Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 2014 r., II FSK 1314/12

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 2014 r., II FSK 1314/12

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia WSA del. Andrzej Jagiełło, Protokolant Katarzyna Domańska, po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. [...] S.A. z siedzibą w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 1 lutego 2012 r. sygn. akt III SA/Po 621/11 w sprawie ze skargi P. [...] S.A. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 8 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r. oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 1. Zaskarżonym wyrokiem z 1 lutego 2012 r., III SA/Po 621/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę P. [...] S.A. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z 8 kwietnia 2011 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r. Podstawę prawną wyroku stanowił art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej Ppsa.

3 Jak zauważono w motywach orzeczenia, zaskarżoną decyzją Kolegium utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta W., w której organ ten ustalił, że spółka jest właścicielem nieruchomości gruntowych położonych na terenie miejscowości W., na których realizuje inwestycję polegającą na budowie domów mieszkalnych jednorodzinnych przeznaczonych do zbycia. Działki, z których składa się przedmiotowa nieruchomość, oznaczone są symbolami Bp, tj. traktowane są jako zurbanizowane tereny niezabudowane. W tym stanie rzeczy organy uznały, że przedmiotowe grunty są związane z prowadzoną przez spółkę działalnością gospodarczą. Jednocześnie, wobec niezakończenia wskazanej inwestycji a ponadto nieprzekwalifikowania ww. gruntów na mieszkaniowe, nie mogą być one traktowane jako związane z budynkami mieszkaniowymi (i opodatkowane stosowną stawką).

4 Niezależnie od powyższego Kolegium uznało, że wadliwe były doręczenia dokonywane bezpośrednio stronie a nie pełnomocnikowi po 15 października 2010 r. Stwierdzono jednak, że uchybienia te nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż po ww. dacie organ pierwszej instancji nie podejmował czynności dowodowych, przy których realizacji powinien umożliwić stronie udział. Także błędne skierowanie przez Burmistrza postanowienia wyznaczającego stronie termin do zapoznania się z materiałem postępowania nie pozbawiło spółki możliwości udziału w postępowaniu, ponieważ Kolegium ponowiło wyznaczenie tego terminu w postępowaniu odwoławczym, kierując je do pełnomocnika. Ponadto błędne skierowanie decyzji pierwszoinstancyjnej do strony zamiast do pełnomocnika również nie pozbawiło strony możliwości obrony jej praw, skoro odwołanie zostało złożone w terminie. W ocenie Kolegium, w przedmiotowej sprawie nie ma potrzeby uzupełnienia postępowania w znacznej części lub jego przeprowadzenia w całości; materiał dowodowy zawiera wszelkie niezbędne dowody pozwalające na rozstrzygnięcie sprawy, a spór sprowadza się do oceny prawnej niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego.

5 2. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego spółka wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, kwestionując stanowisko organu odwoławczego tak co do zapewnienia stronie możliwości udziału w postępowaniu, jak również odnośnie do opodatkowania przedmiotowej nieruchomości jako związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

6 3. W zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji stwierdził, że trafnie organ odwoławczy wskazał, że po dniu 15 października 2010 r. Burmistrz nie podejmował czynności dowodowych, przy których realizacji powinien umożliwić stronie udział. Za zasadną Sąd uznał również argumentację Kolegium, że pomimo, iż organ pierwszej instancji doręczając stronie postanowienie wyznaczające jej siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie pominął jej pełnomocnika, spółka nie została pozbawiona możliwości brania udziału w sprawie, gdyż Kolegium ponowiło wyznaczenie tego terminu kierując do pełnomocnika zawiadomienie z 10 marca 2011 r. Powyższe przyznał sam pełnomocnik na rozprawie stwierdzając, że w toku postępowania odwoławczego miał możliwość zapoznania się z aktami sprawy, ale nie uzupełniał materiału dowodowego w żadnym zakresie. Słusznie ponadto Kolegium zauważyło, że błędne skierowanie decyzji pierwszoinstancyjnej do strony, zamiast do pełnomocnika, nie pozbawiło spółki możliwości obrony jej praw, skoro odwołanie zostało złożone w terminie. W rezultacie, jakkolwiek w rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji naruszył art. 145 § 2, art. 123 § 1 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, to jednak uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, skutkującego koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa.

7 Niezależnie od powyższego za prawidłowe Sąd uznał również merytoryczne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Organy podatkowe zasadnie uznały, że grunty będące własnością spółki podlegają opodatkowaniu według stawki jak dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą.

8 4. W skardze kasacyjnej od ww. wyroku spółka wniosła o jego zmianę poprzez uchylenie decyzji Kolegium, a ewentualnie o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Ww. wnioski oparto na zarzutach naruszenia przepisów postępowania, tj. na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 Ppsa, a to:

9 1) błędnej interpretacji stanu faktycznego sprawy i doręczeń dokonywanych przez organ pierwszej instancji – naruszenie art. 40 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 137 § 1 w zw. z art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej,

10 2) błędnego przyjęcia przez Sąd pierwszej instancji, że strona nie została pozbawiona możliwości obrony swoich praw pomimo pominięcia w postępowaniu ustanowionego pełnomocnika.

11 Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

12 5. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną stwierdził, że jest ona obarczona istotnymi wadami konstrukcyjnymi. Uchybienia te są na tyle poważne, że uniemożliwiają odniesienie się do istoty zagadnienia będącego przedmiotem sporu.

13 Przede wszystkim zarzut sformułowany w pkt 2 osnowy skargi kasacyjnej nie zawiera powołania żadnego przepisu prawa. Tymczasem przytoczenie podstaw kasacyjnych w rozumieniu art. 176 Ppsa oznacza wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego naruszonych przez Sąd wojewódzki (por. post. NSA z 8 marca 2004 r., FSK 41/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 9). Nie może być więc uznane za podstawę kasacyjną w ujęciu wspomnianego unormowania (w zw. z art. 174 pkt 2 Ppsa) ogólnikowe twierdzenie o naruszeniu przepisów postępowania poprzez "przyjęcie, że strona nie została pozbawiona możliwości obrony swoich praw pomimo pominięcia w postępowaniu ustanowionego pełnomocnika".

14 Po drugie, nie może stanowić skutecznej podstawy kasacyjnej w niniejszej sprawie zarzut naruszenia art. 40 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał, że organy podatkowe procedują na podstawie przepisów postępowania podatkowego zawartych w dziale IV Ordynacji podatkowej; strona powołuje zresztą również odpowiednik ww. przepisu, tj. art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej. W związku z powyższym ww. przepis Kodeksu postępowania administracyjnego nie mógł zostać naruszony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, gdyż z uwagi na to, że nie był stosowany przez organy podatkowe, jego zastosowanie nie stanowiło też przedmiotu oceny Sądu (por. np. wyrok NSA z 20 marca 2013 r., I FSK 450/12, CBOSA).

15 Wreszcie po trzecie, zarzuty naruszenia art. 137 § 1 w zw. z art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej nie zostały stosownie uzasadnione. Uzasadnienie skargi kasacyjnej nie zostało przyporządkowane odpowiednio do wskazanych w petitum podstaw kasacyjnych, jednakże wynika z niego (s. 3-4), że motywy środka odwoławczego strona wiąże zasadniczo z ww. art. 40 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Do tego przepisu odnoszą się tak wywody strony, jak i przywołane orzecznictwo, które z przyczyn wyżej wskazanych nie wymagają merytorycznego komentarza. Uznać więc należy, że brak jest motywów zarzutu naruszenia ww. przepisów Ordynacji podatkowej. Natomiast brak zawarcia w środku odwoławczym jakiegokolwiek uzasadnienia omawianej części podstawy zaskarżenia wyklucza jej rozważenie, a to z uwagi na związanie granicami skargi kasacyjnej, stosownie do art. 183 § 1 Ppsa (zob. np. wyrok NSA z dnia 20 września 2007 r., II FSK 999/06, CBOSA).

16 Z tych powodów należało orzec jak w sentencji, stosownie do art. 184 Ppsa.