Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2022 r., II GSK 2039/18

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sygnatura
II GSK 2039/18
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Własność przemysłowa
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła
Otwórz w aplikacji

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia WSA (del.) Tomasz Smoleń po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. & C. K., H., N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 401/18 w sprawie ze skargi P. & C. K., H., N. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2017 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2018 r., oddalił skargę P. & C. KG z siedzibą w H. (N.) na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2017 r., w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy.

3 Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

4 w dniu 9 listopada 2007 r. Urząd Patentowy przyznał na rzecz P. & C. KG z siedzibą w H. (N.) prawo ochronne na słowno-graficzny znak towarowy "P. & C. H.", przeznaczony do oznaczania towarów i/lub usług w klasach 18 i 35 ([...]).

5 W dniu 19 października 2015 r. P. & C. KG z siedzibą w D. (N.) wystąpił do organu o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak z powodu jego nieużywania. Wnioskodawca, jako podstawę prawną swojego żądania podał art. 169 ust. 2 w związku z art. 169 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2017 r. poz. 776, dalej: p.w.p.) powołując się na fakt posiadania prawa do firmy P. & C. oraz na fakt posiadania na terytorium Polski szeregu znaków towarowych P. & C. zarejestrowanych lub zgłoszonych na jego rzecz dla towarów i/lub usług w klasach 18, 25 i 35. Wnioskodawca stwierdził, że rozpoczęcie używania spornego znaku przez uprawnionego w chwili obecnej mogłoby wprowadzić przeciętnych odbiorców w błąd, co do pochodzenia towarów i usług nim oznaczanych. Znak ten bowiem nigdy nie był używany na rynku polskim, podczas gdy jego oznaczenie (wnioskodawcy) P. & C. na tym rynku jest używane w funkcji firmy oraz znaku towarowego od blisko 15 lat.

6 W odpowiedzi na wniosek uprawniony wniósł o umorzenie postępowania o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak z powodu braku po stronie wnioskodawcy interesu prawnego do takiego żądania, ewentualnie o oddalenie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak.

7 Objętą skargą decyzją organ stwierdził wygaśnięcie z dniem 10 listopada 2012 r. prawa ochronnego na znak towarowy "P. & C. H." o nr [...].

8 Organ na wstępie uznał, że wnioskodawca wykazał swój interes prawny w domaganiu się stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak sporny. Wskazując na wspólne elementy występujące w obu znakach towarowych - znaku spornym oraz P. & C. o nr [...], ich identyczność co do oznaczeń jak i towarów, do oznaczania których zostały przeznaczone, wnioskodawca wykazał, że jego przekonanie o kolizyjności wskazanych oznaczeń było obiektywnie usprawiedliwione.

9 Oceniając spełnienie przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy organ odniósł się do kwestii używania spornego znaku towarowego, wskazując, że prowadzenie przez podmioty sporów dotyczących praw ochronnych na inne znaki towarowe nie jest ważnym powodem nieużywania spornego znaku towarowego w rozumieniu art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. Organ uznał, że niepodjęcie używania spornego znaku w ustawowym terminie było wolą uprawnionego i nosiło znamiona winy w tym sensie, że stanowiło naruszenie obowiązku używania znaku towarowego, o którym mowa w art. 153 p.w.p.

10 W ocenie organu okoliczności wskazane przez uprawnionego do znaku spornego - toczące się między stronami postępowania, w tym zwłaszcza o unieważnienie prawa ochronnego na znak sporny i zagrażające mu w ślad za nim postępowanie sądowe, nie mogły stanowić ważnych powodów nieużywania znaku spornego w rozumieniu art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p.

11 Sąd I instancji oddalając skargę na tą decyzję podkreślił, że z art. 169 ust. 1 p.w.p. wynika obowiązek używania znaku towarowego. Wskazał, że strona skarżąc przyznała, iż nie używała spornego znaku podnosząc jako ważne powody takiego stanu toczące się, długoletnie, postępowania dotyczące wniesionego sprzeciwu przez stronę przeciwną.

12 Sąd stwierdził wobec tego, że spór nie odnosi się do faktów, lecz do kwestii wymagającej odpowiedzi na pytanie, czy ważnym powodem usprawiedliwiającym nieużywanie danego znaku może być toczące się pomiędzy stronami postępowanie o unieważnienie tego znaku. Stwierdził, że interpretacja "ważnych powodów" usprawiedliwiających nieużywanie zarejestrowanego znaku, była już przedmiotem rozważań w judykaturze oraz orzecznictwie sądowym.

13 W tym zakresie Sąd I instancji wskazał, na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2010 r., sygn. akt II GSK 1088/09 oraz na pogląd doktryny, zgodnie z którym pojęcie "ważnych powodów" nieużywania znaku powinno być interpretowane zgodnie z art. 19 ust. 1 porozumienia TRIPS. Stwierdził na ich kanwie, że skoro celem rejestracji konkretnego oznaczenia jest używanie go w obrocie gospodarczym, zatem przyszły uprawniony musi liczyć się ze wszelkimi konsekwencjami, wynikającymi z prowadzonej działalności gospodarczej. W tą działalność wpisane jest także ryzyko, że inny podmiot, korzystając z przysługujących mu uprawnień, może wystąpić o unieważnienie zarejestrowanego znaku.

14 W konsekwencji, Sąd I instancji za nietrafne uznał zarzuty skargi, iż ważnym powodem, który usprawiedliwia nieużywanie znaku w rozumieniu art. 169 p.w.p., może być postępowanie sądowe prowadzone przeciwko uprawnionemu do znaku towarowego. Jedyną okolicznością mogącą usprawiedliwiać nieużywanie znaku w takiej sytuacji może być jedynie ustanowiony zakaz używania znaku w drodze aktu administracyjnego bądź aktu normatywnego czy też orzeczenia sądowego.

15 Podsumowując, Sąd I instancji twierdził, że zaskarżona decyzja nie nosiła cech dowolności, organ zaś prawidłowo ocenił zaistniały w sprawie stan faktyczny w świetle obowiązujących przepisów prawa.

16 W podstawie prawnej wyroku podano art. 151ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

17 P. & C. KG z siedzibą w H., skargą kasacyjną zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie:

18 1. art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., poprzez błędne oddalenie skargi na skutek bezpodstawnego przyjęcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że wydana w niniejszej sprawie decyzja Urzędu Patentowego RP nie narusza prawa;

19 2. art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie przy dokonywaniu oceny stanu faktycznego istotnych dla sprawy okoliczności mających uzasadniać nieużywanie przez skarżącą spornego znaku towarowego;

20 3. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. poprzez brak dostatecznego wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie wykazania, że w niniejszej sprawie nie zachodziły "ważne powody" nieużywania znaku towarowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik spawy;

21 4. art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że nieużywanie znaku towarowego z powodu toczącego się równolegle postępowania o unieważnienie znaku towarowego oraz z powodu zagrażających sporów sądowych i administracyjnych na skutek ewentualnego używania tego znaku towarowego – nie stanowi "ważnego powodu" nieużywania znaku towarowego, a w konsekwencji – niewłaściwe zastosowanie tego przepisu na skutek stwierdzenia, iż zachowanie skarżącej nie wynikało z ważnych powodów.

22 Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o orzeczenie o kosztach postępowania sądowego, w tym kosztach zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Skarżący kasacyjnie wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

23 P. & C. KG w D., w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.

24 Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku skarżącej kasacyjnie o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Zgodnie z art. art. 15 zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm. ) przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. (por.: uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19).

25 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

26 Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

27 Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.

28 Dodać też trzeba, że autor skargi kasacyjnej, konstruując zarzuty w oparciu o przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a., zobowiązany był na podstawie art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. do wskazania, jaki był związek naruszenia przepisów określonych w skardze kasacyjnej z rozstrzygnięciem. Brak wskazania takiej relacji między naruszeniem a rozstrzygnięciem jest istotnym brakiem skargi kasacyjnej i powoduje niemożność jej uwzględnienia w tym zakresie. Skutecznym zarzutem naruszenia prawa procesowego może być tylko ten, który wskazuje na istnienie istotnego wpływu naruszenia na rozstrzygnięcie sprawy, bo art. 174 pkt 2 p.p.s.a. odwołuje się do takiej przesłanki. Zatem nie wszystkie naruszenia przepisów postępowania mogą być skutecznym zarzutem kasacyjnym, ale tylko takie, które miały istotny wpływ na wyrok. Wpływ ten w sposób jednoznaczny musi wykazać strona, zaniechanie zaś tego obowiązku powoduje, że niemożliwa staje się merytoryczna ocena zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Celem tego przepisu jest bowiem wykluczenie sytuacji, w której przeprowadzana kontrola instancyjna miałaby w istocie pozorny charakter w tym sensie, że wprawdzie prowadziłaby do usunięcia z obrotu prawnego kwestionowanego aktu, jednak po to tylko, aby powtórzyć określone działania z tym samym co poprzednio wynikiem. Dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. konieczne jest zatem jednoczesne stwierdzenie, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc wykazanie, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia. Wpływ ten należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania (wyroki NSA z: 23 listopada 2018 r., sygn. akt I OSK 41/17, 14 marca 2018 r., sygn. akt II FSK 2480/17).

29 Wskazania wymaga, iż analogiczna co do stanu faktycznego i prawnego sprawa pomiędzy tymi samymi podmiotami była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 15 czerwca 2021 r. (sygn. akt II GSK 893/18), skargę kasacyjną oddalił. Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, podziela poglądy i argumenty zaprezentowane przez NSA we wskazanym wyroku.

30 Odnosząc się do pomieszczonych w skardze kasacyjnej zarzutów – w czterech punktach – zauważyć należy, iż strona nie wskazuje, które z nich są zarzutami naruszenia prawa procesowego, a które zarzutami naruszenia prawa materialnego, co stanowi o nieprawidłowej konstrukcji skargi kasacyjnej. Przechodząc zatem do ich łącznej analizy, z uwagi na sposób ich sformułowania, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za niezasadne zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. (punkt 3 petitum skargi kasacyjnej) poprzez " brak wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie wykazania, iż w niniejszej sprawie nie zachodziły "ważne powody" nieużywania znaku towarowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy" Przypomnieć należy, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa niezbędne elementy, jakie powinno zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku. Powinno ono mianowicie zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a ponadto, jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić skuteczną samodzielną podstawę kasacyjną, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, w tym gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy nie zawiera stanowiska sądu odnośnie do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwałę NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39; a także wyroki NSA z: 19 lutego 2019 r., sygn. akt II GSK 5379/16; 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 568/08).

31 W rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu WSA przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organem administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując, z jakich przyczyn skarga skarżącej nie zasługiwała na uwzględnienie, co umożliwiło przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń WSA w kwestionowanym zakresie. To zaś, że skarżąca kasacyjnie nie podziela argumentów Sądu I instancji w zakresie poddanych przez ten Sąd analizie "ważnych powodów nieużywania znaku" i nie zgadza się z oceną dokonaną przez WSA w tym zakresie, nie stanowi o skuteczności zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.

32 Wobec wskazanych wyżej faktów i ich oceny za nie znajdujące uzasadnienia Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty pomieszczone w punkcie 2) i punkcie 3) petitum skargi kasacyjnej. WSA odniósł się do wszystkich zarzutów skargi, mających istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, a ocena WSA odnośnie do tych zarzutów wynika jasno z całokształtu uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Nie ulega wątpliwości, że zgodnie z art. 141 § 1 pkt 4 p.p.s.a. jednym z elementów uzasadnienia orzeczenia sądu jest przytoczenie zarzutów skargi, a z tego z kolei wywodzi się obowiązek sądu odniesienia się do tych zarzutów. Nie oznacza to jednak, że wypełniając go, sąd ma zawsze obowiązek odnieść się do każdego z argumentów, mających w ocenie strony świadczyć o zasadności zarzutu. Wystarczy, gdy z wywodów sądu wynika, dlaczego w jego ocenie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze, co w rozpoznawanej sprawie miało miejsce. Nawet zaś wówczas, gdyby sąd nie odniósł się do zarzutów skargi, to dla uznania skuteczności zarzutu naruszenia w tym zakresie art. 141 § 4 p.p.s.a. niezbędne byłoby wykazanie wpływu, i to istotnego, na wynik sprawy, co wynika z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Tego zaś skarżąca kasacyjnie w tej sprawie nie wykazała.

33 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie to spełnia zatem wymogi przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a., a sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia tego przepisu jest niezasadny. Sąd I instancji nie naruszył także art. 133 § 1 p.p.s.a., który stanowi, iż: "Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi."

34 Przechodząc do sformułowanego w punkcie 4) petitum skargi kasacyjnej zarzutu, tj. zarzutu naruszenia prze WSA "art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że nieużywanie znaku towarowego z powodu toczącego się równolegle postępowania o unieważnienie znaku towarowego oraz z powodu zagrażających sporów sądowych i administracyjnych na skutek ewentualnego używania tego znaku towarowego - nie stanowi <> nieużywania znaku towarowego; a w konsekwencji - niewłaściwe zastosowanie tego przepisu na skutek stwierdzenia, iż zachowanie Skarżącej nie wynikało z ważnych powodów", w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest zasadny. Art. 169 ust.1 pkt 1 p.w.p. stanowi, że: "Prawo ochronne na znak towarowy wygasa również na skutek: 1) nieużywania zarejestrowanego znaku towarowego w sposób rzeczywisty dla towarów objętych prawem ochronnym w ciągu nieprzerwanego okresu pięciu lat, po dniu wydania decyzji o udzieleniu prawa ochronnego, chyba że istnieją ważne powody jego nieużywania." Podnieść trzeba, iż z treści art. 153 ust. 1 p.w.p., który brzmi: "Przez uzyskane prawa ochronnego nabywa się prawo wyłącznego używania znaku towarowego w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej", wynika dla uprawnionego obowiązek używania znaku towarowego. Jak podkreśla się w orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyczyną wprowadzenia obowiązku używania znaku towarowego jest przede wszystkim zapobieżenie pozorowanemu wykonywaniu prawa do znaku towarowego i wyeliminowanie w ten sposób nieuczciwych praktyk polegających na ubieganiu się o uzyskanie prawa ochronnego jedynie w celu uniemożliwienia nabycia prawa do znaku towarowego przez innych przedsiębiorców, zazwyczaj oferujących konkurencyjne produkty. "Ponadto, regulacja ta znajduje uzasadnienie także w zapobieżeniu zbędnemu obciążaniu rejestru znaków towarowych znakami, które nie spełniają swojej roli, skutkującemu wydłużeniem postępowania rejestracyjnego i utrudniającym wybór marki podmiotom pragnącym zarejestrować znak towarowy."(K. Jasińska: [w]: Prawo własności przemysłowej. Komentarz, red. J. Sieńczyło-Chlabicz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2020, s. 1012). W wyroku z dnia 11.4.2018 r. (sygn. akt II GSK 1996/16), Naczelny Sąd Administracyjny zaakcentował, że: "celem instytucji stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy jest eliminowanie praw ochronnych na te oznaczenia, które nie są faktycznie używane w obrocie gospodarczym. Udzielenie ochrony na znak towarowy wiąże się bowiem z ustawowym obowiązkiem używania znaku towarowego do oznaczania towarów i usług, dla których znak ten uzyskał prawo ochronne."

35 "Ważne powody" nieużywania znaku towarowego, o których mowa w treści art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., które mogą usprawiedliwiać nieużywanie znaku towarowego przez uprawnionego, stanowią wyjątek od zasady, która nakłada na uprawionego obowiązek jego używania w sposób rzeczywisty w obrocie gospodarczym. Podkreślić trzeba, iż ustawa – Prawo własności przemysłowej nie wskazuje, nawet w sposób przykładowy okoliczności, które usprawiedliwiają nieużywanie znaku towarowego w obrocie. W doktrynie i judykaturze przyjmuje się, iż są to istotne przyczyny natury faktycznej lub prawnej, "nieobciążające" uprawnionego, którym nie można przypisać niedbałości, niezaradności uprawnionego. Są to zdarzenia niezależne od woli uprawnionego do znaku towarowego. W tym pojęciu mieszczą się zatem wydarzenia wyjątkowe i nagłe, noszące cechy siły wyższej, a więc takie, których nie da się przewidzieć, ani im zapobiec. (por. wyrok NSA z 29 listopada 2016 r. , sygn. akt II GSK 919/15). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 14 grudnia 2010 r. (sygn. akt II GSK 1088/09), iż : "Nie można również podzielić stanowiska skarżącej, że ważnym powodem nieużywania znaku była sprawa o unieważnienie jego rejestracji. Do ważnych powodów można zaliczyć przeszkody natury faktycznej i prawnej. Jak słusznie podnosił Urząd Patentowy mogą stanowić je zdarzenia zewnętrzne o charakterze siły wyższej niemożliwe do przewidzenia i zapobieżenia. Nie można za takie uznać okoliczności związanych ze zwykłym ryzykiem gospodarczym, które dotyczy bieżącej działalności każdego przedsiębiorcy. Jak zasadnie uznała judykatura przeszkodą natury prawnej, uniemożliwiającą używanie znaku towarowego, może być na przykład indywidualny akt administracyjny wprowadzający zakaz używania znaku (por. wyrok NSA z 20 września 2007 r. w sprawie II GSK 127/07). Takiego aktu jednak w przedmiotowej sprawie nie było, dlatego J. nadal przysługiwało prawo ochronne do posiadanego znaku towarowego, a fakt toczącego się postępowania administracyjnego sam przez się nie uzasadniał nieużywania posiadanego znaku przez J., tym bardziej, że powinna się liczyć z żądaniem jego wygaszenia. Konieczność powstrzymywania się przez J. od używania znaku przez czas trwania postępowania o jego unieważnienie nie wynika z przepisów ustawy Prawo własności przemysłowej, przeciwnie, zgodnie z art. 153 ust. 1 p.w.p., dopóki prawo ochronne do znaku towarowego skarżącej przysługiwało, dopóty miała ona wyłączne prawo używania tego znaku. Zatem Sąd I instancji prawidłowo przyjął, iż: <>".(por. także: wyrok NSA z 4 marca 2020 r., sygn. akt II GSK 3616/17; wyrok NSA z 21 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 2790/15). Także argumenty skarżącej kasacyjnie dotyczące długotrwałości postępowań przed organem i sądami w sprawach sporów między wnioskodawcą i uprawnioną nie mogą być argumentami usprawiedliwiającymi nieużywanie przedmiotowego znaku towarowego zgodnie z wymogami ustawowymi. Jeśli skarżąca kasacyjnie uważała, iż postępowania te toczą się w sposób przewlekły lub występuje sytuacja bezczynności organu lub sądu – przysługiwały jej odrębne środki prawne w postaci skarg na bezczynność lub przewlekłość organów i sądów.

36 Przenosząc te rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny podziela wykładnię art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. dokonaną w niniejszej sprawie przez Sąd I instancji, który zaaprobował stanowisko Urzędu Patentowego RP w tej kwestii.

37 W konsekwencji za niezasadne należy uznać zarzuty skargi kasacyjnej wyartykułowane w punkcie 1) petitum skargi kasacyjnej. Wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie w niniejszej sprawie Sąd I instancji nie naruszył art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., poprzez błędne oddalenie skargi. Sąd ten niewadliwie uznał, iż wydana w niniejszej sprawie decyzja Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej nie narusza prawa procesowego w stopniu istotnym, mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, ani prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

38 Z tych względów skargę kasacyjną w niniejszej sprawie jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw oddalono na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Powołane przepisy

Cytowane w

Cytowane w 3 orzeczeniach.

  1. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2024 r., II GSK 1218/21
  2. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2022 r., II GSK 904/19
  3. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2022 r., II GSK 1051/19