Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2020 r., II OSK 401/20

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2020 r., II OSK 401/20

Sentencja

1 Dnia 16 lipca 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędzia del. WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. K. i Z. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 540/19 w sprawie ze skargi D. K. i Z. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 540/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę skarżących na zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zwanego dalej "SKO", [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco.

3 Postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. Wójt Gminy K., po rozpatrzeniu wniosku skarżących (pismo z 13 marca 2018 r. – wpływ do organu 15 marca 2018 r.), odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia [...] czerwca 2014 r. o ustaleniu na sąsiedniej nieruchomości warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżący jako właściciele sąsiednich dla terenu inwestycji działek, nie byli traktowani jako strony postępowania administracyjnego zakończonego opisaną wyżej decyzją.

4 W ocenie organu I instancji skarżący nie dowiedzieli się o ww. decyzji [...] marca 2018 r., kiedy otrzymali jej kopię, lecz wiedzieli o tej decyzji już w 2015 roku z uwagi na inne toczące się postępowanie i mieli możliwość zapoznania się z decyzją o warunkach zabudowy wydaną dla ww. inwestycji. Skarżący wiedzieli bowiem, że dla przedmiotowej inwestycji zostało wydane pozwolenie na budowę. W innych postępowaniach z udziałem skarżących brano też pod uwagę lokalizacją przedmiotowej inwestycji.

5 Na skutek uwzględnienia zażalenia skarżących wniesionego na powyższe postanowienie, SKO [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. uchyliło postanowienie organu I instancji i wznowiło postępowanie.

6 Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 21 lutego 2019 r. wydanym w sprawie o sygn. II SA/Bk 716/18, po rozpoznaniu skargi inwestorki, orzekł o uchyleniu ww. postanowienia SKO o wznowieniu postępowania administracyjnego. Sąd stwierdził, że postanowienie SKO zostało wydane bez należytego zweryfikowania twierdzeń wnioskodawców co do daty dowiedzenia się przez nich o wydaniu ww. ostatecznej decyzji z 2014 r. Inwestorka wykazała w postępowaniu sądowym, że w aktach administracyjnych innych postępowań znajdują się dokumenty, z których wynika co najmniej wysokie prawdopodobieństwo dowiedzenia się przez wnioskodawców o decyzji o warunkach zabudowy przed dniem 7 marca 2018 r. Inwestorka przedłożyła bowiem swoje odwołanie z 13 lipca 2015 r. od decyzji Wójta z [...] lipca 2015 r. o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań dla realizacji budynku obory na działkach skarżących, w którego treści wprost podała, że na działkę nr [...] uzyskała decyzję o warunkach zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wydaną przez Urząd Gminy w K.. Treść powyższego odwołania zawiera wszystkie elementy umożliwiające sformułowanie podania o wznowienie postępowania, tj. datę decyzji, wskazanie organu, który ją wydał, wskazanie działki, której decyzja dotyczy, rodzaj inwestycji i osobę inwestora. Wobec powyższego, jak stwierdził Sąd, ponownej weryfikacji wymaga twierdzenie wnioskodawców co do daty dowiedzenia się o wydaniu decyzji o warunkach zabudowy. W szczególności Kolegium co najmniej powinno ustalić, kiedy powyższe odwołanie zostało doręczone skarżącym. Sąd zauważył nadto, że sam skarżący na rozprawie przyznał, że już w 2015 r. występował do Wójta Gminy o możliwość zapoznania się z aktami i dowiedzenia się czego sporna decyzja dotyczy.

7 Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, SKO [...] wydało zaskarżone postanowienie, którym orzekło o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji.

8 W ocenie SKO, skarżący powzięli wiadomość o wydanej decyzji ostatecznej o warunkach zabudowy z 2014 r. w dacie 26 sierpnia 2015 r. W tym dniu bowiem skarżący odebrał decyzję SKO z [...] sierpnia 2015 r. w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację budynku obory dla 200 DJP bydła wraz z płytą gnojową oraz zbiornikiem na gnojówkę na własnych działkach skarżących. W uzasadnieniu tej decyzji zostały zaś opisane zabudowania na sąsiedniej działce o numerze [...] oraz podano, że Wójt Gminy K. wezwaniem z 18 czerwca 2015r. zobowiązał inwestorkę do przedłożenia kopii projektu zagospodarowania działki numer [...] z uwzględnieniem lokalizacji prowadzonej budowy budynku mieszkalnego na działce [...].

9 Kolegium wskazało także, że w aktach sprawy znajduje się również pismo przewodnie Urzędu Gminy K. z 15 lipca 2015 r., skierowane do SKO, przy którym przesyłano do SKO odwołanie inwestorki od decyzji środowiskowej organu I instancji wydanej [...] lipca 2015 r. To pismo przewodnie otrzymali do wiadomości skarżący. W odwołaniu swoim inwestorka wprost podała, że uzyskała decyzję o warunkach zabudowy na ww. działce dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego wydaną przez Urząd Gminy w K.. Nie jest jednak możliwe ustalenie daty doręczenia małżonkom skarżącym pisma przewodniego z odwołaniem inwestorki, ponieważ nie zostało wysłane przez Urząd za zwrotnym potwierdzeniem odbioru.

10 Kolegium stwierdziło, że skoro do powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji, nie jest niezbędne zapoznanie się z jej pełną treścią, a skarżący sami wskazują, że wcześniej niż doręczenie kopii decyzji, dysponowali wiedzą, taka że decyzja została wydana, to termin wniesienia podania o wznowienie postępowania należałoby liczyć od dnia uzyskania informacji o fakcie wydania decyzji, która to informacja zawarta została w uzasadnieniu ostatecznej decyzji środowiskowej. Kolegium nadmieniło, że już w pełnomocnictwie udzielonym przez skarżących radcy prawnemu, opatrzonym datą 19 lutego 2018 r. są wymienione dane identyfikacyjne decyzji o warunkach zabudowy z 2014 r., a zatem nie można przyjąć, że przed 7 marca 2018 r., tj. datą uzyskania kopii tej decyzji w trybie dostępu do informacji publicznej, skarżący nie wiedzieli o wydaniu decyzji. Kolegium wskazało, że sąd administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 21 lutego 2019 r. przytaczał słowa skarżącego wypowiedziane na rozprawie, w których przyznał, że już w 2015 r. występował do Wójta Gminy o możliwość zapoznania się z aktami sprawy o warunki zabudowy i dowiedzenia się, czego decyzja dotyczy.

11 W konsekwencji Kolegium uznało, że skarżący nie dochowali miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.

12 Powyższe postanowienie zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skarżący, domagając się jego uchylenia. W skardze sformułowano zarzuty dotyczące popełnienia błędu w ustaleniach faktycznych oraz naruszenia art. 148, art. 10, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 86 K.p.a.

13 W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 540/19, oddalając skargę, wskazał, na związanie oceną prawną zawartą w wyroku tegoż Sądu o sygn. akt II SA/Bk 716/18. W ocenie Sądu, ocena SKO jest zbieżna z ww. wyrokiem i odpowiada ocenie wypowiedzianej przez organ I instancji. Sąd podzielił trafność wniosków organu I instancji wyprowadzonych z okoliczności ujawnionych w innych postępowaniach administracyjnych, prowadzonych, z udziałem skarżących i inwestorki, już po zakończeniu postępowania w sprawie warunków zabudowy dla budowy na działce o numerze [...] budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zarówno dokumentacja z akt innych postępowań, w tym treść decyzji doręczanych skarżącym, jak i obiektywnie zauważalny fakt prowadzenia robót budowlanych przez inwestorkę na ww. działce w 2015 r. musiały skarżącym dawać wiedzę o wydaniu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji realizowanej na nieruchomości sąsiadującej z ich nieruchomością.

15 Z dopuszczonego bowiem przez Sąd dowodu z akt sprawy o sygn. II SA/Bk 716/18 wprost wynika przyznanie przez skarżącego przed sądem na rozprawie w dniu 21 lutego 2019 r., że w 2015 r. miał świadomość faktu wydania przez Wójta Gminy decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji i zabiegał u Wójta o umożliwienie mu zapoznania się z aktami sprawy.

16 Z tych przyczyn Sąd nie podzielił zarzutów skargi. Wyjaśnił, że dla wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie o warunki zabudowy z powodu braku zapewnienia w postępowaniu udziału właścicielowi nieruchomości bezpośrednio sąsiadującej z terenem inwestycji, nie jest konieczne dysponowanie przez pominiętą stronę pełną treścią decyzji kończącej postępowanie o warunki zabudowy. Już fizyczne przystąpienie do robót budowlanych przez właścicielkę sąsiedniej nieruchomości i wiedza o fakcie uzyskania przez nią pozwolenia na budowę, dawała podstawę do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania poprzedzającego postępowanie o pozwolenie na budowę. Przywołane przez organ I instancji wielorakie postępowania administracyjne, w których skarżący byli stronami, w tym postępowania związane z realizacją przez nich samych przedsięwzięć na własnych nieruchomościach, wskazują, że musieli dysponować wiedzą (powszechną zresztą), że postępowanie o pozwolenie na budowę na terenach nieobjętych planami zagospodarowania przestrzennego poprzedza postępowanie o ustalenie warunków zabudowy. Jak stwierdził wcześniej sąd, w świetle art. 148 § 2 K.p.a. dla ustalenia daty dowiedzenia się przez stronę o decyzji uzasadniającej żądanie wznowienia postępowania bez znaczenia jest ocena prawidłowości lub wiarygodności decyzji, o której istnieniu strona została poinformowana (vide: teza wyroku NSA z 27 czerwca 1996 r., I SA 570/95, ONSA 1997, Nr 2, poz. 100).

17 Sąd podkreślił, że terminowość wystąpienia z żądaniem wznowienia postępowania ma być udowodniona przez stronę żądającą wznowienia postępowania. Strona żądająca wznowienia postępowania nie może kreować otwarcia biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, gdyż takie działania godzą w moc wiążącą decyzji ostatecznych i konsekwencje ich funkcjonowania w obrocie prawnym.

18 Zdaniem Sądu, naruszenie przez SKO art. 10 K.p.a. nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik powtórnego postępowania prowadzonego przez organ odwoławczy, zważywszy na to, że zalecenia sądu zawarte w wyroku w sprawie II SA/Bk 716/18 dotyczyły przeanalizowania przez skład orzekający SKO akt własnych postępowań administracyjnych pod kątem przekazania skarżącym informacji o postępowaniu o warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Dopiero wynik analizy zawarty w rozstrzygnięciu końcowym ma wymiar zewnętrzny.

19 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyli skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Białymstoku; ewentualnie – o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi; oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

20 Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

21 a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 148 § 2 K.p.a. przez jego niezastosowanie, błędną wykładnię art. 148 § 2 K.p.a. i uznanie, że fakt czy strona wiedziała o wydanej decyzji, czy też nie, może być oparty na domniemaniu. Sąd, a wcześniej organ administracji uznali, że skoro w innych postępowaniach administracyjnych, w których stroną byli skarżący brano pod uwagę budowę domu na działce [...], to z tego faktu należy wyciągnąć wniosek, że skarżący tym samym dowiedzieli się o decyzji o warunkach zabudowy na ten dom (domniemanie),

22 • podczas gdy skarżący nigdy nie otrzymali przed datą 7 marca 2018 r. istotnych danych pozwalających skonkretyzować decyzję o warunkach zabudowy jak chociażby data wydania, nr sprawy czy też sposób rozstrzygnięcia (rodzaj planowanej inwestycji – czy budowa domu jednorodzinnego w zabudowie jednorodzinnej czy zagrodowej?). Dowiedzenie się o rozstrzygnięciu oznacza pozyskanie wiadomości o tym, jakiej sprawy dotyczyła decyzja, czy była to decyzja pozytywna bądź negatywna, czy też w inny sposób kończąca postępowanie. Wreszcie rozstrzygnięcie, jego treść, pozwala na subiektywną ocenę zasadności wniesienia podania o wznowienie postępowania decyzją tą zakończonego. O tych informacjach skarżący nie mieli wiedzy aż do dnia 7 marca 2018 r. po złożeniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej;

23 • faktem jest, że przez organami toczyły się różne postępowania, w których skarżący brali udział, jednak w żadnym z nich nie wskazano konkretnie na decyzję o warunkach zabudowy;

24 • w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dowodu doręczenia czy też chociażby wysłania skarżącym odwołania z dnia 13 lipca 2015 r. złożonego przez inwestorkę od decyzji Wójta Gminy K., w którym to dokumencie wskazano wszystkie niezbędne dane pozwalające skonkretyzować decyzję (domniemanie Sądu i organu o zapoznaniu się skarżących z tym pismem);

25 b) art. 153 p.p.s.a. przez błędną i sprzeczną z regułami logicznego myślenia interpretację przez Sąd oceny prawnej i zaleceń wskazanych w wyroku WSA w Białymstoku o sygn. akt II SA/Bk 716/18 albowiem w ww. wyroku Sąd wskazał, że ze zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego wynika, że jedynie w odwołaniu z 13 lipca 2015 r. złożonym przez inwestorkę od decyzji Wójta Gminy K. znajdują się wszystkie niezbędne elementy umożliwiające sformułowanie podania o wznowienie postępowania i Sąd zobowiązał SKO do ustalenia kiedy to odwołanie zostało doręczone małżonkom skarżącym. Skoro zatem SKO nie udowodniło, że ww. odwołanie było kiedykolwiek doręczone skarżącym (skarżący nie mieli okazji zapoznać się w tym pismem) to nie można wywodzić z tego negatywnych skutków dla skarżących i przyjmować domniemań doręczeń. Obecnie w zaskarżonym wyroku Sąd stwierdza, że "obecny skład orzekający nie może zanegować oceny prawnej poprzedniego składu orzekającego" przy czym właśnie to robi wydając takie, a nie inne orzeczenie, neguje ustalenia poprzedniego składu. Obecny skład błędnie, sprzecznie z zasadami logicznego rozumowania rozumie ocenę prawną poprzedniego składu. Ustalenia dokonane przez Kolegium, a następnie przez Sąd są całkowicie sprzeczne z prawną oceną sprawy wypowiedzianą przez Sąd w uzasadnieniu wyroku WSA w o sygn. akt II SA/Bk 716/18;

26 c) art. 141 § 4 p.p.s.a. przez:

27 • brak wymaganego tym przepisem wystarczającego uzasadnienia Sądu w zakresie motywów uznania, że organ administracyjny w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie dowodowe i wyciągnął właściwe wnioski o dowiedzeniu się skarżących o decyzji, przy czym faktem jest, że przed organami toczyły się różne postępowania, jednak w żadnym z nich nie wskazano konkretnie na decyzję o warunkach zabudowy;

28 • niewystarczające, a w zasadzie brak ustosunkowania się w uzasadnieniu wyroku do podniesionych zarzutów przez skarżących w skardze do WSA, w tym oparciu swojego orzeczenia jedynie na domniemaniu i przypuszczeniu dowiedzenia się skarżących o wydanej decyzji, braku ustosunkowania się do zarzutu, iż w aktach sprawy brak jakiegokolwiek dowodu doręczenia skarżącym odwołania z dnia 1 lipca 2015 r.;

29 • braku wskazania przez Sąd w uzasadnieniu konkretnej daty w jakim terminie Skarżący rzekomo dowiedzieli się o wydanej decyzji o warunkach zabudowy, skoro takie ustalenia (domniemania) przyjął Sąd,

30 c) art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie przez Sąd wnikliwej kontroli legalności zaskarżonego orzeczenia, naruszenie zasady praworządności, zaufania do organów, prawdy obiektywnej i tym samym oddalenie skargi, pomimo że w toku postępowania administracyjnego błędnie oceniono, opierając się na jedynie na domniemaniu, że skarżący dowiedzieli się o wydaniu decyzji o warunkach zabudowy wcześniej niż przez 7 marca 2018 r.;

31 • co miało wpływ na wynik sprawy albowiem doprowadziło organ administracji II instancji, a za nim WSA do uznania, że skarżący nie zachowali terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania;

32 • podczas gdy w postępowaniu administracyjnym nie doszło do wyjaśnienia w sposób niebudzący wątpliwości, kiedy to dowiedzenie się skarżących o decyzji miało miejsce.

33 W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestniczka postępowania (inwestorka) wniosła o jej oddalenie.

34 Ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a. i w sprawie nie żądano przeprowadzenia rozprawy, dlatego przedmiotowa sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

35 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

36 Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

37 Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

38 Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

39 Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego, ponieważ nie prowadzą do skutecznego podważenia oceny, zgodnie z którą skarżący w 2015 r. dowiedzieli się o decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] czerwca 2014 r. o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...].

40 Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej nie można w okolicznościach przedmiotowej sprawy uznać, że wypowiedziana merytoryczna ocena Sądu I instancji opiera się wyłącznie na domniemaniu, że skarżący dowiedzieli się o wydaniu decyzji, w sytuacji gdy skarżący na rozprawie przed Sądem Administracyjnym na wcześniejszym etapie postępowania oświadczył, że już w 2015 r. występował do Wójta Gminy o możliwość zapoznania się z aktami sprawy i dowiedzenia się czego decyzja dotyczy. Należy wskazać, że Sąd I instancji nie tylko uwzględnił określone fakty z innych toczących się postępowań, z których mogło wynikać, że skarżący przed 7 marca 2018 r. dowiedzieli się o decyzji o warunkach zabudowy. Sąd ocenił, że uwzględnienie tych faktów nie było wadliwe skoro skarżący na rozprawie przed Sądem wskazał, że w 2015 r. miał świadomość wydania przez Wójta decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Nie można w tych okolicznościach sprawy uznać, że powoływanie się na inne okoliczności wynikające z innych toczących się postępowań, w tym okoliczność doręczenia skarżącym odwołania inwestorki od decyzji Wójta z [...] lipca 2015 r., w którym wskazywano na ww. decyzję z 2014 r., stanowi wyłącznie o dokonaniu oceny prawnej na podstawie domniemania. Należy bowiem stwierdzić, że dopiero uwzględnienie złożonego w sprawie oświadczenia skarżącego (a więc określonego faktu) wraz z pozostałymi okolicznościami stanowiło podstawę do dokonania oceny prawnej co do daty dowiedzenia się skarżących o decyzji o warunkach zabudowy. W sprawie ma zatem kluczowe znaczenie złożenie ww. oświadczenia, a w skardze kasacyjnej nie podważono tego faktu, lecz argumentację oparto na domniemaniu i brakach dowodowych. A zatem z przedstawionej powyżej argumentacji wynika, że podstawą oceny Sądu nie było li tylko domniemanie, lecz złożone na rozprawie oświadczenie oraz okoliczności wynikające z innych postępowań. Ponadto, co istotne, w zarzutach skargi kasacyjnej argumentuje się, że brak jest w aktach sprawy dowodu na doręczenie skarżącym odwołania inwestorki od ww. decyzji z [...] lipca 2015 r., natomiast nie kwestionuje się, że z takim odwołaniem skarżący zapoznali się w 2015 r. Należy też wskazać na niespójność argumentacji skargi kasacyjnej, ponieważ z jednej strony twierdzi się, że skarżący w rozumieniu art. 148 § 2 K.p.a. dowiedzieli się o wydaniu decyzji dopiero po doręczeniu im decyzji, z drugiej zaś – już wcześniej wystąpili do Wójta ze stosownym wnioskiem o udzielenie informacji publicznej, w którym powoływali się na fakt wydania tej decyzji. Oznacza to, że w sprawie niewadliwie oceniono, że skarżący dowiedzieli się o decyzji z 2014 r. przed 7 marca 2018 r. (wskazywana data doręczenia skarżącym kopii decyzji); zaś zaistniałe w sprawie okoliczności, o których wyżej była mowa, wskazywały, że miało to miejsce w 2015 r. Dodatkowo wskazania wymaga, że oparcie argumentacji skargi kasacyjnej na niedopuszczalności domniemania nie jest wystarczającą podstawą do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Albowiem zastosowanie domniemania faktycznego nie stanowi samo w sobie o wadliwości przeprowadzonego postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazywano na rolę jaką pełni w administracyjnym postępowaniu wyjaśniającym domniemanie faktyczne. Zgodnie z tym poglądem za dopuszczalnością stosowania domniemania faktycznego w postępowaniu administracyjnym przemawia dorobek doktryny i orzecznictwa (art. 231 K.p.c.; Z. Janowicz: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, W. Pr. PWN 1999, s. 223, uw. 5b; E. Iserzon w: E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, teksty, wzory i formularze, W. Pr. 1970, s. 158, uw. 9). Domniemanie faktyczne jest trybem dowodzenia w ramach swobodnej oceny dowodów ułatwiającym ustalenie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, mieszczącego się w sferze postępowania dowodowego. Jest ono formułowane przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy, a jego punktem wyjścia jest fakt pośredni. Podstawą domniemania faktycznego są zasady doświadczenia życiowego (...). Domniemanie faktyczne sprowadza się w swej istocie do wnioskowania, rozumowania. Jest ono trybem dowodzenia w ramach swobodnej oceny dowodów. Ułatwia organowi orzekającemu realizację zadania w zakresie ustalenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia (K. Piasecki, System dowodów i postępowanie dowodowe w sprawach cywilnych, LexisNexis 2012, s. 110-113). U jego podstaw spoczywa przy tym niemożność udowodnienia określonych okoliczności faktycznych na podstawie środków dowodowych. Dotyczy to w szczególności sytuacji, gdy brak jest środków dowodowych albo przeprowadzenie określonego dowodu jest niemożliwe lub szczególnie utrudnione (A. Wróbel w: M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wolters Kluwer 2018, s. 515, uw. 15 do Rozdziału 4 Dowody) – por. wyroki NSA: z 13 listopada 2019 r., I OSK 651/18; z 2 kwietnia 2019 r., I OSK 1530/17.

41 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w konsekwencji skarżący nie podważyli skutecznie ustaleń Sądu I instancji, ponieważ w sprawie nie ma znaczenia data, w której doręczono skarżącym kopię decyzji z 2014 r., tj. 7 marca 2018 r., ale zgodnie z art. 148 § 2 K.p.a. data dowiedzenia się o decyzji, co, jak niewadliwie oceniono, miało miejsce w 2015 r.

42 Dlatego zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 148 § 2 K.p.a. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W istocie ocena Sądu I instancji nie opiera się na domniemaniu, lecz wynika z wywiedzionych okoliczności, na podstawie których możliwym było wskazanie 2015 r. jako daty dowiedzenia się o decyzji z 2014 r.

43 Brak jest też podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 153 p.p.s.a., ponieważ w sprawie uwzględniono ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania zawarte w wyroku WSA w Białymstoku o sygn. akt II SA/Bk 716/18. Uwzględniono bowiem wskazywane przez Sąd w tym wyroku okoliczności, tj. złożone przed Sądem oświadczenie skarżącego oraz informacje o decyzji o warunkach zabudowy zawarte w przesłanym skarżącym odwołaniu od decyzji z [...] lipca 2015 r. Zgodnie z wiążącą oceną prawną – treść powyższego odwołania zawiera wszystkie elementy umożliwiające sformułowanie podania o wznowienie postępowania, tj. datę decyzji, wskazanie organu, który ją wydał, wskazanie działki, której decyzja dotyczy, rodzaj inwestycji i osobę inwestora. Skoro na aktualnie ocenianym etapie postępowania uwzględniono ww. ocenę prawną zawartą w ww. wyroku brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia art. 153 p.p.s.a. Właśnie w oparciu o tą ocenę nastąpiło ustalenie daty dowiedzenia się przez skarżących o decyzji z 2014 r., co jak ustalono nastąpiło w 2015 r. Ponadto zgodnie z ww. wyrokiem podjęto próbę ustalenia, kiedy powyższe odwołanie zostało skarżącym doręczone jako stronom postępowania, w którym zostało wniesione. Jak ustalono odwołanie to zostało doręczone skarżącym do wiadomości bez zwrotnego potwierdzenia odbioru; jednak w skardze kasacyjnej skarżący nie kwestionowali tego rodzaju doręczenia, lecz wskazywali na brak dowodu doręczenia, co jak wyżej oceniono – nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy w świetle złożonego przez skarżącego oświadczenia na rozprawie. W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, że obecny skład Sądu I instancji błędnie i sprzecznie z zasadami logicznego rozumowania rozumie ocenę prawną zawartą w wiążącym w niniejszej sprawie wyroku o sygn. akt II SA/Bk 716/18.

44 Ponadto uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi wynikające z art. 141 § 4 p.p.s.a. Zawiera wszystkie elementy wskazane w ww. przepisie, a mianowicie, zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Natomiast sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. zmierza do zakwestionowania oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Tego rodzaju argumentacja nie może być skutecznie kwestionowana w ramach naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., który dotyczy jedynie formalnej budowy (elementów) uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego. Dlatego zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw; zaś kwestie merytoryczne podnoszone w ramach naruszenia omawianego przepisu (ocena przeprowadzonego postępowania dowodowego, kwestia domniemania i brak dowodu doręczenia skarżącym odwołania od decyzji z [...] lipca 2015 r.) zostały ocenione w ramach przedstawionych powyżej wywodów dotyczących naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 148 § 2 K.p.a. oraz art. 153 p.p.s.a.

45 W konsekwencji przedstawionej powyżej oceny nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 1 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Jak już powyżej oceniono, skarżący nie wykazali, aby przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające zawierało wady, które musiałyby skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku, jak i rozstrzygnięć organów obu instancji. Albowiem na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego uprawnionym jest stwierdzenie, że w sprawie niewadliwie ustalono datę dowiedzenia się przez skarżących o decyzji o warunkach zabudowy z 2014 r., co, jak oceniono i oceny tej nie podważono skutecznie w skardze kasacyjnej, nastąpiło już w 2015 r., a nie, jak twierdzą skarżący, w dniu 7 marca 2018 r. Dlatego dokonane w sprawie ustalenia dawały podstawę do wypowiedzenia oceny, zgodnie z którą skarżący nie zachowali terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, o jakim mowa w art. 148 § 2 K.p.a.

46 Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.