Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2016 r., II GZ 9/16

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2016 r., II GZ 9/16

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Stanisław Gronowski po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia F.Spółki z o.o. w O. M. w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 23 listopada 2015 r. sygn. akt III SA/Wr 826/15 w sprawie ze skargi F.Spółki z o.o. w O. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 1 lipca 2015 r. nr . w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny we W, postanowieniem z dnia 23 listopada 2015 r. sygn. akt III SA/Wr 826/15 odmówił F,Spółce z o.o. w O,M, przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

3 W skardze na decyzję, spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu zawartym na urzędowym formularzu PPPr strona wskazała, że nie posiada środków pieniężnych, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie lub środków trwałych, które mogłaby w tym celu spieniężyć. Jedynym środkiem trwałym spółki są bowiem automaty do gier, które w przeważającej mierze zostały zatrzymane przez urzędy celne. Z uwagi na zatrzymania urządzeń, spółka została pozbawiona możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, a w efekcie zarobkowania. Spółka nie posiada zdolności kredytowej, zaś jedyny wspólnik spółki wykluczył możliwość jej dokapiatlizowania. Trudności finansowe spółki mają charakter trwały i trwają od dłuższego czasu, co uniemożliwiło spółce poczynienie oszczędności na poczet zabezpieczenia ewentualnych kosztów związanych z prowadzeniem sporów sądowych. W odpowiednich rubrykach formularza jako wartość środków trwałych podano kwotę 500.850,02 zł, jako wartość zysków lub strat za ostatni rok obrotowy podano stratę w wysokości 167.360,10 zł, jako wartość kapitału zakładowego podano kwotę 50.000 zł. Z załączonych do formularza wyciągów z rachunku bankowego za okres od stycznia do czerwca 2015 r. wynika, że sumy wpływów na rachunek w tych miesiącach wynosiły odpowiednio: 40.000zł, 57.429,46 zł, 112.600 zł, 22.300 zł, 123.000 zł i 86.753 zł i zasadniczo bilansowały się z wypływami. Z załączonego do skargi samodzielnie pobranego z systemu informatycznego odpisu KRS wynika, że spółka została wpisana do rejestru w dniu 25 kwietnia 2013r., a na dzień 24 lipca 2015 r. jej kapitał zakładowy wynosi 5000 zł. Pomimo wezwania z dnia 21 września 2015 r., strona nie przedłożyła deklaracji VAT za ostatnie trzy miesiące oraz aktualnego wyciągu z rachunku bankowego za ostatnie dwa miesiące obejmującego sumy wypływów i obrotów.

4 Postanowieniem z dnia 23 października 2015 r. referendarz odmówił stronie przyznania prawa pomocy.

5 Spółka wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia.

6 Sąd pierwszej instancji wspomnianym na wstępie postanowieniem odmówił przyznania spółce prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, gdyż nie wykazała, że nie jest w stanie uzyskać dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. Przeciwnie, z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że spółka jest w stanie, przy uwzględnieniu podanej w sprzeciwie sumy wszystkich wpisów od skarg w sprawach sądowoadministracyjnych dotyczących kar pieniężnych w kwocie 34.400 zł, ponieść koszty postępowania.

7 Sąd pierwszej instancji wskazał, że strona pomimo deklarowanej trudnej sytuacji finansowej, nadal prowadzi działalność gospodarczą relatywnie dużych rozmiarów, rokrocznie zwiększając przychód (odpowiednio ponad 300.000 zł i ponad 1.600.000 zł w 2013 r. i 2014 r. oraz ponad 860.000 zł tylko do końca kwietnia 2015 r.). W tej sytuacji bez znaczenia jest wskazywana przez stronę okoliczność o stracie jaką poniosła. Strata jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżek kosztów nad przychodami i nie oznacza braku środków finansowych. W konsekwencji, fakt poniesienia straty przez spółkę nie uzasadnia jeszcze zwolnienia jej od obowiązku opłacenia kosztów sądowych.

8 Spółka zażaleniem zaskarżyła powyższe postanowienie i wniosła o jego zmianę poprzez przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym.

9 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

10 Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

11 Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Instytucja prawa pomocy stanowi odstępstwo od tej zasady, a korzystanie z tej instytucji powinno mieć miejsce jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca rzeczywiście nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a przez to nie może zrealizować przysługującego mu prawa do sądu.

12 W myśl art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.

13 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena wniosku została przeprowadzona w sposób prawidłowy. Sąd pierwszej instancji dokonał rzetelnej analizy wniosku o przyznanie prawa pomocy, zawartego w nim oświadczenia o majątku oraz dochodach, a także innych dokumentów przedstawionych przez stronę, a obrazujących sytuację finansową spółki i doszedł do trafnego wniosku, że skarżąca nie wykazała braku środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania sądowego. Spółka nie uprawdopodobniła, że jest niewypłacalna lub że jej wypłacalność jest w jakikolwiek sposób zagrożona. O możliwościach płatniczych spółki świadczy choćby fakt, że w dalszym ciągu prowadzi działalność gospodarczą i brak informacji, aby utraciła płynność finansową. W takiej sytuacji, nie ma podstaw do traktowania skarżącej w szczególny sposób w stosunku do innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą.

14 Z wymienionych względów, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.