Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2019 r., II GSK 174/19
postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2019 r., II GSK 174/19Otwórz w aplikacji
Sentencja
1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej O. Sp. o.o. z siedzibą w K. (dawniej: A. Sp. z o.o. z siedzibą w K.) od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 września 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 1285/18 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
2 Postanowieniem z dnia 28 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (obecnie: O. Sp. o.o. z siedzibą w K.) - dalej: spółka, skarżąca - na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2018 r. w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy.
3 Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] maja 2018 r. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Urząd Patentowy, UP) udzielił prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny A., zgłoszony w dniu 28 lutego 2012 r. na rzecz wnioskodawcy P. B., P.-L. N. A. Spółka Cywilna, K., Polska.
4 W dniu 15 czerwcu 2018 r. (data nadania) spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Urzędu Patentowego. W treści skargi wskazała, że przystępuje do sprawy w charakterze uczestnika postępowania na zasadzie art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm. – dalej: k.p.a.) oraz art. 33 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – dalej: p.p.s.a.). W ocenie skarżącej udzielenie prawa ochronnego narusza prawa osobiste i majątkowe skarżącej, a złożenie wniosku o udzielenie prawa ochronnego zostało dokonane w złej wierze.
5 W odpowiedzi na skargę UP wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Organ podniósł, że stroną postępowania w sprawie uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji jest zgłaszający, a odwołując się do treści art. 248 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1410 ze zm. - dalej p.w.p.) wskazał, że jest to lex specialis wobec art. 50 § 1 p.p.s.a., gdyż ograniczenie pojęcia strony jedynie do zgłaszającego się wpływa na możliwość wnoszenia jedynie przez niego skargi do sądu administracyjnego a nie inne podmioty legitymujące się interesem prawnym.
6 WSA odrzucając skargę spółki stwierdził, że art. 50 § 1 p.p.s.a. kreuje nowy rodzaj interesu prawnego w prawie administracyjnym. Jego treścią jest uprawnienie do żądania przeprowadzenia przez sąd administracyjny kontroli zgodności z prawem danego aktu lub czynności organów administracji publicznej. Zakres podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie musi się zatem pokrywać z zakresem podmiotów mających status strony w postępowaniu administracyjnym. Podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego jest jedynie zgłaszający, a nie inne podmioty mające interes prawny. Zgodnie bowiem z art. 235 ust. 2 p.w.p. stroną w postępowaniu przed Urzędem Patentowym w sprawie uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji jest zgłaszający. W myśl zaś art. 248 p.w.p. na decyzje oraz postanowienia Urzędu Patentowego stronie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Norma zawarta w art. 248 p.w.p. stanowi zatem lex specialis wobec art. 50 § 1 p.p.s.a.
7 Wobec powyższego Sąd I instancji uznał, że skargę na decyzję z dnia 21 maja 2018 r. mogły wnieść B.P.oraz N.P.-L. (wspólnicy spółki cywilnej), nie zaś skarżąca. Zatem skarga spółki podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
8 Od powyższego postanowienia spółka wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną, żądając jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.
9 Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 33 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 p.p.s.a. w zw. z art. 50 § 1 p.p.s.a. polegające na błędnym przyjęciu, że skarżąca nie miała prawa złożenia skargi, w sytuacji kiedy takie uprawnienie posiadała.
10 Autor skargi kasacyjnej nie zgodził się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że art. 248 p.w.p. stanowi lex specialis wobec art. 50 § 1 p.p.s.a.
11 W odpowiedzi na skargę kasacyjną B. P. oraz N. P.L. wniosły o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
12 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
13 Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
14 Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji.
15 Nieusprawiedliwiony jest zarzut naruszenia art. 33 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 p.p.s.a. w zw. z art. 50 § 1 p.p.s.a.
16 Podkreślenia wymaga, że stosownie do art. 235 ust. 2 p.w.p. stroną w postępowaniu przed Urzędem Patentowym w sprawie uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji jest zgłaszający. Oznacza to, że ustawodawca sformułował tu normę specjalną (lex specialis), odstępując od ogólnych kryteriów przyznawania statusu strony w postępowaniu administracyjnym, sformułowanych w art. 28 k.p.a., a odnoszących się do legitymowania się przez dany podmiot interesem prawnym, wynikającym z norm prawa materialnego. Zatem w postępowaniu zgłoszeniowym przymiot strony przysługuje tylko zgłaszającemu, co wyraźnie wynika z art. 235 ust. 2 p.w.p., który jest przepisem lex specialis w stosunku do art. 28 k.p.a.
17 Stosownie zaś do art. 244 ust. 1 p.w.p. od decyzji Urzędu Patentowego stronie służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. Stronę należy rozumieć tutaj niewątpliwie w nawiązaniu do art. 235 ust. 2 p.w.p. Legitymacja do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ przysługuje zatem jedynie zgłaszającemu, a nie innym podmiotom.
18 Zatem podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego jest również jedynie zgłaszający, a nie inne podmioty mające interes prawny. W niniejszej sprawie należy uwzględnić treść art. 248 p.w.p. Stosownie do tego przepisu, na decyzje oraz postanowienia Urzędu Patentowego stronie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego i w tym przypadku pojęcie strony należy rozumieć z uwzględnieniem art. 235 ust. 2 p.w.p. Wynika stąd, że podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego jest zgłaszający, a nie inne podmioty mające interes prawny (por. wyrok NSA z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 904/15). Norma zawarta w art. 248 p.w.p. stanowi zatem wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej - lex specialis wobec art. 50 § 1 p.p.s.a. (por. też T. Kiełkowski, Strona i uczestnicy w postępowaniu patentowym, Przegląd Prawa Handlowego, nr 8/2005, s. 40-41).
19 Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie podziela pogląd reprezentowany w literaturze i orzecznictwie (por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2006 r., sygn. akt II GSK 227/06), że art. 50 § 1 p.p.s.a. kreuje nowy rodzaj interesu prawnego w prawie administracyjnym. Jego treścią jest uprawnienie do żądania przeprowadzenia przez sąd administracyjny kontroli zgodności z prawem danego aktu lub czynności organów administracji publicznej. Zakres podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie musi się zatem pokrywać z zakresem podmiotów mających status strony w postępowaniu administracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt II GSK 389/07).
20 Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że zgłaszającym, a zarazem stroną tego postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2018 r. - były B. P. i N. P.L., które złożyły podanie o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy A.. Zatem A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. nie miała przymiotu strony w postępowaniu zgłoszeniowym, gdzie stroną były B. P. i N. P.L. jako zgłaszające. W konsekwencji A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. nie miała legitymacji do wystąpienia ze skargą na ww. decyzję do WSA, zatem wniesienie skargi przez spółkę było w rozpoznawanej sprawie niedopuszczalne.
21 Wobec tego Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę spółki na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
22 Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
23 Odnosząc się do zgłoszonego wniosku pełnomocnika B. P. i N. P.L. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07 (ONSAiWSA 2008, Nr 3, poz. 42), wyjaśnił, iż przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Sądu I instancji kończące postępowanie w sprawie. Do wspomnianej kategorii należy postanowienie o odrzuceniu skargi.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 28
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 12
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 33 (§ 2)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 50 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 58 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 174
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 182 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 184
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 203
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 204
- Prawo własności przemysłowej, art. 235
- Prawo własności przemysłowej, art. 244
- Prawo własności przemysłowej, art. 248