Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2006 r., II OZ 36/06

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2006 r., II OZ 36/06

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska (spr) po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. I. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 grudnia 2005 r., sygn. akt II SA/Gd 397/05 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi S. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 27 kwietnia 2005 r., Nr 1095/05 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniosek S. I. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący mimo wezwania go zgodnie z treścią art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do złożenia dodatkowych dokumentów, nie przedstawił tych dokumentów. Konsekwencją braku reakcji skarżącego było uniemożliwienie Sądowi weryfikacji złożonego oświadczenia w tym zakresie. Sąd podkreślił, że nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy nie są znane dokładne dane umożliwiają pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy.

3 W zażaleniu skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia, podnosząc, że nie ma środków na pokrycie kosztów sądowych. Zdaniem skarżącego przedłożone przez niego we wniosku o przyznanie prawa pomocy informacje są wystarczające dla określenia jego sytuacji finansowej i rodzinnej oraz wyczerpują przesłanki udzielenia prawa pomocy.

4 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5 Zażalenie nie ma uzasadnionej podstawy.

6 Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

7 Zgodnie z art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego, możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

8 W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji wezwał skarżącego do złożenia w zakreślonym terminie dodatkowych dokumentów i oświadczeń. Skarżący jednak nie przedłożył wymaganych dokumentów, podniósł natomiast w zażaleniu na zaskarżone postanowienie, że przedłożone przez niego informacje są wystarczające. Trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji, że skoro skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów, to uniemożliwił Sądowi weryfikację złożonego oświadczenie i tym samym nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd nie ma obowiązku prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dane przedłożone przez skarżącego nie są wystarczające.

9 Wykładnia ustawowego określenia "gdy osoba ta wykaże" sprowadza się do przyjęcia, że to na ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Orzeczenie sądu w tej kwestii zależy zatem od tego, czy strona wykaże przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

10 Skoro S. I. nie wykazał w złożonym przez siebie wniosku, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania oraz nie uzupełnił wniosku w zakreślonym przez Sąd terminie, to należy podzielić stanowisko Sądu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

11 W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.