Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2015 r., I FSK 1291/14

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2015 r., I FSK 1291/14

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Artur Mudrecki po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. Spółka z o.o. z siedzibą w S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 marca 2014 r. sygn. akt I SA/Sz 281/14, w sprawie ze skargi M. Spółka z o.o. z siedzibą w S. na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w S. z dnia 20 grudnia 2013 r. znak [...], w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za październik 2013 r. postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 1. Postanowienie Sądu pierwszej instancji

3 Postanowieniem z dnia 28 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Sz 281/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę M. spółki z o.o. z siedzibą w S. na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w S. z dnia 20 grudnia 2013 r.

4 2. Przedstawiony przez Sąd pierwszej instancji tok postępowania

5 Sąd wskazał, że Skarżąca wnosząc skargę na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w S. z dnia 20 grudnia 2013 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za październik 2013 r. nie wyczerpała środków zaskarżenia, jakie służyły Skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, tj. nie wezwała na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym dowiedziała się o wydaniu aktu, do usunięcia naruszenia prawa. Tym samym Sąd uznając skargę Spółki za niedopuszczalną skargę odrzucił.

6 3. Skarga kasacyjna

7 3.1. W skardze kasacyjnej, sporządzonej przez pełnomocnika Skarżącej, zaskarżając powyższe postanowienie w całości, zarzucono naruszenie przepisów:

8 - postępowania, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) (dalej u.p.p.s.a.), art. 58 § 1 pkt 6 u.p.p.s.a. i art. 146 § 1 u.p.p.s.a. poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności administracji publicznej i niezastosowanie środka przewidzianego w ustawie, wyrażające się odrzuceniem skargi na akt organu administracji z uwagi na nie poprzedzenie skargi wezwaniem określonym w art. 52 § 3 u.p.p.s.a., a w konsekwencji nie przeprowadzeniu postępowania ad meriti w sprawie i nie uchyleniu zaskarżonego aktu, w sytuacji, gdy organ administracji dopuścił się obrazy art. 121 § 1-2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm. – zwanej dalej "O.p.") oraz art. 214 w związku z art. 219 O.p., albowiem skarżący nie został w sposób należyty poinformowany o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a umieszczone w postanowieniu pouczenie wskazywało, że skarga winna być wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od dnia doręczenia zaskarżonego aktu.

9 3.2. Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie; zasądzenie na podstawie art. 203 pkt 1 u.p.p.s.a. kosztów postępowania, według norm przepisanych.

10 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje

11 4.1. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

12 4.2. Zaskarżone w sprawie postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w S. z dnia 20 grudnia 2013 r. zostało wydane w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za październik 2013 r., zostało stronie Skarżącej skutecznie doręczone 3 stycznia 2014 r. i jest to okoliczność bezsporna (zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach administracyjnych). W związku z powyższym przyjąć należało, że postanowienie to w dniu 3 stycznia 2014 r. weszło do obrotu prawnego i z tą datą rozpoczął bieg czternastodniowy termin, o którym mowa w art. 52 § 3 u.p.p.s.a., do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, które z kolei jest formalnym wymogiem wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na akty i czynności, o jakich mowa jest w art. 3 § 2 pkt 4 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym przed 15 sierpnia 2015 r., a do jakich bez wątpienia zalicza się postanowienie w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług. Zgodnie bowiem z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt I FSK 1133/13, dostępnym w bazie internetowej CBOSA, podatnikowi na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 u.p.p.s.a. przysługiwała skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego na postanowienie naczelnika urzędu skarbowego o przedłużeniu terminu do dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wydane w czasie kontroli podatkowej na podstawie art. 87 ust. 2 zdanie 2 ustawy o VAT.

13 Bezsporny w niniejszej sprawie jest fakt, że Skarżąca przed złożeniem skargi do Sądu pierwszej instancji nie wezwała organu do usunięcia naruszenia prawa. W takich okolicznościach Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że wobec braku wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa Skarga na opisane wyżej postanowienie była w świetle art. 58 § 1 pkt 6 u.p.p.s.a. niedopuszczalna.

14 Niezasadne były zarzuty skargi kasacyjnej. Autor skargi kasacyjnej uzasadniając je powołuje się na okoliczność błędnego pouczenia organu podatkowego o sposobie i terminie wniesienia skargi do Sądu. W istocie zgodzić się należy z pełnomocnikiem strony, że w zaskarżonym postanowieniu zawarto błędne pouczenie w zakresie trybu zaskarżenia aktu i takie błędne pouczenie nie powinno stronie szkodzić. Jednak fakt, że błędne pouczenie przez organ nie może szkodzić stronie, nie oznacza, że usankcjonowaniu ulegną błędne reguły zaskarżenia wskazane przez organ (por postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2008 r., sygn. akt I FSK 1993/08, dostępne w bazie internetowej CBOSA). W niniejszej sprawie błędne pouczenie nie mogło skutkować pominięciem przez Sąd pierwszej instancji art. 52 § 3 u.p.p.s.a, który jasno wskazuje, że jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa.

15 4.3. W nawiązaniu do przywoływanego przez autora skargi kasacyjnej art. 214 O.p. zwrócić należy uwagę na instytucję przywrócenia terminu. Błędne pouczenie w zakresie trybu zaskarżenia stanowi przesłankę uzasadniającą uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia właściwego środka zaskarżenia. (por postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I FSK 989/14, czy też postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 marca 2010, sygn. akt I SA/Sz 86/10, dostępne w bazie internetowej CBOSA). Zatem strona uważając, że nie ponosi winy, w niedokonaniu lub nieterminowym dokonaniu czynności procesowej może wystąpić we wniosku do organu o przywrócenie terminu do wezwania organu do usunięciu naruszenia prawa. Czternastodniowy termin do wezwania na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 3 u.p.p.s.a., jest terminem prawa procesowego, zatem może zostać przywrócony (por. wyrok składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2011 r., sygn. akt I FPS 5/10).

16 4.4. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że z akt sprawy nie wynika, czy strona występowała w przedmiotowym zakresie z wnioskiem do organu o przywrócenie terminu. W sytuacji jeżeli strona nie występowała z takim wnioskiem, to może, odwołując się do błędnego pouczenia zawartego w zaskarżonym postanowieniu, wystąpić do organu w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia o przywrócenie terminu do uchybionej czynności.

17 Nadmienić również należy, że w niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie zostało wydane dnia 20 grudnia 2013 r. i zaskarżone przed nowelizacją art. 3 § 2 pkt 4 u.p.p.s.a. zmienionego przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. (Dz.U.2015.658) z dniem 15 sierpnia 2015 r. W przypadku zatem skorzystania przez Skarżącą z instytucji przywrócenia terminu i pozytywnego rozpatrzenia jej wniosku, strona powinna mieć zagwarantowaną możliwość dokonania kontroli zaskarżonego postanowienia, na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 u.p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym przed wspomnianą nowelizacją.

18 4.5. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w zw. z art. 182 § 1 u.p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.