Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 2017 r., II OSK 1176/15
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 2017 r., II OSK 1176/15Otwórz w aplikacji
Sentencja
1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Miron Sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.) Protokolant asystent sędziego Joanna Zięba-Gula po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej I. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Lu 186/14 w sprawie ze skargi I. S. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
2 Zaskarżonym wyrokiem z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Lu 186/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę I. S. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., znak: [...], w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
3 W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał m.in., że Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., po rozpatrzeniu odwołania I. S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łęcznej z dnia [...] listopada 2014 r. nakazującej I. S. doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem budynku gospodarczego typu "blaszak" o wymiarach 5,00 x 3,00 m, zrealizowanego na działce o numerze ewidencyjnym [...] w K. gmina S., tj. przez usytuowanie obiektu w odległościach: bezpośrednio przy granicach z działkami nr [...] i nr [...] lub w odległościach nie mniejszych niż 1,50m od tych granic w terminie do dnia 30 czerwca 2014 r., uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł o nakazaniu I. S. przesunięcia budynku gospodarczego typu "blaszak" o wymiarach 5,0 x 3,0 m usytuowanego na działce nr [...] w K. gmina S. w odległości 1,0 m od granicy działki nr [...] i 1,50 m od granicy działki nr [...] – na odległość 1,50 m od granicy działki nr [...] i 1,50 m od granicy działki nr [...], w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, w terminie do dnia 30 czerwca 2014 r.
4 W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w czasie oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji w dniach 27 lutego 2012 r. i w dniu 2 października 2012 r. ustalono, że na działce nr [...] w K. znajduje się budynek gospodarczy o konstrukcji stalowej (blaszak) na podmurówce, o wymiarach 5,0 x 3,0 m, z dachem jednospadowym ze spadkiem w kierunku działki nr [...] (obecnie nr [...]), usytuowany w odległości 1m od granicy z działką nr [...] i w odległości 0,9 m od granicy z działką nr [...] (obecnie nr [...]). Okazane przez inwestorkę zgłoszenie robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę z dnia 30 sierpnia 2006 r., które wpłynęło do Starostwa Powiatowego w Łęcznej w dniu 19 września 2006 r., dotyczy zamiaru budowy budynku gospodarczego konstrukcji stalowej o wymiarach 5 x 5 m, zlokalizowanego w odległości 3,0 m od granicy działki nr [...] i w odległości 3,0 m od granicy działki nr [...] (obecnie [...]).
5 Orzekając w tej sprawie po raz pierwszy organ I instancji uznał, że usytuowanie obiektu narusza § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i nakazał rozbiórkę przedmiotowego obiektu.
6 Na skutek wniesionego odwołania decyzja ta została uchylona w całości i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu odwoławczego zaistniały podstawy do zastosowania legalizacji obiektu w oparciu o przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
7 Kolejną decyzją Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łęcznej nakazał rozbiórkę "blaszaka", jednak Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie ponownie uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem organu odwoławczego nie wyczerpano trybu przewidzianego w art. 51 ust.1 pkt 2, bowiem organ nie rozważył możliwości nakazania przesunięcia obiektu w miejsce przewidziane w przepisach techniczno-budowlanych. W związku z takimi zaleceniami organu odwoławczego organ I instancji nakazał usytuowanie obiektu bezpośrednio przy granicach działek sąsiednich lub w odległości nie mniejszej niż 1,50 m od tych granic, zakreślając stosowny termin na wykonanie tego obowiązku.
8 Organ orzekający wskazał, że z uwagi na ustalenia zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a także z uwagi na rozmiary działki (szerokość 10,5 m) dopuszcza się odstąpienie od wymogów § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepis ten stanowi, że sytuowanie budynku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie zaś z wypisem z miejscowego planu zagospodarowania Gminy S. z dnia [...] września 2006 r. "dla mieszkalnictwa niskiego, rolniczego oraz terenów usług dopuszcza się lokalizację obiektów kubaturowych w granicy działki lub 1,5 m od niej przy uzupełnianiu istniejącej zabudowy lub trudnych uwarunkowań wynikających z rozwiązań przestrzennych i utrzymaniem ustaleń planu dla funkcji terenu zabudowy niskiej MN i usług komercyjnych UC". W ocenie organu orzekającego, mimo że plan dopuszcza usytuowanie budynku w granicy, to z uwagi na fakt, że obiekt posiada dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki nr [...], to brak jest możliwości przyjęcia takiego rozwiązania, gdyż wody opadowe kierowane byłyby na działkę sąsiednią, co naruszałoby wymogi § 29 rozporządzenia, zabraniającego kierowania wód opadowych na teren sąsiedniej nieruchomości. Dlatego możliwe jest zlokalizowanie tego obiektu jedynie w odległości 1,5 m od granicy działki. Organ II instancji uznał także, że niezasadny jest zarzut skarżącej, że dokonane odstępstwo nie ma charakteru istotnego, bowiem powoływane rozporządzenie to przepisy powszechnie obowiązujące i odstępstwo od warunków technicznych dopuszczalne jest tylko w trybie określonym w art. 9 Prawa budowlanego, przed uzyskaniem pozwolenia na budowę.
9 W skardze na tą decyzję I. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 51 ust. 7 i art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, art. 7, 11, 77, 80 k.p.a., które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 51 ust.1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a ponadto błędną wykładnię art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.
10 W uzasadnieniu skargi skarżąca opisała cały tok postępowania w niniejszej sprawie oraz wskazała, że przy realizacji inwestycji z przyczyn obiektywnych tj. możliwości racjonalnego i funkcjonalnego zagospodarowania nieruchomości, zachowując ład przestrzenny i komunikacyjny oraz poszanowanie zasady współżycia społecznego, dokonano odstąpienia od treści zgłoszenia. Inwestorka z uwagi na niejasność przepisów nie dokonała zmiany treści zgłoszenia. Budynek o wymiarach 5 x 3 m wybudowano w rogu działki w odległościach po 1m od sąsiednich granic. Ponadto w ocenie skarżącej dokonane przez nią odstąpienie od ustaleń określonych w przepisach nie ma charakteru odstąpienia istotnego, stąd też organ niewłaściwie zastosował powołane w skardze przepisy prawa budowlanego. Dodatkowo zarzuciła, że przedmiotowej decyzji nie doręczono właścicielowi działki nr [...], co w przyszłości może skutkować wznowieniem postępowania.
11 W odpowiedzi na skargę Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
12 Przechodząc do merytorycznego uzasadnienia rozstrzygnięcia Sąd wojewódzki podkreślił, że analizę przepisów prawnych regulujących kwestie związane z realizacją przedmiotowego obiektu rozpocząć należy od art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, który zwalnia tego rodzaju obiekt z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestor jest natomiast zobowiązany dokonać zgłoszenia takiej budowy organowi administracji architektoniczno-budowlanej na 30 dni przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Postępowanie administracyjne uruchomione zgłoszeniem, poza przypadkami wniesienia przez organ w drodze decyzji sprzeciwu lub nałożenia na inwestora w drodze postanowienia obowiązku uzupełnienia brakujących dokumentów, nie kończy się żadnym aktem administracyjnym. Organ, który nie wniósł sprzeciwu w 30 dniowym terminie liczonym od dnia doręczenia mu zgłoszenia, ani też nie nałożył obowiązku uzupełnienia dokumentów, traci także kompetencje do dalszego działania w sprawie. W szczególności nie może on pozbawić inwestora uprawnienia do wykonywania zgłoszonych robót budowlanych poprzez uruchomienie jednego z przewidzianych w procedurze administracyjnej nadzwyczajnych trybów postępowania.
13 Jeżeli jednak w postępowaniu toczącym się w trybie art. 30 Prawa budowlanego doszło do naruszenia przepisów prawa, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do zbadania kwestii naruszenia prawa w oparciu o tryb przewidziany w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Celem działania organu w tym trybie jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Aby zatem zobowiązać inwestora do wykonania określonych czynności polegających czy to na dokonaniu rozbiórki obiektu czy też wprowadzeniu zmian niezbędnym jest jednoznaczne stwierdzenie, że istniejący stan rzeczy narusza obowiązujący porządek prawny.
14 W przypadku, gdy roboty budowlane zostały już zrealizowane (tak jak ma to miejsce w sprawie niniejszej) w sposób, o którym mowa wyżej, organ nadzoru budowlanego może na podstawie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego zastosować odpowiednio przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 tej ustawy.
15 W niniejszej sprawie bezsporne jest, że inwestor dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania przedmiotowego obiektu na działce nr [...] oraz że Starosta nie wniósł sprzeciwu od tego zgłoszenia.
16 Bezsporny również jest fakt, że w toku realizacji budynku gospodarczego zmieniono jego wymiary (zmniejszono) oraz lokalizację. "Blaszak" ma bowiem wymiary 5 x 3 m i usytuowany został w odległości 1 m od granicy działki nr [...] i 0,90 m od granicy działki nr [...], zamiast po 3 m od każdej z tych granic, tak jak przewidziano to w zgłoszeniu. Stwierdzić zatem należy, że inwestor dokonał odstępstw od dokonanego zgłoszenia w zakresie usytuowania obiektu.
17 Słusznie więc rozstrzygające w sprawie organy uznały, że dokonane odstępstwo upoważnia do wydania nakazu przesunięcia garażu celem doprowadzenia przedmiotowego przedsięwzięcia do stanu zgodnego z prawem, a tym samym do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 Prawa budowlanego. Sporna inwestycja została bowiem wykonana niezgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi. W świetle art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego zmiana usytuowania obiektu budowlanego na działce, a więc i zmiana odległości tego obiektu od granic działek sąsiednich stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, gdyż zmiana taka należy do zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu i wymagane jest do tego uzyskanie przez inwestora decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Takie same zasady należy stosować w przypadku zgłoszenia, bowiem wprawdzie nie sporządzano tu projektu budowlanego ani projektu zagospodarowania działki, jednakże do zgłoszenia dołączono mapę, na której zaznaczono, że obiekt zostanie zrealizowany w odległości po 3 m od granic nieruchomości sąsiednich.
18 W sytuacji, gdy inwestor zmian tych dokonał bez zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wszcząć postępowanie naprawcze. W niniejszej sprawie z uwagi na ustalenia zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz wymiary działki (szerokość około 10,5 m) dopuszczalne jest odstąpienie od wymogów wynikających z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ustęp 2 tego przepisu stanowi, że sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Natomiast z miejscowego planu zagospodarowania Gminy S. z dnia [...] września 2006 r. wynika, że dla mieszkalnictwa niskiego, rolniczego oraz terenów usług, dopuszcza się lokalizację obiektów kubaturowych w granicy działki lub 1,5 m od niej przy uzupełnieniu istniejącej zabudowy lub trudnych uwarunkowań wynikających z rozwiązań przestrzennych i utrzymaniem ustaleń planu dla funkcji terenu zabudowy niskiej MN i usług komercyjnych UC. Zatem mimo, że plan dopuszcza usytuowanie budynku w granicy lub 1,5 m od niej, to w przypadku przedmiotowego obiektu nie jest to możliwe, ponieważ posiada on dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki nr [...] i usytuowanie go w granicy spowodowałoby kierowanie wód opadowych na działkę sąsiednią. Naruszałoby to § 29 rozporządzenia zabraniającego kierowania wód opadowych na teren nieruchomości sąsiedniej. Dlatego prawidłowo uznał organ odwoławczy, że możliwe jest usytuowanie obiektu jedynie w odległości 1,5 m od granic sąsiednich działek.
19 Odnosząc powyższą ocenę do zarzutów skargi, Sąd I instancji wyjaśnił, że w toku postępowania naprawczego toczącego się w trybie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego nie ma kompetencji do badania legalności przyjęcia zgłoszenia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. W sytuacji gdy inwestor dokonał zgłoszenia, a organ wadliwie zaniechał wniesienia sprzeciwu mogą mieć zastosowanie wyłącznie ww. przepisy zawarte w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Stąd też niezasadny jest zarzut, że organ administracji architektonicznej nie zauważył, że wskazane w zgłoszeniu usytuowanie budynku jest niewykonalne i tego nie zakwestionował, zaś inwestor nie dokonał zmiany treści zgłoszenia z uwagi na niejasność przepisów. Również zarzut dotyczący niewskazania przez organ, który z przepisów art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego miał w sprawie zastosowanie jest bezzasadny, bowiem wprawdzie organ nie wskazał, że powołuje się na pkt 4 tego przepisu, to wskazał, że w jego ocenie realizacja obiektu nastąpiła w sposób istotnie odbiegający od ustaleń określonych w przepisach. Powołał również przepis rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który został naruszony. Podnoszone przez skarżącą kwestie składania skarg i wniosków o wyłączenie pracowników organu I instancji w sprawie "zbadania legalności budowy przyłącza energetycznego" oraz odczuć skarżącej w przedmiocie przewlekłego prowadzenia postępowania przez organy "w odpowiedzi na jej uporczywe pisma (...) w sprawie zbadania legalności użytkowania urządzeń technicznych budynku mieszkalnego na działce [...]" nie mogą być przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu wojewódzkiego, organy przeprowadziły postępowanie administracyjne zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Skarżąca nie wskazała w skardze, jakich dowodów zgłoszonych przez nią w toku postępowania organ nie rozpatrzył, zaś w aktach administracyjnych takich wniosków brak (złożone przez skarżącą przy piśmie kserokopie wyroków sądów administracyjnych nie są dowodami). Sąd nie podzielił także zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wprawdzie lakoniczne, ale zawiera wszystkie elementy wymienione w tym przepisie. Nie jest uzasadniony zarzut, że organ wydając decyzję nie wskazał sposobu wykonania nałożonego obowiązku. W sprawie niniejszej nie nakazano bowiem inwestorowi skomplikowanych robót budowlanych. Obiekt jest budynkiem gospodarczym typu "blaszak", a w decyzji wskazano, że wykonanie obowiązku ma polegać na jego przesunięciu. Prawidłowo natomiast podniosła skarżąca, że przedmiotowej decyzji organ odwoławczy nie doręczył S. K., jednak uchybienie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.
20 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła I. S., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
21 Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
22 1) naruszenie przepisów prawa materialnego:
23 - 36a ust. 1, art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, poprzez ich błędne zastosowanie, polegające na nieuprawnionym nakazaniu skarżącej przez organ przesunięcia budynku gospodarczego typu "blaszak" o wymiarach 5 m x 3 m usytuowanego na działce nr [...] w K. gm. S. w odległości 1 m od granicy działki nr [...] oraz 0,9 m od granicy działki [...] - na odległość 1,5 m od granicy działki nr [...] i 1,5 m od granicy działki nr [...] w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, w sytuacji gdy brak było ku temu przesłanek, tj. mimo, że doszło do wykonania przez skarżącą inwestycji niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, to wykonanie to nie stanowiło istotnego odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w przepisach - organ nie był zatem uprawniony do nakazania skarżącej przesunięcia budynku gospodarczego;
24 - art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 Prawa budowlanego w zw. z § 29 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tych przepisów polegające na przyjęciu przez organ i zaaprobowaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, że nie możliwe jest usytuowanie budynku gospodarczego w granicy działki [...] (a jedynie w odległości 1,5 m od granicy) bowiem spowoduje to kierowanie wód na działkę sąsiednią, co naruszy zasadą wynikającą z § 29 ww. rozporządzenia, podczas gdy przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie bowiem normuje on naturalny spływ wód opadowych, w ten sposób, że zabrania dokonywania zmiany naturalnego spływu takich wód w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości. Chodzi zatem o spływ naturalny, a nie sposób odprowadzenia wód opadowych i wód z topniejącego śniegu z dachu. W tej kwestii obowiązują regulacje § 28, § 126 i § 319 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, tymczasem z akt sprawy nie wynika rażące naruszenie przepisów rzeczywiście determinujących spadek dachu w związku z wymogami dotyczącymi odprowadzania wód opadowych;
25 - art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP polegające na wydaniu przez organ decyzji nadmiernie ingerującej w prawo własności strony przez nakazanie stronie przesunięcia wzniesionego obiektu, podczas gdy w ustalonym w sprawie stanie faktycznym organ miał możliwość łagodniejszej niż nakaz przesunięcia obiektu (wiążący się z jego rozbiórką) reakcji na wykonanie przez skarżącą inwestycji niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi;
26 2) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy:
27 - art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez nie odniesienie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie do zgłoszonego przez stronę zarzutu naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., polegającego na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy w tym nieustaleniu przez organ przebiegu granic działek [...] i [...] w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy;
28 - art. 133 p.p.s.a., poprzez wydanie orzeczenia w głównej mierze w oparciu o uzasadnienie zaskarżonej decyzji, a tym samym błędne ustalenie, iż decyzja Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa;
29 - art. 134 w zw. z art. 3 p.p.s.a., poprzez utrzymanie w obrocie prawnym decyzji, która zawierała wady prawne oraz poprzez brak rozpatrzenia wykazywanych przez skarżącego naruszeń prawa, w kontekście społeczno-gospodarczych skutków wywołanych wadliwą decyzją;
30 - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art. 8 i 107 § 3 k.p.a., przez dokonanie wadliwej oceny działalności organu I i II instancji i uznanie przez Sąd I instancji, iż: a) stan faktyczny będący podstawą rozstrzygnięcia został wyjaśniony w sposób niewątpliwy i pełny, podczas gdy prawidłowa ocena postępowania organów obu instancji, w tym ocena zaniechania przeprowadzenia dowodów zmierzających do ustalenia rzeczywistego zakresu naruszenia przepisów przy wznoszeniu budynku gospodarczego typu blaszak prowadzi do wniosku, że błędy te miało istotny wpływ na wynik sprawy, b) organ uwzględnił słuszny interes skarżącego, podczas gdy wydane rozstrzygnięcie pomijało ten interes, co wyrażało się w niewykorzystaniu przez organy wszelkich możliwości zebrania dokumentów oraz w nieprawidłowej ich analizie, c) organy nie przekroczyły zasady swobodnej oceny dowodów, polegającej w sprawie na wadliwej ocenie zebranego materiału, godzącej w zasady wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego, prowadzącej do konstatacji, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy daje podstawę do przyjęcia że wykonanie obiektu nie stanowiło istotnego odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w przepisach, podczas gdy nie istniały podstawy dla przyjęcia takiej tezy, d) organ II instancji należycie uzasadnił zaskarżoną decyzję, podczas gdy z lektury uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika że jest ono sporządzone wadliwie i w sposób znacznie utrudniający polemikę z przyjętym rozstrzygnięciem oraz, że z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń organ uniemożliwił realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, świadomości i kultury prawnej obywateli;
31 W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona wskazała, m.in., że Sąd błędnie przyznaje rację organowi wskazując, że ze względu na stwierdzony przez organ spadek dachu na obiekcie (w stronę działki [...]) usytuowanie go w granicy działki jest wykluczone, takie usytuowanie naruszałoby § 29 ww. rozporządzenia, a jedynym rozwiązaniem pozostaje odsunięcie obiektu o 1,5 m od każdej z granic.
32 Zdaniem skarżącej, podkreślenia wymaga, że odległości jakie zgodnie z ustaleniami organów dzieliły wzniesiony obiekt od granic działek sąsiednich to 1 m od granicy działki nr [...] oraz 90 cm od granicy działki [...]. Przyjmując ww. rozważania organu i Sądu za prawidłowe (w zakresie niemożności usytuowania budynku na granicach działek) odstępstwo od ustaleń i warunków określonych w przepisach jakiego dopuściła się inwestorka wyraża się w umiejscowieniu jednego boku blaszaka o 50 cm zbyt blisko granicy działki [...] i o 60 cm zbyt blisko działki [...].
33 Biorąc to pod uwagę oraz mając na względzie, że wzniesiony na działce nr [...] położnej w K. gm. S. budynek gospodarczy typu "blaszak" miał wymiary 5 m x 3 m uznać należy, że ww. odstępstwo jest nieistotne. Stwierdzić bowiem należy, że o tym, czy dane odstępstwo ma charakter istotny winien decydować całokształt okoliczności konkretnego przypadku. Obowiązkiem organu jest przeprowadzenie szczegółowych rozważań celem ustalenia, czy stwierdzone odstępstwo ma w realiach rozpoznawanego przypadku charakter istotny. Cecha ta winna znajdować uzasadnienie w dodatkowych jeszcze okolicznościach, rzutujących na charakter stwierdzonej zmiany (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 8 maja 2014 r. sygn. akt II SA/GI 1883/13). Takim okolicznościami są z pewnością parametry wzniesionego obiektu i jego charakter. Inwestorka wykonała blaszany obiekt niewielkich rozmiarów, mający jej służyć jako tymczasowa przechowalnia narzędzi do wykonywania prac ogrodowych na działce. Odstępstwa w zakresie 50 i 60 cm od przewidzianych prawem wymogów należy uznać jako nieistotne.
34 Samo stwierdzenie, że roboty budowlane wykonane zostały bez zachowania prawem wymaganych odległości od granicy z działką sąsiednią nie wystarczy do uznania, że jest to istotne odstępstwo od ustaleń zawartych w przepisach. Organ winien rozważyć, co powinno znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, kwestię zaistnienia przesłanek warunkujących podjęcie działań w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 4 ustawy. W szczególności organ winien wziąć pod uwagę czy zbliżenie do granicy z działką sąsiednią spowoduje ograniczenia w zagospodarowaniu tej działki, albo w inny sposób będzie negatywnie oddziaływać na tą nieruchomość, a także czy nie narusza innych przepisów prawa. Nie bez znaczenie w takiej sytuacji będzie fakt, że właściciel działki sąsiedniej wyraził zgodę na zbliżenie do granicy jego działki.
35 Wnosząca skargę kasacyjną wskazała, że istotną rolę w sprawie odgrywały precyzyjne pomiary co do faktycznego usytuowania budynku na działce [...] (odstępstwa rzędu 50 i 60 cm) tymczasem z akt sprawy nie wynika by organ takie pomiary przeprowadził - same granice działek są sporne. Opieranie się przez organ jedynie na mapach geodezyjnych i oględzinach nie daje pewności co do faktycznego przebiegu granic. W ocenie skarżącej należałoby przeprowadzić pomiar geodezyjny na gruncie by można było mówić o konkretnych wartościach jakie zostały naruszone przy posadowieniu obiektu. Organ nie zastanawiał się nad tą kwestią pomimo ciążącego na nim obowiązku wyczerpującego gromadzenia dowodów i dokonania prawidłowych ustaleń faktycznych zanim wyda rozstrzygnięcie. Tymczasem należało rozważyć, czy wskazane jest w sprawie dopuszczenie kolejnych dowodów np. opinii biegłego geodety, rzeczoznawcy, przeprowadzić rozprawę administracyjną itd.
36 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
37 Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż objęte nią orzeczenie Sądu I instancji, mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zgodnie bowiem z art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, nie tylko wtedy, gdy nie ma usprawiedliwionych podstaw, ale także wówczas, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
38 Orzeczenie odpowiada prawu mimo błędnego uzasadnienia, gdy nie ulega wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu, sentencja nie uległaby zmianie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 207/04, ONSAiWSA 2005, nr 5, poz. 101; B. Gruszczyński (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009). Taka sytuacja, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaistniała w tej sprawie.
39 W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa ta mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.
40 W analizowanej skardze kasacyjnej sformułowano zarówno zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania jak i zarzuty naruszenia prawa materialnego.
41 W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania, albowiem dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 9 marca 2005 r. sygn. akt FSK 618/04, ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 120; zob. szerzej J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 419).
42 I tak, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez nie odniesienie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie do zgłoszonego przez stronę zarzutu naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., polegającego na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy w tym nieustaleniu przez organ przebiegu granic działek [...] i [...] w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy.
43 Zgodnie z ww. przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy", o jakim mowa we wskazanym przepisie oznacza jedynie to, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. W zakresie tych rozważań, zaznaczyć trzeba, że sąd dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nie jest skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także podniesionymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w tym piśmie procesowym, jak również stwierdzić np. nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. Zakresem rozpoznania sądu stają się więc wszystkie czynności i akty wydane w danej sprawie administracyjnej, niezależnie od tego, w jakim stadium postępowania i w jakim trybie, zostały podjęte. W niniejszym przypadku z całą pewnością Sąd I instancji dokonał prawidłowej kontroli przedmiotowej sprawy, w jej granicach, mając na uwadze, że nie jest on związany ani zarzutami, ani podstawą prawną.
44 Wnosząca skargę kasacyjną w gruncie rzeczy podnosząc powyższy zarzut zmierza do poważenia kompletności uzasadnienia wyroku Sądu I instancji, "nie odniesienie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie do zgłoszonego przez stronę zarzutu (...)", jednakże nie może tego skutecznie uczynić w ramach zarzutu z art. 134 p.p.s.a. Przepisem, który dotyczy składników, zakresu i kompletności uzasadnienia, jest art. 141 § 4 p.p.s.a.
45 Ponadto z redakcji powołanego zarzutu można także wywieść, że odnosi się on do oceny stanu faktycznego sprawy ustalonego przez organ administracji, w tym zaś zakresie właściwe jest postawienie zarzutu, jak to uczyniła skarżąca z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., aczkolwiek także do jego sformułowania należy mieć zastrzeżenia.
46 Ze względu na powyższą argumentację również zarzut oparty na naruszeniu art. 134 w zw. z art. 3 p.p.s.a., poprzez utrzymanie w obrocie prawnym decyzji, która zawierała wady prawne oraz poprzez brak rozpatrzenia wykazywanych przez skarżącego naruszeń prawa, w kontekście społeczno-gospodarczych skutków wywołanych wadliwą decyzją, nie zasługuje na uwzględnienie. Przy czym należy podkreślić, że zarówno art. 134 p.p.s.a. jak i art. 3 p.p.s.a. składają się z paragrafów, a dodatkowo art. 3 p.p.s.a., oprócz paragrafów zawiera punkty. Strona wnosząca skargę kasacyjną powinna więc określić podstawę prawną według najmniejszej jednostki redakcyjnej danego przepisu, a także wskazać konkretne jednostki redakcyjne zaskarżonego aktu, nie jest bowiem rolą Sądu domyślanie się podstaw prawnych zaskarżenia.
47 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, także zarzut naruszenia art. 133 p.p.s.a., poprzez wydanie orzeczenia w głównej mierze w oparciu o uzasadnienie zaskarżonej decyzji, a tym samym błędne ustalenie, iż decyzja Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, nie może odnieść zamierzonego skutku. Stronie zapewne chodziło o naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a., choć tego wyraźnie nie zaakcentowała.
48 Należy podkreślić, iż przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonego postanowienia bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw jego wydania. Naruszenie określonej w art. 133 § 1 p.p.s.a. zasady orzekania na podstawie akt sprawy mogłoby stanowić podstawę kasacyjną np. w sytuacji oddalenia skargi mimo niekompletnych akt sprawy, pominięcia istotnej części tych akt, przeprowadzenia postępowania dowodowego przez sąd z naruszeniem przesłanek zawartych w art. 106 § 3 p.p.s.a., czy oparcia orzeczenia na własnych ustaleniach sądu, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 26 maja 2010 r. sygn. akt I FSK 497/09; LEX nr 594014). Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest co do zasady materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania.
49 Okoliczność wydania "orzeczenia w głównej mierze w oparciu o uzasadnienie zaskarżonej decyzji", w kontekście ww. wyjaśnień, nie stanowi o naruszeniu przepisu art. 133 § 1 p.p.s.a., ewentualna wadliwość w tym zakresie może być podstawą zarzutu z art. 141 § 4 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej nie wykazano, aby Sąd pierwszej instancji nie wydał zaskarżonego wyroku na podstawie akt sprawy, a więc stanu faktycznego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu.
50 Przechodząc do podniesionego zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art. 8 i 107 § 3 k.p.a., przejawiającego się w dokonaniu przez Sąd I instancji wadliwej oceny działalności organu I i II instancji, należy wskazać na wstępie, iż jest on wadliwie zredagowany. Strona wnosząca skargę kasacyjną, przy redakcji tego zarzutu winna wskazać na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie, bądź powołać naruszenie art. 151 p.p.s.a. z uwagi na jego zastosowanie, w sytuacji, gdy nie było podstaw do oddalenia skargi, a następnie powiązać, tak jak to uczyniła, z przepisami procedury administracyjnej.
51 Ponadto, uznać należy, że także i on nie może odnieść zamierzonego skutku, mimo że uzasadnienia decyzji organów nadzoru budowlanego są lakoniczne oraz pomimo że decyzja organu II instancji błędnie wskazuje, na naruszenie § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w przypadku lokalizacji spornego obiektu w granicy działki (co będzie przedmiotem dalszych rozważań).
52 Zauważyć należy, że jedną z kardynalnych zasad postępowania administracyjnego jest określona w art. 7 k.p.a. zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, nakładająca na organ prowadzący postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym. Stosownie do tego przepisu, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada dochodzenia prawdy obiektywnej realizuje szereg przepisów szczegółowych, a zwłaszcza przepisy o postępowaniu dowodowym. Nakładają one na organ obowiązek wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego. Jedynie na podstawie całokształtu materiału dowodowego (poddanego wszechstronnej analizie) organ może ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 77 § 1 i 80 k.p.a.). Jedynie wtedy, gdy stan faktyczny sprawy jest niewadliwie ustalony możliwym jest dokonanie właściwej wykładni prawa materialnego i jego należytego zastosowania.
53 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, materiał zgromadzony w sprawie daje odpowiedź co do istotnych elementów niezbędnych dla sformułowania oceny prawnej rozpatrywanej sprawy, a nadto zapewnia co do zasady możliwość oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Materiał dowodowy zawiera informacje odnośnie faktycznego usytuowania obiektu na działce, pozwala na stwierdzenie, czy takie posadowienie obiektu zgodne jest z przepisami prawa budowlanego, czy doszło do istotnych odstępstw od ustaleń i warunków określonych w przepisach. Podkreślić należy, że z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca w toku postępowania administracyjnego podważała dokonane przez organ nadzoru budowlanego pomiary w terenie. Dopiero na etapie skargi kasacyjnej wskazała, że "same granice działek są sporne" oraz że należało rozważyć dopuszczenie kolejnych dowodów np. opinii biegłego geodety, rzeczoznawcy. Nie sposób jest zgodzić się ze stroną skarżącą, że organ nie uwzględnił słusznego interesu strony. Organ nadzoru budowlanego obowiązany był, działając na podstawie prawa i w granicach prawa, doprowadzić do zgodności z przepisami prawa posadowienia spornego obiektu. Niewątpliwie podjętym rozstrzygnięciem uwzględnił słuszny interes skarżącej, umożliwił bowiem dalsze użytkowanie budynku gospodarczego (kwestie techniczne przeniesienia nie mogły być brane pod uwagę). Uznanie przez skarżącą, iż przesunięcie obiektu wiąże się z jego rozbiórką jest zbyt daleko idące.
54 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził również, że niezasadny jest zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 36a ust. 1, art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego.
55 Jak słusznie wskazał Sąd I instancji, w niniejszej sprawie bezsporne jest, że inwestor dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania przedmiotowego obiektu na działce nr [...] oraz że Starosta nie wniósł sprzeciwu od tego zgłoszenia. Bezsporny również jest fakt, że w toku realizacji budynku gospodarczego zmieniono jego wymiary (zmniejszono) oraz lokalizację. "Blaszak" ma bowiem wymiary 5 x 3 m i usytuowany został w odległości 1 m od granicy działki nr [...] i 0,90 m od granicy działki nr [...], zamiast po 3 m od każdej z tych granic, tak jak przewidziano to w zgłoszeniu. Stwierdzić zatem należy, że inwestor dokonał odstępstw od dokonanego zgłoszenia w zakresie usytuowania obiektu.
56 Argumentacja skargi kasacyjnej zmierza do wykazania, iż w niniejszej sprawie brak było podstaw do ingerencji organu nadzoru budowlanego, bowiem dokonane odstępstwo od przepisów dotyczących sytuowania obiektów, było nieistotne.
57 Podkreślić należy, iż podstawą zastosowania przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego jest ustalenie, że zachodzi jedna z sytuacji opisanych w art. 50 ust. 1 pkt 1-4 Prawa budowlanego. Pomiędzy obu tymi przepisami zachodzi integralny związek, art. 51 ust. 1 wyraźnie bowiem nawiązuje do treści zawartej w art. 50 ust. 1 ustawy. Ten ostatni przepis odnosi się do robót budowlanych wykonanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub, 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach.
58 W przedmiotowej sprawie wydaje się oczywistym, że organ nadzoru budowlanego uznał, jakkolwiek nie wyraził tego wprost, przez podanie podstawy prawnej, iż konsekwencją nałożenia obowiązku z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego była okoliczność wynikająca z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, organ stwierdził bowiem, że lokalizacja obiektu nastąpiła w sposób istotnie odbiegający od ustaleń określonych w przepisach.
59 Należy dodać, że ustawodawca nie wyjaśnił, co oznacza wykonywanie lub wykonanie robót budowlanych "w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach". W tym wypadku pomocny będzie katalog określony w art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego. W myśl ww. przepisu (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania kontrolowanej decyzji) nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy m.in.: 1) zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu, 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji, 3) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W związku z tym należy przyjąć, że jeśli naruszenie przez inwestora ustaleń i warunków określonych w przepisach dotyczyć będzie kwestii wyliczonych w ww. przepisie, to zrealizowane roboty będą samowolą budowlaną w rozumieniu art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego.
60 Przepisy, o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, zawarte są w licznych aktach prawnych, których zakres regulacji obejmuje również kwestie związane z realizacją inwestycji budowlanych. Na potrzeby niniejszego postępowania należy przywołać rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (w którym zawarte są m.in. warunki posadowienia obiektów) oraz miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, będący aktem prawa miejscowego.
61 W orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowany jest również pogląd, że samo stwierdzenie, że roboty budowlane wykonane zostały bez zachowania prawem wymaganych odległości od granicy z działką sąsiednią nie wystarczy do uznania, że jest to istotne odstępstwo od ustaleń zawartych w przepisach. Organ winien rozważyć, kwestię zaistnienia przesłanek warunkujących podjęcie działań w oparciu o przepis art. 51 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego. W szczególności organ winien wziąć pod uwagę czy zbliżenie do granicy z działką sąsiednią spowoduje ograniczenia w zagospodarowaniu tej działki, albo w inny sposób będzie negatywnie oddziaływać na tą nieruchomość, a także czy nie narusza innych przepisów prawa (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 23 marca 2011 r., wyrok NSA z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 1236/11).
62 W niniejszej sprawie, jak wskazał Sąd I instancji, z uwagi na ustalenia zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz wymiary działki (szerokość około 10,5 m) dopuszczalne było odstąpienie od wymogów wynikających z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ustęp 2 tego przepisu stanowi, że sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Natomiast z miejscowego planu zagospodarowania Gminy S. z dnia [...] września 2006 r. wynikało, że dla mieszkalnictwa niskiego, rolniczego oraz terenów usług, dopuszcza się lokalizację obiektów kubaturowych w granicy działki lub 1,5 m od niej przy uzupełnieniu istniejącej zabudowy lub trudnych uwarunkowań wynikających z rozwiązań przestrzennych i utrzymaniem ustaleń planu dla funkcji terenu zabudowy niskiej MN i usług komercyjnych UC.
63 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowa jest konstatacja Sądu wojewódzkiego, że mimo, iż plan dopuszczał usytuowanie budynku w granicy działki, to w przypadku przedmiotowego obiektu nie było to możliwe, ponieważ posiada on dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki nr [...] i usytuowanie go w granicy spowodowałoby kierowanie wód opadowych na działkę sąsiednią, co jest niedopuszczalne w świetle obowiązujących przepisów prawa.
64 Nie ma natomiast racji Sąd I instancji, ani organ nadzoru budowlanego, iż w przypadku lokalizacji obiektu zgodnie z warunkami określonymi w planie zagospodarowania przestrzennego (w granicy działki), doszłoby do naruszenia § 29 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tym względzie zasadny jest zarzut skargi kasacyjnej, albowiem przepis § 29 ww. rozporządzenia normuje naturalny spływ wód opadowych, w ten sposób, że zabrania dokonywania zmiany naturalnego spływu takich wód w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości. Chodzi zatem o spływ naturalny, a nie sposób odprowadzenia wód opadowych i wód z topniejącego śniegu z dachu.
65 Tym niemniej w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdują przepisy § 28 i § 126 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - dachy i tarasy, a także zagłębienia przy ścianach zewnętrznych budynku powinny mieć odprowadzenie wody opadowej do wyodrębnionej kanalizacji deszczowej lub kanalizacji ogólnospławnej, a w przypadku braku takiej możliwości, zgodnie z § 28 ust. 2, - w razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych.
66 Z akt sprawy nie wynika aby sporny obiekt posiadał odprowadzenie wody opadowej do wyodrębnionej kanalizacji deszczowej lub kanalizacji ogólnospławnej, tym samym konieczne jest odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, to zaś całkowicie wyklucza możliwość jego posadowienia w granicy działki. Niewątpliwie w niniejszym przypadku obecna lokalizacja budynku gospodarczego typu "blaszak", stoi w sprzeczności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a więc z przepisami § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Jedynym rozwiązaniem, w zgodzie z przepisami prawa, był więc nakaz jego posadowienia na odległość 1,50 m od granicy działki nr [...] i 1,50 m od granicy działki nr [...].
67 Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 7
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 8
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 11
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 77 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 80
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 107 (§ 3)
- Prawo budowlane, art. 9
- Prawo budowlane, art. 29
- Prawo budowlane, art. 30
- Prawo budowlane, art. 36a
- Prawo budowlane, art. 50
- Prawo budowlane, art. 51
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 3
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 106 (§ 3)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 133 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 134 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 141 (§ 4)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 151
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 183 (§ 2)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 184
Cytowane w
Cytowane w 8 orzeczeniach.
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 lutego 2024 r., II SA/Gd 684/23
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 lutego 2023 r., II SA/Lu 712/22
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 marca 2022 r., II SA/Lu 812/21
- Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 2021 r., II OSK 2789/18
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 13 maja 2021 r., II SA/Bk 824/20
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 listopada 2020 r., II SA/Lu 265/20
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 czerwca 2020 r., II SA/Lu 678/19
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 15 marca 2017 r., II SA/Go 650/16