Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2023 r., III FZ 190/23

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2023 r., III FZ 190/23

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. sp. z o.o. z siedzibą w S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 1327/22 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 18 sierpnia 2022 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z 23 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 1327/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA") odmówił S. sp. o.o. z siedzibą w S. (dalej: "Spółka") wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: "SKO") z 18 sierpnia 2022 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. Wymienione postanowienie, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane jest na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl).

3 W ocenie WSA, wniosek Spółki o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie bowiem nie wykazała ona istnienia okoliczności świadczących o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). W uzasadnieniu WSA stwierdził, że z przedstawionych przez Spółkę danych nie wynikało bowiem, by powinność zapłaty zobowiązania podatkowego określonego w zaskarżonej decyzji powodowała realną groźbę niewypłacalności Spółki, która mogłaby wywołać masowe zwolnienia zatrudnianych przez nią pracowników.

4 Spółka od powyższego postanowienia wywiodła zażalenie. Wskazała na błąd w ustaleniach faktycznych, a to poprzez przyjęcie, że Spółka nie wykazała dostatecznie niebezpieczeństwa niepowetowanej szkody, podczas gdy za pomocą przedstawionych środków dowodowych jasno wykazano, że brak wstrzymania zaskarżonej decyzji prowadziłby do niewypłacalności, a w konsekwencji upadłości podmiotu. Zaakcentowano też, że powyższe miało miejsce w sytuacji niepowetowanego kryzysu gospodarczego, masowych zwolnień, oraz konieczności gwałtownego ograniczenia działalności z uwagi na koszty energii elektrycznej. Podniesiono także, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji może doprowadzić do zakończenia bytu gospodarczego podmiotu.

5 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

6 Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

7 Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

8 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko WSA jest prawidłowe i odpowiada prawu. Spółka, wbrew brzmieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., nie uprawdopodobniła okoliczności mogących przemawiać za słusznością złożonego wniosku. Podstawą badania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek, z wyczerpująco opisanymi przesłankami oraz dowodami pozwalającymi na ich uprawdopodobnienie (postanowienie NSA z 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14; postanowienie NSA z 6 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 39/09, postanowienie NSA z 18 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 502/09). Obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na podmiocie, w przedmiotowej sprawie Spółce, który powinien przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej wynikającej z zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. (wstrzymanie wykonania decyzji). Nie jest przy tym wystarczającym złożenie samego wniosku, nawet z przytoczeniem w jego uzasadnieniu lakonicznych okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia, czy wręcz samo sparafrazowanie treści dyspozycji art. 61 § 3 p.p.s.a, bez odniesienia się do okoliczności konkretnej sprawy. Sąd musi bowiem dysponować wyczerpująco wykazanymi, wiarygodnymi faktami, pozwalającymi na zastosowanie przedmiotowej instytucji wstrzymania wykonania decyzji, która – co należy podkreślić – stanowi wyjątek od zasady wykonalności zaskarżonych decyzji. Samo powołanie określonych twierdzeń, czy dowodów wskazujących na okoliczności związane z sytuacją materialną, czy majątkową Skarżącej, jak również zarzutu o potencjalnym wpływie wykonania aktu na utratę płynności finansowej, nie jest wystarczające do uznania, że wniosek spełnia przesłanki zawartych w hipotezie normy zawartej w art. 61 § 3 p.p.s.a.

9 Wbrew twierdzeniom Spółki, WSA odniósł się do przedłożonych dokumentów wskazując że ich analiza (bilansu oraz rachunku zysków i strat) prowadzi do konkluzji wprost przeciwnych niż te, które prezentowała Spółka, tj. sygnalizowanie ryzyka niewypłacalności ze wskazaniem, że jej następstwem mogą być masowe zwolnienia pracowników. WSA zwrócił też uwagę, że z przedłożonych przez Spółkę dokumentów wynika, że na koniec 2021 r. wysokość jej aktywów obrotowych wynosiła 1.186.895,97 zł, a aktywów trwałych – 12.424.815,13 zł. Dodał, że nie mniej istotne jest to, że w tym czasie kapitał własny Spółki opiewał na kwotę 10.793.677,36 zł, kapitał zapasowy – na kwotę 116.366,23 zł, a kapitał rezerwowy – na kwotę 1.605.308,22 zł, natomiast zobowiązania krótkoterminowe (923.197,24 zł) nie przewyższały zobowiązań długoterminowych (1.854.697 zł). Porównanie tych danych z danymi z roku 2020 r., jak słusznie uznał WSA, nie pozwala też na stwierdzenie, by doszło do pogorszenia kondycji finansowej Spółki. W tym kontekście zwrócono uwagę, na wzrost o ponad 200.000 zł wartości aktywów obrotowych czy zmniejszenie o prawie 2,4 miliona złotych zobowiązań krótkoterminowych. Nie sposób również nie dostrzec, że o ile w 2020 r. Spółka poniosła stratę w wysokości 108.871,76 zł, o tyle w 2021 r. odnotowała już zysk netto w kwocie 23.671,64 zł.

10 W świetle powyższych uwag żądanie Spółki nie mogło zostać uwzględnione, bowiem nie wykazała ona, by wykonanie zaskarżonej decyzji wiązało się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a więc zaistnieniem konsekwencji wykraczających poza normalne i ze swej istoty dolegliwe dla finansów spółki następstwa realizacji zobowiązania publicznoprawnego. Także zarzut o potencjalnym wpływie wykonania aktu dla bytu prawnego prowadzonej działalności gospodarczej, nie jest wystarczający do uznania, że wniosek spełnia przesłanki zawarte w hipotezie normy z art. 61 § 3 p.p.s.a. W kontekście przywołanych ustaleń jako nieprzekonujące należało też ocenić ogólne stwierdzenia Spółki dotyczące ryzyka likwidacji miejsc pracy.

11 Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.