Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2014 r., II GSK 1241/13

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2014 r., II GSK 1241/13

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała Sędziowie NSA Dariusz Dudra Maria Jagielska (spr.) Protokolant Anna Ważbińska-Dudzińska po rozpoznaniu w dniu 2 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 24 stycznia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 1993/12 w sprawie ze skargi P. W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 24 stycznia 2013 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1993/12 oddalił skargę P. W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] dotyczącą częściowej odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny KORPORCJA REMIX, zgłoszony 11 marca 2008 r.

3 Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia.

4 Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Urząd Patentowy RP, działając na podstawie art. 245 ust. 1 oraz art. 248 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.), dalej: p.w.p., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] stycznia 2011 r. odmawiającą P. W. udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny KORPORACJA REMIX w części dotyczącej towarów w klasie 25 (m.in. bielizna, bielizna damska) oraz usług w klasie 35 (sprzedaż promocyjna dla osób trzecich towarów zgłoszonych w klasie 25). Urząd uznał, że zgłoszony znak towarowy jest podobny w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. do znaków towarowych słowno-graficznych DESIGNERS REMIX COLLECTION nr CTM-002544021 i DESIGNERS REMIX COLLECTION nr IR-864301, zarejestrowanych z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz D. R. C. A/S w K., zarówno w warstwie wizualnej, fonetycznej oraz znaczeniowej, służy do oznaczania tych samych towarów w klasie 25 i tych samych usług w klasie 35, a w związku z tym istnieje ryzyko wprowadzenia odbiorów w błąd co do pochodzenia towarów i usług sygnowanych tym znakiem. Podobieństwo znaków wyraża się w tym, że jedynym elementem mającym zdolność odróżniającą w tych znakach jest wyraz "remix", a pozostałe mają charakter opisowy, czyli "korporacja", "designers" i collection". Organ podkreślił, że znaki oznaczają identyczne towary z klasy 25 i usługi z klasy 35, toteż funkcjonowanie na rynku tak podobnych oznaczeń może sugerować odbiorcom, że znak zgłoszony jest odmianą znaków zarejestrowanych, a taki stan mógłby budzić wśród odbiorców wątpliwości co do pochodzenia towarów, jak też mógłby skutkować konfliktem interesów.

5 W skardze do sądu administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji, skarżący podnosił m.in. naruszenie art. 242 ust. 2 p.w.p. wyjaśniając, że złożył wniosek o przedłużenie terminu do złożenia ekspertyzy, na co Urząd Patentowy nie udzielił odpowiedzi. Skarżącego nie powiadomiono też o prawie do zapoznania się z materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji.

6 Oddalając skargę WSA w W. szeroko uzasadnił prawidłowość decyzji Urzędu Patentowego w zakresie stwierdzenia, że zgłoszony przez skarżącego znak towarowy słowno-graficzny KORPORACJA REMIX jest podobny w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. do przeciwstawionych znaków towarowych słowno-graficznych DESIGNERS REMIX COLLECTION nr CTM-002544021 i DESIGNERS REMIX COLLECTION nr IR-864301, zarejestrowanych z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz D. R. C. A/S w K. W ocenie Sądu I instancji Urząd Patentowy trafnie wykazał, że porównywane znaki są prawnie podobne w warstwie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, służą do oznaczania tych samych towarów w klasie 25 i usług w klasie 35 co oznacza ryzyko wprowadzenia odbiorów w błąd co do pochodzenia towarów i usług sygnowanych tymi znakami.

7 Zdaniem Sądu I instancji skarżący niezasadnie zarzucił organowi naruszenie art. 242 ust. 2 p.w.p., z którego wynika, że w uzasadnionych przypadkach Urząd Patentowy może wyznaczyć odpowiednio dłuższy termin, nie krótszy od miesiąca, lecz nie więcej niż o 3 miesiące. Przepis ten nie odnosi się do przedłużenia terminu do dokonania określonej czynności, której to instytucji p.w.p. nie przewiduje, natomiast czynność może być dokonana w ciągu 2 miesięcy po upływie terminu wyznaczonego zgodnie z ust. 1 i 2, jeżeli przed jego upływem strona powiadomi Urząd Patentowy na piśmie o przyczynach niedotrzymania terminu, co jest równoznaczne z możliwością dokonania czynności w ciągu dodatkowych dwóch miesięcy i wynika z art. 242 ust. 3 ustawy.

8 Skarżący w piśmie z dnia [...] stycznia 2012 r. wniósł o przedłużenie terminu do przedłożenia ekspertyzy dotyczącej zgłoszonego znaku towarowego. Ustawa nie przewiduje takiej instytucji, więc Urząd zasadnie potraktował to pismo jako informację o przyczynach niedotrzymania terminu, dzięki czemu skarżący z mocy prawa uzyskał uprawnienie do złożenia stanowiska w terminie dodatkowych 2 miesięcy. Oznacza to, że skarżący dysponował odpowiednio długim czasem na przedłożenie ekspertyzy i miał zapewnioną możliwość wypowiedzenia się w sprawie. Jeżeli zaś skarżący uznał ekspertyzę za istotną dla rozstrzygnięcia sprawy, to mógł ją złożyć wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jak wynika z akt sprawy, mając na uwadze, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący powołał się na ekspertyzę, którą chciałby przedłożyć przed wydaniem decyzji, Urząd Patentowy pismem z dnia [...] listopada 2011 r. wyznaczył na podstawie art. 242 ust. 1 p.w.p. dodatkowy termin na złożenie dodatkowych dowodów lub złożenie dodatkowych pisemnych wyjaśnień, pouczając równocześnie o możliwości zawieszenia postępowania na wniosek w sytuacji, gdy dostarczenie ekspertyzy okazałoby się w wyznaczonym terminie niemożliwe. Sąd równocześnie pokreślił, że ocena przesłanek rejestracyjnych zgłoszonego znaku towarowego należy do ekspertów Urzędu Patentowego.

9 W braku naruszeń prawa materialnego i procesowego, czyli art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej: k.p.a. WSA uznał kontrolowane decyzje za zgodne z prawem.

10 Skargą kasacyjną P. W. domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

11 Wnoszący skargę kasacyjną zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

12 1. art. 7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie przez Urząd Patentowy, gdyż uchylił się on od podjęcia czynności mogących wyjaśnić wszelkie aspekty przedmiotowej sprawy, co mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy;

13 2. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie przez Urząd Patentowy, gdyż w razie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przez Urząd Patentowy zmianie mogła ulec interpretacja całościowa przedmiotowego znaku, a tym samym nie doszłoby do częściowej odmowy udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowy znak;

14 3. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie przez Urząd Patentowy poprzez brak odniesienia się do przyczyn nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu, a tym samym do nieuwzględnienia ekspertyzy, o którą starał się wnioskodawca i która mogła rzucić nowe światło na całą sprawę i przesądzić o innym rozstrzygnięciu sprawy;

15 4. art. 242 ust. 2 p.w.p. poprzez jego niezastosowanie przez Urząd Patentowy, co uniemożliwiło wnioskodawcy dostarczenie właściwej ekspertyzy, która mogła zmienić decyzję Urzędu.

16 Uzasadniając zarzuty kasacyjne skarżący stwierdził, że Urząd Patentowy nie uwzględnił, a nawet całkowicie pominął dowód z ekspertyzy dotyczącej zgłoszonego przez niego znaku towarowego KORPORACJA REMIX. Jedynym powodem tego postępowania Urzędu była konieczność długiego oczekiwania na tę ekspertyzę, co jest sprzeczne z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Gdyby Urząd zastosował art. 242 ust. 2 p.w.p. i wyznaczył odpowiednio dłuższy termin na przedłożenie ekspertyzy decyzja mogłaby być inna. Sąd I instancji uznał działanie organu za prawidłowe, czym dopuścił się naruszenia prawa i z tego powodu zaskarżony wyrok powinien zostać uchylony.

17 Urząd Patentowy nie skorzystał z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

18 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

19 Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.

20 Na wstępie należy zauważyć, że stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. zakres kontroli kasacyjnej wyznacza składający skargę kasacyjną, wskazując podstawy zaskarżenia i formułując w ich ramach określone zarzuty (art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a.), a także uzasadniając je (art. 176 p.p.s.a.). Sąd kasacyjny nie może podjąć kontroli zaskarżonego wyroku w obszarze nieobjętym skargą kasacyjną, a z urzędu może wziąć pod uwagę jedynie nieważność postępowania, która w niniejszej sprawie nie wstępuje.

21 Zaskarżonym wyrokiem Sąd I instancji uznał za zgodną z prawem decyzję, którą, powołując się na art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., ostatecznie odmówiono skarżącemu udzielenia prawa ochronnego na zgłoszony przez niego znak towarowy słowno-graficzny KORPORACJA REMIX. Odmowa była częściowa i dotyczyła towarów z klasy 25 i 35.

22 Skarga kasacyjna oparta została wyłącznie na zarzutach naruszenia prawa procesowego, którego to naruszenia skarżący kasacyjnie upatruje przede wszystkim w braku wyznaczenia przez organ w trybie art. 242 ust. 2 p.w.p. dłuższego, niż pierwotnie wyznaczony, terminu dla umożliwienia skarżącemu złożenia ekspertyzy, która jego zdaniem, mogła zmienić stanowisko Urzędu Patentowego.

23 Należy jedynie dla porządku zauważyć, że niedoskonałość skargi kasacyjnej polegająca na braku powiązania zarzutów naruszenia wskazanych wyżej przepisów ze stosowanymi przez sądy administracyjne przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie stanowi przeszkody dla rozważenia przez sąd kasacyjny ich zasadności, o czym przesądziła wydana w dniu 26 października 2009 r., podjęta w pełnym składzie, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt I OPS 10/09, publik. ONSAiWSA z 2010 r. nr 1, poz. 1).

24 Odnosząc się zatem do podstawowego zarzutu skargi kasacyjnej jakim jest naruszenie art. 242 ust. 2 p.w.p., skutkujące, zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, naruszeniem wskazanych w tej skardze przepisów postępowania administracyjnego, zarzut uznać należy za całkowicie chybiony. Przepis ten stanowiący, że w uzasadnionych wypadkach Urząd Patentowy wyznacza odpowiednio dłuższy termin, o którym mowa w ust. 1, lecz nie dłużej niż 3 miesiące, powiązany jest treściowo z przepisem, do którego się odwołuje. Związek ten wyraża się prawem organu wyznaczenia stronie, w toku prowadzonego postępowania związanego z rozpatrywaniem zgłoszeń wskazanych w ust. 1 art. 242 p.w.p., terminu do dokonania określonej czynności. Termin ten w zależności od miejsca pobytu/siedziby strony może wynosić 1 miesiąc lub 2 miesiące (ust. 1) lub może być – w uzasadnionych wypadkach – dłuższy, jednak nie więcej niż o 3 miesiące (ust. 2). Oznacza to, że termin ustalony na podstawie art. 242 ust. 2 może wynosić odpowiednio – maksymalnie 4 lub 5 miesięcy. Przepis ten nie stanowi o przedłużeniu pierwotnie wyznaczonego terminu, jak przyjmuje wnoszący skargę kasacyjną, lecz stanowi o dopuszczalności wyznaczenia terminu do dokonania wnioskowanej czynności dłuższego, niż określony w ust. 1 tego artykułu. Skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym sformułował – niejednoznacznie zresztą – wniosek o wyznaczenie mu terminu do złożenia oczekiwanej przez niego ekspertyzy, nie domagał się wyznaczenia go w sposób, który uwzględniłby czas oczekiwania na ten dokument. Nie może zatem dziwić, że termin wyznaczony przez organ znalazł podstawę w art. 242 ust. 1 p.w.p., przy czym, jak trafnie zauważył Sąd I instancji, termin ten nie mógł ulec przedłużeniu na podstawie art. 242 ust. 2 p.w.p., a jedynie, na podstawie art. 242 ust. 3 cyt. ustawy i w oparciu o wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2012 r., a więc bez potrzeby wyznaczania takiego dłuższego terminu przez organ, wnioskowana czynność mogła zostać dokonana w ciągu 2 miesięcy po upływie wyznaczonego na podstawie art. 242 ust. 1 p.w.p. 1-miesięcznego terminu. Zgodzić się należy z Sądem I instancji, że Urząd Patentowy prawidłowo potraktował wniosek o przedłużenie terminu jako zawiadomienie o przyczynach niedotrzymania terminu pierwotnie wyznaczonego, tym bardziej że jak pokazuje treść złożonego przez skarżącego pisma odpowiada ono warunkom zawiadomienia, o którym mowa w art. 242 ust. 3 p.w.p.

25 W sprawie nie jest sporne, że w toku postępowania odwoławczego ekspertyza ostatecznie nie została złożona. Nie jest też sporne, że organ nie naruszył art. 242 ust. 3 cyt. ustawy poprzez niedotrzymanie należnego skarżącemu dodatkowego 2-miesiecznęgo terminu i wydanie decyzji ostatecznej przed jego upływem. Na marginesie jedynie zauważyć można, że zaskarżona decyzja wydana została po upływie 6 miesięcy od złożonego przez skarżącego "wniosku o przedłużenie terminu".

26 W tym stanie rzeczy brak było podstaw do twierdzenia, że naruszona została norma art. 242 ust. 2 p.w.p., co spowodować miało naruszenie art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., a tym bardziej nie można było przyjąć, że mogło mieć to wpływ na wynik sprawy.

27 Dodatkowo, w związku z wnioskiem o zawieszenie postępowania względnie jego odroczenie, wyjaśnić należy, że w sprawie nie zachodziła podstawa do zawieszenia postępowania na zasadzie art. 125 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Podobnie nie było podstaw do odroczenia rozprawy na podstawie art. 109 p.p.s.a. Skarżący był reprezentowany przez pełnomocnika, który został prawidłowo powiadomiony o rozprawie, a treść pełnomocnictwa nie wskazuje na żadne ograniczenia w reprezentowaniu skarżącego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Niemożność skontaktowania się pełnomocnika z jego mocodawcą nie wstrzymuje postępowania sądowoadministracyjnego, tym bardziej że co do zasady obecność stron nie jest obowiązkowa (art. 107 p.p.s.a.).

28 Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.