Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2013 r., II FZ 194/13

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2013 r., II FZ 194/13

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 11 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Wr 1346/12 w zakresie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 5 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, to jest zwolnić od obowiązku poniesienia wpisu sądowego od skargi w kwocie przekraczającej 100 zł (słownie: sto złotych).

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 11 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Wr 1346/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 5 września 2012 r. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych.

3 W uzasadnieniu Sąd wskazał na rozbieżności między wymienionymi przez stronę wydatkami a deklarowanymi przez nią wpływami finansowymi. Dokonując ich szczegółowej analizy Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała, iż nie dysponuje kwotą mogącą pokryć koszty wszczętego postępowania lub nie jest w stanie ich zgromadzić lub uzyskać w drodze zaciągnięcia kredytu w ramach limitu dostępnej linii kredytowej.

4 W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wskazała, że jej podstawowe koszty wynoszą 4.281,23 zł. Nie posiada jednak takich dochodów i dlatego też jej zadłużenie z tytułu czynszu, opłat za energię, telewizję i innych podstawowych rachunków stale rośnie. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi obecnie 7.260,66 zł. Wskazała, że pomoc rodziców polegała na pomocy w spłacie kredytu, jednak jej ojciec trafił do szpitala i teraz jego zdrowie i wydatki z tym związane są ważniejsze, a więc nie spłaciła kolejnej raty. Konto bankowe strony zostało zajęte, a karta kredytowa zablokowana. Już nie ma limitu 26.000 ani żadnych środków na koncie. Strona stwierdziła, że składając wyciąg z rachunku bankowego, nie wpisywała tam żadnych adnotacji - wszelkie zakreślenia i interpretacja danych została dokonana przez pracowników Sądu. Wskazała, że jej wpłaty własne to pieniądze od rodziców. Reszta to wpływy z Allegro i alimenty. Skarżąca przyznała, że jest wspólnikiem K. Sp. z o. o. Prezesem Zarządu jest jej były mąż i jego nowa żona, którzy zrobili wszystko żeby cały majątek spółki wyprowadzić do kolejnych spółek bez walnego zgromadzenia, bez informowania wspólnika, o czym wielokrotnie strona informowałam KRS. Podniosła, że jest wspólnikiem spółki, która nic nie posiada i nie ma z tego tytułu żadnych dochodów.

5 Skarżąca stwierdziła, że nie posiada żadnego dochodu. Ma zasądzone na siebie i dzieci alimenty, których nie otrzymuje w należnej wysokości, Nie wydatkuje pomocy rodziców na dobra luksusowe, lecz na to co niezbędne, a posiadane mieszkanie zostało nabyte w innej sytuacji, poza tym to jedyny dach nad głową, Komornik wszczął egzekucję z tytułu alimentów dnia 16 stycznia 2013 r., lecz do tej pory strona nic nie otrzymała – jako dowód dołączyła ksero pisma. Konto bankowe strony jest zajęte, więc nie ma jak zapłacić, a Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął egzekucję z tytułu należnego podatku.

6 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 – zwanej dalej "p.p.s.a."), osobie fizycznej prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Sąd nie jest związany zakresem żądania wskazanym we wniosku o przyznanie prawa pomocy.

8 Wykazanie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, z punktu widzenia treści art. 246 § 1 p.p.s.a., należy do obowiązku podmiotu ubiegającego się o przyznanie tego prawa. Strona ma zatem obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania lub ich części albo, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie tych kosztów. Sąd natomiast rozpoznając wniosek zobowiązany jest wskazać z jakich względów uznał, że żądanie strony zasługuje bądź nie zasługuje na uwzględnienie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy z jednej strony uwzględnić wysokość kosztów postępowania, jakie strona musi ponieść, a z drugiej jej sytuację finansową, na którą składają się przede wszystkim uzyskiwane przez stronę dochody.

9 Należy stwierdzić, że wprawdzie sytuacja majątkowa skarżącej nie spełnia przesłanek przyznania stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, to jednak zestawiając wysokość kosztów sądowych w rozpoznawanej sprawie z wielkością miesięcznego dochodu strony oraz wydatkami należy stwierdzić, że uiszczenie wpisu od skargi w kwocie powyżej 100 zł mogłoby wiązać się z uszczerbkiem koniecznego utrzymania strony oraz jej rodziny, o czym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

10 Skarżąca spełnia tym samym przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od wpisu od skargi.

11 Wskazując na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 188 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 tej ustawy, orzekł jak w sentencji.