Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2023 r., II OSK 937/22

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2023 r., II OSK 937/22

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. WSA Marta Laskowska-Pietrzak (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 4 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy [...] w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 października 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 789/21 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy [...] w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 21 października 2021 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 789/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej (...) przy ul. (...) w K. na decyzję nr SKO.ZP/415/133/2021 Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 10 maja 2021 r., w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy.

3 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca, która na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie:

4 - art. 174 pkt 1 oraz 2 w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt. 2 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez oddalenie skargi na skutek przyjęcia, że wnioskodawca nie posiada przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, co skutkowało odpadnięciem podstawy do uchylenia decyzji wydanej po wznowieniu postępowania;

5 - art 174 pkt 2 w zw. z art 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez oddalenie skargi na decyzję organu pomimo uchybienia obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego niezbędnego do rozpatrzenia sprawy materiału dowodowego, który doprowadził do nieuprawnionego przyjęcia, że planowana inwestycja nie oddziałuje na działkę skarżącej w sposób, jaki w świetle przepisów odrębnych uzasadniałby przyznanie jej interesu prawnego w sprawie

6 o ustalenie warunków zabudowy.

7 W oparciu o wyżej wskazane podstawy skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

8 Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

9 Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw.

10 Na wstępie podkreślić należy, że w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej, obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).

11 Stosowanie do art. 193 zd. 2 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Z tego względu w uzasadnieniu pominięto opis przebiegu postępowania i wydanych w sprawie rozstrzygnięć, elementy te zawiera uzasadnienie Sądu I instancji. Powołany przepis stanowi lex specialis wobec art. 141 § 4 p.p.s.a. i jednoznacznie określa zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną.

12 Istota sporu sprowadza się do ustalenia, czy skarżącej kasacyjnie

13 w okolicznościach rozpoznawanej sprawy powinien przysługiwać przymiot strony

14 w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy na działkach nr [...],[...] i [...] obręb [...] w Krakowie w zakresie obejmującym zamierzenie inwestycyjne polegające na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową, podziemnymi garażami oraz infrastrukturą techniczną.

15 | Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie definiuje kręgu podmiotów będących stronami postępowania w sprawie |

16 |ustalenia warunków zabudowy. W takiej sytuacji zastosowanie znajduje art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną postępowania |

17 |administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na|

18 |swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym tylko przepis |

19 |prawa materialnego stanowi podstawę interesu prawnego, stwarzając dla określonego podmiotu legitymację procesową strony (np. wyrok NSA |

20 |z 12 marca 2019 r. sygn. akt II OSK 1024/17). Cechami interesu prawnego jest to, że jest on konkretny, indywidualny, aktualny, |

21 |sprawdzalny obiektywnie i jego istnienie znajduje potwierdzenie |

22 |w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Postępowanie administracyjne dotyczy |

23 |interesu prawnego konkretnego podmiotu tylko wtedy, gdy decyzja kończąca to postępowanie rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby |

24 |lub rozstrzygnięcie o prawach |

25 |i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. |

26 |Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że stroną w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy jest nie tylko właściciel |

27 |(użytkownik wieczysty) działki na której ustalane są te warunki, ale może nim być także właściciel (użytkownik wieczysty) nieruchomości|

28 |bezpośrednio graniczącej z działką, której dotyczy postępowanie w sprawie warunków zabudowy lub nawet nieruchomości niegraniczącej |

29 |bezpośrednio z terenem objętym ustalanymi warunkami zabudowy. Jednakże właściciele (użytkownicy wieczyści) nieruchomości sąsiadujących |

30 |z terenem przyszłej inwestycji tylko wówczas są stronami postępowania |

31 |w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, jeżeli planowana inwestycja będzie na te nieruchomości oddziaływać. Może to dotyczyć działek|

32 |bezpośrednio graniczących z terenem zamierzonej inwestycji, ale też położonych w dalszej odległości. Tym samym o posiadaniu przymiotu |

33 |strony nie decyduje charakter tego sąsiedztwa rozumiany jako sąsiedztwo bezpośrednie lub pośrednie, ale zasięg oddziaływania planowanej|

34 |inwestycji na nieruchomości sąsiednie oraz stopień jej uciążliwości dla tych nieruchomości. Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w |

35 |skardze kasacyjnej należy stwierdzić, że niezasadnym jest zarzut naruszenia przez Sąd |

36 |I instancji art. 28 k.p.a. poprzez brak przyjęcia, że skarżącej kasacyjnie przysługuje przymiot strony w postępowaniu dotyczącym |

37 |ustalenia warunków zabudowy objętych tą sprawą. Trafnie Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku podniósł, oceniając skalę, |

38 |zakres i rodzaj planowanej inwestycji oraz oddalenie działki skarżącej, że nie można było przyznać skarżącej statusu strony, a tym |

39 |samym |

40 |w postępowaniu wznowieniowym należało wydać decyzję odmawiającą uchylenia decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 22 marca 2013 r. |

41 |Prawidłowo Sąd I podniósł, że określając krąg stron w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy, organ administracyjny miał |

42 |obowiązek zbadać rodzaj inwestycji, jej rozmiary oraz stopień i zakres jej uciążliwości dla otoczenia, a następnie ustalić, jak daleko |

43 |sięgać będzie oddziaływanie planowanej inwestycji. Zakres tego oddziaływania pozwalał na ustalenie kręgu osób, które mają interes |

44 |prawny |

45 |w sprawie. Takie ustalenia były podejmowane w rozpoznawanej sprawie i trafnie Sąd I instancji doszedł do przekonania, że wydane w |

46 |sprawie decyzje odmawiające |

47 |w postępowaniu wznowieniowym uchylenia ostatecznej decyzji ustalającej warunki zabudowy są zgodne z prawem. Należy przy tym wskazać, że|

48 |nieruchomość skarżącej nie tylko nie graniczy bezpośrednio z terenem przyszłej inwestycji, ale jest od niej oddalona, w stopniu |

49 |wskazującym na brak oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomość skarżącej Wspólnoty. |

50 |Nie są zasadne zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj. |

51 |art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji administracyjnej, |

52 |która narusza art. 28 k.p.a. oraz poprzez odmowę przyznania skarżącej statusu strony, niewyjaśnienie okoliczności dotyczących interesu |

53 |prawnego strony, w tym faktycznego zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji. |

54 |Wbrew stanowisku skarżącej kasacyjnie, Sąd I instancji prawidłowo skontrolował wydane w sprawie decyzje i ocenił, że żaden z ww. |

55 |przepisów k.p.a. nie został naruszony. Prawidłowo nie stwierdził naruszenia art. 7 k.p.a. przez organy administracyjne, ponieważ organy|

56 |obu instancji podjęły należyte czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na |

57 |względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Materiał dowodowy niezbędny do prawidłowego rozstrzygania w sprawie został |

58 |prawidłowo zebrany przez organy administracyjne, natomiast podnoszona w skardze kasacyjnej ewentualność przyszłej dalszej nadbudowy na |

59 |nieruchomości skarżącej kasacyjnie nie stanowiła w sprawie okoliczności podlegającej badaniu. |

60 |Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skoro zarzuty zawarte |

61 |w skardze kasacyjnej nie okazały się trafne, a zaskarżony wyrok odpowiada prawu, to stosowanie do art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd |

62 |Administracyjny orzekł jak |

63 |w sentencji i oddalił skargę kasacyjną. |