Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2018 r., II OSK 886/16

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2018 r., II OSK 886/16

Sentencja

1 Dnia 26 stycznia 2018 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Gliniecki (spr.) Sędziowie sędzia NSA Teresa Kobylecka sędzia del. WSA Sławomir Pauter Protokolant starszy asystent sędziego Łukasz Pilip po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2018 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 stycznia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 805/15 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru montażu urządzenia reklamowego oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 7 stycznia 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 805/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru montażu urządzenia reklamowego.

3 Jak wynika z akt sprawy, [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. 19 grudnia 2014 r. dokonała zgłoszenia w przedmiocie rozpoczęcia robót budowlanych, polegających na montażu konstrukcji do tablicy reklamowej o wymiarach 18,0 x 6,0 m na dz. nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w W.

4 Prezydent m.st. Warszawy decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) wniósł sprzeciw do ww. zgłoszenia.

5 W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że z treści zgłoszenia i załączonej dokumentacji wynika, iż zamierzenie inwestycyjne objęte zgłoszeniem przewiduje realizację wolnostojącej konstrukcji nośnej urządzenia reklamowego – tablicy reklamowej podświetlanej o wymiarach ekspozycji 18,0 x 6,0 m. Jak wynika ze szkicu tablicy reklamowej oraz opisu technicznego dołączonych do zgłoszenia "winyl reklamowy w tablicy reklamowej mocowany jest do elementów tablicy i posiada zamocowania systemowe – podstawę. Tablica reklamowa jest wolnostojąca i nietrwale związana z gruntem. Ponadto jest to tymczasowy obiekt, przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce".

6 W ocenie organu I instancji o tym, czy obiekt (urządzenie reklamowe) jest trwale związany z gruntem, czy też nie, nie świadczy sposób, w jaki zagłębiono go w gruncie, czy też posadowiono na gruncie ani technika, w jakiej to wykonano, ale masa całkowita obiektu i jego rozmiary, które wymagają trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa. Z akt sprawy wynika, że objęte zgłoszeniem urządzenie reklamowe jest konstrukcją na tyle trwałą i związaną z gruntem, że uniemożliwia to jego przesunięcie w inne miejsce czy zniszczenie przy działaniu sił przyrody. Jego posadowienie na gruncie jest stabilne i odporne na działanie czynników atmosferycznych i sił przyrody. Organ podkreślił, że stosownie do art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Rozmiar i charakter prac przewidzianych w opisie instalacji tablicy, dołączonej do przedmiotowego zgłoszenia dla ustawienia przedmiotowej konstrukcji oraz okoliczność, że na skutek tych prac powstaje nowy (od podstaw) w określonym miejscu obiekt budowlany uzasadnia uznanie, iż jest to budowla w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, wymagająca pozwolenia na budowę.

7 Odwołanie od powyższej decyzji z dnia [...] grudnia 2014 r. do Wojewody Mazowieckiego wniosła Spółka [...] Sp. z o.o.

8 Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 2014 r.

9 W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że przedmiotową inwestycję należy zakwalifikować jako budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, wymagająca pozwolenia na budowę.

10 Odnosząc się do zarzutu dotyczącego przekroczenia przez organ pierwszej instancji terminu do wniesienia sprzeciwu Wojewoda Mazowiecki podkreślił, że termin na wniesienie sprzeciwu uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem decyzja zawierająca sprzeciw została nadana. Jak wynika z materiału dowodowego sprawy decyzja organu pierwszej instancji wnosząca sprzeciw do zgłoszenia z dnia 19 grudnia 2014 r. została nadana w placówce Poczty Polskiej w dniu 2 stycznia 2015 r., a więc przed upływem terminu do wniesienia sprzeciwu.

11 Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 26 lutego 2015 r. wniosła Spółka [...] Sp. z o.o.

12 Wyrokiem z dnia 7 stycznia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 805/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. oddalił skargę.

13 W uzasadnieniu wyroku Sąd podkreślił, że budowa konstrukcji o znacznych rozmiarach składającej się z podświetlanej tablicy reklamowej, zamocowanej do słupa, który połączony jest z podstawą posadowioną na gruncie świadczy o tym, że jest to wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, którego budowa powinna być poprzedzona uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.

14 W ocenie Sądu o tym, czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, nie świadczy sposób w jaki zagłębiono go w gruncie, czy też posadowiono na gruncie ani technika, w jakiej to wykonano, ale masa całkowita obiektu i jego rozmiary, które wymagają trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa. Przedmiotowe urządzenie reklamowe objęte zgłoszeniem jest konstrukcją na tyle trwałą i związaną z gruntem, że uniemożliwia to jego przesunięcie w inne miejsce, czy zniszczenie przy działaniu sił przyrody. Opisane prace związane z jego posadowieniem na gruncie świadczą o tym, że jest urządzeniem dużym i ciężkim wymagającym również wykonywania prac na wysokości.

15 Zdaniem Sądu wymiary i ciężar przedmiotowego urządzenia reklamowego oraz jego ustawienie w określonym miejscu za pomocą urządzeń budowlanych świadczą o tym, że jest to budowla w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, na realizację której wymagane jest pozwolenie na budowę.

16 Sąd nie podzielił zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 30 ust 5 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie bezspornym jest fakt dokonania zgłoszenia przez skarżącą spółkę w dniu 19 grudnia 2014 r. natomiast decyzja Prezydenta m.st. Warszawy nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., wnosząca sprzeciw do zgłoszenia została nadana w placówce Poczty Polskiej w dniu 31 grudnia 2014 r., a więc przed upływem terminu do wniesienia sprzeciwu.

17 Skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od powyższego wyroku WSA w Warszawie z dnia 7 stycznia 2016 r. wniosła [...] Sp. z o.o. zaskarżając wyrok w całości i zarzucają mu naruszenie:

18 1. prawa materialnego poprzez błędną wykładnię/niewłaściwe zastosowanie

19 – błędną wykładnię art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego w brzmieniu na dzień wydania zaskarżonej decyzji ([...] lutego 2015 r.) polegające na błędnym uznaniu, że doręczenie decyzji o wniesieniu sprzeciwu po upływie 30 dni, przy założeniu, iż jej wysłanie za pośrednictwem operatora pocztowego nastąpiło przed upływem zakreślonego terminu, powoduje, iż sprzeciw został wniesiony skutecznie wywołując negatywne dla skarżącego skutki prawne, w sytuacji gdy skarżący wobec nie doręczenia mu po upływie 30 dni od daty dokonania zgłoszenia decyzji o sprzeciwie uprawniony był do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego;

20 – błędne zastosowanie art. 30 ust. 6a ustawy Prawo budowlane polegające na jego zastosowaniu, pomimo iż w dniu wydania decyzji będącej przedmiotem skargi przepis ten nie został wprowadzony do ustawy Prawo budowlane.

21 2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy

22 – art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak odniesienia się do wszystkich wskazanych zarzutów skargi skierowanej do WSA w Warszawie, w szczególności brak odniesienia się do zarzutu skarżącego art. 7 i 77 k.p.a. polegającego na niewyjaśnieniu sprawy w stopniu pozwalającym na jej rozstrzygnięcie oraz nierozpatrzenie całości materiału dowodowego niezbędnego do rozstrzygnięcia w sprawie oraz nieuwzględnieniu wszystkich okoliczności i zarzutów podnoszonych przez skarżącego.

23 Skarżąca kasacyjnie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasadzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

24 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

25 Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania.

26 W niniejszej sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego.

27 Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, bowiem zaskarżony wyrok jest zgodny z prawem. Bezzasadnie w skardze kasacyjnej zarzuca się naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie niezbędne elementy określone w tym przepisie. Zarzuca się również w skardze kasacyjnej podobnie jak i w skardze do WSA w Warszawie naruszenie przepisów art. 7 i 77 k.p.a., jednak dla uzasadnienia tego zarzutu nie podaje się na czym by miało polegać naruszenie ww. przepisów, jakie materiały dowodowe nie zostały rozpatrzone. Należy ponadto przypomnieć, że zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać oprócz przytoczenia podstaw kasacyjnych także ich uzasadnienie, czego brak we wniesionej skardze do pkt II.

28 Przepis art. 30 ust. 6a Pr. budowlanego nie miał zastosowania w tej sprawie, gdyż w dacie wydania decyzji z dnia 31 grudnia 2014 r. nie był jeszcze zamieszczony w tekście ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, na co trafnie zwraca się uwagę w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Tym samym nie było faktycznie możliwości naruszenia tego przepisu przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie.

29 W tym przypadku miał jednak zastosowanie art. 30 ust. 5 Pr.bud.

30 Należy jednak zauważyć, że ust. 6a w art. 30 Pr.bud. został dodany przez ustawodawcę w celu uściślenia ust. 5, który okazał się w praktyce mało precyzyjny i niejednoznaczny, pozwalający na taką jego interpretację, która w rzeczywistości wypaczała jego sens i wniesienie sprzeciwu przez organ w terminie ustawowym było zadaniem niewykonalnym. Nie było bowiem możliwe wniesienie przez organ sprzeciwu w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, jeżeli w tym terminie miałaby być doręczona decyzja o sprzeciwie adresatowi. W praktyce okazało się, że przy takiej wykładni ust. 5 art. 30 Pr.bud., termin doręczenia przesyłki adresatowi w rzeczywistości jest uzależniony od operatora pocztowego i od tego kiedy adresat zdecyduje się odebrać przesyłkę. Dlatego już przed kilku laty w drodze orzecznictwa sądowego ustalono, że termin określony w art. 30 ust. 5 Pr.bud. uważa się za zachowany, jeżeli przesyłka zawierająca decyzję o sprzeciwie zostanie nadana w polskiej placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia (wyroki NSA z dnia 12 grudnia 2006 r. II OSK 79/06, Lex nr 319177; 13 marca 2007 r., II OSK 445/06, Lex nr 341353; 21 kwietnia 2009 r., II OSK 574/08, Lex nr 555017; 2 września 2011 r., II OSK 737/11, Lex nr 1069069; 28 lutego 2012 r. II OSK 2425/10, Lex nr 1405495).

31 Zmiana przepisów art. 30 Pr.bud. miedzy innymi przez dodanie ust. 6a nastąpiła właśnie pod wpływem orzecznictwa sądowego, w którym od wielu lat wskazywano na błędną wykładnię ust. 5, która uniemożliwiała organom skuteczne wniesienie sprzeciwu w terminie 30 dni od doręczenia zgłoszenia. Najlepszym przykładem jak można było wykorzystywać niejednoznaczne brzmienie ust. 5 art. 30 Pr.bud. jest niniejsza sprawa. Jak wynika z akt sprawy przesyłka z decyzją o sprzeciwie została nadana przez organ w urzędzie pocztowym 2 stycznia 2015 r. natomiast odebrana przez adresata została dopiero w dniu 21 stycznia 2015 r.

32 W związku z powyższym zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 30 ust. 5 Pr.bud. jest również nieuzasadniony.

33 Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.