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia. Nie ulega wątpliwości, że początek terminu do dokonania wskazanej czynności procesowej wyznacza dzień ogłoszenia wyroku.

9 Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek strony z dnia 19 stycznia 2009 r., złożony przed ogłoszeniem orzeczenia (tj., przed dniem 3 lutego 2009 r.), nie może wywołać pożądanych przez stronę skutków procesowych i daje podstawę do odmowy sporządzenia uzasadnienia wyroku. Wskazać należy, że stanowisko skarżącej pozostaje w sprzeczności przede wszystkim z literalną wykładnią przepisu art. 141 § 2 p.p.s.a. Wniosek złożony przedwcześnie, z uwagi na brak przedmiotu stanowiącego podstawę żądania strony, jest w swej istocie bezprzedmiotowy.

10 W orzecznictwie oraz literaturze przedmiotu podkreśla się, że żądanie przedwczesne, zgłoszone przed wydaniem wyroku, nie rodzi skutków prawnych i jako takie nie może być traktowane jako wniosek, o którym mowa w art. 141 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt OZ 404/04, niepubl., postanowienie NSA z dnia 18 grudnia 2008 r., sygn. akt II FZ 540/08; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Zakamycze 2005, s. 330).

11 Za nieuzasadniony należało również uznać zarzut dotyczący naruszenia art. 6 p.p.s.a., nakazującego sądowi udzielanie stronom występującym bez adwokata lub radcy prawnego wskazówek i pouczeń w zakresie czynności procesowych. Nie można zgodzić się ze stroną skarżącą, że Sąd, nie informując strony o możliwości odroczenia terminu ogłoszenia wyroku, naruszył wyrażoną w art. 6 p.p.s.a. Sąd nie jest zobowiązany do szczegółowego instruowania strony co do wszelkich możliwych zachowań i ewentualności (por. wyrok SN z dnia 13 lipca 2000 r. II UKN 639/99 - OSNAPU 2002 nr 3 poz. 78). Ponadto przepisy art. 140 § 1 i 2 p.p.s.a. wyraźnie wskazują, w jakich okolicznościach sąd ma obowiązek udzielić wskazówek stronie co do sposobu i terminu wniesienia środka odwoławczego. Dlatego zarzut strony dotyczący braku pouczenia przez Sąd pierwszej instancji o treści przepisów art. 139 § 1 p.p.s.a. nie można uznać za zasadny. Wskazać jednocześnie należy, że zasadę z art. 6 p.p.s.a. Sąd I instancji zrealizował, pouczając stronę o przysługującym prawie do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku.

12 W tych okolicznościach stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie Sądu I instancji odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji