Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2006 r., II OSK 529/06

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sygnatura
II OSK 529/06
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Ochrona zdrowia
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Halina Kuśmirek Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 6 października 2006r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 grudnia 2005 r. sygn. akt III SA/Łd 676/05 w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej 1. oddala skargę kasacyjną 2. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi - na rzecz pełnomocnika z urzędu adwokata J. B. kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt ) zł plus 22% VAT tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt III SA/Łd 676/05 oddalił skargę Z. P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej.

3 W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

4 Decyzją nr [...] z dnia 24 kwietnia 1998r. Państwowy Terenowy Inspektor Sanitarny w Łodzi, na podstawie art.27 ust.1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. nr 12 poz.49 ze zm.) w związku z § 1 ust.1 i § 10 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. nr 65 poz,364 ze zm. ) stwierdził brak podstaw do uznania u Z. P. czerniaka złośliwego za chorobę zawodową. W uzasadnieniu stwierdzono, iż z orzeczenia Poradni Chorób Zawodowych w Łodzi wynika, iż brak jest związku przyczynowego między stwierdzoną chorobą skóry a narażeniem Z. P. na etylinę, smary i oleje przemysłowe.

5 Na skutek odwołania złożonego przez Z. P. decyzją nr [...] z dnia 16 czerwca 1999 r. Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Łodzi utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu administracji I instancji .W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie z treścią § 1 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. za chorobę zawodową uważa się chorobę określoną w załączniku do rozporządzenia, jeżeli była ona spowodowana wykonywaniem zatrudnienia w warunkach narażających na jej powstanie. Z. P. był poddany dwukrotnie badaniu w jednostkach organizacyjnych służby zdrowia, a mianowicie w Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Łodzi oraz w Instytucie Medycyny Pracy w Sosnowcu. Obie jednostki stwierdziły, iż brak jest związku przyczynowego pomiędzy rozpoznaną chorobą skóry a narażeniem na działanie etyliny, smarów oraz olejów napędowych. Nie zostały zatem spełnione przesłanki do uznania schorzenia za chorobę zawodową. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

6 Decyzja ta stała się przedmiotem skargi Z. P. wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 22 listopada 2002 r. w sprawie sygn. akt II SA/Łd 988/99 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

7 Po ponownym rozpoznaniu przedmiotowej sprawy, decyzją z dnia 5 lipca 2004r. nr [...] Państwowy Terenowy Inspektor Sanitarny w Łodzi, na podstawie art.104 kpa oraz art.5 pkt. 4a ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. nr 90 z 1988r. poz.575 ze zm.) nie stwierdził u Z. P. choroby zawodowej - nowotworu złośliwego skóry.

8 W uzasadnieniu stwierdzono, iż Z. P. w okresie od 1 lutego 1988 r. do 14 lutego 1997 r. był zatrudniony w Centrali Produktów Naftowych [...] na stanowiskach montera mechanizmów licznikowych i zegarowych oraz ślusarza narzędziowego - brygadzisty. Zgodnie z treścią § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach( Dz. U. nr 132 poz.1115 ) przy stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Przeprowadzone badania lekarskie wykluczyły zawodową etiologię nowotworu. Nie są także chorobami zawodowymi polineuropatia oraz zakrzepowe zapalenie żył i żylaków gdyż nie są one umieszczone w wykazie chorób zawodowych. Mając to na uwadze organ administracji orzekł jak w sentencji decyzji.

9 Odwołanie od wymienionej decyzji złożył Z. P. podnosząc, iż orzeczenia lekarskie zostały wydane na podstawie niepełnej dokumentacji lekarskiej z lat 1991-1995 z Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi gdyż dokumentacja ta zaginęła. Odwołujący kwestionuje także orzeczenia lekarskie dotyczące pozostałych schorzeń. W ocenie odwołującego istnieje związek przyczynowy pomiędzy tymi schorzeniami a warunkami w jakich świadczył pracę. W konkluzji wnosił o ponowne przeprowadzenie postępowania w jego sprawie.

10 Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Łodzi, na podstawie art.. 12 ust. 2 pkt.1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. nr 90 z 1998r. poz.575 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65 poz.294 ze zm.) w związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132 poz.1115) oraz art.138 § 1 pkt.2 kpa uchylił w całości zaskarżoną decyzję i nie stwierdził u Z. P. choroby zawodowej - nowotworu złośliwego skóry wymienionego pod pozycją 9 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. nr 65 poz.294 ze zm.).

11 W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie z treścią § 1 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. za chorobę zawodową uważa się chorobę określoną w załączniku do rozporządzenia, jeżeli była ona spowodowana wykonywaniem zatrudnienia w warunkach narażających na jej powstanie. Z. P. w okresie od 1 lutego 1988 r. do 14 lutego 1997 r. był zatrudniony w Centrali Produktów Naftowych na stanowiskach montera mechanizmów licznikowych i zegarowych oraz ślusarza narzędziowego - brygadzisty. Był on narażony na działanie nafty, resztek etyliny i olejów napędowych. W sprawie zostały wydane orzeczenia przez Poradnię Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Łodzi, Instytut Medycyny Pracy w Łodzi oraz Instytut Medycyny Pracy w Sosnowcu. Z orzeczeń tych wynika , iż brak jest związku przyczynowego pomiędzy warunkami pracy Z. P. a nowotworem złośliwym skóry pod postacią czerniaka. Przyczynami powstania tego nowotworu są czynniki zewnętrzne jak nasłonecznienie, urazy i drażnienia, bądź czynniki wewnętrzne jak mechanizmy. W literaturze medycznej brak jest danych wskazujących, iż ten rodzaj nowotworu może być wywołany działaniem kancerogenów chemicznych. Schorzenia tego nie można zatem uznać za chorobę zawodową. Jeżeli chodzi o pozostałe schorzenia to zostały one zgłoszone w czasie toczącego się postępowania, które było prowadzone w celu stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią nowotworu złośliwego skóry. Rozstrzygnięcie winno zatem dotyczyć wyłącznie tej choroby. Nowe choroby mogą być przedmiotem odrębnego postępowania wszczętego w trybie przewidzianym w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. Organ I instancji błędnie wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia gdyż jest nim rozporządzenie z dnia 18 listopada 1983 r. a nie rozporządzenie z 30 lipca 2002r. Postępowanie zostało bowiem wszczęte przed dniem 3 września 2002 r. a więc winno mieć zastosowanie poprzednio obowiązujące rozporządzenie.

12 Z. P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na przedmiotową decyzję, zarzucając, iż dotyczy ona jedynie nowotworu złośliwego a nie innych schorzeń. Ponadto, została oparta na podstawie nieprawdziwych wywiadów epidemiologicznego i środowiskowego. Nie ma bowiem pełnej dokumentacji medycznej z okresu leczenia skarżącego w Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi z lat 1991-1997. Instytut celowo zagubił tę dokumentację. O zmianie podstawy prawnej rozstrzygnięcia skarżący dowiedział się dopiero z zaskarżonej decyzji. Wszystkie schorzenia u skarżącego powstały w związku z warunkami w jakich świadczył on pracę.

13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi badając legalność zaskarżonej decyzji, nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65 z 1983r. poz.294 ze zm.). Zgodnie z treścią § 1 ust. 1 powołanego rozporządzenia za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do rozporządzenia jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.

14 Z wymienionego przepisu wynika, iż o tym czy schorzenie jest chorobą zawodową decyduje spełnienie dwóch przesłanek a mianowicie: schorzenie musi być wymienione w wykazie chorób zawodowych oraz praca musi być wykonywana w warunkach narażających na powstanie tego schorzenia. W przypadku stwierdzenia obu przesłanek istnieje domniemanie, iż choroba jest następstwem warunków w jakich praca była świadczona a więc, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy chorobą a warunkami pracy. Sąd podkreślił, że sam fakt zapadnięcia na chorobę wymienioną w wykazie do cytowanego rozporządzenia nie jest wystarczającą przesłanką do uznania jej za chorobę zawodową. Musi nadto istnieć działanie czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy a więc musi istnieć związek przyczynowy pomiędzy schorzeniem a warunkami występującymi w tym środowisku. Zgodnie z treścią punktu 9-go załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. chorobą zawodową są nowotwory złośliwe powstały w następstwie działania czynników rakotwórczych występujących w środowisku pracy z wyjątkiem wymienionych w pozycji 8.

15 W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, okolicznością niesporną jest, iż u skarżącego stwierdzono czerniaka złośliwego skóry. Schorzenie to jest nowotworem złośliwym a więc jest wymienione w wykazie chorób zawodowych. Zebrany materiał dowodowy wskazuje, iż skarżący w czasie zatrudnienia w Centrali Produktów Naftowych był narażony na działanie etyliny, oleju napędowego i nafty. Przez okres przeszło 8 lat wykonywał on obowiązki ślusarza narzędziowego - brygadzisty. W tym czasie sporadycznie, w zastępstwie nieobecnych mechaników, zajmował się naprawą sprzętu dystrybucyjnego. Zdemontowane części dystrybutorów zawierały pozostałości etyliny oraz olejów napędowych i były one myte naftą. Można zatem uznać, iż skarżący miał kontakt ze związkami ropopochodnymi.

16 Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż warunki istniejące w środowisku pracy skarżącego nie narażały go na powstanie nowotworu. Zaznaczono, iż czerniak złośliwy wywodzi się z komórek barwnikotwórczych a na jego rozwój wpływają czynniki zewnętrzne takie jak nasłonecznienie, urazy czy drażnienie bądź czynniki wewnętrzne takie jak mechanizmy immunologiczne i humoralne. Za zasadniczą przyczynę powstania czerniaka uznaje się częste i intensywne ekspozycje na światło słoneczne oraz ciężkie oparzenia słoneczne. U Z. P. rozpoznano nowotwór na lewej łopatce. Miejsce to było zakryte ubraniem. Z uwagi na lokalizację schorzenia, w czasie zatrudnienia nie był on narażony w tym miejscu na promieniowanie słoneczne. Za czynniki powstania czerniaka skóry nie uważa się natomiast związków chemicznych. W świetle aktualnej wiedzy medycznej związki ropopochodne nie są czynnikami rakotwórczymi. Przy obecnym stanie wiedzy medycznej brak jest danych uzasadniających uznanie, iż czerniak skóry jest wywołany działaniem kancerogenów chemicznych. Kontakt skarżącego z naftą oraz, podnoszony przez niego fakt oblania skóry tymi środkami, nie były zatem czynnikami narażającymi go na powstanie nowotworu. O pozazawodowej etiologii czerniaka u skarżącego świadczy również okres latencji(utajenia) nowotworu. Zgodnie z wiedzą medyczną przy nowotworach zawodowych okres ten jest stosunkowo długi i wynosi około 15-20 lat zaś w przypadku skarżącego od momentu podjęcia pracy na stanowisku ślusarza narzędziowego -brygadzisty do czasu rozpoznania nowotworu upłynęło niespełna 9 lat.

17 Okoliczność, iż Z. P. w czasie zatrudnienia nie był narażony na działanie czynników rakotwórczych wynika z orzeczeń trzech niezależnych od siebie jednostek, które są zgodne, że związki chemiczne występujące w środowisku pracy skarżącego nie były czynnikami narażającymi na powstanie czerniaka skóry. W ocenie sądu brak jest podstaw do kwestionowania wiarygodności wydanych orzeczeń.

18 Dla uznania nowotworu złośliwego za chorobę zawodową konieczne jest wykazanie, iż schorzenie to powstało w następstwie działania czynników rakotwórczych występujących w środowisku pracy. Wynika to z treści punktu 9 wykazu chorób zawodowych. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika, iż czerniak skóry u skarżącego powstał w następstwie działania czynników rakotwórczych występujących w środowisku pracy. Związki ropopochodne nie są czynnikami wywołującymi czerniaka. Brak jest zatem związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem stwierdzonym u skarżącego a warunkami występującymi w środowisku pracy. Organy administracji obu instancji słusznie zatem odmówiły uznania tego schorzenia za chorobę zawodową.

19 Sąd zaznaczył też, że organy administracji trafnie wydały rozstrzygnięcie jedynie w przedmiocie uznania czerniaka za chorobę zawodową a nie wydały takiego rozstrzygnięcia co do pozostałych schorzeń zgłoszonych przez skarżącego, gdyż postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie toczy się od dnia 10 lutego 1998 r., natomiast żądanie uznania za chorobę zawodową dwóch dodatkowych chorób skarżący złożył w dniu 10 kwietnia 2003 r., a jedenastu kolejnych schorzeń w dniu 19 maja 2005 r. Zgłoszenie nowych schorzeń nastąpiło zatem po upływie przeszło 5-u lat od momentu wszczęcia postępowania i nastąpiło to po wejściu w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. nr 132 poz. 1115). W przedmiocie nowych schorzeń winno więc zostać wszczęte odrębne postępowanie, prowadzone na podstawie przepisów rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r. i winno zostać wydane odrębne rozstrzygnięcie .

20 Skargę kasacyjna od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył pełnomocnik Z. P. zaskarżając go w całości . Na podstawie art. 174 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1270) zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych oraz pkt. 9 załącznika do rozporządzenia

21 Na podstawie art. 174 pkt. 2 w związku z art. 141 § 4 ustawy Prawo o

22 postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaskarżonemu

23 wyrokowi zarzucono również naruszenie przepisów postępowania

24 poprzez pominięcie i nie ustosunkowanie się w uzasadnieniu

25 zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w

26 Łodzi do następujących uchybień organów administracyjnych,

27 podniesionych w skardze: art. 6, 7, 8, 11, 77 i 80 kpa poprzez arbitralne, nie poparte dowodami przyjęcie dowodów Inspekcji Sanitarnej, a nie powołanie niezależnego biegłego oraz nieuwzględnienie dowodów przedstawionych przez skarżącego oraz pominięcie w rozstrzygnięciu kwestii innych chorób. Uchybienia te miały istotny wpływ na treść wyroku, ponieważ doprowadziły do oddalenia skargi, a w konsekwencji określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych.

28 Powołując się na powyższe naruszenia prawa wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, które to koszty nie zostały ani w części, ani w

29 całości zapłacone.

30 W motywach skargi kasacyjnej podkreślono , iż Sąd I instancji przeszedł obok faktu, iż w niniejszej sprawie ustosunkowywano się jedynie do dowodów przedstawionych przez organ administracji, a pominięto wszelkie dowody i oświadczenia złożone przez skarżącego. Nie powołano także dowodu z opinii biegłego, który by jednoznacznie przesądził, o charakterze choroby. W aktach sprawy znajduje się szereg materiałów, takich jak opinie, literatura, karty leczenia, wyniki badań, wywiady. Jedynie biegły po zapoznaniu się z całokształtem zebranego materiału dowodowego był w stanie stwierdzić, czy roszczenie skarżącego było zasadne czy też nie. Sąd nie dopatrzył się także błędu w działaniu organów w postaci zagubienia dokumentacji medycznej skarżącego za lata 1991 -1997, co spowodowało wypaczenie i niepełność postępowania dowodowego. Skarżący twierdzi, iż pobierał jedynie kopię tej dokumentacji, a nie oryginały. Wskazano także, iż zaskarżona decyzja odnosiła się jedynie do jednej choroby, a organy administracji nie zajęły się pozostałymi schorzeniami. Jest to oczywiste naruszenie przepisów prawa.

31 Uczestnik postępowania P. S.A. w P. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podkreślając niezasadność przedstawionych zarzutów skargi kasacyjnej.

32 Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje :

33 W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach : 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie ; 2) naruszenie przepisów postępowania , jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej , bowiem według art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej , biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania . Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze . Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa , którym zdaniem skarżącego – uchybił Sąd , uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo , że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Kasacja nie odpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności . Ze względu na to ,że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko – radcowskim ( art. 175 § 1 –3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Opiera się on na założeniu , że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny .

34 Skarga kasacyjna wniesiona w przedmiotowej sprawie przez pełnomocnika skarżącego oparta została o zarzut wskazany w art. 174 pkt . 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania . Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w myśl art. 174 pkt 1 cytowanej ustawy skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez Sąd ( porównaj wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2004 r. sygn. akt OSK 121/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r poz. 11 ) . Natomiast zarzut oparty na podstawie art. 174 pkt. 2 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skierowany musi być przeciwko wyrokowi sądu a nie decyzji organy administracji a także , że nie stanowi wskazania prawidłowej podstawy kasacyjnej naruszenia prawa procesowego powołanie wyłącznie przepisów procedury administracyjnej ( porównaj wyrok z dnia 19 maja 2004 r. sygn. akt FSK 80/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r. poz. 12 i wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2004 r. sygn. akt GSK1149/04 niepublikowany ) .

35 Złożona w rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna odpowiada przedstawionym wymaganiom , lecz podniesione w niej zarzuty naruszenia prawa nie zasługują na uwzględnienie .

36 W sytuacji przedstawienia w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje ostatnio wymieniony zarzut . Dopiero bowiem po przesądzeniu , że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo , że nie został skutecznie podważony można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd przepis prawa materialnego .

37 W skardze kasacyjne zarzucono Sądowi I instancji naruszenie przepisu art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , który stanowi , iż uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy , zarzutów podniesionych w skardze , stanowisk pozostałych stron , podstawę prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie , a także w wypadku uwzględnienia skargi , wskazania co do dalszego postępowania .

38 Zatem szczególne miejsce w uzasadnieniu wyroku zajmuje wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie . Powinno ono mieć charakter zwięzły ale pozwalający na skontrolowanie czy sąd orzekający nie popełnił w swym rozumowaniu błędów o jakich mowa w skardze kasacyjnej. Wnikliwa analiza zaskarżonego wyroku nie pozwala na przyjęcie poglądu , iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalając skargę Z. P. naruszył w/w normę prawa procesowego w związku z art. 6 ,7 , 8, 11, 77 i 80 kpa . Wprost przeciwnie zaskarżony wyrok w pełni odpowiada normie art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , bowiem motywy Sądu I instancji są konsekwencją prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy , przedstawiając właściwą podstawę rozstrzygnięcia i do tego w sposób przekonujący ją wyjaśniając .

39 Tym samym zarzuty skargi kasacyjne w tym zakresie są całkowicie chybione . Przede wszystkim nie można podzielić stanowiska skarżącego , że arbitralnie przyjęto stanowisko Inspekcji Sanitarnej nie poparte dowodami zamiast powołać niezależnego biegłego .

40 Orzeczenie lekarskie wydane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych jest niewątpliwie opinią biegłego w rozumieniu art. 84 kpa. Przepisy postępowania administracyjnego nie ustanawiają żadnych wymagań, co do formy i koniecznych elementów opinii biegłego. Przepis art. 84 § 1 kpa stanowi jedynie, że gdy w sprawie są wymagane wiadomości specjalne organ może zwrócić się do biegłego o wydanie opinii. Podkreślenia wymaga, że w sprawach chorób zawodowych, bez tej opinii, bądź sprzecznie z tą opinią organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby zawodowej. Jak przyjęto w judykaturze, dowód z opinii biegłego jest prawidłowo przeprowadzony wówczas, gdy opinia zawiera uzasadnienie ostatecznych wniosków sformułowane w sposób przystępny i zrozumiały (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 lipca 1999 r., sygn. akt UKN 60/99; publ. OSNP 2000/22/831). Takie wymogi spełniają trzy jednobrzmiące orzeczenie uprawnionych jednostek do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącego tj. Przychodni Konsultacyjno –Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Poradni Chorób Zawodowych w Łodzi z dnia 22 października 2003 r. , orzeczenie lekarskie Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi z dnia 19 maja 2004 r. nr 149/2004 oraz końcowa opinia Instytutu Medycyny Pracy w Sosnowcu z dnia 15 kwietnia 2005 r., które nie rozpoznały u strony choroby zawodowej nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników rakotwórczych występujących w środowisku pracy , określonej pod pozycja 9 załącznika rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65 , poz. 294 ze zm. ) .

41 W tej sytuacji, skoro w/w orzeczenie jednostek Medycyny Pracy spełniały wymogi opinii biegłego, stanowiły one wiążący dla organu administracyjnego dowód, brak było bowiem jakiejkolwiek podstawy, aby orzeczenie to uznać za niewiarygodne. Przypomnieć jedynie należy , iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest przyjmowany powszechny pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w orzeczeniu lekarskim wydanym w trybie § 7 – 9 omawianego rozporządzenia z 1983 r. i o braku podstaw do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia

42 Jednocześnie wyjaśnić trzeba , iż jednostki uprawnione do dokonywania badań w zakresie choroby zawodowej wskazane zostały w § 7 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych zaś to powoduje , iż gdy ich opinie nie stwierdzają istnienia choroby zawodowej , opinia innej jednostki służby zdrowia nie może być uznawana za podstawę kwestionowania opinii podmiotów uprawnionych . Tym samym brak było jakichkolwiek podstaw prawnych do powoływania niezależnego biegłego , który oceniałby czy schorzenie skarżącego należy uznać za chorobę zawodowa , bowiem opinie takie w sprawie wydały upoważnione jednostki organizacyjne właściwe do rozpoznania choroby zawodowej tj. poradnie chorób zawodowych , kliniki chorób zawodowych .

43 Nie budzi wątpliwości także Naczelnego Sądu Administracyjnego , że prawidłowo Sąd I instancji orzekł tylko w sprawie choroby zawodowej – nowotworu złośliwego skóry zasadnie pomijając inne schorzenia zgłaszane w toku postępowania przez skarżącego. Przedmiotem niniejszego postępowania było uznanie za chorobę zawodową wyłącznie jednostki określonej jako czerniak złośliwy występującą pod pozycją 9 wykazu chorób zawodowych rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych z 1983 r.- nowotwory złośliwe powstałe w następstwie działania czynników rakotwórczych występujących w środowisku pracy . Postępowanie administracyjne wszczęto bowiem wnioskiem strony z dnia 10 lutego 1998 r. , który dotyczył wyłącznie jednostki chorobowej " czerniak złośliwy ". Sąd I instancji dokonując kontroli legalności zaskarżonych decyzji rozstrzygał w granicach konkretnie określonej sprawy administracyjnej a ta dotyczyła tylko i wyłącznie w/w jednostki chorobowej . Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi orzekał zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w granicach danej sprawy , gdyby postąpił inaczej tak jak tego domaga się skarżący rozszerzając postępowanie również o inne choroby to wówczas niewątpliwie naruszyłby w/w normę prawa procesowego .

44 Należy także w pełni podzielić stanowisko Sądu I instancji uznającego , iż orzeczenia lekarskie w tej sprawie wydane zostały na podstawie wszelkiej dostępnej dokumentacji lekarskiej zgromadzonej w postępowaniu administracyjnym dlatego też zarzuty skargi kasacyjnej , które w sposób bardzo ogólnikowy wskazuje na istniejącą również inną dokumentację medyczna nie mogą skutecznie zakwestionować prawidłowości ustaleń poczynionych w tym zakresie .

45 Wobec prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy przez Sąd I instancji uprawnionym jest twierdzenie , że w tych okolicznościach należycie zastosowano przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych . Zgodnie z powołanym przepisem za chorobę zawodową uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do rozporządzenia , jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych występujących w pracy . Jak ustalono ponad wszelką wątpliwość u skarżącego ujawniono jednostkę chorobową czerniaka złośliwego skóry a schorzenie to jest nowotworem złośliwy mogącym występować pod pozycją 9 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do w/w rozporządzenia , lecz także ustalono , iż warunki istniejące w środowisku pracy skarżącego nie narażały go na powstanie nowotworu co w sposób przekonujący wyjaśniono w motywach zaskarżonego wyroku . Okoliczność braku tego narażenia w trakcie zatrudnienia w Centrali Produktów Naftowych na działanie czynników rakotwórczych potwierdzają wskazane wyżej trzy opinie jednostek diagnostycznych uprawnionych do rozpoznania choroby zawodowej . Dlatego też mimo , zdiagnozowania u skarżącego jednostki chorobowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych to nie został ona jednak spowodowana warunkami pracy a to nie pozwalało na uznanie jej za chorobę zawodową . Dlatego też nie można zarzucić Sądowi I instancji niewłaściwego zastosowania § 1 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych z 1983 r. gdyż za chorobę zawodową można uznać ujawnione schorzenie jeżeli spełnione są kumulatywnie dwie przesłanki tj. zdiagnozowana jednostka chorobowa występującej w wykazie chorób zawodowych a praca musi być wykonywana w warunkach narażających na powstanie tego schorzenia .W rozpoznawanej sprawie obie te przesłanki nie zaistniały zatem prawidłowo nie stwierdzono przedmiotowej choroby zawodowej .

46 Dlatego też mając powyższe na uwadze przyjąć należy , iż skarga kasacyjna jako nie posiadającą usprawiedliwionych podstaw nie zasługiwała na uwzględnienie .

47 W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1271 ze zm. ) w związku z § 2 i 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. 163 , poz.1348 ze zm. ) orzekł jak w sentencji .

Powołane przepisy

Cytowane w

Cytowane w 3 orzeczeniach.

  1. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2014 r., II OSK 36/13
  2. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 kwietnia 2010 r., II SA/Sz 212/10
  3. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2009 r., VII SA/Wa 474/09