Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2016 r., I FSK 2117/15

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2016 r., I FSK 2117/15

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Maria Dożynkiewicz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. sp. z o.o. w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 1826/15 odrzucające skargę M. sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 30 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zwrotu podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca do grudnia 2008 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z 29 lipca 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 1826/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z 30 kwietnia 2015 r., w przedmiocie określenia wysokości zwrotu podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca do grudnia 2008 r.

3 Uzasadniając postanowienie, WSA wskazał, że zarządzeniem z 2 lipca 2015 r. wezwano skarżącą do usunięcia – w terminie 7 dni - braków formalnych skargi poprzez złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę do reprezentacji spółki w dacie wniesienia skargi oraz do podania wartości przedmiotu zaskarżenia. Powyższe wezwanie zawierało pouczenie, że nie uzupełnienie braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie spowoduje jej odrzucenie.

4 W dniu 20 lipca 2015 r. skarżąca nadesłała do Sądu kserokopię odpisu z KRS oraz wskazała, że wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 164 816 zł.

5 Sąd pierwszej instancji powołał się na art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) i uznał, iż skoro spółka nadesłała kserokopię odpisu z KRS-u, to nie uzupełniła braków formalnych skargi, o które została wezwana, dlatego skarga podlegała odrzuceniu.

6 W skardze kasacyjnej spółka zaskarżyła powyższe postanowienie w całości zarzucając naruszenie:

7 1) art. 4 ust. 4aa oraz art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 2015 r. poz. 1142 ze zm.; dalej: ustawa o KRS), poprzez bezzasadną odmowę ich zastosowania i uznanie, że skarżący nie złożył odpisu aktualnego z rejestru przedsiębiorców KRS, w sytuacji gdy złożona informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców KRS spełnia wszelkie wymogi formalne uzupełnienia przedmiotowej skargi;

8 2) art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez ich zastosowanie w braku ku temu podstaw, a co było wynikiem błędnego uznania, że strona nie uzupełniła braków formalnych skargi, w sytuacji gdy złożony dokument – informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców ma moc dokumentu urzędowego, a więc skarżący uzupełnił braki formalne skargi w sposób prawidłowy.

9 W związku z tak postawionymi zarzutami wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

10 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

11 Skarga kasacyjna jest zasadna.

12 W pierwszej kolejności wskazać należy, że jeżeli skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jej uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi, co w niniejszej sprawie miało miejsce. Jeżeli strona nie uzupełniła braków formalnych skargi, podlegała ona odrzuceniu. Za tego rodzaju brak należy uznać brak dokumentu potwierdzającego umocowanie podpisującego skargę w imieniu spółki. Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28 p.p.s.a. mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 p.p.s.a.). Należy jednak zauważyć, że przepis art. 29 p.p.s.a. nie precyzuje, jaki dokument powinien przedłożyć podmiot wymieniony w art. 28 p.p.s.a., by wykazać swoje umocowanie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się za prawidłową praktykę wzywania wnoszących skargi spółek kapitałowych do przedłożenia aktualnego odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS (por. postanowienie NSA z dnia 27 kwietnia 2007 r., II FSK 615/06, LEX nr 340187). Nie ulega wątpliwości, że obowiązkiem sądu jest badanie zgodności z prawem i autentyczności dokumentu. Dlatego też uzasadniona jest praktyka określania już w wezwaniu do usunięcia braków formalnych rodzaju dokumentu, którego autentyczność i zgodność z prawdą nie powinny budzić wątpliwości. Sąd uznał praktykę wnoszących skargi spółek kapitałowych do przedłożenia aktualnego odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS za prawidłową, za czym dodatkowo przemawia łatwość uzyskania takiego dokumentu. Wykazywanie umocowania innymi dokumentami urzędowymi lub prywatnymi powodowałoby konieczność prowadzenia daleko idących czynności sądu w celu zbadania autentyczności dokumentu i prawidłowości oraz aktualności zawartych w nim danych (zob. też wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2006 r., II FSK 581/05).

13 Zgodnie z art. 4 ust. 4aa ustawy o KRS pobrane samodzielnie wydruki komputerowe aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru mają moc zrównaną z mocą dokumentów wydawanych przez Centralną Informację, o których mowa w ust. 3, jeżeli posiadają cechy umożliwiające ich weryfikację z danymi zawartymi w Rejestrze. Z treści tego przepisu wynika, że strona postępowania może przedstawić samodzielnie pobrany wydruk komputerowy z rejestru, zamiast załączać dokument wydany przez Centralną Informację lub jego kopię poświadczoną za zgodność z oryginałem. Skoro ustawodawca zrównuje moc wydruku komputerowego z rejestru przedsiębiorców z mocą dokumentów wydawanych przez Centralną Informacje, to przesłany do Sądu pierwszej instancji wydruk informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców, dotyczący spółki, pozostawał wystarczającym dokumentem dla wykazania należytego umocowania wspólnika do reprezentowania spółki.

14 Zauważyć należy, iż nie wiadomo na jakich podstawach Sąd pierwszej instancji uznał, iż przedstawiony przez stronę wydruk jest kserokopią odpisu z rejestru przedsiębiorców. Z przedłożonego dokumentu wynika bowiem, iż jest to komputerowy wydruk z rejestru przedsiębiorców, o którym mowa w art. 4 ust. 4aa ustawy o KRS, co nie jest równoważne z kserokopią odpisu i nie musi być uwierzytelniony.

15 W związku z powyższym za zasadny uznać należało zarzut naruszenia art. 4 ust. 4aa oraz art. 4 ust. 3 ustawy o KRS.

16 Wskazać także należy, iż Sąd pierwszej instancji wzywając spółkę zarządzeniem z 2 lipca 2015 r., do złożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę do reprezentacji spółki, nie wskazuje dokładnie jakiego dokumentu żąda. Wezwanie to powinno być na tyle jasne i niedwuznaczne, by u strony nie powstała wątpliwość co do przedmiotu tegoż wezwania i rygorów grożących w razie niezastosowania się do jego treści. Skoro wezwanie spółki działającej bez profesjonalnego pełnomocnika o uzupełnienie braków formalnych skargi było sformułowane nieprecyzyjnie, to obarczenie strony negatywnymi konsekwencjami takiego pisma w postaci odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym skarga, której braków formalnych pomimo wezwania nie uzupełniono, podlega odrzuceniu przez sąd, należy uznać za naruszenie tego przepisu postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

17 Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.

18 Odnosząc się do wniosku o zasądzenie kosztów postępowania należy stwierdzić, że zgodnie z art. 209 w zw. z art. 203 p.p.s.a. w postępowaniu kasacyjnym nie zasądza się zwrotu kosztów postępowania w przypadku skarg kasacyjnych od postanowień wojewódzkich sądów administracyjnych kończących postępowanie (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07, ONSAiWSA 2008/2/23), w związku z tym wniosek w tym zakresie nie mógł być uwzględniony.