Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2023 r., III FSK 770/23

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2023 r., III FSK 770/23

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 6 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji w sprawie ze skargi kasacyjnej M. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 20 września 2022 r. sygn. akt I SA/Bd 429/22 w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 30 czerwca 2022 r. nr SKO-4231/155/2022 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 rok postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji.

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 20 września 2022 r. sygn. akt I SA/Bd 429/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę M. B. (dalej: "Skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 30 czerwca 2022 r. nr SKO-4231/155/2022 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 rok

3 Od tego wyroku, dnia 23 lutego 2023 r. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, złożył skargę kasacyjną. Następnie pismem z dnia 28 czerwca 2023 r. na podstawie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a.") Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wójta Gminy [...] z dnia 11 maja 2022 r. nr FN.3123.PR.3339.2022.PK. Stwierdził, że uiszczenie nienależnie ustalonego zobowiązania pieniężnego w znacznej wysokości, spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody.

4 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5 Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

6 Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienia NSA: z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10; z dnia 26 września 2013 r., II FZ 718/13, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej: "CBOSA").

7 W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. nieostre pojęcia – "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" - wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionych okolicznościach, zobrazowanych przez zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy. Taka konkretyzacja jest obowiązkiem wnioskodawcy (por. postanowienia NSA: z dnia 4 lipca 2012 r., II FZ 456/12; z dnia 26 lutego 2015 r., II FZ 2137/14; z dnia 14 kwietnia 2015 r., II FZ 207/15; z dnia 22 lipca 2015 r., II FZ 497/15, CBOSA). Samo powołanie się przez wnioskodawcę na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku w oparciu o konkretne okoliczności faktyczne i prawne. Obowiązkiem sądu jest ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również znajdujących się w aktach sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd.

8 W rozpoznawanej sprawie Skarżący nie wykazał, aby wykonanie zaskarżonej decyzji mogło sprowadzić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Poza ogólnym, jednym zdaniem, we wniosku nie zawarto żadnej argumentacji mającej na celu uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonalności decyzji. Nie opisano w nim sytuacji życiowej i majątkowej strony. Ocena w tym zakresie nie była więc możliwa ze względu na brak stosownych informacji przekazanych przez skarżących. Orzecznictwo sądów administracyjnych wielokrotnie natomiast wskazywało na to, że obowiązki te spoczywają po stronie wnioskodawcy a sąd administracyjny nie wzywa w takiej sytuacji o przedstawienie dokumentacji. Ponadto, należy wskazać, że sama wysokość zobowiązania podatkowego ciążąca na wnioskodawcy nie może zostać uznana za warunkującą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jeśli wnioskodawca nie wykaże związku pomiędzy uszczupleniem jego majątku a niebezpieczeństwem wystąpienia przesłanki znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

9 Ze względu na powyższe, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji