Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2024 r., III FSK 799/24

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2024 r., III FSK 799/24

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Dalkowska, Sędzia NSA Jacek Pruszyński (sprawozdawca), Sędzia del. WSA Agnieszka Olesińska, po rozpoznaniu w dniu 3 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Naczelnej Rady Adwokackiej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 lutego 2024 r. sygn. akt I SAB/Gd 9/23 w sprawie ze skargi Naczelnej Rady Adwokackiej na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia w zakresie obowiązku udostępnienia informacji, o których mowa w art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Naczelnej Rady Adwokackiej na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 1. Wyrok sądu pierwszej instancji.

3 Wyrokiem z 13 lutego 2024 r., sygn. akt I SAB/Gd 9/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę Naczelnej Rady Adwokackiej (dalej: skarżąca) na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku

4 w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia.

5 Wyrok (podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.

6 2. Skarga kasacyjna.

7 Skargę kasacyjną od wyroku sądu pierwszej instancji wniosła skarżąca. Działający w jej imieniu pełnomocnik na podstawie art. 173 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.) zaskarżył wyrok w całości.

8 Na podstawie przepisu art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zaskarżonemu wyrokowi, zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a to art. 211 w zw. z art. 219 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 2383 z późn. zm., dalej: o.p.) poprzez przyjęcie, iż Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku spełnił obwiązek wynikający

9 z powołanych wyżej przepisów tj. doręczył skarżącej postanowienie wydane 18 czerwca 2023 r., nr 2201-ICR.4020.2.5.2021.4, podczas gdy postanowienie nie zostało doręczone stronie, mimo złożonego 21 listopada 2023 r. "Wniosku o doręczenie skarżącej postanowienia", przez co organ dopuścił się bezczynności w zakresie doręczenia rzeczonego postanowienia.

10 Wskazując na powyższe zarzuty, autor skargi kasacyjnej na podstawie przepisu art. 185 p.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji oraz na podstawie przepisu art. 176 § 2 p.p.s.a. oświadczył, że zrzeka się rozprawy.

11 Pismem z 19 kwietnia 2024 r. pełnomocnik skarżącej przedłożył uzupełnienie argumentacji skargi kasacyjnej.

12 Pismem z 18 czerwca 2024 r. pełnomocnik organu w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości, zasądzenie od skarżącej na rzecz strony przeciwnej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego wg. norm przepisanych oraz oświadczył, że zrzeka się rozprawy.

13 Zarządzeniem z 24 lipca 2024 r., w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a., Przewodniczący Wydziału III Izby Finansowej Naczelnego Sądu Administracyjnego skierował sprawę na posiedzenie niejawne.

14 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.

15 Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

16 Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie niniejszej Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych.

17 Przedmiotem kontroli sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie była złożona w dniu 24 października 2023 r. skarga na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w zakresie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia wydanego przez ten organ w dniu 7 kwietnia 2020 r. Skarga została zatem złożona w trybie art. 149 § 1-2 p.p.s.a. WSA w Gdańsku oddalając ww. skargę stwierdził, że nie było podstaw do uznania, że organ pozostawał w bezczynności, ponieważ przed wniesieniem skargi, tj. w dniu 18 czerwca 2020 r. wydał postanowienie o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r. Sąd pierwszej instancji zauważył, że z akt sprawy wynika, iż w związku z problemami technicznymi uniemożliwiającymi wysłanie ww. postanowienia za pomocą środków komunikacji elektronicznej (błędny adres elektroniczny), wydruk postanowienia wysłano na wskazany w pełnomocnictwie adres pełnomocnika do doręczeń w kraju. Postanowienie to nie zostało odebrane przez adresata, po dwukrotnym awizowaniu przesyłki, uznane zostało za doręczone z upływem dnia 8 lipca 2021 r. Okoliczność, że adresat nie odebrał kierowanej do niego przesyłki nie oznacza, że organ pozostawał w bezczynności. Postanowienie to podlegało kontroli instancyjnej, jednak strona nie skorzystała z prawa zaskarżenie ww. postanowienia.

18 W skardze kasacyjnej jej autor zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie art. 211 w zw. z art. 219 o.p. poprzez przyjęcie, iż Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku spełnił obwiązek wynikający z powołanych wyżej przepisów tj. doręczył skarżącej postanowienie wydane 18 czerwca 2023 r., podczas gdy postanowienie nie zostało doręczone stronie, mimo złożonego 21 listopada 2023 r. "Wniosku o doręczenie skarżącej postanowienia", przez co organ dopuścił się bezczynności w zakresie doręczenia rzeczonego postanowienia. W uzasadnieniu podniesiono, że przesyłka zamiast ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi, została nadana do osoby niezamieszkującej pod przyjętym adresem, przesyłka została też błędnie zaadresowana.

19 Odnosząc się do twierdzeń skargi kasacyjnej, w pierwszej kolejności trzeba zauważyć, że wskazane przepisy art. 211 w zw. z art. 219 o.p. nie mogą stanowić punktu odniesienia do dokonania wnioskowanej kontroli prawidłowości doręczenia postanowienia z 18 czerwca 2023 r. Art. 219 o.p. stanowi, że do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 208, 210 § 2a i § 3-5 oraz art. 211-215, a do postanowień, na które przysługuje zażalenie, oraz postanowień, o których mowa w art. 228 § 1, stosuje się również art. 240-249 oraz art. 252, z tym że zamiast decyzji, o których mowa w art. 243 § 3, art. 245 § 1 i art. 248 § 3, wydaje się postanowienie. Regulacja ta stanowi zatem jedynie podstawę do odpowiedniego stosowania do postanowień wymienionych przepisów m.in. art. 211 o.p. Z kolei zgodnie z art. 211 o.p. decyzję (odpowiednio postanowienie) doręcza się stronie na piśmie. Przepis ten stanowi zatem o pisemnej formie doręczenia decyzji (postanowienia). Jednocześnie nie określa on innych kwestii związanych z doręczeniami, które zostały zawarte w Dziale IV Rozdział 5 o.p., a których to przepisów a skardze kasacyjnej nie wskazano. Skarżąca nie kwestionuje, że ww. postanowienie zostało wysłane w formie pisemnej. Przedstawione zarzuty nie dają zatem podstaw do dalszej oceny prawidłowości zastosowanego przez organ sposobu doręczenia postanowienia, niezależnie od tego, że co do zasady w trybie skargi na bezczynność nie rozstrzyga się o prawnej skuteczności doręczenia (por. wyrok NSA z 12 października 2017 r., II GSK 2645/17). W skardze kasacyjnej nie podniesiono też zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa, które stanowiły podstawę podjęcia rozstrzygnięcia na podstawie skargi na bezczynność organu administracji w odniesieniu do ustalenia czy w stanie faktycznym sprawy organ pozostawał bądź nie pozostawał w bezczynności.

20 Podkreślenia wymaga, że obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wskazanie, które przepisy prawa materialnego, i w jaki sposób zostały naruszone oraz, które przepisy prawa procesowego zostały naruszone, i jaki to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie może zastępować strony i precyzować, czy uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych.

21 Tym samym należało uznać, że w sprawie nie podważono skutecznie ustalonego stanu faktycznego, jak też dokonanej wykładni i prawidłowości zastosowania przepisów, w ramach których orzekał sąd pierwszej instancji.

22 Z tych to względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184

23 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a.

24 O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).

25 sędzia del. WSA Agnieszka Olesińska sędzia NSA Anna Dalkowska sędzia NSA Jacek Pruszyński[pic]