Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2012 r., II OSK 2673/11
postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2012 r., II OSK 2673/11Otwórz w aplikacji
Sentencja
1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Alicja Plucińska – Filipowicz /spr./ sędzia del. NSA Jerzy Solarski Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. Z. i K. Z. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 2027/11 w sprawie ze skargi K. Z. i J. Z. na uchwałę Rady Gminy Sochaczew z dnia 25 maja 2011 r. nr IX/31/2011 w przedmiocie wyborów sołtysa i rady sołeckiej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
2 II OSK 2673/11
UZASADNIENIE
3 Postanowieniem z dnia 20 października 2011 r., sygn. II SA/Wa 2027/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi K. Z. i J. Z. na uchwałę Rady Gminy Sochaczew z dnia 25 maja 2011 r., w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy Sochaczew – w kwestii łamania prawa w wyborach sołtysa i rady sołeckiej w sołectwie Dachowa – odrzucił skargę.
4 W uzasadnieniu postanowienia podano, iż zaskarżona uchwała Rady Gminy Sochaczew nr IX/31/2011 z dnia 25 maja 2011 r. w przedmiocie działalności Wójta Gminy Sochaczew w sprawie wyborów sołtysa i rady sołeckiej w sołectwie Dachowa nie stanowi żadnego z aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, a zatem nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Uchwała ta stanowi odpowiedź na skargę z dnia 13 marca 2011 r. wniesioną przez mieszkańców wsi Dachowa w trybie art. 228 Kpa, ściśle dotyczy tej skargi i nie odnosi się do innych, składanych przez skarżących pism. Postępowanie dotyczące skargi określonej w art. 227 Kpa nie jest postępowaniem zmierzającym do wydania aktu lub podjęcia czynności, które podlegałyby kontroli sądowoadministracyjnej.
5 W skardze kasacyjnej K. Z. i J. Z. zarzucili postanowieniu Sądu I instancji naruszenie art. 3 § 1, 2 i 3 ppsa w zw. z art. 228 Kpa poprzez przyjęcie, iż zaskarżona uchwała nie podlega kontroli sądu administracyjnego.
6 W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreśla się, że możliwość kontrolowania przebiegu i wyników wyborów do organów jednostek pomocniczych przez rady gminy, na podstawie ogólnej normy kompetencyjnej, wynikającej z art. 18 i art. 35 ustawy o samorządzie gminnym jest przyjęta w orzecznictwie sądów administracyjnych. Skarżący i inni mieszkańcy wsi Dachowa początkowo wnieśli protest wyborczy z dnia 11 lutego 2011 r. dotyczący wyborów sołtysa i rady sołeckiej w sołectwie Dachowa, następnie składali pisma nawiązujące do tego protestu. Zarówno protest wyborczy jak i ww. pisma zawierały wnioski: "o unieważnienie wyborów sołtysa w sołectwie Dachowa i przeprowadzenia nowych zgodnych z prawem". Z uzasadnienia przedmiotowej uchwały wynika, że Rada Gminy, wbrew tytułowi uchwały, rozpatrywała sprawę także w kontekście wadliwości wyborów Sołtysa.
7 Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
8 Zarzuty skargi kasacyjnej, koncentrują się wokół błędnego uznania przez Sąd I instancji, iż zaskarżona uchwała Rady Gminy odnosiła się wyłącznie do pisma mieszkańców wsi Dachowa z dnia 17 marca 2011 r., wydana została w trybie art. 228 Kpa i z tej przyczyny nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Tymczasem, co wynika z treści uzasadnienia przedmiotowej uchwały, Rada Gminy rozpatrywała także sprawę protestu wyborczego. Tak sformułowane zarzuty, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasługują na uwzględnienie.
9 Treść uzasadnienia zaskarżonej uchwały potwierdza stanowisko wnoszących skargę kasacyjną, iż przedmiotowa uchwała odnosiła się także do złożonego przez mieszkańców wsi Dachowa protestu wyborczego. W tym stanie rzeczy nie sposób uznać, że nie podlega ona kognicji sądu administracyjnego. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny podziela w pełni stanowisko wyrażone w wyroku z dnia 4 stycznia 2007 r., sygn. II OSK 1590/06, iż sprawy dotyczące wyboru i odwołania sołtysów są sprawami z zakresu administracji publicznej, wobec czego należą do kognicji sądu administracyjnego /vide: Ustawa o samorządzie gminnym, Komentarz, pod redakcją prof. zw. dr hab. R. Hausera i prof. zw. dr hab. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2011/. W powołanym wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny skonstatował, iż z brzmienia art. 77 ust. 2 Konstytucji RP wynika zakaz zamykania drogi sądowej do dochodzenia naruszonych wolności lub praw. Natomiast zgodnie z art. 45 Konstytucji "każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia spraw bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd". Z treści wymienionych wyżej przepisów Konstytucji wynika więc wola ustawodawcy aby prawem do sądu objąć możliwie najszerszy zakres spraw.
10 Rację mają także wnoszący skargę kasacyjną, iż o kwestii dopuszczalności skargi nie mogą decydować wadliwie określony tytuł i podstawa prawna.
11 W tym stanie rzeczy, sprawa niniejsza powinna być przedmiotem ponownej oceny Sądu I instancji, z uwzględnieniem, iż w istocie dotyczy ona wyborów sołtysa, która to materia podlega kognicji sądu administracyjnego.
12 Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia, na podstawie art. 185 § 1 ppsa.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 227
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 228
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 3 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 185 (§ 1)
- Ustawa o samorządzie gminnym, art. 18
- Ustawa o samorządzie gminnym, art. 35
Cytowane w
Cytowane w 9 orzeczeniach.
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 października 2023 r., III SA/Lu 214/23
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 kwietnia 2021 r., III SA/Łd 887/20
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 7 kwietnia 2021 r., II SA/Go 391/20
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 lutego 2020 r., II SA/Sz 869/19
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 16 maja 2019 r., II SA/Ke 217/19
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 kwietnia 2016 r., III SA/Kr 1621/15
- Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2013 r., II OSK 3029/12
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2012 r., II SA/Wa 903/12
- Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2012 r., II SAB/Wa 60/12