Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2017 r., I FZ 32/17

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2017 r., I FZ 32/17

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA: Ryszard Pęk (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 1268/16 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 15 lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności osoby trzeciej wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za styczeń i marzec 2011 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 1. M. B. (dalej zwany "skarżącym") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 15 lutego 2016 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności osoby trzeciej wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za styczeń i marzec 2011 r. Następnie, 19 października 2016 r. skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W jego uzasadnieniu podniósł, że wobec niego prowadzonych jest szereg postępowań administracyjnych i cywilnych, które dotyczą odpowiedzialności, jako osoby trzeciej za zobowiązania spółki, której był członkiem zarządu. Podkreślił, że zobowiązania te opiewają na kwotę wielu milionów złotych i ich egzekwowanie pozbawi go wszelkich środków i przyczyni się do pozbawienia możliwości obrony swoich praw. Skarżący dodał, że toczące się postępowania wiążą się nie tylko z koniecznością uiszczenia kosztów ustanowienia pełnomocnika ale również generują wysokie opłaty związane z przeprowadzeniem dowodów z opinii biegłych. Dodatkowo skarżący wskazał, że ma na utrzymaniu rodzinę i natychmiastowe wyegzekwowanie tak wysokich kwot uniemożliwi rodzinie pokrywanie niezbędnych potrzeb.

3 2. Postanowieniem z 15 listopada 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 1268/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu sąd I instancji, po przedstawieniu treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 j.t., dalej zwana w skrócie "ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi"), przyjął, że lakoniczne wyjaśnienia skarżącego, że wykonanie decyzji przekracza w chwili obecnej jego możliwości płatnicze nie mogą stanowić o udzieleniu ochrony tymczasowej. Podkreślił także, że skarżący w złożonym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie przedstawił żadnych dokumentów obrazujących jego obecną sytuację finansową i tym samym nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi znaczną szkodę lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki.

4 3. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący, wnosząc o jego zmianę przez uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucił sądowi I instancji naruszenie art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegającą na odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, pomimo istnienia ku temu przesłanek jej wykonania, które to naruszenie miało wpływ na treść zaskarżonego postanowienia. Do zażalenia skarżący załączył fakturę za gaz, prąd, energię elektryczną, umowę o sporządzenie opinii z 25 sierpnia 2016 r. i 3 sierpnia 2016 r., PIT za 2015 r. oraz zawiadomienie o wszczęciu egzekucji dotyczącej alimenty.

5 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6 4.1. Zażalenie nie jest zasadne.

7 4.2. Naczelny Sąd Administracyjny, poddając ocenie argumentację podniesioną w zażaleniu stwierdza, że sąd I instancji nie popełnił błędu przyjmując, że skarżący nie wykazał on, że wystąpiła któraś z przesłanek z art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

8 Z art. 61 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynikają dwie przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji przez sąd: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody dotyczy szkody, która nie będzie mogła być zrekompensowana przez zwrot wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki egzekucji, które - raz zaistniałe - powodują na tyle istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, że powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.

9 4.3. Przypomnieć należy, że w orzecznictwie wielokrotnie już podkreślano, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracano uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Dla przykładu, w postanowieniu z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14 (publ. na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl), Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na to, że obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia.

10 4.4. Trafnie sąd I instancji przyjął w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że nie jest wystarczająca dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji ogólna argumentacja, bez potwierdzenia jej konkretnymi okolicznościami przemawiającymi za zasadnością złożonego wniosku. W sytuacji bowiem, w której to na wnoszącym o zastosowanie ochrony tymczasowej, uregulowanej w art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie sposób uznać za spełniające tych przesłanek twierdzeń skarżącego o tym, że dochodzone zobowiązania opiewają na kwotę wielu milionów złotych, że ich egzekwowanie pozbawi go wszelkich środków i przyczyni się do pozbawienia możliwości obrony swoich praw. Wysokość kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji nie może prowadzić do uwzględnienia wniosku, gdyż z art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie sposób wysnuć wniosku, że ustawodawca uzależnił udzielenie ochrony tymczasowej od wysokości wartości przedmiotu zaskarżenia, która skutkowałaby wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Skutki egzekucji danej kwoty zależą nie tylko od jej wysokości ale również od wartości majątku z której egzekucja jest dokonywana. Oznacza to, że inaczej sytuacja miałaby się w przypadku osoby, która nie posiada żadnego istotnego majątku i utrzymuje się z pensji minimalnej, inaczej zaś osoby, która będąc zobowiązana do uiszczenia identycznej kwoty, osiąga dochód w skali roku ponad 100.000 zł Kolejną uwagą wartą odnotowania jest to, że przepisy art. 8-10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.) przewidują ograniczenie dopuszczalności prowadzenia egzekucji do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu.

11 4.5. Do uchylenia zaskarżonego postanowienia i do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie mogły doprowadzić dokumenty załączone do złożonego zażalenia. Postępowanie zażaleniowe ma na celu zbadanie czy sąd I instancji przy wydawaniu objętego zażaleniem postanowienia nie naruszył przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawa (co wynika z art. 194 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a nie ponowne rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lipca 2010 r., sygn. akt II OZ 676/10 oraz z 20 grudnia 2016 r., sygn. akt I FZ 392/16).

12 4.6. Z tych względów, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.