Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2022 r., III OSK 885/21

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2022 r., III OSK 885/21

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 640/18 w sprawie ze skargi H. G. na uchwałę Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 1 marca 2018 r. nr LXII/1703/2018 w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r. I. oddala skargę kasacyjną, II. zasądza od H. G. na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny z Warszawie zaskarżonym wyrokiem z dnia

3 15 listopada 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 640/18, po rozpoznaniu skargi H. G. (dalej jako skarżąca) na uchwałę Rady Miasta Stołecznego Warszawy z

4 dnia 1 marca 2018 r. nr LXII/1703/2018 w przedmiocie stwierdzenia nieważności

5 uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r., oddalił skargę w zakresie w jakim zaskarżona uchwała stwierdza nieważność uchwały Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r. nr XLVII/167/2017 oraz uchwały Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r. nr XLVII/168/2017 (punkt 1) oraz odrzucił skargę w pozostałym zakresie (punkt 2).

6 Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco:

7 Rada m.st. Warszawy uchwałą z dnia 1 marca 2018 r. nr LXII/1703/2018, na podstawie § 64 ust. 3 w związku z ust. 1 i § 62 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy, stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 14 stycznia 2010 r. nr LXX/2182/2010 w sprawie nadania statutów dzielnicom miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r. poz. 420 i 11794) zwanego dalej w skrócie Statutem Dzielnicy Bemowo, w związku z art. 35 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia

8 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1875) zwanej dalej w skrócie u.s.g. w § 1 stwierdziła nieważność uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r.:

9 1) nr XLVII/167/2017 - w sprawie odwołania Przewodniczącego Rady Dzielnicy

10 Bemowo m. st. Warszawy;

11 2) nr XLVII/168/2017 - w sprawie wyboru Przewodniczącego Rady Dzielnicy Bemowo m. st. Warszawy;

12 3) nr XLVII/169/2017 - w sprawie odwołania Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy Bemowo m. st. Warszawy;

13 4) nr XLVII/170/2017 - w sprawie wyboru Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy Bemowo m. st. Warszawy;

14 5) nr XLVII/171/2017 - w sprawie wyboru Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy Bemowo m. st. Warszawy.

15 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą uchwałę H. G., podnosząc zarzuty naruszenia § 64 ust. 3 w związku z ust. 1 i § 62 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo w związku z art. 35 ust. 3 pkt

16 5 u.s.g. poprzez bezpodstawne zastosowanie rozstrzygnięcia nadzorczego względem zgodnych z prawem uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy, wniosła o stwierdzenie nieważności ww. uchwały oraz zasądzenie zwrotu kosztów

17 postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych, a także o przeprowadzenie dowodów z dokumentów, obejmujących

18 m.in. uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r., zaskarżonej uchwały Rady m.st. Warszawy nr LXII/1703/2018 oraz protokołu nr XLVII/2017 z sesji z dnia 14 listopada 2017 r.

19 W uzasadnieniu skargi podkreślono, że skarżąca jest radną Dzielnicy Bemowo, wybraną w dniu 14 listopada 2017 r. na Przewodniczącą Rady po uprzednim

20 odwołaniu z tej funkcji radnego M. C.. Wobec powyższego w oczywisty sposób posiada ona interes prawny w zaskarżeniu uchwały nadzorczej Rady m.st. Warszawy podważającej to rozstrzygniecie, co w efekcie sprowadza się do

21 pozbawienia jej możliwości sprawowania funkcji, na którą została legalnie wybrana.

22 Skarżąca wyjaśniła, że w dniu 14 listopada 2017 r. natychmiast po otwarciu sesji XLVII/2017 przewidującej w porządku m.in. odwołanie Przewodniczącego Rady, pełniący tę funkcję radny M. C. ogłosił przerwę (nie precyzując czy w obradach czy w sesji) do dnia 14 lutego 2018 r. bez wskazania godziny wznowienia.

23 Po tym fakcie, część radnych opuściła miejsce posiedzenia. Jednakże najstarsza wiekiem radna W. S. przejęła prowadzenie dalszych obrad stwierdzając, że zarządzenie przerwy było nieskuteczne, a wymóg kworum z § 19

24 ust. 7 Statutu Dzielnicy Bemowo jest spełniony. Pod przewodnictwem ww. radnej Rada Dzielnicy Bemowo podjęła uchwały: nr XLVII/167/2017 i nr XLVIl/168/2017 - w sprawie wyboru H. G. na funkcję Przewodniczącej Rady Dzielnicy Bemowo m. st. Warszawy. Następnie Rada Dzielnicy Bemowo działając już pod przewodnictwem

25 nowo wybranej Przewodniczącej podjęła uchwały: nr XLVII/169/2017;

26 nr XLVII/170/2017 i nr XLVII/171/2017. Wskazane uchwały były podejmowane każdorazowo w głosowaniach tajnych, większością 14 głosów "za" z ustawowej liczby 25 radnych.

27 W ocenie skarżącej nie ulega wątpliwości, że w dniu 14 listopada 2017 r. na prawidłowo zwołanej sesji, wolą większości radnych było podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie zmiany składu osobowego Prezydium Rady, a ogłoszenie przez odwoływanego Przewodniczącego M. C. natychmiast po otwarciu

28 obrad trzymiesięcznej przerwy do dnia 14 lutego 2018 r., zmierzało wyłącznie do zachowania stanowiska i zablokowania prac Rady. Takie działanie nie może

29 zasługiwać na ochronę i być uznane za zgodne z prawem, dlatego też większość radnych procedowała dalej, podejmując uchwały zgodnie z porządkiem obrad. Żadne zachowanie Przewodniczącego, zmierzające do uniemożliwienia jego odwołania a

30 więc zniweczenia ustawowej kompetencji Rady, nie może być skuteczne. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje fakt, czy i przez jaki okres po

31 rzekomym ogłoszeniu przerwy, na sali byli obecni M. C., jak również

32 kolejny "przewidziany do odwołania" Wiceprzewodniczący A. N., skoro odmawiali oni wykonywania obowiązków związanych z pełnionymi funkcjami. Taka obstrukcja w ściśle określonym, bezprawnym celu, jak również nieobecność innych wiceprzewodniczących zmusiła większość radnych do odpowiedniego zastosowania normy przewidzianej w § 17 ust. 3 Statutu Dzielnicy Bemowo, tj. przejęcia prowadzenia dalszych obrad przez najstarszą wiekiem radną.

33 W odpowiedzi na skargę Rada m.st. Warszawy wniosła o jej oddalenie stwierdzając, że zaskarżona uchwała odpowiada prawu.

34 Na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. Sąd pierwszej instancji przeprowadził dowód z protokołu sesji z dnia 14 listopada 2017 r. Nie uwzględnił wniosków dowodowych w pozostałym zakresie, w tym także zawartych przy piśmie skarżącej z dnia 5 listopada 2018 r.

35 Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarżąca posiada interes prawny w zaskarżeniu uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia

36 1 marca 2018 r. w zakresie w jakim stwierdza nieważność uchwały Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r. nr XLVII/167/2017 w sprawie odwołania Przewodniczącego Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy oraz uchwały Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r. nr XLVII/168/2017 w sprawie wyboru Przewodniczącej Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy,

37 jednakże tak zakreślona skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw w związku z czym podlegała oddaleniu. W pozostałym zakresie (tj. obejmującym § 1 pkt 3-5 zaskarżonej uchwały) skargę odrzucono z uwagi na brak interesu prawnego skarżącej do zaskarżenia aktu.

38 W motywach orzeczenia Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko Rady m.st. Warszawy, iż uchwały w wymienionym wyżej zakresie zostały podjęte przez Radę Dzielnicy Bemowo z istotnym naruszeniem § 17 ust. 2 i 3 Statutu Dzielnicy Bemowo.

39 Wyjaśniono, że Przewodniczący Rady Dzielnicy może zarządzić przerwę w obradach z własnej inicjatywy (§ 19 ust. 6 Statutu). Jednakże wówczas, gdy w

40 porządku obrad przewidziane jest głosowanie nad przyjęciem projektu uchwały w sprawie odwołania tegoż Przewodniczącego Rady Dzielnicy oraz odwołania Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy, zarządzenie przerwy – mające na celu w

41 istocie uniemożliwienie prowadzenia sesji – powinno być oceniane szczególnie rygorystycznie. W ocenie Sądu zarządzenie przerwy w obradach zmierzające do uniemożliwienia przeprowadzenia obrad zgodnie z wyznaczonym porządkiem, w tym głosowania w sprawie odwołania Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy, nie było skuteczne. Ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu XLVII sesji z 14 listopada 2017 r. (obejmującego otwarcie sesji i ogłoszenie przerwy) nie wynikają żadne względy, które uzasadniałyby zarządzenie przerwy w obradach przez Przewodniczącego Rady Dzielnicy.

42 Zauważono jednocześnie, iż w zaskarżonej uchwale organ nadzoru podał, że Przewodniczący Rady Dzielnicy "ogłosił przerwę w sesji", natomiast z załączonego do skargi protokołu wynika, że Przewodniczący "przerwał sesję". Przepisy Statutu

43 Dzielnicy Bemowo nie przewidują instytucji "przerwy w sesji", a jedynie przerwę w obradach i "przerwanie sesji" (§ 31 ust. 1 pkt 3 Statutu Dzielnicy Bemowo). Sąd stwierdził, że nawet gdyby traktować "ogłoszenie przerwy" przez Przewodniczącego jako w istocie "przerwanie sesji", co odnotowano w załączonym do skargi protokole, to Przewodniczący Rady Dzielnicy nie ma uprawnień do przerwania sesji z własnej inicjatywy (§ 19 ust. 6 Statutu Dzielnicy Bemowo). Zarządzenie przez Przewodniczącego Rady Dzielnicy Bemowo przerwy w obradach (mającej skutkować kontynuowaniem obrad w dniu 14 lutego 2018 r.) nie było skuteczne.

44 Wskazując na trafność stwierdzenia przez Radę m.st. Warszawy, iż przy podejmowaniu uchwał doszło do istotnego naruszenia § 17 ust. 2 i ust. 3 Statutu Dzielnicy Bemowo Sąd podniósł, iż sama okoliczność nieskutecznego zarządzenia przerwy w obradach przez Przewodniczącego Rady Dzielnicy, w sytuacji dalszej obecności Przewodniczącego Rady Dzielnicy w czasie obrad (nadto przy braku wezwania go przez radnych do dalszego prowadzenia obrad zgodnie z porządkiem),

45 nie stanowi podstawy do prowadzenia obrad przez najstarszego wiekiem radnego obecnego na sali tym bardziej, że w czasie obrad obecny był także Wiceprzewodniczący Rady. Prowadzenie obrad należy do wyłącznej kompetencji Przewodniczącego Rady. Zgodnie z art. 19 ust. 2 u.s.g. może on wyznaczyć do wykonywania swoich zadań wiceprzewodniczącego. W przypadku nieobecności przewodniczącego i niewyznaczenia wiceprzewodniczącego, zadania przewodniczącego wykonuje wiceprzewodniczący najstarszy wiekiem. Ustawa o samorządzie gminnym nie przewiduje w ogóle możliwości wypełniania obowiązków przewodniczącego przez najstarszego wiekiem radnego w sytuacji, gdy rada ma przewodniczącego i wiceprzewodniczących. Jedynie w przypadku, o którym mowa w art. 19 ust. 7 u.s.g. sesję rady gminy, do czasu wyboru przewodniczącego prowadzi najstarszy wiekiem radny obecny na sesji, który wyraził zgodę na prowadzenie sesji

46 (art. 19 ust. 8 u.s.g.). Tym bardziej w sytuacji, gdy w czasie obrad obecny jest zarówno Przewodniczący Rady Dzielnicy jak i Wiceprzewodniczący Rady Dzielnicy nie można mówić o uprawnieniu najstarszego wiekiem radnego obecnego na sali do prowadzenia obrad (§ 17 ust. 3 Statutu Dzielnicy Bemowo). Przesłanką podmiotowej dyslokacji

47 zadań przewodniczącego jest fakt jego nieobecności.

48 Zdaniem Sądu organ nadzoru prawidłowo stwierdził zatem, że uchwały podjęte przez Radę Dzielnicy w sytuacji, gdy jej obradami kieruje osoba nieuprawniona, są obarczone istotną wadą uzasadniającą ich unieważnienie. Z tego względu zasadnie Rada m.st. Warszawy stwierdziła nieważność uchwały Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy nr XLVII/167/2017 oraz nr XLVII/168/2017. Kwestia sposobu działania Przewodniczącego Rady Dzielnicy na otwartej sesji, która nie została zamknięta, jest odrębną kwestią, nie mającą wpływu na wynik niniejszej sprawy.

49 Nadmieniono przy tym, że stwierdzenie przez Radę m.st. Warszawy w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały naruszenia § 23 ust. 3 Statutu Dzielnicy Bemowo

50 nie zostało wykazane. Organ nie dokonał żadnych ustaleń w tym zakresie.

51 Okoliczność ta pozostaje więc bez wpływu na wynik sprawy.

52 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca, zaskarżając go w zakresie w jakim oddalono skargę na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 1 marca 2018 r. nr LXII/1703/2018 w sprawie stwierdzenia nieważności uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy, tj. w zakresie punktu 1 wyroku. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

53 I. naruszenie prawa materialnego:

54 1) art. 2 oraz art. 7 Konstytucji RP - poprzez ich niezastosowanie w sytuacji

55 zaistniałego w stanie faktycznym, niezasługującego na ochronę nadużycia uprawnień przez dotychczasowego Przewodniczącego Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy, który dla uniknięcia utraty stanowiska trikiem proceduralnym definitywnie uniemożliwia (blokuje) wszelkie działania, w tym realizację prawnie nałożonych zadań ustawowego organu - Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy przez ponad rok (do końca kadencji 2014-2018);

56 2) art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i 4 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960

57 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie K.p.a., stosowanych odpowiednio na podstawie art. 92 ust. 5 u.s.g. w związku z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. z 2015 r. poz. 1438 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie u.u.W. poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji stwierdzenie legalności rozstrzygnięcia nadzorczego skarżonego organu względem zgodnych z prawem

58 uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy oraz niedostrzeżenie przez Sąd niepodjęcia przez skarżony organ przed wydaniem rozstrzygnięcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia

59 sprawy, nie zebranie w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego, nie wzięcie pod uwagę okoliczności znanych organowi z urzędu oraz niewskazanie w uzasadnieniu uchwały faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;

60 3) art. 19 ust. 1 u.s.g. w związku z art. 8 ust. 1 u.u.W. oraz analogicznie § 17 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo poprzez błędną wykładnię, faktycznie uniemożliwiającą Radzie Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy realizację kompetencji wynikającej z cyt. przepisów (wybór przewodniczącego) ze względu na pozaprawną okoliczność

61 biernego, obstrukcyjnego pozostawania przewodniczącego (wiceprzewodniczącego)

62 na sali obrad;

63 4) art. 19 ust. 2 u.s.g. w związku z art. 8 ust. 1 u.u.W. oraz analogicznie § 18 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo poprzez błędną wykładnię, faktycznie sankcjonującą nieprzewidzianą ww. przepisami możliwość Przewodniczącego do zgodnego z

64 prawem paraliżowania wszelkich prac Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy

65 poprzez uporczywe uchylanie się (mimo fizycznej obecności) od wykonywania nałożonych nań obowiązków;

66 5) § 17 ust. 3 Statutu Dzielnicy Bemowo poprzez błędną, oderwaną od kontekstu systemowego oraz celu regulacji wykładnię, przyjmującą niedopuszczalność prowadzenia obrad przez najstarszego wiekiem radnego obecnego na sesji w sytuacji, gdy Przewodniczący oraz Wiceprzewodniczący Rady wobec prawnie nieskutecznego ogłoszenia trzymiesięcznej przerwy w obradach, uporczywie odmawiają dalszego wypełniania swoich obowiązków, zwłaszcza wobec perspektywy podjęcia przez Radę uchwał odwołujących ich z zajmowanych funkcji;

67 6) art. 19 ust. 4 u.s.g. w związku z art. 8 ust. 1 u.u.W. oraz analogicznie § 17 ust. 4 Statutu Dzielnicy Bemowo poprzez błędną wykładnię, faktycznie uniemożliwiającą Radzie Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy realizację kompetencji wynikającej z cyt. przepisów (odwołanie przewodniczącego) ze względu na pozaprawną okoliczność biernego, obstrukcyjnego pozostawania przewodniczącego (wiceprzewodniczącego)

68 na sali obrad;

69 7) § 19 ust. 7 Statutu Dzielnicy Bemowo poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji błędne przyjęcie, że Przewodniczący M. C. oraz Wiceprzewodniczący A. N. byli obecni na sesji podczas podejmowania uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy mimo braku ich podpisów na liście obecności, która stanowi wyłączną podstawę sprawdzenia kworum;

70 8) § 64 ust. 3 w związku z ust. 1 i § 62 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo przez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. bezpodstawne stwierdzenie legalności rozstrzygnięcia nadzorczego skarżonego organu względem zgodnych z prawem (podjętych we właściwej procedurze) uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy;

71 II. naruszenie przepisów postępowania, stanowiących uchybienia mające istotny

72 wpływ na wynik sprawy, obejmujące:

73 1) art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. poprzez niedopuszczenie przez Sąd dowodu z dokumentów załączonych do pisma skarżącej z dnia 5 listopada 2018 r., niezbędnych do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie, co winno przemawiać za uwzględnieniem skargi, tj.: wydruku z BIP potwierdzającego paraliżowanie przez Przewodniczącego przez ponad rok prac Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy oraz opublikowanego w BIP oświadczenia Przewodniczącego, w którym wprost przyznaje się do nadużycia swoich uprawnień dla uniemożliwienia pracy Rady dla celów politycznych (utrzymania władzy);

74 2) art. 133 § 1 P.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy tj. niepodjęcie przez Sąd z urzędu działań zmierzających do skompletowania akt sprawy, na podstawie których mogłoby być wydane zgodne z prawem orzeczenie oparte na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym, w szczególności poprzez

75 uzyskanie kompletnego nagrania lub stenogramu z przebiegu obrad Rady Dzielnicy Bemowo w dniu 14 listopada 2017 r.;

76 3) art. 134 § 1 P.p.s.a. polegające na nierozpoznaniu istoty sprawy zakreślonej granicami sprawy sądowoadministracyjnej poprzez dokonanie błędnych, innych niż organ ustaleń faktycznych (obecność Przewodniczącego na sesji mimo braku podpisu na liście, brak wezwania do wykonywania obowiązków przez grupę radnych stanowiących kworum), co stanowiło wykroczenie poza granice sprawy (ocenę legalności skarżonego aktu);

77 4) art. 147 § 1 P.p.s.a., gdyż Sąd na podstawie poczynionych przezeń ustaleń

78 prawnych zawartych w uzasadnieniu skarżonego wyroku winien uwzględnić skargę i stwierdzić nieważność skarżonego aktu, podczas gdy w skarżonym kasacyjnie wyroku

79 - wbrew własnym ustaleniom (nieskuteczność przerwy w obradach) - Sąd skargę oddalił.

80 W oparciu o wskazane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku we wskazanym zakresie oraz rozpoznanie skargi i stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w zakresie w jakim stwierdza nieważność uchwały Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy nr XLVI1/167/2017 oraz nr XLVII/168/2017, a także o zasądzenie zwrotu kosztów, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

81 W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rada m.st. Warszawy wniosła o jej

82 oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

83 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

84 Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje

85 sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. W tej sprawie Sąd nie stwierdził wystąpienia przesłanki nieważności postępowania, a tym samym rozpoznając tę sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskiem.

86 Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.

87 Sprawa ta podlega na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a. rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną po wniesieniu skargi kasacyjnej zrzekła się rozprawy wyrażając zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Także strona przeciwna po doręczeniu odpisu skargi kasacyjnej wyraziła zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

88 Strona skarżąca kasacyjnie ograniczyła zakres skargi kasacyjnej tylko do

89 punktu pierwszego zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego,

90 tym samym tylko w tym zakresie zostanie skontrolowany zaskarżony wyrok.

91 Skarga kasacyjna jest niezasadna.

92 Istota sporu w tej sprawie dotyczy tego, czy w ustalonym stanie faktycznym sprawy dopuszczalnym było prowadzenie sesji Rady Dzielnicy Bemowo m.st.

93 Warszawy i podjęcie uchwał nr XLVII/167/2017 i XLVII/168/2017.

94 Nie jest zasadnym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 133 § 1 P.p.s.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy wynikające z braku skompletowania

95 akt sprawy, a w szczególności braku uzyskania kompletnego nagrania lub stenogramu

96 z przebiegu obrad Rady Dzielnicy Bemowo w dniu 14 listopada 2017 r.

97 Zgodnie z art. 133 § 1 P.p.s.a. Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" o jakim mowa w art. 133

98 § 1 P.p.s.a. oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw jego wydania. Aktami sprawy w rozumieniu tego przepisu są zarówno akta sądowe jak i przestawione sądowi akta administracyjne (M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, wydanie 3, Warszawa 2015, s. 567-569). W tej sprawie aktami są dowody zebrane w toku postępowania uchwałodawczego sprowadzające się co do zasady do podjęcia ww. uchwał przez Radę Dzielnicy Bemowo w dniu 14 listopada 2017 r., tj. nr XLVII/167/2017 i XLVII/168/2017 oraz dokumentu potwierdzającego przebieg samych obrad. Naruszenie zasady określonej w art. 133 § 1 P.p.s.a. może stanowić w ramach art. 174 pkt 2 P.p.s.a. usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, jeżeli polega w szczególności na: 1) oddaleniu skargi mimo niekompletnych akt sprawy, 2) pominięciu istotnej części tych akt, 3) przeprowadzeniu postępowania dowodowego z naruszeniem przesłanek wskazanych w art. 106 § 3 P.p.s.a. i 4) oparciu orzeczenia

99 na własnych ustaleniach sądu, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 P.p.s.a. (wyrok NSA z dnia 22 marca 2017 r. sygn. akt II GSK 1957/15, LEX nr 2271742; wyrok NSA z dnia 22 sierpnia 2017 r. sygn. akt II OSK 2970/15, LEX nr 2379341). Żadna z powyższych sytuacji w niniejszej sprawie nie zachodzi.

100 Wbrew argumentacji strony skarżącej kasacyjnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. dopuścił na podstawie art.

101 106 § 3 P.p.s.a. jako dowód w sprawie protokół nr XLVII/2017 z sesji z dnia 14

102 listopada 2017 r. (akta sądowe sprawy, karta nr 76). Także strona skarżąca kasacyjnie nie wykazała w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, jaki wpływ na wynik sprawy miało przeprowadzenie dowodu z protokołu z sesji z dnia 14 listopada 2017 r. i dlaczego ten protokół nie odzwierciedlał należycie stanu faktycznego sprawy. Sąd przestawił w uzasadnieniu wyroku wszystkie okoliczności istotne do rozstrzygnięcia sprawy, które znajdujące potwierdzenie w aktach sprawy, a w tym także w ww. protokole.

103 Nie jest zasadnym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 P.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i dokonanie błędnych ustaleń faktycznych dotyczących ustalenia, że Przewodniczący Rady Dzielnicy Bemowo był obecny na sesji mimo braku podpisania się na liście obecności oraz braku wezwania Przewodniczącego Rady do

104 wykonywania obowiązków przez grupę radnych stanowiących kworum, co miało stanowić przekroczenie granic sprawy.

105 Ustosunkowując się do tego zarzutu należy stwierdzić, że zgodnie z art. 134 §

106 1 P.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

107 W tej sprawie Sąd pierwszej instancji nie przekroczył granic rozpoznawania sprawy, ponieważ skarga dotyczyła uchwały Rady Miasta Stołecznego Warszawy z

108 dnia 1 marca 2018 r. nr LXII/1703/2018 w przedmiocie stwierdzenia nieważności

109 uchwał Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy z dnia 14 listopada 2017 r. i przedmiot tej właśnie sprawy administracyjnej został rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

110 Z art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika, że sąd administracyjny nie jest związany

111 zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, to jednak jest związany granicami danej sprawy, albowiem ustawodawca wprost stanowi, że "sąd rozstrzyga

112 w granicach danej sprawy" (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2016 r. sygn. akt II GSK 1142/15, LEX nr 2270789). Oznacza to, że sąd nie może uczynić przedmiotem kontroli zgodności z prawem innej sprawy niż ta, w której wniesiono skargę (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GSK 2633/15, LEX nr 2303258). Przywołany przepis wyraźnie i jednoznacznie determinuje więc zakres kognicji sądu administracyjnego (patrz wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GSK

113 2181/15, LEX nr 2303895). Nie ulega wątpliwości, że w tej sprawie kwestia ustalenia, czy Przewodniczący Rady Dzielnicy Bemowo był obecny na sesji w dniu 14 listopada 2017 r. miała podstawowe znaczenie w tej sprawie. Trafnie Sąd pierwszej instancji ustalił, że Przewodniczący Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy był obecny na

114 sesji w dniu 14 listopada 2017 r. Tym samym nie jest zasadnym argumentacja strony skarżącej kasacyjnie, jakoby ustalenie obecności Przewodniczącego na sesji Rady Dzielnicy Bemowo w dniu 14 listopada 2017 r. przekraczało granice tej sprawy lub było błędne, skoro trafnie Sąd pierwszej instancji ustalił tę okoliczność na podstawie protokołu z sesji z dnia 14 listopada 2017 r., co wydaje się także potwierdzać strona skarżąca kasacyjnie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Także ustalenie, czy radni lub grupa radnych wezwali Przewodniczącego Rady Dzielnicy do kontynuowania obrad

115 nie stanowiło przekroczenia granic tej sprawy, aczkolwiek tak okoliczność prawidłowo ustalona przez Sąd pierwszej instancji nie miała istotniejszego znaczenia w sprawie.

116 Mając powyższe należy stwierdzić, ze zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 134 § 1 P.p.s.a. nie jest zasadny.

117 Nie jest także zasadnym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art.

118 106 § 3 P.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niedopuszczenie dowodu z dokumentów załączonych do wniosku dowodowego z dnia

119 5 listopada 2018 r., tj. wydruku z BIP Urzędy m.st. Warszawy na okoliczność paraliżowania przez blisko rok jakichkolwiek pracy Rady Dzielnicy Bemowo przez Przewodniczącego tej Rady oraz jego oświadczenia z dnia 9 maja 2018 r. Trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że dokumenty te, w takim zakresie, w jakim objęta jest ta sprawa, nie mają znaczenia dla prawidłowego ustalenia jej stanu faktycznego.

120 Nie jest zasadnym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 19 ust. 1 u.s.g. w związku z art.

121 8 ust. 1 u.u.W. i § 17 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo. Zgodnie z art. 19 ust. 1 u.s.g. rada gminy wybiera ze swojego grona przewodniczącego i 1-3 wiceprzewodniczących bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady w głosowaniu tajnym. Dokonanie wyboru poprzez podjęcie uchwały przez radę gminy jest skuteczne wówczas, gdy obradom przewodniczy uprawniona osoba.

122 W tej sprawie Sąd pierwszej instancji trafnie wskazał, że na sesji Rady Dzielnicy Bemowo w dniu 14 listopada 2017 r. przebywał zarówno Przewodniczący tej rady, jak

123 i jej Wiceprzewodniczący, a tym samym tylko te osoby mogły skutecznie prowadzić obrady. Art. 19 ust. 1 u.s.g. określa jedynie sposób głosowania nad wyborem przewodniczącego rady gminy i jej wiceprzewodniczącego, nie reguluje zaś sytuacji,

124 w której dopuszczalnym byłoby podjęcie uchwały w sprawie wyboru/odwołania przewodniczącego (lub wiceprzewodniczącego) organu stanowiącego w przypadku,

125 gdy obradom nie przewodniczy uprawniona osoba. Analogicznie rozwiązanie zawiera podniesiony w skardze kasacyjnej § 17 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo. Zgodnie z

126 tym przepisem Rada Dzielnicy na pierwszej sesji wybiera Przewodniczącego Rady Dzielnicy i Wiceprzewodniczących Rady Dzielnicy w liczbie od 1 do 3, bezwzględną większością głosów, w obecności co najmniej połowy ustawowego składu Rady Dzielnicy, w głosowaniu tajnym. Także i ten przepis nie daje prawa Radzie Dzielnicy

127 do wyboru Przewodniczącego w przypadku, gdy sesję Rady Dzielnicy nie prowadzi osoba do tego uprawniona. Przy czym inne zasady przewodniczenia radzie dzielnicy obowiązują na pierwszej sesji zwoływanej po wyborach, a inne na kolejnych sesjach. Dotyczy to w szczególności uprawnienia najstarszego wiekiem radnego do przewodniczenia radzie.

128 Sąd pierwszej instancji nie dokonał błędnej wykładni także art. 8 ust. 1 u.u.W. Przepis ten ma charakter odsyłający, zgodnie z jego treścią do radnych dzielnicy

129 stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące radnych gminy. Poza art. 19 ust. 1 u.s.g. strona skarżąca kasacyjnie nie wskazała, które to inne przepisy ustawy o samorządzie gminnym w zakresie dotyczącym radnych zostały naruszone w tej sprawie przez Sąd pierwszej instancji na skutek błędnej wykładni.

130 Nie jest zasadnym zarzut dokonania przez Sąd pierwszej instancji naruszenia prawa materialnego poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 19 ust. 2 u.s.g. w związku z art. 8 ust. 1 u.u.W. oraz § 18 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo. Art. 19 ust. 2 u.s.g. określa, że zadaniem przewodniczącego rady gminy jest wyłącznie organizowanie

131 pracy rady i prowadzenie jej obrad, przy czym sam przewodniczący może do tego upoważnić wiceprzewodniczącego, a jedynie w przypadku nieobecności przewodniczącego i niewyznaczenia wiceprzewodniczącego do podejmowania określonych czynności – zadania przewodniczącego wykonuje z mocy prawa

132 najstarszy wiekiem wiceprzewodniczący. Opisana w tym przepisie sytuacja nie miała miejsca w tej sprawie. W dniu 14 listopada 2017 r. na sesji Rady Dzielnicy Bemowo

133 cały czas przebywał jej Przewodniczący i Wiceprzewodniczący, którzy powstrzymywali się od prowadzenia obrad. Tym samym nie została spełniona sytuacja wskazująca na nieobecność przewodniczącego. Ponadto art. 19 ust. 2 u.s.g. pozwala na przejęcie zadań nieobecnego przewodniczącego tylko przez najstarszego wiekiem wiceprzewodniczącego. Prowadzenie obrad przez najstarszego wiekiem radnego dopuszczalne jest wówczas, gdy wynika to z przepisów prawa, a taka sytuacja także

134 nie miała miejsca w tej sprawie.

135 Nie jest zasadnym zarzut dokonania błędnej wykładni przez Sąd pierwszej instancji § 18 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo. Przepis ten określa kompetencje Przewodniczącego tej Rady, a istotą zarzutów strony skarżącej kasacyjnie nie było kwestionowanie kompetencji Przewodniczącego Rady Dzielnicy Bemowo, ale wskazywanie, że osoba pełniąca tę funkcję nie wykonywała swoich kompetencji.

136 Jak przy tym wynika z § 17 ust. 3 Statutu Dzielnicy Bemowo przewidziano przypadek nieobecności Przewodniczącego Rady Dzielnicy i niewyznaczenia przez Przewodniczącego Rady Dzielnicy Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy do

137 pełnienia jego obowiązków. Wówczas, zgodnie z tym przepisem obowiązki Przewodniczącego Rady Dzielnicy wykonuje najstarszy wiekiem Wiceprzewodniczący Rady Dzielnicy, a w przypadku braku Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy - najstarszy wiekiem radny obecny na sesji. Jednakże jest to sytuacja, w której jednocześnie jest nieobecny Przewodniczący Rady Dzielnicy, ma miejsce niewyznaczenie przez Przewodniczącego żadnego Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy do podejmowania czynności oraz brak Wiceprzewodniczącego Rady Dzielnicy. Te trzy wymienione powyżej przesłanki musiałby zaistnieć jednocześnie,

138 aby obowiązki Przewodniczącego Rady Dzielnicy mógł wykonywać najstarszy wiekiem radny obecny na sesji. Taka sytuacja, jak trafnie to stwierdził Sąd pierwszej instancji,

139 w tej sprawie nie zaistniała.

140 Naczelny Sąd Administracyjny zauważa przy tym, że strona skarżąca

141 kasacyjnie podnosząc zarzuty obstrukcyjnego działania Przewodniczącego (i Wiceprzewodniczącego) Rady Dzielnicy stara się wykazać, że wprawdzie ich działanie nie skutkowało naruszeniem konkretnych przepisów, ale prowadziło do paraliżu prac samej Rady, a w tym do zablokowania podjęcia uchwał w sprawie ich odwołania z piastowanych stanowisk. W tym miejscu należy podnieść, że Rada Dzielnicy Bemowo, ustawowo zobowiązana do wykonywania zadań publicznych musi w swoim funkcjonowaniu przestrzegać zasady praworządności wyrażonej m.in. w art. 7 Konstytucji RP. Kwestie dotyczące funkcjonowania organu stanowiącego są w niewielkim zakresie regulowane w ustawie o samorządzie gminnym. Zgodnie z art. 35 ust. 1 u.s.g. statut jednostki pomocniczej gminy (a taką jednostką jest Dzielnica Bemowo w Warszawie) określa jej organizację, a w tym w szczególności organizację organów jednostki pomocniczej (art. 35 ust. 3 pkt 3 u.s.g.). Tym samym to Statut Dzielnicy Bemowo winien regulować sytuacje zaniechania wykonywania kompetencji przez Przewodniczącego Rady Dzielnicy i tak uregulować przepisy, aby takim sytuacjom zapobiegać. Brak takiej regulacji nie może skutkować możliwością dorozumianego przyjmowania uprawnień przez np. najstarszego wiekiem radnego bez wyraźnej podstawy prawnej.

142 Nie można uznać za zasadny zarzut dokonania przez Sąd pierwszej instancji naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 19 ust. 4 u.s.g. w związku z art. 8 ust. 1 u.u.W. oraz § 17 ust. 4 Statutu Dzielnicy Bemowo poprzez dopuszczenie do uniemożliwienia Radzie Dzielnicy Bemowo realizacji jej kompetencji ze względu na pozaprawną okoliczność biernego, obstrukcyjnego pozostawania przewodniczącego (wiceprzewodniczącego) na sali obrad.

143 Zgodnie z art. 19 ust. 4 u.s.g. odwołanie przewodniczącego rady gminy i jej wiceprzewodniczącego następuje na wniosek co najmniej ¼ ustawowego składu rady bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady w głosowaniu tajnym. Odwołanie przewodniczącego lub wiceprzewodniczącego rady gminy następuje jedynie w drodze podjęcia uchwały przez samą radę gminy, a taka sytuacja może nastąpić jedynie wówczas, gdy obradom rady gminy przewodniczy uprawniona osoba. Tym samym z przepisu kompetencyjnego przyznającego określone uprawnienie radzie gminy nie można domniemywać kompetencji w nim nie wymienionych, tj. uprawnienia najstarszego wiekiem radnego do przewodniczenia

144 sesji rady gminy bez wykazania istnienia konkretnego przepisu przyznającego to

145 prawo. Analogiczny przepis zawiera § 17 ust. 4 Statutu Dzielnicy Bemowo uzupełniony jedynie w ten sposób, że dodatkowo reguluje termin rozpoznania wniosku (stanowiącego w istocie projekt uchwały) o odwołanie Przewodniczącego Rady Dzielnicy (i Wiceprzewodniczących) na następnej sesji po tej, na której taki wniosek złożono. Także i ten przepis nie zawiera kompetencji dla najstarszego wiekiem

146 radnego do przewodniczenia obradom Rady Dzielnicy Bemowo w przypadku, gdy jest obecny jej Przewodniczący i Wiceprzewodniczący.

147 Nie można uznać za zasadny zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny § 19 ust. 7 Statutu Dzielnicy Bemowo poprzez jego niezastosowanie

148 w tej sprawie. Przepis ten stanowi, że rozpoczęcie obrad może nastąpić wyłącznie w obecności co najmniej połowy ustawowego składu Rady Dzielnicy (kworum), a podstawą sprawdzenia kworum są podpisy radnych na liście obecności.

149 Jak wynika z dopuszczonego przez Sąd pierwszej instancji dowodu z protokołu

150 z sesji Rady Dzielnicy Bemowo nr XLVII/2017 z 14 listopada 2017 r., Przewodniczący Rady Dzielnicy prawidłowo stwierdził istnienie kworum na podstawie podpisów złożonych przez samych radnych na liście obecności obejmujących, wbrew twierdzeniom strony skarżącej kasacyjnie, także podpisy Przewodniczącego Rady i Wiceprzewodniczącego i prawidłowo otworzył sesję Rady Dzielnicy Bemowo. Kwestia zarządzenia przerwy przez Przewodniczącego Rady Dzielnicy nie jest regulowana w

151 § 19 ust. 7 Statutu Dzielnicy Bemowo.

152 Niezasadne są zarzuty naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie § 64 ust. 3 w związku z § 64 ust. 1 i

153 § 62 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo polegające na bezpodstawnym stwierdzeniu legalności rozstrzygnięcia nadzorczego skarżonego organu względem zgodnych z prawem (podjętych we właściwej procedurze) uchwał Rady Dzielnicy Bemowo. § 62

154 ust. 1 ww. Statutu określa kryteria nadzoru nad działalnością organów jednostki pomocniczej Miasta Stołecznego Warszawy jaką jest Dzielnica Bemowo i kryteria te,

155 w tym legalność, są w pełni dopuszczalne do ich określenia w statucie. Przy czym w związku z tym, że jednostki pomocnicze gminy nie są jednostkami samorządu terytorialnego, nie ma do tych kryteriów zastosowania konstytucyjny przepis

156 określający jedynie legalność jako kryterium nadzoru (art. 171 ust. 1 Konstytucji RP).

157 Zgodnie z § 64 ust. 1 Statutu Dzielnicy Bemowo naruszenie przez uchwałę Rady Dzielnicy Bemowo któregokolwiek z kryteriów nadzoru stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności takiej uchwały. Skoro trafnie Sąd pierwszej instancji

158 stwierdził, że podejmując uchwały objęte zaskarżonym punktem pierwszym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, Rada Dzielnicy Bemowo naruszyła

159 kryterium legalności, to tym samym zasadnie Rada Miasta Stołecznego Warszawy

160 była zobligowana jako organ nadzoru do stwierdzenia, na podstawie § 64 ust. 3 Statutu tej Dzielnicy, nieważności takich uchwał.

161 Należy także stwierdzić, że nie można uznać za zasadne zarzuty naruszenia w tej sprawie przez Sąd pierwszej instancji art. 2 i art. 7 Konstytucji RP poprzez ich niezastosowanie. Art. 7 Konstytucji RP. zawiera zasadę praworządności, która w tej sprawie została naruszona poprzez podjęcie uchwał przez Radę Dzielnicy Bemowo

162 na sesji nieprawidłowo prowadzonej przez osobę nieuprawnioną. Nie można podzielić stanowiska strony skarżącej kasacyjnie, jakoby z art. 2 i art. 7 Konstytucji RP wynikała oczywista intencja ustawodawcy do swoistego "łatania" braku regulacji w prawie poprzez przyjmowanie, że nawet mimo braku kompetencji organów lub osób

163 pełniących funkcje publiczne (zadania publiczne) to z powołanych przepisów konstytucyjnych wynika możliwość, jak to wskazała strona skarżąca kasacyjnie,

164 "łatania" luk w praktyce. Powołanie się przez stronę skarżącą kasacyjnie na możliwość dokonywania wykładni nie tylko językowej danej normy prawnej nie ma odniesienia do okoliczności tej sprawy. Czym innym jest bowiem sytuacja, w której dany przepis zawierający normę prawną może być interpretowany w różny sposób, a czym innym przypadek braku przepisu (a więc i braku normy prawnej).

165 Należy także stwierdzić, że nie jest zasadnym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego poprzez niezastosowanie w tej sprawie art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i 4 oraz art. 107 § 3 K.p.a., stosowanych odpowiednio na podstawie art. 92 ust. 5 u.s.g. w związku z art. 8 ust. 1 u.u.W. Powołany art. 92 ust. 5 u.s.g. nie istnieje w obrocie prawnym, ponieważ art. 92 u.s.g. składa się tylko z dwóch ustępów. natomiast na podstawie art. 91 ust. 5 u.s.g. w postępowaniu nadzorczym stosuje się odpowiednio przepisu Kodeksu postepowania administracyjnego.

166 Powołane przepisy K.p.a. nie zostały naruszone przez Sąd pierwszej instancji, który je nie stosował. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrolując zaskarżoną

167 uchwałę prawidłowo stwierdził, że tak ustalenia stanu fatycznego tej sprawy, jak i wyjaśnienia istotnych okoliczności zostały prawidłowo dokonane przez Radę Miasta Stołecznego Warszawy, a tym samym zarzut braku przeprowadzenia należytej kontroli zastosowania przez organ nadzoru art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 i 4 K.p.a. nie może być uznany za trafny. Także zaskarżona do Sądu pierwszej instancji uchwała Rady Miasta Stołecznego Warszawy występującej jako organ nadzoru nad Radą Dzielnicy Bemowo zawiera prawidłowo sporządzone uzasadnienie, a tym samym nie można uznać za zasady zarzut niedostrzeżenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszenia w

168 tej sprawie art. 107 § 3 K.p.a. Również art. 6 K.p.a. zawierający zasadę legalności nie został naruszony przez Radę Miasta Stołecznego Warszawy.

169 Nie jest zasadnym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 106 § 3 P.p.s.a. poprzez niedopuszczenie do przeprowadzenia dowodów z wydruku z BIP potwierdzającego paraliżowanie przez Przewodniczącego przez ponad rok prac Rady Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy oraz opublikowanego w BIP oświadczenia Przewodniczącego, w którym wprost przyznaje się do nadużycia swoich uprawnień dla uniemożliwienia pracy Rady dla celów politycznych (utrzymania władzy). Zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że skoro jednym z warunków dopuszczenia na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. dowodu z dokumentu jest istnienie niewyjaśnionych istotnych wątpliwości w danej sprawie, to przede wszystkim Sąd winien ustalić, że w sprawie są istotne wątpliwości. Trafnie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo i nie wymagał wyjaśniania wątpliwości. Zawnioskowane dokumenty nie dotyczyły bowiem przebiegu samej sesji Rady

170 Dzielnicy Bemowo w dniu 14 listopada 2017 r., ale innych okoliczności dotyczących funkcjonowania samej Rady tej Dzielnicy.

171 Mając powyższe należy stwierdzić, że strona skarżąca kasacyjnie niezasadnie zarzuca Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 147 § 1 P.p.s.a. poprzez brak stwierdzenia nieważności zaskarżonego wyroku w punkcie pierwszym. Kontrola przeprowadzona w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zaskarżony wyrok w zakresie objętym skargą kasacyjną jest zgodny z prawem, a zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej okazały się nieuzasadnione.

172 W związku z tym stosując art. 184 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny

173 oddalił skargę kasacyjną.

174 O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a. zgodnie z którym w razie oddalenia skargi kasacyjnej, stronie która wniosła tę skargę obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez organ, jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę. W związku z tym w tej sprawie należało od H. G. zasądzić na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy kwotę 240 złotych stanowiącą zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. Koszty te obejmują wynagrodzenie radcy prawnego będącego pełnomocnikiem strony przeciwnej do skarżącej kasacyjnie obliczone na podstawie §

175 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).