Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2020 r., II OSK 989/18

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2020 r., II OSK 989/18

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Dorota Wasiłek po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej T. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Rz 1365/17 w sprawie ze skargi T. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu w sprawie przystąpienia do wykonywania robót budowlanych oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 29 stycznia 2018 r. sygn. II SA/Rz 1365/17, oddalił skargę T. S.A. z siedzibą w W. (dalej skarżąca spółka) na decyzję Wojewody Podkarpackiego z [...] listopada 2017 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty Ł. z [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu w sprawie przystąpienia do wykonywania robót p. n. "Montaż tymczasowy obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem na okres 120 dni wieża mobilna "[...] "" na terenie obejmującym nieruchomość oznaczoną nr ew. [...] położoną w miejscowości [...].

3 Jak stwierdził Sąd I instancji, nie można zasadnie twierdzić, że ww. wieża to obiekt tymczasowy, niezwiązany trwale z gruntem. Trwałość związania obiektu budowlanego z gruntem, nie musi oznaczać stałości tego związania, rozumianego jako brak możliwości odłączenia go od gruntu bez nieodwracalnego naruszania jego technicznej i funkcjonalnej integralności. Trwałość związania obiektu budowlanego z gruntem wyraża się w wykonaniu takich prac lub zabezpieczeń, które mają pozwolić na jego użytkowanie, eliminując możliwość niekontrolowanej zmiany położenia tego obiektu bądź utraty kontaktu z gruntem, wskutek działania sił fizycznych wywołanych samą konstrukcją obiektu, albo kumulatywnie: jego konstrukcją i działaniami natury (wiatr, woda, erozja gleby, itp.), ewentualnie innymi czynnikami zewnętrznymi. Trwałości związania z gruntem obiektu budowlanego nie niweczy ustalenie, iż można go zdemontować. Jest to okoliczność mogąca przesądzać o jego tymczasowości, ale nie trwałości związania z gruntem. Planowana przez stronę skarżącą wieża miała być zabezpieczona odpowiednim balastem: bloczkami betonowymi, płytami drogowymi oraz kotwami wklejanymi. Podjęcie takich działań bez wątpienia dowodzi tego, że wieża, dla swojego prawidłowego i bezpiecznego użytkowania, musi być połączona trwale z gruntem; ma być stabilna i opierać się czynnikom zewnętrznym. Reasumując Sąd I instancji stwierdził, iż mobilny maszt antenowy, wymagający stabilizacji na gruncie przy pomocy - między innymi - płyt betonowych i kotew wklejanych, może być tymczasowym obiektem budowlanym z uwagi na czasowość użytkowania w danej lokalizacji, co nie oznacza, iż nie jest trwale związany z gruntem i tym samym dopuszcza się możliwość jego realizacji w oparciu o zgłoszenie, na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332, dalej w skrócie "Pb").

4 2. Skarżąca spółka wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie:

5 1) przepisów postępowania, poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 141 § 4 i art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. –dalej w skrócie "Ppsa") w zakresie konstrukcji uzasadnienia wyroku, mając na względzie, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy;

6 2) prawa materialnego:

7 - art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw. z art. 3 pkt 5 i art. 3 pkt Pb w zakresie kwalifikacji przedsięwzięcia i przyjęcie, że inwestycja dotyczy wieży stalowej/ wolnostojącego masztu antenowego,

8 - art. 30 ust. 6 pkt 1 Pb poprzez przyjęcie, że zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę;

9 3) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: art. 6, art. 7, art. 7a i art. 77 Kpa w zakresie wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego przez zaakceptowanie stanowiska organów administracji publicznej, że w okolicznościach niniejszej sprawy mamy do czynienia z tymczasowym obiektem budowlanym trwale związany z gruntem.

10 W związku z powyższym w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

11 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

12 3.1. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

13 3.2. Skarżąca spółka zarzuciła wyrokowi Sądu I instancji zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego jak i procesowego. Oceniając w tak zakreślonych ramach skargę kasacyjną należy wskazać, że nietrafny jest podniesiony zarzut naruszenia art. 6, art. 7, art. 7a i art. 77 Kpa, albowiem Sąd I instancji, wbrew twierdzeniom skarżących, nie uchybił tym przepisom i dokonał prawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji, w tym z punktu widzenia jej zgodności z ww. normami prawa. Również uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom określonym w art. 141 § 4 Ppsa i umożliwia jego instancyjną kontrolę.

14 3.3. W przedmiotowej sprawie w istocie kluczową kwestią było zastosowanie art. 3 pkt 5 Pb w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 12 Pb i odpowiedź na pytanie czy przedmiotowy obiekt wypełnia warunki z art. 29 ust. 1 pkt 12 Pb. Zgodnie z tym przepisem pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce, w terminie określonym w zgłoszeniu (...), ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Natomiast stosownie do art. 3 pkt 5 Pb (według jego ówczesnego brzmienia) przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe.

15 3.4. W świetle tej definicji jedną z kategorii tymczasowych obiektów budowlanych są obiekty budowlane niepołączone trwale z gruntem. Trwałość związania obiektu budowlanego z gruntem nie musi oznaczać stałości takiego związania, rozumianego jako brak możliwości odłączenia obiektu od gruntu bez nieodwracalnego naruszenia jego technicznej i funkcjonalnej integralności. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 lutego 2017 r. (sygn. II OSK 1261/15) dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez dany obiekt fundamentów, czy też wielkość zagłębienia w gruncie. Trwale związane z gruntem są również budowle posadowione na powierzchni gruntu, jednak w sposób uniemożliwiający ich przemieszczanie. NSA podkreślił, że cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym zniszczyć lub spowodować przesunięcie, czy przemieszczenie w inne miejsce. Zatem trwale związane z gruntem są również budowle posadowione na powierzchni gruntu, jednakże w sposób uniemożliwiający ich przemieszczanie. A zatem cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce. Tym samym z uwagi na prawidłową kwalifikację ww. obiektu przez Sąd I instancji jako wymagającego stabilizacji na gruncie przy pomocy - między innymi - płyt betonowych i kotew wklejanych, zarzuty naruszenia prawa materialnego nie są zasadne. Nie zostały zatem naruszone art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw. z art. 3 pkt 5 i art. 3 pkt Pb oraz art. 30 ust. 6 pkt 1 Pb.

16 3.6. Na marginesie należy dodać, że z dniem 25 października 2019 r. nastąpiła zmiana brzmienia art. 3 pkt 5 Pb poprzez zaliczenie mobilnych masztów antenowych do tymczasowych obiektów budowlanych (ustawa z dnia 30 sierpnia 2019 r. o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw). Ta ustawa nowelizująca mająca na celu usunięcie istniejących barier administracyjnoprawnych, stanowiących przeszkodę w budowie sieci telekomunikacyjnych, stworzyła dopiero z dniem 25 października 2019 r. możliwość kwalifikacji masztów antenowych zgodnie z oczekiwaniami skarżącej spółki i nie może być odnoszona do spraw rozstrzygniętych przed tą datą.

17 3.7. W tym stanie rzeczy podstawy kasacyjne są niezasadne.

18 Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 184 Ppsa, skargę kasacyjną oddalił.