Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2024 r., III FZ 115/24

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2024 r., III FZ 115/24

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Paweł Borszowski po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 stycznia 2024 r., sygn. akt I SA/Bk 484/23 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 9 października 2023 r., nr 2001-IEW.4121.2.2023 w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Zaskarżonym postanowieniem z 17 stycznia 2024 r., sygn. akt I SA/Bk 484/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") odmówił M. S. (dalej: "Skarżący") wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z 9 października 2023 r. w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich.

3 Sąd I instancji wskazał, że z argumentacji wyrażonej w uzasadnieniu skargi nie wynika, aby wskutek wykonania zaskarżonej decyzji zachodziło wobec Skarżącego niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Sądu strona w sposób ogólny uzasadniła swój wniosek, podnosząc jedynie, że wykonanie decyzji odbierze Skarżącemu środki na utrzymanie siebie i rodziny. W braku wskazania i udokumentowania sytuacji finansowej i majątkowej Skarżącego oraz jego rodziny sąd nie jest w stanie ocenić czy tego rodzaju skutek rzeczywiście mógłby zaistnieć. Sąd nie może bowiem odnieść wynikającej z decyzji kwoty ponad 19 tys. zł do stanu finansów Skarżącego, co pozwoliłoby na stwierdzenie czy wykonanie decyzji uniemożliwi Skarżącemu zaspokojenie podstawowych potrzeb samego Skarżącego, jak i jego rodziny.

4 W zażaleniu na to postanowienie Skarżący zaskarżył powyższe postanowienie w całości oraz zarzucił zaskarżonemu postanowieniu błędne ustalenie przez Sąd, że nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, a wykonanie decyzji nie spowoduje trudnych do odwrócenia skutków w sytuacji, gdy wyegzekwowanie kwoty wynikającej z decyzji pozbawi Skarżącego środków do utrzymania siebie i swojej rodziny, czego nie będzie można w żaden sposób cofnąć po rozstrzygnięciu sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

5 Wobec tego wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

6 Zdaniem Skarżącego przedmiotowa decyzja może poskutkować wszczęciem postępowania egzekucyjnego, w którym organ zajmie jego rachunek bankowy. Egzekucja byłaby prowadzona ze środków skarżącego, które są na utrzymanie Skarżącego i jego rodziny i realizowanie bieżących zobowiązań. Prowadzenie egzekucji obecnie powoduje ryzyko popadnięcia przez Skarżącego w kolejne długi. Jeżeli organ będzie zajmował rachunki bankowe Skarżącego, Skarżący nie będzie miał możliwości opłacania bieżących, koniecznych wydatków co może spowodować zadłużenie Skarżącego, wszczynanie postępowań sądowych, dalej egzekucyjnych. Taka sytuacja niewątpliwie stanowi ryzyko powstania trudnych do odwrócenia skutków oraz niebezpieczeństwo znaczącej szkody, bowiem tych zadłużeń nie będzie można cofnąć.

7 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

8 Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

9 Wniesienie skargi do sądu ze względu na treść art. 61 § 1 p.p.s.a. nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zasadą jest zatem wykonalność decyzji ostatecznej i dotyczy to także decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe innego podmiotu. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Jak wynika z tego przepisu, przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

10 Sąd administracyjny wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (vide post. NSA z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04 - CBOSA).

11 Słusznie Sąd I instancji przyjął, że w niniejszej sprawie Skarżący nie uzasadnił wystarczająco - w świetle powyższych przesłanek - konieczności udzielenia mu ochrony tymczasowej. Ewentualna egzekucja świadczenia pieniężnego w tej sprawie nie jest zagrożeniem spełniającym przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego nie można bowiem utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a tak zdaje się rozumieć to Skarżący. Świadczenie pieniężne - wbrew twierdzeniom Skarżącego - ze swej natury jest zwrotne. Zgodnie natomiast z art. 8-10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2305 ze zm.; dalej: "u.p.e.a.") dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu (por. post. NSA z 31 sierpnia 2011 r., sygn. akt I FZ 254/11 - CBOSA).

12 Subiektywne obawy Skarżącego dotyczące skutków egzekucji są nieuzasadnione, jak również nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji.

13 Nie znajdując więc podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.