Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2016 r., II FSK 371/16

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2016 r., II FSK 371/16

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Anna Dumas po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 2112/15 w sprawie ze skargi M. K. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia 12 maja 2015 r., ... w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 r. postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 II FSK 371/16

UZASADNIENIE

3 Postanowieniem z dnia 15 września 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 2112/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. K. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia 12 maja 2015 r. w przedmiocie wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 r.

4 Z uzasadnienia postanowienia Sądu pierwszej instancji wynika, że ww. postanowieniem z dnia 12 maja 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wszczął wobec skarżącego postępowanie podatkowe.

5 Pismem z dnia 12 maja 2015 r. skarżący wniósł wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w którym zarzucił wydanie ww. postanowienia bez podstawy prawnej, przed zakończeniem postępowania kontrolnego.

6 W piśmie z dnia 25 czerwca 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wskazał na zasadność wszczęcia postępowania podatkowego.

7 Pismem z dnia 1 lipca 2015 r. skarżący wniósł skargę na ww. postanowienie organu, wnosząc o jego uchylenie.

8 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

9 W zaskarżonym postanowieniu WSA w Warszawie podniósł, że zaskarżone przez skarżącego postanowienie nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, nie rozstrzyga sprawy co do istoty, a na gruncie Ordynacji podatkowej nie przysługuje na nie środek zaskarżenia. Mając więc na uwadze art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Sąd uznał, że na postanowienie w przedmiocie wszczęcia postępowania podatkowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, dlatego też podlegała ona odrzuceniu.

10 W skardze kasacyjnej wywiedzionej od tego postanowienia skarżący zaskarżył je w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do dalszego prowadzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wg norm przepisanych, zarzucając:

11 1. naruszenie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie, to jest uznanie braku przedmiotowej właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania skargi, w sytuacji kiedy na taką właściwość wskazuje art. 3 § 2 pkt 4 p.ps.a.;

12 2. naruszenie art. 3 § 2 pkt 2 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie wynikające z błędnego ustaleniu stanu faktycznego sprawy;

13 3. naruszenie art. 3 § 2 pkt 4 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie wynikające z błędnego ustaleniu stanu faktycznego sprawy.

14 W odpowiedzi na wezwanie WSA w Warszawie z dnia 29 października 2015 r. skarżący złożył wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

15 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

16 Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

17 W myśl art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Skarżone postanowienie nie spełnia żadnej z tych przesłanek. Nie służy na nie zażalenie, nie tylko nie kończy postępowania, a wszczyna je, nie rozstrzyga też sprawy co do istoty. Pełnomocnik skarżącego podziela pogląd, że na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. nie można zaskarżyć postanowienia wszczynającego postępowanie na mocy art. 165 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm. – powoływanej dalej jako "O.p."). Pełnomocnik utrzymuje jednak, że postanowienie takie można skarżyć na mocy art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

18 W myśl art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym w niniejszej sprawie (postępowanie wszczęto przed dniem 15 sierpnia 2015 r.) kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

19 W punktach 1-3 omawianego artykułu (w brzmieniu znajdującym zastosowanie do spraw wszczętych przed 15 sierpnia 2015 r.) wymieniono: decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

20 Jak wskazuje się w piśmiennictwie, w ramach omawianego artykułu, zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlega wyłącznie akt lub czynność niemający charakteru decyzji lub postanowienia (por. J. Drachal [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, wyd. 3, Warszawa 2015, Wydawnictwo C. H. Beck, s. 62).

21 Zgodnie z art. 165 § 2 O.p. wszczęcie postępowania z urzędu następuje w formie postanowienia.

22 Tym samym, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nie można wnosić, że obejmuje on swoim zakresem postanowienie, o którym mowa w art. 165 § 2 O.p. Dodać można, że strona może bronić się przed bezzasadnym wszczęciem postępowania z urzędu składając od decyzji wydanej w tym postępowaniu odwołanie, a następnie środki zaskarżenia na drodze nadzwyczajnego postępowania podatkowego bądź postępowania przed sądem administracyjnym (B. Adamiak, Ordynacja Podatkowa. Komentarz 2014., red. B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Wrocław 2014, Oficyna Wydawnicza "UNIMEX", s. 787-788).

23 Odnosząc się do wniosku autora skargi kasacyjnej o jej rozpoznanie na rozprawie, stwierdzić należy, że art. 176 § 2 p.p.s.a., w związku z którym WSA w Warszawie wystosował w stosunku do skarżącego wezwanie do złożenia wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy, nie miał zastosowania w niniejszej sprawie, a to ze względu na to, że przepis ten nie ma zastosowania do postępowań sądowych wszczętych przed 15 sierpnia 2015 r. Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny władny był do orzeczenia w sprawie na podstawie art. 182 § 1 p.p.s.a., określającego, że skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie NSA może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym (por. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2713/15, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl).

24 W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną stosownie do art. 184 oraz art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a.